Quần Xã Sinh Vật Và Một Số Đặc Trưng Cơ Bản Của Quần Xã

Một số đặc trưng cơ bản của quần xã Các đặc trưng cơ bản của quần xã gồm có:+ Đặc trưng về thành phần loài + Đặc trưng về sự phân bố cá thể trong không gian của quần xã... THÀNH PHẦN LO

Bài 40:

Quần Xã Sinh Vật Và Một Số Đặc Trưng Cơ Bản Của Quần Xã

CHƯƠNG II: QUẦN XÃ SINH VẬT

Tuần : 27

I Khái niệm Quần xã sinh vật

II Một số đặc trưng cơ bản của quần xã

 Các đặc trưng cơ bản của quần xã gồm có:+ Đặc trưng về thành phần loài

+ Đặc trưng về sự phân bố cá thể trong không gian của quần xã

1 THÀNH PHẦN LOÀI

Các đặc trưng về thành phần loài biểu thị

qua số lượng các loài trong quần xã và

số lượng cá thể mỗi loài.

Các đặc trưng đó biểu thị mức dộ đa dạng của quần xã Mức độ thay đổi thành phần loài cho ta biết tính ổn định, biến động hay suy thoái của quần xã

 Loài ưu thế: là những loài đóng vai trò

quan trọng trong quần xã, do có số lượng

cá thể nhiều, sinh khối lớn, hoặc do các hoạt động mạnh của chúng Trong các quần

xã trên cạn thì loài thực hật có hạt chủ yếu thường là loài chiếm ưu thế bởi chúng ảnh hưởng lớn tới khí hậu môi trường

 Loài đặc trưng: là loài chỉ tồn tại duy nhất

tại một quần xã nào đó

2 ĐẶC TRƯNG VỀ PHÂN BỐ

Vùng đất ven bờ

Vùng nước ven bờ

Vùng khơi xa

 Có hai kiểu phân bố là:

+ Phân bố theo chiều thẳng đứng + Phân bố theo chiều ngang

+ Phân bố theo chiều thẳng đứng

 Là kiểu phân bố như kiểu phân tầng của thực vật, nhằm thích nghi với các điều kiện chiếu sáng khác nhau trong rừng mưa nhiệt đới

 Kéo theo đó, sự phân tầng của các loài đọng vật sống trong rừng như chim, côn trùng

sống trên các cây cao, nhiều loài sống leo

trèo, nhiều loài sống ở mặt đất

+ Phân bố theo chiều ngang

 Là sự phân bố trên mặt đất của sinh vật từ

đỉnh núi, sườn núi tới chân núi; hoặc sự phân

bố từ vùng gần bờ ra vùng xa khơi ngoài đại dương…

 Nhìn chung, các sinh vật phân bố theo chiều ngang thường tập trung ở vùng có điều kiện sống thuận lợi như vùng đất màu mỡ, có độ

ẩm thích hợp, có thức ăn dồi dào

III Mối quan hệ giữa các loài trong

quần xã

 Trong quần xã, các sinh vật có quan hệ hoặc

hỗ trợ hoặc đối kháng nhau:

+ Quan hệ hỗ trợ đem lại lợi ích hoặc

ít nhất không có hại cho các loài

khác,gồm các mối quan hệ: cộng sinh, hội sinh, hợp tác.

có lợi

Nấm, vi khuẩn và tảo đơn bào cộng sinh trong địa y; vi khuẩn lam cộng sinh trong nốt sần cây họ đậu

Hợp tác

+ +

Hợp tác giữa hai hay nhiều loài và tất cả các loài tham gia hợp tác đều có lợi Khác với cộng sinh, quan hệ hợp tác không phải là quan hệ chặt chẽ và nhất thiết phải có đối với mỗi loài.

Hợp tác giữa chim sáo

Hợp tác giữa hai loài, trong

đó một loài có lợi còn loài kia không có lợi cũng không

có hại gì.

Hội sinh giữa phong lan

và cây gỗ; cá ép sống trên cá lớn

1-Quan hệ hội sinh

2-Quan hệ hợp tác

3-Quan hệ cộng sinh:

-Quan hệ cộng sinh giữa cá khoang

cổ và hải quỳ

-Cộng sinh của vi khuẩn trosomonas trong rễ cây họ đậu

+ Quan hệ đối kháng là quan hệ giữa một bên là loài có lợi và bên kia là các loài bị hại, gồm các mối quan hệ: cạnh tranh, kí sinh, ức chế - cảm nhiễm,

sinh vật này ăn sinh vật khác.

Cạnh tranh ở thực vật, cạnh tranh giữa các loài động vật

Kí sinh

- +

Một loài sống nhờ trên cơ thể loài khác  loài kí sinh có lợi, vật chủ bị bất lợi

Cây tầm gửi kí sinh trên thân cây gỗ, giun kí sinh trong cơ thể người

Tảo giáp nở hoa gây độc cho các loài sv sống xung quanh, cây tỏi tiết chất gây

ức chế hoạt động của vi khuẩn xung quanh

Trâu bò ăn cỏ, hổ ăn thit thỏ, cây nắp ấm bắt mồi

1.Cạnh tranh thức ăn giữa các loài chim

2-Quan hệ vật chủ -Vật kí sinh:

-Cây tơ hồng kí sinh trên cây khác

3-Quan hệ ức chế -cảm nhi ễm

-Xạ khuẩn sinh kháng sinh ức chế vi khuẩn

4-Quan hệ con mồi-vật ăn thịt

-Cây nắp ấm bắt một số côn trùng

-Hổ và ngựa vằn

* Hiện tượng khống chế sinh học

Khống chế sinh học

là gì? Trong sinh học hiện tương này được ứng dụng như thế

nào?

Hiện tượng khống chế sinh học là hiện tượng số lượng các cá thể của quần thể này bị số lượng cá thể của quần thể khác kìm hãm, làm cho số lượng cá thể của mỗi quần thể luôn dao động quanh vị trí cân bằng