Giới thiệu chung hệ nội tiết bài hội giảng cấp tỉnh

Đặc điểm Cấu tạo Đường đi của sản phẩm tiết Cho ví dụ -Chất tiết theo ống dẫn tới các cơ quan tác động - Chất tiết ngấm thẳng vào máu tới cơ quan đích -Tuyến nước bọt, tuyến mồ hôi,

Giáo viên: Lương Thị Thúy Quyên Đơn vị công tác: Trường THCS An Thịnh

Đặc điểm

Cấu tạo

Đường đi

của sản

phẩm tiết

Cho ví dụ

-Chất tiết theo ống dẫn

tới các cơ quan tác động

- Chất tiết ngấm thẳng

vào máu tới cơ quan đích

-Tuyến nước bọt, tuyến mồ hôi, tuyến nhờn …

-Tuyến yên, tuyến giáp,

tuyến trên thận …

-Gồm các tế bào tuyến

và ống dẫn -Gồm các tế bào tuyến và mạch máu

Tuyến tuỵ và tuyến sinh dục có

đặc điểm gì đặc biệt ?

Trả lời :

-Tuyến tuỵ : vừa tiết ra dịch tuỵ đổ

vào ruột vừa tiết ra hoóc môn

ngấm vào máu.

- Tuyến sinh dục: tinh hoàn sản

xuất ra tinh trùng, buồng trứng sản

xuất ra trứng Bên cạnh đó chúng

còn tiết ra hoóc môn sinh dục nam

và hoóc môn sinh dục nữ

 Vì vậy chúng là những tuyến pha (vừa là tuyến nội tiết vừa là tuyến ngoại tiết)

Bài 55: GIỚI THIỆU CHUNG HỆ NỘI TIẾT Chương X : NỘI TIẾT NỘI TIẾT

I Đặc điểm hệ nội tiết:

II Phân biệt tuyến nội tiết với tuyến ngoại

tiết:

- Tuyến nội tiết: chất tiết ngấm vào máu tới cơ quan đích.

- Tuyến ngoại tiết: chất tiết theo ống dẫn tới cơ quan tác động.

III Hoocmôn:

- Một số tuyến vừa làm nhiệm vụ nội tiết vừa làm

nhiệm vụ ngoại tiết (tuyến pha).

Bài 55: GIỚI THIỆU CHUNG HỆ NỘI TIẾT

I Đặc điểm hệ nội tiết

II Phân biệt tuyến nội tiết với

tuyến ngoại tiết

III Hoocmôn

Chương X : NỘI TIẾT

Tuyến yên: nằm ở vùng dưới đồi

Tuyến cận giáp: nằm rải rác 2 bên ở

bề mặt phía sau của tuyến giáp

Tuyến giáp: nằm ở 2 phía bên dưới hầu và

thanh quản

Tuyến tùng: nằm phía trên củ não sinh tư

Tuyến yên: nằm ở vùng dưới đồi

Tuyến tùng: nằm phía trên củ não sinh tư

Tuyến yên: nằm ở vùng dưới đồi

Tuyến giáp: nằm ở 2 phía bên dưới hầu và

thanh quản

Tuyến tùng: nằm phía trên củ não sinh tư

Tuyến yên: nằm ở vùng dưới đồi

Tuyến ức ( tuyến hung ): nằm ở phía sau lồng ngực Tuyến trên thận: nằm ở 2 phía bên trên thận

Tuyến tuỵ : trong ổ bụng phía sau dạ dày

Tuyến sinh dục :

+ Ở nam : tinh hoàn + Ở nữ : buồng trứng

II

TÊN TUYẾN TUYẾN NGOẠI TIẾT TUYẾN NỘI TIẾT TUYẾN PHA

1.Tuyến mồ hôi

2.Tuyến ruột

3.Tuyến yên

4.Nước nước bọt

5.Tuyến gan

6.Tuyến tụy

7.Tuyến sinh dục

8.Tuyến giáp

9.Tuyến trên thận

10.Tuyến cận giáp

11.Tuyến vị

X X

X X X X

X

X

X

X X X

X

Câu hỏi 3:

Đọc thông tin,từ thông tin cho các em biết tính

chất gì của hoocmôn ?

Insulin của bò có thể thay insulin của người để chữa bệnh tiểu đường cho người, estrogen của ngựa có thể dùng cho chuột và phụ nữ.

 Không mang tính đặc trưng cho loài.

Câu hỏi 2:

Đọc thông tin, từ thông tin cho các em biết tính

chất gì của hoocmôn ?

Lượng hoocmôn cần thiết để duy trì và điều khiển các hoạt động trao đổi chất của cơ thể rất nhỏ đến mức không tưởng

tưởng được Tuy vậy, tác động của hoocmôn tại các mô

bào dẫn đến những thay đổi cực kì lớn Ví dụ 1gam

hoocmôn insulin có thể làm giảm glucozơ trong máu cho

125000 con thỏ…

So sánh tính chất này với tuyến ngoại tiết?

 Hoạt tính sinh học rất cao

Một ngày các tuyến mồ hôi tiết ra 1lít mồ hôi, các tuyến

nước bọt tiết ra 1,5 lít nước bọt, các tuyến vị tiết ra 1,5 lít dịch vị…

Câu hỏi 1:

Ví dụ:Mặc dù các hoocmôn đều trong một dòng

máu đi khắp cơ thể nhưng hoocmôn insulin do tuyến tụy tiết ra chỉ có tác dụng làm hạ đường huyết,

hoocmôn kích thích tuyến vú (TSH) lại chỉ có ảnh hưởng tới quá trình tiết sữa…

Đọc thông tin, từ thông tin cho các em biết tính

chất gì của hoocmôn ?

 Tính đặc hiệu

2 3 4 5

6

8 7

Tuyến yên Tuyến tùng Tuyến giáp Tuyến cận giáp Tuyến ức

Tuyến trên thận

Tuyến tụy

9

Buồng trứng Tinh hoàn

Quan sát hình và chú thích vị trí của một số tuyến nội tiết chính

Tu n30 : Tiết58 :Bài 55 ần30 : Tiết58 :Bài 55 : GIỚI THIỆU CHUNG HỆ NỘI TIẾT

Ch ương X: NỘI TIẾT ng X: N I TIẾT ỘI TIẾT

* Tìm hiểu đặc điểm hệ nội tiết

Nghiên cứu thông tin mục I để hoàn thành nội dung kiến thức sau vào bảng cá nhân:

-Hệ nội tiết có chức năng là:

………(1)……… -Sản phẩm tiết của tuyến nội tiết là………(2)……… theo đường ……… (3)……….đến cơ quan đích.

-So với các dây thần kinh hoocmôn hoạt động có khuynh hướng

……….(4)……….nhưng………(5)………trên

Điều hoà các quá trình sinh lí trong cơ thể.

hoocmôn máu

chậm hơn kéo dài

Ch ương X: NỘI TIẾT ng X: N I TIẾT ỘI TIẾT

Tu n30 : Tiết58 :Bài 55 ần30 : Tiết58 :Bài 55 : GIỚI THIỆU CHUNG HỆ N I TI T ỘI TIẾT ẾT

Chương X : NỘI TIẾT

I ĐẶC ĐIỂM TUYẾN NỘI TIẾT :



II PHÂN BIỆT TUYẾN NỘI TIẾT & NGOẠI TIẾT :

- Tuyến ngoại tiết : chất tiết theo ống dẫn  cơ quan tác động.

- Mét số tuyến vừa nội tiết vừa ngoại tiết.

- Sản phẩm tiết là hoocmon.

III H OOCMON :

1 Tính chất của hoocmon :

Nghiên cứu thông tin ở mục III.1, trả lời :

Tuyến ngoại tiết Tuyến nội tiết (Tuyến pha )

3 Tuyến gan.

2 Tuyến yên.

1 Tuyến nước bọt.

6.Tuyến tụy .

4 Tuyến giáp.

5 Tuyến trên thận.

8.Tuyến cận giáp .

9.Tuyến mồ hôi 10.Tuyến tùng 11.Tuyến ức.