Đầu năm 2009, tại Đại học Joocgiơ (Oa sinh tơn), Ngoại trưởng Helari Clintơn tuyên bố Mỹ sẽ chi 270 triệu USD cho các chương trình mở các mạng xã hội và phát triển Internet tại các quốc gia Trung Đông và những nước được Mỹ coi là hạn chế Internet (trong đó có cả Nga, trung Quốc và Việt Nam);Từ mùa hè 2009, các tổ chức phi chính phủ hoạt động trên lĩnh vực Internet đã mở các khóa tập huấn cho thanh niên, sinh viên, trí thức của các quốc gia kể trên tại những nước trung lập như: Thụy Sĩ, Bỉ, Thái Lan,…
Trang 1Hà Nội, tháng 8/2015
QUAN HỆ NƯỚC LỚN TRUNG - MỸ HIỆN NAY
VÀ SUY NGẪM VỀ ĐỐI SÁCH CỦA VIỆT NAM
Trang 2QUAN HỆ NƯỚC LỚN TRUNG - MỸ HIỆN NAY
ĐỐI SÁCH CỦA VIỆT NAM
Các hoạt động đã triển khai từ năm 2014 đến nay
Một số suy ngẫm về đối sách
Ý ĐỊNH
TRAO
ĐỔI
Trang 3Vấn đề 1: QUAN HỆ
NƯỚC LỚN TRUNG -
MỸ HIỆN NAY
Về tổng thể: Chủ đạo, chi phối, quyết định; là đối kháng về
mục tiêu chiến lược, đối lập về hệ giá trị và lợi ích
Mỹ “xoay trục”, “tái cân bằng” về CA-TBD
nhằm kiềm chế Trung QuốcTrung Quốc khẳng định vai trò nước lớn ở khu vực, thực hiện “giấc mộng Trung Hoa”
Trang 4Hai nguyên thủ Trung – Mỹ
Trang 5Sự điều chỉnh chính sách đối ngoại của Mỹ
dưới thời Tổng thống B.Obama (2009 - 2016)
- Điều chỉnh quan hệ với thế giới Arập, Hồi giáo
- “Xoay trục”, “tái cân bằng” về Châu Á - Thái Bình
Dương
- Điều chỉnh giá dầu,tăng giá đồng Dolla gây sức ép
với Nga,chia rẽ Nga-Trung.
- Hòa hoãn, bình thường hóa quan hệ với Cuba; ký
thỏa thuận vấn đề hạt nhân với Iran.
Trang 6“MÙA XUÂN Ả
RẬP”
Trang 7Về thực chất, đây là sự điều chỉnh chiến lược của Mỹ và phương Tây từ việc sử dụng quyền lực cứng sang quyền lực mềm đối với khu vực Trung Đông – Bắc
(trong đó có cả Nga, trung Quốc và Việt Nam);
Từ mùa hè 2009, các tổ chức phi chính phủ hoạt động trên lĩnh vực Internet đã mở các khóa tập huấn cho thanh niên, sinh viên, trí thức của các quốc gia kể trên tại những nước trung lập như:
Thụy Sĩ, Bỉ, Thái Lan,…
“MÙA XUÂN Ả RẬP”
Trang 8“Xoay trục về CA-TBD”
Trang 9Điều chỉnh phương thức tác chiến:Nhất thể hóa tác
chiến giữa không quân và hải quân nhằm “chống
tiếp cận,chống thâm nhập” và bảo vệ đồng minh”
Kiềm tỏa Trung Quốc ở
CA TBD
-Kiềm tỏa Trung Quốc ở
CA TBD
-Triển khai Hiệp định đối tác kinh tế chiến lược
xuyên Thái Bình Dương (TPP) tăng cường hợp tác
kinh tế với khu vực
Trang 10
Hai chuỗi đảo chiến lược của Mỹ trong việc kiềm chế Trung Quốc
Trang 11Máy bay P - 8A của Mỹ
Trang 12Vũ khí siêu thanh của Mỹ - năm 2015
Trang 13Hải quân Mỹ triển khai các loại vũ khí laser thế hệ mới
Trang 14Điều chỉnh giá
dầu
Trang 15Bình thường hóa quan hệ với Cuba
Trang 16Bình thường hóa quan hệ với Cuba
Trang 17Ký thỏa thuận hạt nhân với
Iran
Trang 18Ký thỏa thuận hạt nhân với
Iran
Trang 19Sự điều chỉnh chính sách đối ngoại của
Trung Quốc sau Đại hội 18 (2012)
- Chuyển từ “náu mình chờ thời” sang “ngoại giao
nước lớn” nhằm mục tiêu “giấc mộng Trung hoa”;
- Với Mỹ: đề xuất “quan hệ nước lớn kiểu mới”
- Chiến lược chống tiếp cận/chống xâm nhập (A2/AD)
- Với các nước láng giềng thực hiện thủ đoạn cả
“cứng” và “mềm”, kể cả chiến tranh, nếu thấy
“cần thiết” thực hiện mục tiêu “vững chân ở châu Á vươn ra thế giới”.
- Nới lỏng chính sách tiền tệ nhằm nâng cao khả
năng cạnh tranh của hàng xuất khẩu,thu hút đầu tư,phục hồi tăng trưởng.
Trang 20QUAN HỆ NƯỚC
LỚN TRUNG -MỸ
HIỆN NAY(3)
Động thái của Trung Quốc sau Đại hội 18 đến nay
Đề xuất với Mỹ xây dựng quan hệ nước lớn kiểu mới :
Không xung đột, không đối đầu; Tôn trọng lẫn nhau;
hơp tác đôi bên cùng thắng;
Hành sử nước lớn trong khu vực : 11/2013 Triển
khai Chiến lược A2/AD; 5/2014 đưa Giàn khoan
HD 981 vào BĐ; 2014 - Xây đảo nhân tạo lập bản
đồ khổ dọc xác lập chủ quyền
Cuối 2014 đầu 2015 công bố Sáng kiến
“một vành đai, một con đường” thực hiện
“giấc mộng Trung Hoa”
Vươn lên trở thành cường quốc toàn cầu, cạnh tranh với
Mỹ ở khu
vực
Vươn lên trở thành cường quốc toàn cầu, cạnh tranh với
Mỹ ở khu
vực
Trang 21QUAN HỆ NƯỚC LỚN KIỂU MỚI
Không xung đột,
lẫn nhau
hơp tác, đôi bên cùng thắng
Trang 22Triển khai Chiến lược chống tiếp cận/chống xâm nhập (A2/AD)
Trang 23• - 7/2012: Thực hiện các bước
để “pháp lý hóa” “thành phố
Tam Sa”; tuần tra “sẵn sàng
chiến đấu” và cho quân đồn trú
ở Biển Đông
Triển khai Chiến lược chống tiếp cận/chống xâm nhập (A2/AD)
Trang 24Máy bay không người lái của TQ;Tàu ngầm hạt nhân thế hệ mới nhất (Type 094) ;Tên lửa đạn đạo liên lục địa phóng từ tàu ngầm (JL-2) Tên lửa Đông Phong 21-sát thủ tàu sân bay
Trang 254 loại vũ khí của Trung Quốc:Máy bay tiêm kích J-20;Tên lửa hành trình siêu thanh YJ-12;Tên lửa chống máy bay HQ-9;Tầu ngầm Type 039 A
Trang 27Đường băng dài 3.000 m trên Đá Chữ Thập do Trung Quốc xây phi pháp đã hoàn tất
Trang 28Công trình xây cất trái phép của Trung Quốc ở Đá GaVen trong quần đảo Trường Sa của Việt Nam
Trang 29Hình ảnh vệ tinh cho thấy Trung Quốc đang tiến hành cải tạo rầm rộ bãi đá Vành Khăn (Ảnh Reuters )
Trang 30Công trình phi pháp của Trung Quốc ở Đá Châu Viên - quần đảo Trường Sa - Việt Nam, có tàu chiến bố trí bảo vệ
Trang 31Trung Quốc đang xây dựng trái phép trên Đảo Phú Lâm
thuộc Quần đảo Trường Sa của Việt Nam
Trang 32“Tranh chấp Nam Hải (Biển
Đông) không nên ảnh hưởng đến đại cục hợp tác Trung Quốc -
ASEAN”
5 kiên trì :
(i) Kiên trì bảo vệ hòa bình ổn định ở “Nam Hải”;
(ii) Kiên trì thông qua hiệp thương hòa bình giải
quyết tranh chấp;
(iii) Kiên trì thông qua cơ chế quy tắc kiểm soát tốt
những bất đồng;
(iv) Kiên trì bảo vệ tự do hàng hải, hàng không ở
biển “Nam Hải”;
(v) Kiên trì thông qua hợp tác thực hiện cùng có lợi,
cùng thắng
Quan điểm của
Trung Quốc tại
ASEAN lần thứ 48
Trang 33Trung Quốc:
-Thực lực sau gần 40 năm cải
cách thành công đã đưa Trung quốc lên vị trí cường quốc thế giới
- Thực hiện chuyển giao quyền
lực sang thế hệ thứ năm thành công và đang có những kết quả khả quan trong cuộc chiến chống tham nhũng.
- Mâu thuẫn dân tộc, sắc tộc, ly
khai và chênh lệch phát triển vùng miền còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ lớn.
Trang 34SÁNG KIẾN HỢP TÁC
“MỘT VÀNH ĐAI, MỘT CON ĐƯỜNG”
Tháng 11 năm 2014
- Vành đai kinh tế Con đường Tơ lụa
(Silk Road Economic Belt - SREB)
- Con đường Tơ lụa trên biển
(Maritime Silk Road - MSR)
,
Trang 35MỘT VÀNH ĐAI, MỘT CON ĐƯỜNG
Trang 36MỘT VÀNH ĐAI, MỘT CON ĐƯỜNG
Trang 37MỘT VÀNH ĐAI, MỘT CON ĐƯỜNG
Trang 385 NỘI DUNG HỢP TÁC
Thúc đẩy thương mại và đầu tư;
Phát triển kết cấu hạ tầng (đường sắt, đường cao tốc, cảng hàng không, cảng biển, viễn
thông, đường ống dẫn năng lượng, kho vận);
Hợp tác kinh tế công nghiệp;
Hợp tác tài chính;
Thúc đẩy quan hệ đối ngoại nhân dân.
Trang 39Ngân hàng Đầu tư kết cấu hạ tầng châu Á
(Asian Infrastructure Investment Bank – AIIB)
Bản ghi nhớ 24 tháng 10 năm 2014:
- 20 quốc gia;
- 100 tỷ USD vốn ban đầu;
- 46 đối tác sáng lập;
57 quốc gia tham gia (37 châu Á, châu Đại
Dương, 20 châu Âu, châu Phi, châu Mỹ)
Trang 40ODA 103 tỷ USD;
dự trữ 4 nghìn tỷ
USD; đóng góp 27% cho tăng trưởng toàn cầu (2014)
Trang 41TRUNG QUỐC SAU 36 NĂM CẢI CÁCH
1979 – 2009: GDP tăng 15 lần: công nghiệp tăng 20 lần; thương mại hơn 100 lần
Tăng trưởng 9,2% năm 2009; 10,3% năm 2010; 9,2% năm 2011; 7,6% năm 2012; 7,6% năm 2013 và 7,4% năm 2014
16 trường đại học lọt vào danh sách các trường tốt nhất thế giới
Từ 2004 đến 2014: tỷ trọng của TQ tăng từ 6% lên 22% tổng sản phẩm công nghệ cao toàn thế giới
443 Viện Khổng Tử tại 71 quốc gia, trong đó 144 Viện tại Mỹ
Trang 42TOP 10 LARGEST ECONOMIES IN 2050
Trang 43TỔ CHỨC HỢP TÁC AN NINH THƯỢNG HẢI 25% dân số thế giới, 60% diện tích Á - Âu
Trang 44Những cường
quốc
đang nổi
(BRICS): BRAZIL RUSSIA INDIA
CHINA SOUTH AFRICA
Trang 45MỸ THÀNH LẬP TRANS PACIFIC PARTNERSHIP - TPP:
2005, 12 quốc gia thành viên, 800 triệu người, 40% GDP thế giới, 30% thương mại toàn cầu
Trang 47CẠNH TRANH TPP - RCEP
Trang 50cơ bản
Đấu tranh gay gắt nhưng sẵn sàng nhân nhượng thỏa hiệp
Quan hệ Trung - Mỹ là cặp quan hệ chủ đạo, chi phối và quyết định tình hình an ninh - chính trị, kinh tế ở khu vực
Vừa mang
tính khu vực,
vừa mang
tính toàn cầu
Trang 51Tuyên bố chủ quyền pháp lý
về biển, đảo
Trung Quốc
để tự do hàng hải,
Mỹ để TQ
tự do hành động
Trang 52TÌNH HÌNH TRUNG-MỸ Ở BIỂN ĐÔNG
VÀ ĐỐI SÁCH CỦA VIỆT NAM
Vấn đề 2:Đối sách
của Việt nam và
suy ngẫm(1)
Trang 53Trên lĩnh vực chính trị, Ngoại giao
Chủ trương của Việt Nam trước những hành xử của Trung Quốc từ
năm 2012 -2015
Trên lĩnh vực
quân sự
Trang 54Việt Nam có đủ tiềm lực quân sự để bảo vệ chủ quyền biển đảo của mình,
nhưng chủ trương chính giải quyết tranh chấp biển đảo của Đảng và
Nhà nước ta là thông qua đàm phán, thương lượng hòa bình;
Việt Nam có đủ tiềm lực quân sự để bảo vệ chủ quyền biển đảo của mình,
nhưng chủ trương chính giải quyết tranh chấp biển đảo của Đảng và
Nhà nước ta là thông qua đàm phán, thương lượng hòa bình;
Về Quân sự
Trang 57Hai tàu ngầm Kilo Projekt 06361 đầu tiên là HQ-182 Hà Nội và HQ-183 Thành phố Hồ Chí Minh đã về Việt Nam vào năm 2013.
Trang 58hiện nay Việt Nam đang sở hữu khoảng 50 quả tên lửa Scud B có tầm bắn khoảng 300km nhưng Việt Nam đang cải tiến được những quả tên lửa này nâng tầm bắn lên đến 500km.
Trang 59Việt nam đang sở hữu những máy bay tiêm kích hiện đại
Máy bay chiến đấu đa năng
Su-30MK2
Máy bay tiêm kích - bom
Su-22UM3K Máy bay tiêm kích Su-27
Flanker-B
Trang 60Tổng tham mưu trưởng Quân đội Trung Quốc.
Diễn đàn Đối thoại Shangri-La(2015) Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng đã tiếp xúc song phương với ông Tôn Kiến Quốc, Phó
Tổng tham mưu trưởng Quân đội Trung Quốc.
Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đi thăm Mỹ tìm kiếm giải pháp về vấn đề Biển Đông,cân bằng quan hệ Trung-Mỹ
Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đi thăm Mỹ tìm kiếm giải pháp về vấn đề Biển Đông,cân bằng quan hệ Trung-Mỹ
Trang 61Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và Tổng Bí thư - Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình
Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và Tổng Bí thư - Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình
Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và Tổng Bí thư - Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình
Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và Tổng Bí thư,
Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình
Trang 65Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng tiếp Ngài Tim Hux Ley - Giám đốc Viện Nghiên cứu
Chiến lược quốc tế Khu vực châu Á
Trang 66Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Nguyễn Chí Vịnh hội đàm với Phó Tổng Tham mưu trưởng quân giải phóng nhân dân
Trung Quốc Tôn Kiến Quốc tại Shangri La - 2015
Trang 67Tình hình xung đột ở biên giới Việt Nam-Cămpuchia
Trang 69giới với Cămpuchia
Nghiên cứu đánh giá cho đúng chủ nghĩa dân tộc của người
Khơ me hiện nay.
Nghiên cứu đánh giá cho đúng chủ nghĩa dân tộc của người
Khơ me hiện nay.
Đánh giá đúng lực lượng đứng sau của các phe phái hiện
nay để tìm cách sử lý đúng,hiệu quả.
Đánh giá đúng lực lượng đứng sau của các phe phái hiện
nay để tìm cách sử lý đúng,hiệu quả.
Tăng cường ngoại giao phòng ngừa,chủ trương tìm giải
pháp hòa bình trong xử lý vấn đề.
Tăng cường ngoại giao phòng ngừa,chủ trương tìm giải
pháp hòa bình trong xử lý vấn đề.
Trang 70Dự báo những tác động từ quan hệ Trung-Mỹ đến Biển Đông và Việt Nam
và nhảy vào nơi nào
ta sơ hở
Mỹ không vì Việt Nam
sẽ thỏa hiệp, dàn xếp với TQ
Trang 71Thứ nhất, đánh giá sâu sắc và toàn diện cục diện thế giới để đề ra một
chiến lược tổng thể; tổ chức lại các lực lượng nghiên cứu đối ngoại theo sự chỉ đạo thống nhất;
Thứ hai: trong khuôn khổ chiến lược chung, cần định vị rõ Việt Nam ở
vị trí nào trong chiến lược của các nước lớn; mối nguy cơ nào là trực tiếp
và lớn nhất? Trên quan điểm tổng thể cần có phương cách đối phó nào để bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc;
Thứ hai: trong khuôn khổ chiến lược chung, cần định vị rõ Việt Nam ở
vị trí nào trong chiến lược của các nước lớn; mối nguy cơ nào là trực tiếp
và lớn nhất? Trên quan điểm tổng thể cần có phương cách đối phó nào để bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc;
Thứ ba: nghiên cứu một cách thấu đáo chính sách của các nước lớn;
Thứ ba: nghiên cứu một cách thấu đáo chính sách của các nước lớn;
Những vấn đề cần quan tâm giải quyết
Thứ tư: kiên trì đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, vì lợi ích dân tộc
thực sự, theo đuổi chính sách đa dạng hóa, đa phương hóa nhất quán, khéo léo tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ rộng rãi của cộng đồng quốc tế.
Thứ tư: kiên trì đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, vì lợi ích dân tộc
thực sự, theo đuổi chính sách đa dạng hóa, đa phương hóa nhất quán, khéo léo tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ rộng rãi của cộng đồng quốc tế.
Thứ năm: có chính sách rõ ràng hơn và những biện pháp thiết thực
nhằm khai thác lợi thế là một nước ở khu vực đang trở thành trung tâm mới của thế giới.
Thứ năm: có chính sách rõ ràng hơn và những biện pháp thiết thực
nhằm khai thác lợi thế là một nước ở khu vực đang trở thành trung tâm mới của thế giới.
Trang 72Suy ngẫm về ứng xử của Việt Nam
về quan hệ Trung-Mỹ
Lựa chọn phương pháp đấu tranh hiệu quả
Định vị VN trong mối quan hệ Trung-Mỹ
ở khu vực
Cấp cao VN phải thể hiện rõ thái độ trước việc xây đảo của TQ
ĐIỀU HÀNH TẬP TRUNG, NHẤT QUÁN
Trang 73XIN TRÂN TRỌNG CẢM ƠN