Nội dung cải cách Kinh tế: + NN: Giảm nhẹ thuế khóa (ruộng) nâng cao năng xuất lúa, tăng nhanh lượng gạo xuất khẩu +CTN: Khuyến khích tư nhân bỏ vốn kinh doanh, xây dựng nhà máy, mở hiệu buôn và ngân hàng Chính trị + Xóa bỏ chế độ nô lệ, giải phóng người lao động + Đứng đầu nhà nước là vua, giúp việc cho vua có hội đồng nhà nước (nghị viện ) + Năm 1892 Rama V tiến hành nhiều cải cách(quân đội, tòa án, trường học ) theo khuôn mẫu phương Tây => Xiêm phát triển theo hướng TBCN.
Trang 1Ngày soạn:
Ngày dạy:
Bài 4- Tiết 4
CÁC NƯỚC ĐÔNG NAM Á (Cuối thế kỉ XIX- đầu thế kỉ XX)
I MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1 Kiến thức:
Giúp HS nhận thức được: những hiểu biết cơ bản về quá trình hoàn thành xâm lược Đông Nam Á của CNTD cuối TK XIX đầu TK XX, chính sách thống trị, bóc lột thực dân và cuộc đấu tranh của nhân dân các nước Lào chống CNTD
2 Kỹ năng:
- Biết sử dụng lược đồ Đông Nam Á cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX để trình bày những sự kiện tiêu biểu
- Phân biệt được những nét chung, riêng của các nước trong khu vực Đông Nam Á thời kỳ này
3 Thái độ:
- Nhận thức đúng về thời kỳ phát triển sôi động của phong trào giải phóng dân tộc chống chủ nghĩa đế quốc, chủ nghĩa thực dân
- Có tinh thần đoàn kết, hữu nghị, ủng hộ cuộc đấu tranh vì độc lập, tự do, tiến bộ của nhân dân các nước trong khu vực
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:
1 Giáo viên :
- Lược đồ ĐNA cuối thế kỉ XIX – đầu TK XX
- Tranh ảnh, tài liệu cần thiết phục vụ bài giảng
2 Học sinh :
Trang 2Đọc trước nội dung bài học
III PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC
Trực quan, vấn đáp tìm tòi, thuyết trình
IV TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC:
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ:
Câu hỏi:
1 Trình bày diến biến chính của CM Tân Hợi
2 Nêu kết quả của CM Tân Hợi Vì sao gọi cuộc CM này là cuộc CMTS không triệt để?
3 Tiến trình dạy học:
Hoạt động 1: Cả lớp và cá nhân
- Mục tiêu: Tìm hiểu quá trình hoàn thành xâm lược của CNTD vào các nước ĐNA Nhận
xét những đặc điểm của quá trình này
- Phương pháp: Phát vấn, đàm thoại trên cơ sở sử dụng triệt để lược đồ hình 9 SGK để từ đó
học sinh đưa ra nhận xét dựa và năng lực tư duy độc lập
Hoạt động của GV Hoạt động
của HS
Thời gian
Kiến thức cần đạt
- GV: Dùng lược đồ Đông
Nam Á cuối thế kỉ XIX đầu
thế kỉ XX đàm thoại với HS
về tị trí địa lý, lịch sử - văn
hóa, vị trí chiến lược của
Đông Nam Á
- GV hỏi: Tại sao Đông Nam
Á trở thành đối tượng xâm
lược của tư bản phương
Tây?
- Đông Nam Á là
một khu vực có vị trí chiến
lược quan trọng, chế độ
phong kiến lâm vào khủng
hoảng, suy yếu → thực dân
phương Tây nhòm ngó, xâm
lược
- GV yêu cầu HS theo dõi
- HS theo dõi SGK, kết hợp với những hiểu biết sau khi học Ấn Độ, Trung Quốc, Nhật Bản để trả lời
1 Quá trình xâm lược của chủ nghĩa thực dân vào các nước Đông Nam Á
a Nguyên nhân:
- Đông Nam Á có vị trí chiến lược quan trọng, chế độ phong kiến khủng hoảng → thực dân phương Tây xâm lược
b Qúa trình hoàn thành xâm lược ĐNÁ của CNTD:
- Từ nửa sau thế kỉ XIX, tư bản
Trang 3SGK lập bảng thống kê về
quá trình xâm lược của chủ
nghĩa thực dân ở Đông Nam
Á theo mẫu
GV: Em hãy nhận xét về sự
phân chia thuộc địa của
CNTD ở ĐNÁ?
- HS theo dõi SGK và lược
đồ Đông Nam
Á cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ
XX, lập bảng thống kê vào vở
HS: trả lời
phương Tây đẩy mạnh xâm lược Đông Nam Á: Anh chiếm
Mã Lai, Miến Điện; Pháp chiếm Việt Nam, Lào, Campuchia; Tây Ban Nha rồi Mỹ chiếm Philippin; Hà Lan và Bồ Đào Nha chiếm Inđônêxia
- Xiêm là nước duy nhất ở Đông Nam Á vẫn giữ được độc lập, nhưng cũng trở thành vùng đệm giữa Anh và Pháp
C Nhận xét:
- Sự phân chia thuộc địa là không đồng đều
- Hầu như tên thực dân nào cũng có thuộc địa ở ĐNÁ
Hoạt động 2: Cả lớp và cá nhân
- Mục tiêu: tìm hiểu phong trào đấu tranh chống Pháp của nhân dân Campuchia
- Phương pháp: Phát vấn, đàm thoại, phân tích, giải thích, liên hệ
Hoạt động của GV Hoạt động
của HS
Thời gian
Kiến thức cần đạt
GV: Thực dân Pháp hoàn
thành xâm lược Campuchia
như thế nào, vì sao nhân dân
Campuchia lại đứng lên đấu
tranh chống thực dân Pháp?
2 Phong trào đấu tranh chống Pháp của nhân dân Campuchia:
a Nguyên nhân:
- Năm 1863, Pháp gây áp lực buộc vua Campuchia công nhận quyền bảo hộ của chúng
Năm 1884, vua Campuchia chính thức kí hiệp ước biến Campuchia thành thuộc địa của Pháp
- Chính sách cai trị tàn bạo của thực dân Pháp đã gây nỗi bất bình lớn trong tất cả các taanhgf lớp nhân dân
-> ptrao đấu tranh của nhân dân
Tên các
nước
Đông
Nam Á
Thực dân
xâm lược
Thời gian hoàn thành xâm lược
Trang 4Yêu cầu học sinh hoàn thành
bảng thống kê theo mẫu:
Tên
KN
Thời
gian Lãnhđạo Địabàn
GV giới thiệu bổ xung kiến
thức về các cuộc khởi nghĩa
GV: Theo em nguyên nhân
thất bại là gì?
- Chênh lệch lực lượng
- chưa có sự thống nhất chung
nổ ra
b Các cuộc đấu tranh tiêu biểu:
- Khởi nghĩa Si vootha (1861-1892)
- Khởi nghĩa A-cha Xoa ( 1863-1866)
- Khởi nghĩa Pucôm bô ( 1866-1867)
c Kết quả, nhận xét:
- Kết quả: hầu hết đều thất bại
- Nhận xét: Phong trào nổ ra sôi nổi, quy tụ đông đảo tầng lớp nhân dân song chưa có tính thống nhất cao, đã có sự liên minh chiến đấu với nhân dân Việt Nam
Hoạt động 3: Cả lớp và cá nhân
- Mục tiêu: Tìm hiểu quá trình hoàn thành xâm lược Lào của TD Pháp và cuộc đấu tranh của
nhân dân Lào chống Pháp đầu thế kỉ XX
- Phương pháp: Phát vấn, đàm thoại phát huy năng lực tư duy độc lập
Hoạt động của GV Hoạt động
của HS
Thời gian
Kiến thức cần đạt
GV: Nêu hiểu biết của em về
nước Lào?
- Lào là nước duy nhất trong
khu vực ĐNÁ không có
đường biển Lào còn là một
nước nghèo, kinh tế phát
triển chậm
GV: nêu nguyên nhân dẫn tới
cuộc đáu tranh chống Pháp
của nhân dân Lào?
GV: Các cuộc đấu tranh tiêu
biểu?
5 Phong trào đấu tranh chống Pháp của nhân dân Lào đầu thế kỉ XX:
a Nguyên nhân:
- Năm 1893, bằng cách gây sức
ép với Xiêm, TD Pháp đã biến Lào thành thuộc địa của mình
- Do chính sách cai trị tàn bạo của TD Pháp
-> Phong trào đấu tranh chóng Pháp của ND Lào diễn ra sôi nổi
b Các cuộc khởi nghĩa tiêu biểu:
-1901-1903 cuộc kn do Pha ca đuốc chỉ huy, giải phóng Xa va
Trang 5GV: Nguyên nhân thất bại, ý
nghĩa lịch sử?
GV: Nhận xét chung về
phong trào đấu tranh chống
Pháp của nhân dân Lào?
na khét, đường 9 biên giới Việt
- Lào thất bại
- 1901-1907 cuộc khởi nghĩa trên cao nguyên Bô-lô-ven do Ong Kẹo, Com-ma-đam chỉ huy thất bại
Nhận xét:
-Phong trào diễn ra liên tục sôi nổi nhưng thất bại vì: phong trào mang tính tự phát, thiếu đường lối nà thiếu tổ chức vững vàng
- Thể hiện tinh thần yêu nước
và tinh thần đoàn kết của nhân dân 3 nước Đông Dương
Hoạt động 4: Cả lớp và cá nhân
- Mục tiêu: Tìm hiểu tình hình Xiêm từ giữa thế kỉ XIX đến đầu thế kỉ XX, đặc biệt chú ý đến cuộc cải cách của Rama V và ý nghĩa của nó với sự phát triển của Xiêm
- Phương pháp: thuyết trình, phân tích, giải thích, so sánh liên hệ
Hoạt động của GV Hoạt động
của HS
Thời gian
Kiến thức cần đạt
GV: Đến giữa thế kỉ XIX,
những thách thức mà Xiêm
đang phải đối mặt là gì?
GV: Trước tình hình trên,
vua nc Xiêm đã làm ntn để
duy trì độc lập dân tộc?
GV: Nội dung cơ bản của cải
cách mà Rama V thực hiện?
6 Xiêm giữa thế kỷ XIX – đầu thế kỉ XX
* Bối cảnh lịch sử
- Giữa thế kỷ XIX Xiêm thực hiện chính sách đóng cửa để tránh sự xâm nhập của Phương Tây
Giữa TK XIX đứng trước sự đe dọa xâm lược của phương Tây, RaMa IV (Mông - kút ở ngôi từ 1851- 1868) đã thực hiện mở cửa buôn bán với nước ngoài
- Năm 1868 Ra-Ma( Chu-la-long-con ở ngôi 1868- 1910) lên ngôi tiến hành cải cách đất nước :
*Nội dung cải cách
- Kinh tế:
+ NN: Giảm nhẹ thuế khóa (ruộng) nâng cao năng xuất lúa, tăng nhanh lượng gạo xuất khẩu +CTN: Khuyến khích tư nhân
Trang 6GV: Tính chất, ý nghĩa của
cải cách?
bỏ vốn kinh doanh, xây dựng nhà máy, mở hiệu buôn và ngân hàng
- Chính trị + Xóa bỏ chế độ nô lệ, giải phóng người lao động
+ Đứng đầu nhà nước là vua, giúp việc cho vua có hội đồng nhà nước (nghị viện )
+ Năm 1892 Ra-ma V tiến hành nhiều cải cách(quân đội, tòa án, trường học ) theo khuôn mẫu phương Tây => Xiêm phát triển theo hướng TBCN
Ngoại giao + Mềm dẻo, lợi dụng vị trí
“nước đệm”
+ Sẵn sàng từ bỏ các vùng đất phụ cận ( vốn là lãnh thổ cùa CPC, Lào, và Mianma) để giữ gìn chủ quyền đất nước
Tính chất: Cái cách mang tính chất CMTS không triệt để
4 Củng cố:
GV kiểm tra hoạt động nhận thức của HS thông qua câu hỏi sau:
- Nhận xét phong trào đấu tranh của nhân dân Lào từ giữa tk XIX đến đầu TK XX
- Vì sao Xiêm là nc duy nhất ở ĐNÁ không phải là thuộc địa của CNTD
5 Dặn dò:
– Học bài cũ
– Đọc trước BÀI 5
V RÚT KINH NGHIỆM
