Nhận xét: Tổng số loài xuất hiện trong ô định vị là 25 loài với 250 cây được phân bố trong 25 ô đo đếm., tất cả các cây đều sống, đa phần các cây đều có chiều cao và đường kính lớn nên c
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Trang 2Chương 1
MỞ ĐẦU 1.1 Đặt vấn đề
Nước ta có tọa độ địa lý: Kinh tuyến: 102°8′ - 109°27′ Đông; Vĩ tuyến: 8°27′
- 23°23′ Bắc nằm ở cực Đông Nam bán đảo Đông Dương Do đó mà lãnh thổ Việt Nam nằm trọn trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa và phân bố thành 3 vùng khí hậu riêng biệt với miền Bắc mang khí hậu cận nhiệt đới ẩm ấm, Bắc Trung bộ là khí hậu nhiệt đới gió mùa, miền Nam và Nam Trung Bộ mang đặc điểm nhiệt đới Xavan Đồng thời, do nằm ở rìa phía Đông Nam của phần châu Á lục địa, giáp với biển Đông (một phần của Thái Bình Dương), nên chịu ảnh hưởng trực tiếp của kiểu khí hậu gió mùa, thường thổi ở các vùng vĩ độ thấp Bên cạnh đó đất nước ta trải dài
từ Bắc xuống Nam và điạ hình với nhiều cao độ khác nhau so với mực nước biển nên rừng phân bố trên khắp các dạng địa hình, với nét độc đáo của vùng nhiệt đới
và rất đa dạng Chính vì điều đó mà rừng Việt Nam có nguồn tài nguyên sinh vật rất
đa dạng và phong phú Có thể nói nước ta là trung tâm du nhập các luồng thực vật
và động vật Ðồng thời, nước ta có độ cao ngang từ mực nước biển đến trên 3.000
m nên có nhiều loại rừng với nhiều loại thực vật và động vật quý hiếm và độc đáo
mà các nước ôn đới khó có thể tìm thấy được
Theo thống kê nước ta hiện đang có 11 Vườn Quốc Gia, 61 Khu Bảo tồn thiên nhiên và 34 khu rừng Văn hoá - Lịch sử - Môi trường Một trong những Vườn Quốc Gia cần phải kể đến đó là Vườn Quốc Gia Cát Tiên Vườn quốc gia Cát Tiên là một khu bảo tồn thiên nhiên nằm trên địa bàn 5 huyện: Tân Phú, Vĩnh Cửu (Đồng Nai), Cát Tiên, Bảo Lộc (Lâm Đồng), Bù Đăng (Bình Phước), và cách thành phố Hồ Chí Minh 150 km về phía bắc VQG Cát Tiên được thành lập theo quyết định số 01/CT ngày 13 tháng 1 năm 1992 của Thủ tướng chính phủ Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam trên cơ sở kết nối khu rừng cấm Nam Cát Tiên
Trang 3(được thành lập theo quyết định số 360/TTg, ngày 7 tháng 7 năm 1978 của Thủ tướng chính phủ) và khu bảo tồn thiên nhiên Tây Cát Tiên (được thành lập theo quyết định số 194/CT, ngày 9 tháng 8 năm 1986 của Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng) Theo kết quả điều tra hiện trạng rừng và sử dụng đất Vườn quốc gia Cát Tiên năm
2000 cho thấy tổng diện tích rừng tự nhiên là 71,920 ha trong đó diện tích đất có rừng là 64.417 ha chiếm 89,6% tồng diện tích toàn Vườn, diện tích đất không có rừng là 4.610 ha chiếm 6,4% và đất khác 2.875 ha chiếm 4% Đặc trưng n i bật của rừng tự nhiên Cát Tiên là rừng ưu thế cây họ Dầu, họ Đậu, họ Tư Vi có thành
phần thực vật khá phong ph với nhiều loài cây g qu như g đ (Afzelia
xylocarpa), căm xe (Xylia xylocarpa), bằng lăng (Lagerstroemia speciosa), sao đen
(Hopea odorata) cùng sự dồi dào của các nguồn đặc hữu khác, đặc biệt là các loài
Nhằm tạo ra cơ sở cho việc đề xuất các biện pháp quản lý tài nguyên rừng và đa dạng sinh học, tôi tiến hành thực hiện chuyên đề “Xây dựng ô định
vị để theo d i, giám sát đa dạng thực vật than g tại Vườn Quốc Gia Cát Tiên x Đăk Lua huyện Tân Phú Tỉnh Đồng Nai”
1.2 Mục tiêu nghiên cứu
Theo d i, và đánh giá m c độ đa dạng sinh học theo không gian và thời gian của thực vật thân g tại nơi lập ô định vị
Xác định được số lượng loài, đặc biệt là loài quý hiếm có nguy cơ tiệt chủng,
và tình trạng của chúng từ đó đề ra kế hoạch bảo tồn đa dạng sinh học
Trang 4- Đo đếm thu thập số liệu
- Liệt kê thành phần loài cây, vị trí cây, vị trí ô
Trang 5C ƢƠNG 3
KẾT QUẢ NGHIÊN CỨ U 3.1 Danh sách các loài trong ô định vị
Trang 63.2 Sơ đồ phân bố các loài trong ô định vị
Trang 7Nhận xét:
Tổng số loài xuất hiện trong ô định vị là 25 loài với 250 cây được phân bố trong 25 ô đo đếm., tất cả các cây đều sống, đa phần các cây đều có chiều cao và đường kính lớn nên chúng thuộc cây tuổi trưởng thành
Đường kính trung bình khoảng 79,68 cm, tổng tiết diện ngang trung bình khoảng 124,67 m Loài cây xuất hiện nhiều nhất trong ô định vị là là Lim xẹt
Peltiphlorum pterocarpum (có ký hiệu PELPTE), G đ Afzelia xylocarpa (có ký
Trang 8hiệu AFZXYL), Căm xe Xylia xylocarpa (có ký hiệu XYLXYL) M i loài có 12 cây trong tổng số 250 cây, m i loài chiếm khoảng 4,4%
Loài cây xuất hiện ít nhất trong ô định vị là Côm Elaeocarpus lanceifolius
(có kí hiệu ELALAN) có 7 cây trong tổng 250 cây chiếm khoảng 2,8%, có tần số xuất hiện nh nhất và có đường kính trung bình là 79,750 cm
Trong tổng số 25 loài có 5 loài nằm trong sách đ Việt Nam gồm: G đ
(Afzelia xylocarpa) cấp độ đe dọa bậc V Trắc (Dalbergia cochinchinensis) chiếm 4
% đường, kính trung bình 79,408 cm, cấp độ đe dọa bậc V Mạc nưa (Diospyros
mollis) chiếm 4 % đường, kính trung bình 81,333 cm, cấp độ đe dọa bậc V Chò chỉ
(Parashorea chinensis) chiếm 3,6 %, đường kính trung bình là 79,04 cm, cấp độ đe dọa bậc V Cẩm liên (Shorea siamensis) chiếm 4,4%, đường kính trung bình là
81,445 cm, cấp độ đe dọa bậc V
Loài chiếm ưu thế trong tất cả các loài cây là Lim xẹt Peltiphlorum
pterocarpum (kí hiệu PELPTE) với chỉ số IVI cao nhất là 14,51 và loài có chỉ số
IVI thấp nhất là Côm Elaeocarpus lanceifolius (có kí hiệu ELALAN) với chỉ số IVI
là 8,42
Tóm lại, VQG Cát Tiên có hệ thực vật phong ph và đa dạng Đa phần các loài cây có chiều cao và đường kính lớn, đáng lưu là một số loài cây quý hiếm, năm trong sách đ Việt Nam như G đ , Cẩm liên, Chò chỉ, Mạc nưa, Trắc
Trang 93.3 Kết quả tổng hợp các Quadrat trong các ô định vị và nhận xét
Nhận xét: Trong quadrat 1 có tổng số 12 cây với 12 loài, các cây phân bố
đều ngẫu nhiên Cây có đường kính lớn nhất là cây số 3 với đường kính là 84cm và cây có đường kính bé nhất là cây số 4 và số 5 với đường kính là 67cm Cây cao nhất
là cây số 1 (31m) và cây thấp nhất là cây số 7 (23m) Cây Gõ đ , Mạc nưa, Chò chỉ nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 1, 12 và 4
Trang 103.2 Quadrat 2
Chú thích:
Cẩm liên
Trắc
Nhận xét: Trong quadrat 2 có tổng số 11 cây với 11 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên tập trung ở giữa Cây có đường kính lớn nhất là cây số 10 với đường kính là 83cm và cây có đường kính bé nhất là cây số 6 với đường kính là 63cm Cây cao nhất là cây số 10 (28m) và cây thấp nhất là cây số 1 (21m) Cây Cẩm liên và Trắc nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 3 và số 8
Trang 113.3 Quadrat 3
Chú thích:
G đ
Chò chỉ
Nhận xét: Trong quadrat 3 có tổng số 10 cây với 10 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây có đường kính lớn nhất là cây số 8 với đường kính là 80cm và cây
có đường kính bé nhất là cây số 5 với đường kính là 66cm Cây cao nhất là cây số 4 (29m) và cây thấp nhất là cây số 3 và số 7 (22m) Cây G đ và Chò chỉ nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 1 và 4
Trang 123.4 Quadrat 4
Chú thích:
Trắc
Cẩm liên
Nhận xét: Trong quadrat 4 có tổng số 9 cây với 9 loài, các cây phân bố ngẫu
nhiên Cây có đường kính lớn nhất là cây số 2 và 7 với đường kính là 84cm và cây
có đường kính bé nhất là cây số 1 với đường kính là 64cm Cây cao nhất là cây số 7 (26m) và cây thấp nhất là cây số 5 (23m) Cây Trắc và Cẩm liên nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 2 và 5
Trang 133.5 Quadrat 5
Chú thích:
Trắc
G đ
Nhận xét: Trong quadrat 5 có tổng số 8 cây với 8 loài, các cây phân bố ngẫu
nhiên tập trung phía trên bên phải Cây số 3 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 88cm và chiều cao là 27m Cây số 5 có đường kính bé nhất là 77cm Cây số 6 có chiều cao nh nhất là 22m Cây Trắc và G đ nằm trong sách
đ Việt Nam là cây số 1 và 6
Trang 143.6 Quadrat 6
Chú thích:
G đ
Nhận xét: Trong quadrat 6 có tổng số 8 cây với 8 loài, các cây phân bố ngẫu
nhiên Cây số 2 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 88cm và chiều cao là 27m Cây số 5 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính là 77cm và chiều cao là 22m Cây G đ nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 1
Trang 15Nhận xét: Trong quadrat 7 có tổng số 12 cây với 12 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 1 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 88cm
và chiều cao là 28m Cây số 4 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 75cm và chiều cao là 21m Cây Mạc nưa, Cẩm liên và Trắc nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 4, 7 và 12
Trang 16Nhận xét: Trong quadrat 8 có tổng số 11 cây với 11 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 3 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 89cm
và chiều cao là 28m Cây số 2 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 72cm và chiều cao là 20m Cây G đ , Chò chỉ và Mạc nữa nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 5, 8 và 9
Trang 173.9 Quadrat 9
Chú thích:
Cẩm liên
Trắc
Nhận xét: Trong quadrat 9 có tổng số 10 cây với 10 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 3 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 92cm
và chiều cao là 29m Cây số 5 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 77cm và chiều cao là 20m Cây Cẩm liên và Mạc nưa nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 3 và 8
Trang 18Nhận xét: Trong quadrat 10 có tổng số 9 cây với 9 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 3 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 95cm
và chiều cao là 28m Cây số 6 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 78cm và chiều cao là 20m Cây G đ và Chò chỉ nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 1 và 4
Trang 19Nhận xét: Trong quadrat 11 có tổng số 9 cây với 9 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên tập trung bên phải quadrat Cây số 4 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 93cm và chiều cao là 27m Cây số 2 và 5 có đường kính nh nhất là 82cm và cây 6 có chiều cao nh nhất là 22m Cây Mạc nưa và Cẩm liên nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 1 và 4
Trang 203.12 Quadrat 12
Chú thích:
G đ
Chò chỉ
Nhận xét: Trong quadrat 12 có tổng số 8 cây với 8 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 8 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 84cm
và chiều cao là 28m Cây số 3 có đường kính nh nhất là 72cm và cấy số 6 có chiều cao nh nhất là 21m Cây G đ và Chò chỉ nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 1
và 4
Trang 21Nhận xét: Trong quadrat 13 có tổng số 12 cây với 12 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 11 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 88cm
và chiều cao là 27m Cây số 1 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 71cm và chiều cao là 21m Cây Mạc nưa và Cẩm liên nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 5 và 8
Trang 223.14 Quadrat 14
Chú thích:
G đ
Trắc
Nhận xét: Trong quadrat 14 có tổng số 11 cây với 11 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 4 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 88cm
và chiều cao là 27m Cây số 3 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 74cm và chiều cao là 21m Cây G đ và Trắc nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 11 và 5
Trang 233.15 Quadrat 15
Chú thích:
Mạc nưa
Cẩm liên
Nhận xét: Trong quadrat 15 có tổng số 10 cây với 10 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 2 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 88cm
và chiều cao là 28m Cây số 4 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 75cm và chiều cao là 21m Cây Mạc nưa và Cẩm liên nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 6 và 9
Trang 24Nhận xét: Trong quadrat 16 có tổng số 10 cây với 10 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 6 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 84cm
và chiều cao là 27m Cây số 2 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 73cm và chiều cao là 22m Cây Trắc, G đ và Chò chỉ nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 2, 7 và 10
Trang 253.17 Quadrat 17
Nhận xét: Trong quadrat 17 có tổng số 9 cây với 9 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 5 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 87cm
và chiều cao là 25m Cây số 2 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 77cm và chiều cao là 21m
Trang 263.18 Quadrat 18
Chú thích:
Cẩm liên
Trắc
Nhận xét: Trong quadrat 18 có tổng số 8 cây với 8 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 5 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 84cm
và chiều cao là 24m Cây Cẩm liên và Trắc nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 1
và 6
Trang 273.19 Quadrat 19
Chú thích:
G đ
Chò chỉ
Nhận xét: Trong quadrat 19 có tổng số 12 cây với 12 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 6 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 87cm
và chiều cao là 25m Cây số 5 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 75cm và chiều cao là 21m Cây G đ và Chò chỉ nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 1 và 4
Trang 28Nhận xét: Trong quadrat 20 có tổng số 11 cây với 11 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 3 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 86cm
và chiều cao là 26m Cây số 9 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 75cm và chiều cao là 20m Cây Mạc nưa, Cẩm liên và Trắc nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 1, 4 và 9
Trang 293.21 Quadrat 21
Chú thích:
Trắc
Cẩm liên
Nhận xét: Trong quadrat 21 có tổng số 11 cây với 11 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 10 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 88cm
và chiều cao là 27m Cây số 3 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 73cm và chiều cao là 21m Cây Trắc và Cẩm liên nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 5 và 10
Trang 303.22 Quadrat 22
Chú thích:
Cẩm liên
Nhận xét: Trong quadrat 22 có tổng số 10 cây với 10 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 4 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 88cm
và chiều cao là 26m Cây số 3 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 75cm và chiều cao là 21m Cây Cẩm liên nằm trong sách đ Việt Nam là cây số
7
Trang 31Nhận xét: Trong quadrat 23 có tổng số 9 cây với 9 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 4 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 86cm
và chiều cao là 25m Cây số 1 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 74cm và chiều cao là 22m Cây Trắc, G đ và Chò chỉ nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 1, 6 và 9
Trang 323.24 Quadrat 24
Chú thích:
Mạc nưa
Nhận xét: Trong quadrat 24 có tổng số 8 cây với 8 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 3 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 89cm
và chiều cao là 26m Cây số 6 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 74cm và chiều cao là 21m Cây Mạc nưa nằm trong sách đ Việt Nam là cây số
5
Trang 33Nhận xét: Trong quadrat 25 có tổng số 12 cây với 12 loài, các cây phân bố
ngẫu nhiên Cây số 6 có đường kính và chiều cao lớn nhất với đường kính là 86cm
và chiều cao là 26m Cây số 4 có đường kính và chiều cao nh nhất với đường kính
là 75cm và chiều cao là 22m Cây G đ , Chò chỉ và Mạc nưa nằm trong sách đ Việt Nam là cây số 1, 4 và 8
Trang 34Chương 4 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 4.1 Kết luận
VQG Cát Tiên là vùng rừng có độ đa dạng sinh học cao, thành phần các loài rất phong phú và đa dạng và Ở đây có nhiều loài thực vật cây g quý hiếm;
nhiều loài thực vật thân g đặc hữu như Lim xẹt Peltiphlorum pterocarpum (có
ký hiệu PELPTE), G đ Afzelia xylocarpa (có ký hiệu AFZXYL), Căm xe Xylia
xylocarpa (có ký hiệu XYLXYL) Có thể nói đây là nơi dự trữ nguồn gien thực
vật quý báu của tỉnh Đồng Nai nói riêng và của nước ta nói chung
Cần đầu tư xây dựng VQG Cát Tiên với nhiều công trình nghiên c u đa dạng trong VQG nhằm phát hiện ra nhiều loài mới hiện đang còn tiềm ẩn, chưa phát hiện trong VQG