Nhiễm độc gan ở bệnh nhân đang điều trị ARVHAIVN Chương trình AIDS của Đại học Y Harvard tại Việt Nam... Mục tiêu học tậpKết thúc bài này, học viên sẽ có khả năng: viêm gan ở BN đang điề
Trang 1Nhiễm độc gan ở bệnh nhân đang điều trị ARV
HAIVN
Chương trình AIDS của Đại học Y Harvard tại Việt Nam
Trang 2Mục tiêu học tập
Kết thúc bài này, học viên sẽ có khả
năng:
viêm gan ở BN đang điều trị ARV
chính do ARV
điều trị ARV bị nhiễm độc gan
Trang 3Tổng quan về nhiễm độc gan
và ARV
có tăng men gan thoáng qua
men gan sẽ trở lại bình thường mà
không cần ngừng thuốc ARV
đổi thuốc ARV do nhiễm độc gan
Trang 4Nhiễm độc gan và ARV:
• Bệnh nhân HIV thường uống nhiều loại
thuốc có thể gây hại cho gan
• Uống rượu là phổ biến và có thể gây viêm
gan
Đồng nhiễm viêm gan B hoặc C làm gia tăng nguy cơ độc tính ở gan
Trang 5Nhiễm độc gan: Chẩn đoán
Nhiễm toan lactic
với gan nhiễm mỡ
Khác -
Cotrimoxazole
• Paracetamol
Rượu
Trang 6Nhiễm độc gan: Chẩn đoán
Trang 7Phân độ nhiễm độc gan
Trang 8Tiếp cận bệnh nhân bị
nhiễm độc gan (1)
Mục Những điều cụ thể cần hỏi
Yếu tố nguy cơ với viêm gan cấp
Tiền sử dùng
thuốc
Loại thuốc, thời gian điều trị
Thuốc gây nhiễm độc gan:
Trang 9Tiếp cận bệnh nhân bị
nhiễm độc gan (2)
• AST, ALT, bilirubin, CTM,
• Huyết thanh chẩn đoán viêm gan
(A,B,C) nếu trước đó âm tính hoặc chưa được làm
• Cân nhắc: Siêu âm bụng, cấy máu tìm vi khuẩn, lao/MAC, nấm
• Nếu nghi ngại về nhiễm toan lactic:
acid lactic, pH, điện giải đồ (Na, K, Cl, HCO 3 )
Trang 10Xử trí bệnh nhân nhiễm độc gan
có thể gây độc gan (vd: CTX,
fluconazole)
nếu có khả năng đó là độc tính của
ARV
Trang 11NNRTI và
nhiễm độc gan
Trang 12NNRTI và nhiễm độc gan:
Tổng quan
sẽ tăng AST/ALT mức độ 3-4
nhiễm HBV hoặc HCV
Trang 13NNRTI và nhiễm độc gan:
Trang 14NNRTI và nhiễm độc gan:
Ngừng thuốc NNRTI, tiếp tục 2 thuốc NRTI 1 tuần
Bắt đầu lại với một thuốc NNRTI khác (hoặc PI) nếu:
Ngừng tất cả các thuốc ARV và thuốc gây độc gan
Không dùng lại các thuốc gây độc (NVP hoặc EFV)
Trang 15NNRTI và nhiễm độc gan:
Điều trị (2)
Thuốc hỗ trợ gan
Fortec, Bidipa, BDD, Legalon, Silybean
• Chưa có nghiên cứu nào chứng minh rằng những thuốc này có hiệu quả trong điều
trị nhiễm độc gan ở bệnh nhân dùng ARV
• Tuy nhiên, đa số những thuốc này ít có
tác dụng phụ và có thể dùng an toàn cho bệnh nhân nhiễm HIV
Trang 16Nhiễm toan lactic
Trang 17 Chuyển hóa yếm khí dẫn đến tích tụ mỡ trong
gan và acid lactic trong máu
Tỷ lệ mắc 0,5%-1,5% mỗi năm
Nguy cơ nhiễm toan lactic:
D4T+DDI > D4T > DDI > AZT
Nguy cơ rất thấp: 3TC, TDF, ABC
Trang 18Nhiễm toan lactic: Triệu chứng
Trang 19Nhiễm toan lactic: Chẩn đoán
Xét nghiệm acid lactic chỉ thực hiện
được tại một số bệnh viện lớn
Trang 20Nhiễm toan lactic: Điều trị
Khi ổn định, bắt đầu lại ARV:
• đổi d4T/AZT sang TDF
Trang 21Quá mẫn
Abacavir
Trang 22Quá mẫn Abacavir (1)
ABC
• Liên quan HLA B*5701
• Có lẽ ít phổ biến hơn ở các quần thể
Trang 23Quá mẫn Abacavir (2)
Triệu chứng:
• Phát ban, sốt, buồn nôn, nôn, mệt mỏi,
đau khớp, nhức đầu, đau bụng, khó thở, ho
• AST/ALT, lym phô, CPK
Điều quan trọng là không bao giờ dùng
lại ABC: có thể gây tử vong!!
Trang 24Nghiên cứu trường hợp:
• BN khai hiện đang tiêm chích ma túy và
có dùng chung bơm kim tiêm với bạn
• Hiện cũng đang uống rượu khá thường
xuyên
Trang 25Ca bệnh: Tuấn (2)
bệnh nhân có biểu hiện buồn nôn,
nôn và đau bụng
• Khám thấy đau hạ sườn phải và củng
mạc vàng Không có sốt hay phát ban
• Xét nghiệm thấy ALT 650, AST 625
• ALT trước điều trị (khi đăng ký PKNT) là
89 và CD4 trước điều trị là 175
Trang 26Ca bệnh: Tuấn (3)
Thảo luận
Anh/chị xử trí bệnh nhân này như thế nào?
độc gan ở bệnh nhân này?
Trang 27Những điểm chính
Tăng men gan rất thường gặp ở bệnh nhân uống ARV
Đa số trường hợp, men gan sẽ trở về bình
thường trong khi vẫn tiếp tục dùng ARV
Một bệnh nhân bị quá mẫn với ABC thì
không bao giờ được dùng lại ABC nữa
Trang 28Cảm ơn!
Câu hỏi?