Các trang trong thể loại “thể dục dụng cụ”

Nhờ thần thái tinh anh cùng độ dẻo dai trời phú, trong một lần đến trường để tuyển chọn vận động viên cho môn thể dục dụng cụ chuẩn bị choSEA Games 22, cô đã lọt “mắt xanh” của chuyên gi

Các trang trong thể loại “ể dục dụng cụ”

Mục lục

1.1 ân thế và cơ duyên thể thao 1

1.2 ành tích 1

1.3 Sự kiện doping 1

1.4 Trở lại bục vinh quang 2

1.5 Chú thích 2

2 ể dục dụng cụ 3 2.1 Hình ảnh 3

2.2 am khảo 3

2.3 Liên kết ngoài 3

3 ể dục nghệ thuật 4 3.1 Lịch sử 4

3.2 Các nội dung và dụng cụ 4

3.2.1 Của riêng nam 5

3.2.2 Của riêng nữ 6

3.3 ể thức thi đấu 6

3.4 am khảo 6

4 ể dục nhịp điệu 8 4.1 am khảo 8

5 Triing 9 5.1 Lịch sử 9

5.2 Lý thuyết 9

5.3 Tricking tại Việt Nam 9

5.4 am khảo 9

6 Cổ vũ viên 10 6.1 Lịch sử 10

6.2 Chú thích 10

6.3 Liên kết ngoài 11

i

ii MỤC LỤC

7.1 am khảo 12

7.2 Liên kết ngoài 12

7.3 Nguồn, người đóng góp, và giấy phép cho văn bản và hình ảnh 13

7.3.1 Văn bản 13

7.3.2 Hình ảnh 13

7.3.3 Giấy phép nội dung 14

Chương 1

Đỗ Thị Ngân Thương

Đỗ ị Ngân ương (sinh năm1989) là vận động viên

thể dục dụng cụcủaViệt Nam Tính đến thời điểm hết

năm 2011, cô đã đoạt được 7 huy chương vàng SEA

Games dưới màu áo tuyển Việt Nam tại các hạng mục

của môn thể dục dụng cụ, và từng được đặc cách đại

diện khu vực Đông Nam Á tham dựế vận hội mùa

hè 2008tổ chức tại Bắc Kinh Do khuôn mặt bầu bĩnh

và vóc dáng nhỏ nhắn, cô từng được giới truyền thông

mệnh danh là cô gái búp bê hoặc búp bê vàng của thể

thao Việt Nam

1.1 Thân thế và cơ duyên thể thao

Cô sinh ngày10 tháng 3năm1989tạiHà Nội) sinh ra

trong một gia đình không có ai theo nghiệpthể thao

Khi 6 tuổi, thấy con gái hay ốm nên mẹ cô đã đưa cô

vàoTrung tâm ể thao ần Ngựađể tập luyện cho

thêm cứng cáp Nhờ thần thái tinh anh cùng độ dẻo dai

trời phú, trong một lần đến trường để tuyển chọn vận

động viên cho môn thể dục dụng cụ chuẩn bị choSEA

Games 22, cô đã lọt “mắt xanh” của chuyên gia Trung

ốcTrương Kiến Minh[1]

Sau thành công ở SEA Games 22, trên bước đường

tiến tới trở thành một vận động viên thể dục dụng cụ

chuyên nghiệp, cô rờiHà Nộisang Trung ốc trực

tiếp huấn luyện dưới sự dẫn dắt của các huấn luyện

viên Trung ốc

1.2 Thành tích

Trong kỳSEA Games 22tổ chức ở Việt Nam, cô giành

được 2 huy chương vàng, vô địch mônxà lệchđồng đội

và cá nhân

TạiSEA Games 23tại Philippines, cô đạt 2huy chương

vàngcho nội dung toàn năng và nội dung cầu thăng

bằng cá nhân, 1 huy chương bạc đồng đội Trong đó

đáng chú ý nhất là huy chương vàng toàn năng nhờ thi

đấu xuất sắc cả bốn môncầu thăng bằng,xà lệch,nhảy

ngựavàthể dục tự do Đây là chiếc huy chương mà thể

dục dụng cụ Việt Nam đã chờ đợi rất lâu mới có được[1]

eo kết quả cuộc bình chọn 15 vận động viên xuất

sắc Hà Nội 2005 công bố ngày 17 tháng 1 năm 2006,

cô giành số điểm tuyệt đối (804) trên 54 phiếu bầu, để trở thành vận động viên xuất sắc nhất của Hà Nội năm

2005[2] TạiSEA Games 24tổ chức tạiái Lan, cô đã đạt 1 huy chương vàng cá nhân cho môn cầu thăng bằng, 1 huy chương bạc đồng đội và 1 huy chương đồng cá nhân, sau khi thất bại ở môn xà lệch

1.3 Sự kiện doping

Olympic Bắc Kinh 2008, cô được đặc cách đại diện cho khu vựcĐông Nam Áthi đấu ở bộ môn thể dục dụng

cụ[3], do đã đạt 5 huy chương vàng trong 3 kỳ SEA Games liên tiếp[4] Tuy vậy, trước các đối thủ quá mạnh đến từ khắp nơi trên thế giới, trong đợt thi vòng loại thể dục dụng cụ toàn năng cá nhân nữ, Ngân ương chỉ đạt 52.100 điểm, xếp thứ 59 trong tổng số các vận động viên tham gia[5]

Kết quả kiểm tra doping củaỦy ban Olympic Bắc Kinh

2008 (IOC) đối với Ngân ương cho thấy cô dùng

furosemide, một chất lợi tiểu có tác dụng khiến cơ thể không tích nước, dẫn đến giảm cân[5] Đây là một hoạt chất bị xếp vào danh mục các loại thuốc cấm sử dụng Ngân ương đã trở thành vận động viên thể dục dụng

cụ đầu tiên bị trục xuất khỏi một kỳ Olympic vì sử dụng

doping[5] Tuy nhiên theo đánh giá củaArne Ljungqvist, trưởng ban y tế củaỦy ban Olympic quốc tếthì đây không phải

là lỗi cố ý của Ngân ương mà “có thể đây là hậu quả của việc thông tin nghèo nàn dành cho các vận động viên” Ông Ljungqvist cho rằng Ngân ương còn quá nhỏ và không đủ kiến thức cần thiết về tất cả các chất cấm[5]

Trở về Hà Nội ngày 15 tháng 8 năm 2008 với tâm trạng buồn nản, Ngân ương giải thích về sự kiện này trước

báo giới: Trước khi lên đường dự Olympic Bắc Kinh, tôi thấy cơ thể mình hơi nặng nề nên quyết định dùng thêm thuốc lợi tiểu để giảm cân Khi dùng tôi chỉ biết là thuốc lợi tiểu, còn không hề biết trong đó có chất nằm trong danh mục cấm của IOC[6] Dù vậy, Ngân ương có thể

sẽ phải chịu nhận án phạt cấm thi đấu 1 năm từLiên

1

2 CHƯƠNG 1 ĐỖ THỊ NGÂN THƯƠNG

đoàn ể dục ế giới[6]

1.4 Trở lại bục vinh quang

Do sự cố này, cô không thể tham gia thi đấu tạiSEA

Games 25tạiLào, mà theo nhận định của nhiều người,

cô hoàn toàn có thể đoạt được thành tích hơn 3 huy

chương vàng Cô cũng tỏ ý từng có ý định giã từ sự

nghiệp thi đấu đỉnh cao, chuyên tâm theo họcĐại học

ể dục ể thao Từ Sơn(Bắc Ninh) chuyên ngành

Huấn luyện viên ể dục dụng cụ

Năm 2010, cô tuyên bố chấm dứt sự nghiệp VĐV để

chuyên tâm cho việc học Tuy nhiên, thiếu những vận

động viên trẻ đủ khả năng, cô phải trở lại đội tuyển

tham dựSEA Games 26dù đã vào độ tuổi lớn trong bộ

môn Dù đang bị chấn thương và không còn ở phong

độ tốt, cô đã gây bất ngờ khi đoạt 2 huy chương vàng,

1 huy chương bạc

1.5 Chú thích

[1] Đỗ ị Ngân ương: Nhà vô địch tí hon

[2] Đỗ ị Ngân ương - VĐV xuất sắc nhất 2005

[3] “Búp bê" Ngân ương dính doping

[4] Đỗ ị Ngân ương tham gia Cúp thế giới môn thể dục

[5] Ngân ương rời Olympic vì doping

[6] Ngân ương: “Tôi vô tình dùng phải chất kích thích”

Chương 2

Thể dục dụng cụ

Nữ vận động viên với bài tập nhào lộn trên sàn.

ể dục dụng cụ là môn thể thao liên quan đến thực

hiện các bài tập đòi hỏi thể lực, tính linh hoạt, nhanh

nhẹn, sự phối hợp, cân bằng, uyển chuyển và niềm đam

mê thể thao Trên thế giới, tất cả các môn thể thao thể

dục dụng cụ đều đượcLiên đoàn ể dục dụng cụ ốc

tế (Fédération Internationale de Gymnastique, viết tắt

FIG) quản lý, mỗi quốc gia đều có cơ quan quản lý quốc

gia trực thuộc Liên đoàn.ể dục dụng cụ nghệ thuật

là bộ môn nổi tiếng nhất của thể dục dụng cụ, gồm

các hạng mục thi đấu như:xà đơn,xà kép,xà lệch,cầu

thăng bằng, nhảy cầu, nhảyngựa tay quay,vòng treo…

ể dục dụng cụ phát triển từ các bài tập mà người Hy

Lạp cổ đại đã dùng, bao gồm kỹ năng gleo lẫn xuống

ngựa và từ kỹ năng biểu diễnxiếc

Các môn thể dục dụng cụ khác gồmthể dục nhịp điệu,

nhào lộn trên bạt lò xo và thể dục tự do

Những người tham gia có thể gồm trẻ em nhỏ từ năm

tuổi với các bài thể dục trẻ em Những vận động viên tham gia thi đấu cạnh tranh ở các cấp độ kĩ năng khác nhau, bao gồm cạnh tranh giữa các vận động viên đẳng cấp thế giới

2.1 Hình ảnh

2.2 Tham khảo 2.3 Liên kết ngoài

3

Chương 3

Thể dục nghệ thuật

ể dục nghệ thuật là một bộ mônthể dục dụng cụ

trong đó các vận động viên biểu diễn nhiều động tác

(mỗi động tác trong khoảng 30 tới 90giây) với nhiều

dụng cụ khác nhau ể dục nghệ thuật chịu sự quản

lý củaFédération Internationale de Gymnastique(FIG),

tổ chức chịu trách nhiệm soạnhệ thống tính điểmvà

điều hành các cuộc thi đấu quốc tế cấp cao nhất Ở từng

quốc gia, thể dục dụng cụ được các liên đoàn thể dục

quốc gia quản lý, ví dụ nhưBritish GymnasticstạiAnh

ốcvà USA Gymnastics tạiHoa Kỳ ể dục nghệ

thuật là mộtthể thao thu hút nhiều khán giảtại các kỳ

ế vận hội Mùa hèvà nhiều đấu trường quốc tế khác

3.1 Lịch sử

Một vận động viên biểu diễn xà kép vào năm 1962.

Hệ thống các môn thể dục được đề cập trong các tác

phẩm của các tác giả cổ đại nhưHómēros,Aristoteles,

vàPlaton Hệ thống này bao gồm nhiều bộ môn sau này trở thành các môn thể thao riêng biệt hoàn toàn nhưbơi lội,đua,đấu vật,quyền Anh, vàcưỡi ngựa,[1] cũng được dùng để tập luyện trong quân ngũ ể dục dụng cụ ngày nay có nguồn gốc từBohemiađầu thế

kỷ 19 và nay làĐức, và thuật ngữ “thể dục nghệ thuật” được dùng để phân biệt phong cách biểu diễn tự do với phong cách trong quân sự.[2]Nhà giáo người Đức

Friedrich Ludwig Jahn, cha đẻ của bộ môn,[3] đã phát minh ra nhiều loại dụng cụ, trong đó có xà đơn và xà kép Hai trong số các câu lạc bộ thể dục nghệ đầu tiên

làTurnvereinsvàSokols FIG được thành lập năm 1881 và duy trì vị thế tổ chức điều hành thể dục dụng cụ Ban đầu tổ chức chỉ gồm ba nước thành viên và tới năm 1921 vẫn được gọi là Liên đoàn ể dục dụng cụ châu Âu, trước khi các quốc gia ngoài châu Âu đầu tiên gia nhập và được tái cơ cấu như ngày nay ể dục dụng cụ có tên trong chương trình

ế vận hội Mùa hè 1896, nhưng phụ nữ chỉ được tham

dự từ ế vận hội 1928 Giải vô địch thế giới được tổ chức từ năm 1903 cũng phải tới năm 1934 mới cho các vận động viên nữ tham dự Kể từ đây, hai nhánh thể dục nghệ thuật ra đời: thể dục nghệ thuật nữ (WAG) và thể dục nghệ thuật nam (MAG) Không giống như các môn thể thao khác, WAG và MAG khác nhau gần như hoàn toàn về dụng cụ và kỹ thuật

3.2 Các nội dung và dụng cụ

Cả nam và nữ đều được đều được đánh giá trong tất cả các nội dung biểu diễn,độ khó, và các kỹ năng trình diễn tổng thể

Nhảy ngựa Nhảy ngựa hay nhảy chống là nội dung chung của cả nam và nữ và hầu như không có sự khác biệt Vận động viên sẽ chạy nước rút trên một đường chạy dài tối đa 25 mét (82 ), rồi nhảy lên mộtván nhún Tận dụng sức bật từ ván nhún, vận động viên dùng tay chống lên một chướng ngại vật cao gọi là “ngựa”, xoay một vòng và tiếp đất

ở bên kia của ngựa Trong thể dục dụng cụ nâng cao, vận động viên có thể sử dụng nhiều cú xoắn

và salto trước khi tiếp đất Một cú nhảy thành công

4

3.2 CÁC NỘI DUNG VÀ DỤNG CỤ 5

Diego Hypólito thực hiện động tác nhảy ngựa tại Đại hội Thể

thao Liên châu Mỹ 2007

phụ thuộc vào tốc độ chạy, độ cao của chướng ngại

vật, sức mạnh từ chân và vai của vận động viên,

nhận thức về vận động trên không và tốc độ xoay

vòng

Bài thi sàn của Néstor Abad năm 2010.

Bài thi sàn Nội dung sàn diễn ra trên sàn vuông rộng

12 nhân 12 mét (39  × 39 ), làm từ các hạt xốp

cứng trên một lớp gỗ dán, dưới được đỡ bởi lò xo

hoặc các khối bọt Bề mặt sàn cho phép vận động

viên bật nhảy cao hơn và tiếp đất nhẹ hơn Các vận

động viên thực hiện một loạt các động tác động tác

nhào lộn ngang qua sàn (tumbling pass) để chứng

tỏ sự linh hoạt, sức mạnh và thăng bằng Ngoài ra

vận động viên còn phải thể hiện các kỹ năng khác

như quay ngựa, scale, và trồng chuối Các động

tác trong bài thi sàn của nam thường có nhiều cú

nhào lộn qua lại trong khoảng 60 tới 70 giây, và

nam biểu diễn không cần nhạc (nữ phải có nhạc)

Luật yêu cầu các vận động viên phải tới mỗi góc

của sàn ít nhất một lần trong bài thi của mình Các

vận động viên nữ biểu diễn bài thi đã được biên

đạo trước kéo dài 90 giây trên nềnnhạc không lời

3.2.1 Của riêng nam

Ngựa tay quay Một bài thi ngựa tay quay bao gồm cả

kỹ năng bằng một chân và hai chân Các kỳ năng một chân chủ yếu được dùng trong các động tác xoay cắt kéo Tuy nhiên các kĩ năng hai chân mới

là nhân tố chính của bài thi này Vận động viên

sẽ vung hai chân theo chuyển động tròn (thuận hoặc ngược chiều kim đồng hồ tùy thói quen) và thể hiện động tác này ở tất cả các phần của dụng cụ

Vòng treo Vòng treo được mắc vào dây cáp được cố định từ độ cao 5,8 mét (19 ) so với sàn[4]và được đặt ở độ cao đủ để vận động viên thực hiện các động tác trên không Vận động viên phải thể hiện các động tác cho thấy khả năng thăng bằng, sức mạnh, nội lực, và chuyển động năng động đồng thời ngăn không cho vòng treo bị đung đưa

Yann Cucherat thực hiện bài xà kép năm 2010.

Xà kép Vận động viên thực hiện trên hai thanh xà đặt song song rộng hơn vai có độ cao 1,75 mét (5  9 in) và thực hiện nhiều động tác đu, thăng bằng, và thả mình, yêu cầu sức mạnh, sự phối kết hợp và

độ chính xác cao

Xà đơi Vận động viên đu trên một thanh xà thép dày 2,4 xentimét (0,94 in) ở độ cao 2,5 mét (8  2 in)

so với khu vực tiếp đất Người ta sẽ thực hiện các động tác quay vòng quanh xà, thả mình, vặn mình

6 CHƯƠNG 3 THỂ DỤC NGHỆ THUẬT

và chuyển hướng Nhờ tận dụng mômen lớn từ các

cú quay vòng quanh xà, vận động viên có thể thực

hiện các động tác kết thúc bài thi ngoạn mục, ví dụ

như triple-back salto.Gripbằng da thường được

các vận động viên sử dụng để dùy trì khả năng

bám trên xà

3.2.2 Của riêng nữ

Karin Janz với xà lệch.

Xà lệch vận động viên luân chuyển qua lại giữa hai

thanh xà ngang có độ cao và chiều rộng khác

nhau Vận động viên thực hiện các động tác đu

mình, quay lộn, chuyển xà, và thả mình và các

động tác phải trải qua động tác trồng chuối ông

thường người ta sẽ lên xà thấp trước

Các vận động viên ở trình độ cao luôn đeo

grip da để nắm chắc hơn cũng như để bảo vệ

bàn tay không bị phồng rộp hay rách da Các

vận động viên thường làm ướt grip bằng bình

xịt và có thể bôi bột phấn vào grip để không

bị trơn tay

Cầu thăng bằng Vận động viên thể hiện các động tác

được biên đạo trước trong 70 tới 90 giây như bật

nhảy, nhào lộn, xoay vòng trên một thanh rầm có

đệm lò xo Tiêu chuẩn củaLiên đoàn thể dục dụng

cụ quốc tế dành cho cầu thăng bằng là cao 125

xentimét (49 in), dài 500 xentimét (200 in), và rộng

10 xentimét (3,9 in).[5]Nội dung này yêu cầu khả

năng thăng bằng, linh hoạt và sức mạnh

3.3 Thể thức thi đấu

Tượng vận động viên thể dục tại Viện Wingate , Israel

Hiện nay, tại ế vận hội hoặc các giải vô địch thế giới, quá trình thi đấu diễn ra trong nhiều đợt và nhiều ngày khác nhau: vòng loại, chung kết đồng đội, chung kết toàn năng và chung kết giải đấu

Tại vòng loại (ký hiệu là TQ), các vận động viên thi

đấu với đội tuyển quốc gia của mình trong cả bốn (nữ) hoặc sáu (nam) dụng cụ Điểm số trong vòng thi này không được dùng để xếp hạng huy chương, nhưng được dùng để xác định đội tiến vào chung kết đồng đội và các vận động viên tiến vào chung kết toàn năng và chung kết giải đấu ể thức của vòng thi này hiện tại là

5-4-3, nghĩa là năm vận động viên trong một đội, mỗi nội dung có bốn người tham gia, và sẽ tính điểm của ba người Các vận động viên cũng thi đấu với tư cách cá nhân để giành quyền vào vòng chung kết toàn năng và chung kết giải đấu

Tại vòng chung kết đồng đội (ký hiệu là TF), các vận

động viên thi đấu với đội tuyển quốc gia của mình trong

cả bốn/sáu dụng cụ Điểm số vòng này được sử dụng để trao huy chương đồng đội ể thức hiện tại là 5-3-3, tức

là năm vận động viên trong một đội, mỗi nội dung có

ba người tham gia, và sẽ tính điểm của ba người

Tại chung kết toàn năng (ký hiệu là AA), các vận động

viên thi đấu với tư cách cá nhân và biểu diễn trong cả bốn/sáu dụng cụ Điểm số của họ trong cả bốn/sáu nội dung này được tính tổng và ba người nhận huy chương

là ba người có tổng điểm cao nhất Mỗi quốc gia chỉ có tối đá hai vận động viên dự chung kết toàn năng

Tại các trận chung kết nội dung (ký hiệu là EF), tám vận

động viên có số điểm cao nhất ở mỗi nội dung dự tranh huy chương cho nội dung đó Mỗi quốc gia chỉ có tối

đá hai vận động viên dự mỗi nội dung

3.4 Tham khảo

[1] “Sportivnaya gimnastika” Enciklopediya Krugosvet

3.4 THAM KHẢO 7

(bằng tiếng Nga).Bản gốclưu trữ ngày 20 tháng 6 năm

2008 Truy cập ngày 11 tháng 4 năm 2006

[2] “ể dục nghệ thuật — History”.IOC Truy cập ngày 11

tháng 4 năm 2006

[3] “Gymnastics”.Encarta.Bản gốclưu trữ ngày 31 tháng

10 năm 2009 Truy cập ngày 11 tháng 4 năm 2006

[4] “Apparatus Norms”.FIG tr II/18.Bản gốc(PDF) lưu trữ

ngày 19 tháng 12 năm 2011 Truy cập ngày 16 tháng 11

năm 2009

[5] Apparatus Norms, Liên đoàn thể dục dụng cụ quốc tế,

tr.63 Truy cập 2007-03-27