Mục tiêu: ĐN về sĩng cơ, sĩng dọc, sĩng ngang, các đặc trưng của một sĩng hình sin II.. -Thông báo: Nhìn vào hình 7.1 ta thấy các phần tử nước dao động thẳng đứng tại chổ, còn sóng nước
Trang 1 Giáo án Vật lí 12 cơ bản Biên soạn : Nguyễn V ă n Khai - Trường THPT Cầu Quan Trang 1
Chương II: SĨNG CƠ VÀ SĨNG ÂM Ngày soạn: 11/8/2010
Bài 7: SĨNG CƠ VÀ SỰ TRUYỀN SĨNG CƠ Tiết 12-13 Tuần 6-7
I Mục tiêu: ĐN về sĩng cơ, sĩng dọc, sĩng ngang, các đặc trưng của một sĩng hình sin
II Chuẩn bị:
1 Giáo viên: Thí nghiệm Hình 8-1 SGK
2 Học sinh: Xem bài mới ở nhà
III.Tiến trình bài dạy :
Hoạt động 1: Ổn định lớp
Hoạt động 2: Kiểm tra bài cũ:Khơng
Hoạt động 3:Tìm hiểu sĩng cơ.
-Đưa ra ví dụ : Khi hòn đá
rơi xuống mặt hồ tạo
những sóng nước hình tròn
lan tỏa từ chỗ hòn đá rơi đi
khắp mọi nơi trên mặt
nước
-Yêu cầu hs vừa đọc mục
I.1 sgk và xem hinh 7.1 và
nêu lên định nghĩa sóng cơ
-Sóng cơ học truyền theo
phương nào ?
-Thông báo:
Nhìn vào hình 7.1 ta thấy
các phần tử nước dao động
thẳng đứng tại chổ, còn
sóng nước truyền theo
phương ngang theo mọi
nơi Vậy các phần tử của
nước dao động có phương
như thế nào so với phương
truyền sóng ?
-Đọc mục I.4 sgk và xem
hình 7.2 Hãy cho biết
sóng dọc là sóng như thế
nào ?
-Nghe gv nêu thí dụ
-Đọc mục I.1 và quan sát hình vẽ
và nêu định nghĩa sóng cơ
-Sóng cơ học truyền theo phương khác nhau với cùng tốc độ v
-Nghe gv thông báo và trả lời câu
hỏi của gv:
-Các phần tử của môi trường dao động thẳng đứng vuông góc với phương truyền sóng.
- Sóng dọc là sóng trong đó các
phần tử của môi trường dao động theo phương trùng với phương truyền sóng
I-SĨNG CƠ
1) Định nghĩa :
Sĩng cơ là dao động lan truyền trong một trường
2) Sóng ngang.
Sóng ngang là sóng trong đó các phần tử của môi trường dao động theo phương vuông góc với phương truyền sóng
3) Sóng dọc.
Sóng dọc là sóng trong đó các phần tử của môi
trường dao động theo phương trùng với phương truyền sóng
Hoạt động 4 : CÁC ĐẶC TRƯNG CỦA SĨNG HÌNH SIN.
GV treo hình vẽ sẳn trên
bảng(hình 7.3) và diễn
giảng sự truyền của một
sĩng hình sin: Dùng 1 sợi
dây mềm, dài, căng ngang,
đầu Q gắn vào tường, cịn
đầu P gắn vào một cần rung
cĩ tần số thấp (hình 7.3a )
Trên dây xuất hiện sĩng cơ
cĩ dạng hình sin lan truyền
về đầu Q Ta thấy sau
khoảng thời gian T, dao
động của điểm P đã truyền
tới P1 cách P một đoạn PP1 =
=vTvà P1 bắt đầu dao
động hồn tồn giống như P
và truyền xa hơn
- GV giới thiệu các đặc
trưng của một sĩng hình sin
-Quan sát hình vẽ 7.3 và nghe gv diễn giảng và tự ghi nhận vào tập học
-Nghe gv giới thiệu và nghi nhận vào tập
II CÁC ĐẶC TRƯNG CỦA SĨNG HÌNH SIN 1.Sự truyền của một sĩng hình sin
(nghe giảng và xem sgk)
2.Các đặc trưng của một sĩng hình sin.
Sĩng hình sin được đặc trưng bằng các đại lượng sau đây:
-Biên độ A của sĩng là biên độ dao động của các phần tử của mơi trường cĩ sĩng truyền qua
-Chu kì T của sĩng là chu kì dao động của một phần
tử của mơi trường cĩ sĩng truyền qua
Trang 2 Giáo án Vật lí 12 cơ bản Biên soạn : Nguyễn V ă n Khai - Trường THPT Cầu Quan Trang 2
-Tần số là lượng nghịch đảo của chu kì : 1
f T
-Tốc độ truyền sóng v là tốc độ lan truyền dao động
trong môi trường
-Bước sóng là quãng đường mà sóng truyền được trong một chu kì
v
vT f
-Năng lượng sóng là năng lượng dao động của các phần tử của môi trường có sóng truyền qua
Hoạt động 5: Tìm hiểu sóng cơ.
-Gv treo hình vẽ 7.5 trên
bảng cho hs quan sát và
dùng phương pháp diễn
giảng như trong sgk
-Hs quan sát hình vẽ và nghe gv diễn giảng, vẽ hình và ghi chép vào tập học
III PHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN SÓNG.
Xét 1 sóng hình sin đang lan truyền trong một môi trường theo trục x
-Chọn góc toạ tại O và góc thời gian sao cho phương trình dao động tại O là: uO A cos t
-Sau khoảng thời gian t,dao động từ O truyền đến
M cách O một khoảng x = v t Dao động tại M muộn hơn dao động tại O một khoảng thời gian t
nên dao động tại M vào thời điểm t1 t t Phương trình dao động tại M là:
uM A cos ( t t ) (1)
t v
và vT vào (1) ta có:
t T
A v
x t A
Phương trình (2) là phương trình của sóng hình sin truyền theo trục x
Hoạt động 6 : Củng cố , giao nhiệm vụ về nhà
-Nhắc lại kiến thức cơ bản trong bài học
-Về nhà xem bài mới và làm bài tập: 8 trang 40 Sgk
-Nắm vững kiến thức cơ bản trong bài học -Nhận nhiệm vụ về nhà