TỔNG QUANTrong lâm sàng, bệnh nhân bí tiểu sau mổ, sau sinh, sau bệnh thần kinh BQ, não…là những trường hợp bí tiểu do rối loạn thần kinh điều khiển Bàng quang.. Trường hợp bí tiểu kéo d
Trang 1ĐDCĐ.TRƯƠNG THỊ BÍCH LIÊN BS.NGUYỄN NGỌC HIỀN Trung tâm dịch vụ y tế Bệnh viên đa khoa tỉnh Khánh Hòa
KẾT QUẢ BƯỚC ĐẦU
PHỤC HỒI CHỨC NĂNG
BÀNG QUANG BẰNG
PHƯƠNG PHÁP VẬT LÝ
www.dichvuytekhanhhoa.vn
Trang 3TRUNG TÂM DỊCH VỤ Y TẾ BỆNH VIỆN ĐA KHOA TỈNH KHÁNH HOÀ
12.08.2013
Trang 4CƠ CẤU TỔ CHỨC TRUNG TÂM DỊCH VỤ Y TẾ 120 GƯỜNG
BAN GIÁM ĐỐC TTDV 3 ( THÀNH VIÊN BAN GĐ BV )
GIÁM ĐỐC TTDV – GIÁM ĐỐC BỆNH VIỆN.
-Nhân viên: 145
-Bác sĩ: 16 ( Nội 7, Ngoại 4, Sản 3, CĐHA 1, RHM 1 ( phiên dịch tiếng Nga ).
-Tổ chức Hành chánh: 1 cử nhân.
-Chăm sóc khách hàng: 04
-Điều dưỡng: 61 ( 1 ĐDT, các ĐD trưởng tầng, các bộ phận: 3 Phòng mổ, 1 khu
khám, 1 khu chẩn đoán hình ảnh – cận lâm sàng 07 nhân viên )
- Tài chánh kế toán 11 ( Phó phòng TCKT BV là kế toán trưởng TTDV )
-Dược 02, Thiết bị y tế 01.
-Chuyển viện: 02 y sỹ.
-Hộ lý 17
-Tổng thu 2016: > 93 tỷ
Trang 5TỔNG QUAN
Trong lâm sàng, bệnh nhân bí tiểu sau mổ, sau sinh, sau bệnh thần kinh BQ, não…là những trường hợp bí tiểu do rối loạn thần kinh điều khiển Bàng quang
Trường hợp nhẹ: BN tự khỏi sau thời gian ngắn Trường hợp bí tiểu kéo dài: cần mở thông Bàng quang ra da
Trang 6II- NGUYÊN NHÂN GÂY BÍ TIỂU
TẠM THỜI
II.1 Bí tiểu sau sinh
II.2 Bí tiểu sau phẫu thuật
II.3 Bí tiểu sau các bệnh gây tổn
thương hệ thần kinh điều kiển BQ.
Trang 7III- ĐIỀU TRỊ
III.1 Đối với trường hợp bí tiểu tạm thời sau sinh, sau mổ
- BN khỏi sau một vài ngày: sau khi xoa, chườm ấm vùng trước BQ.
- BN bí tiểu dài ngày (2 – 5 ngày ): châm cứu , thông tiểu ngắt khoảng.
- BN bí tiểu > 5 ngày sau khi áp dụng các PP trên: BN phải được đặt thông tiểu giữ lại.
III.2 Trường hợp BN bí tiểu do tổn thương TK (kiểu BQTK dạng nhão): cần điều trị dài ngày.
Trang 82.1- Huấn luyện (tập) Bàng Quang: Là pp không dùng thuốc giúp BN đi tiểu lại, tránh biến chứng đặt thông tiểu dài ngày hoặc mở thông BQ ra da.
PP TẬP BÀNG QUANG
- Đặt thông tiểu giữ lại (Foley 18)
-Tạo một dụng cụ gồm:
- + Trụ treo, có móc và di chuyển
lên xuống, vạch thước đo (từ 0–80cm)
- + Đặt dụng cụ tập cạnh giường BN,
- vạch 0 ngang với cổ BQ.
III- ĐIỀU TRỊ
Trang 9PP TẬP BÀNG QUANG
- Mỗi 2-3 ngày nâng chiều
cao móc lên 5-10cm.
-- Hướng dẫn bệnh nhân
-3 giờ rặn tiểu một lần
-- Khi chiều cao móc lên trên
- 60cm rút thông tiểu, cho
- bệnh nhân tự đi tiểu.
0cm
III- ĐIỀU TRỊ
Trang 10Trong thời gian đó, phối hợp hướng dẫn BN
thực hành bài tập Kegel.
60c m
Trang 11- Sự phối hợp bài tâp
Kegel với bài tập huấn
luyện Bàng quang
giúp kết quả tốt hơn.
III- ĐIỀU TRỊ
BÀI TẬP CƠ SÀN CHẬU (Bài tập KEGEL)
Trang 12IV- BÁO CÁO CA BỆNH
Từ tháng 11/2015 đến 03/2017, chúng tôi có 10 trường hợp:
8 nữ và 2 nam
NỮ NAM 20T – 40T 40T – 60T >60T
Trang 13IV- BÁO CÁO CA BỆNH
THEO
KHOA
SỐ CA BỆNH
CHẨN ĐOÁN PHẨU
THUẬT
T/G
BÍ TIỂU
T/G LUYỆN BQ
KẾT QUẢ
BIẾN CHỨNG
SẢN
02 Bí tiểu / sinh
thường
5 ngày 06 ngày BN đi
tiểu BT
Không
có B/C
01 Bí tiểu/ HP sa
sinh dục X
6 ngày 12 ngày BN đi
tiểu BT
Không
có B/C
NỘI 02 Bí tiểu / hôn mê/Đái tháo
đường, THA
13 ngày
23 ngày
BN đi tiểu BT
Không
có B/C
01 Bí tiểu / HC
BQTK – THA
7 ngày 05 ngày GĐ xin
mổ mở thông BQ
01 Bí tiểu / HC
BQTK Nhồi máu não
5 ngày 09 ngày GĐ xin
chuyển tuyến trên
Trang 14IV- BÁO CÁO CA BỆNH
THEO
KHOA
SỐ CA BỆNH
CHẨN ĐOÁN PHẨU
THUẬT
T/G BÍ
TIỂU
T/G LUYỆN BQ
KẾT QUẢ
BIẾN CHỨN
G
NGOẠI 01 THCSTL / Liệt 2 chân/BQTK
dạng nhão.
X
Tiểu rắc, tiểu
#30 lần/
ngày
07 ngày BN đi tiểu
BT
Không
có B/C
01
Bí tiểu / gãy cổ xương đùi (T) / tăng huyết áp.
8 ngày 07 ngày BN đi
tiểu BT
Không
có B/C
01
Bí tiểu/ HC BQTK/U Xơ TLT
X 8 ngày 14 ngày BN đi
tiểu BT
Không
có B/C
Trang 15IV- BÁO CÁO CA BỆNH THEO CHUYÊN KHOA
1.NGUYỄN THỊ B nữ Tuổi : 60 SBA : 20171982
Lý do: tiểu khó, tiểu rắt / sa sinh dục nữ độ II TS :
Pr 6006, sa sinh dục cách 2 năm Mãn kinh cách 10 năm.
PPPT: cắt cụt cổ tử cung.
BN bí tiểu sau mổ 6 ngày
SATQ : BQ giãn lớn
TH bài tập BQ kết hợp bài kegeel , sau 12 ngày, bn đi tiểu được
SATQ sau 1 tháng : thể tích BQ trước tiểu V #362 ml, sau tiểu # 23
ml
Kết quả : BN nữ 60 tuổi, Sau mổ sa sinh dục, bí tiểu 6 ngày , sau 12 luyện tập, BN đi tiểu bình thường.
Trang 16
IV- BÁO CÁO CA BỆNH THEO CHUYÊN KHOA
2.BÙI THỊ O Nữ Tuổi : 85 SBA: 201644221
Chẩn đoán : Lồi đĩa đệm L5/S1, hẹp ống sống, THCSTL/ Liệt 2
chân/BQTK dạng nhão.
Tiền sử: Đau CSTL lan xuống 2 chân, không đi lại được.
BN mổ giải phóng chèn ép TK Sau mổ BN bị viêm phổi, NT niệu, tiểu không kiểm soát do BQ tràn đầy Chân cử động yếu Nước tiểu thấm nhiễm trùng vết mổ
Sau 2 tuần, BN mổ lần 2: làm sạch và khâu lại vết mổ BN vẫn tiểu không kiểm soát, tiểu nhiều lần / ngày ,kiểu BQ tràn đầy.
Thực hành bài tập BQ kết hợp bài tập kegell, Sau 07 ngày tập , BN tiểu lại bình thường.
Kết quả: BN tập BQ kết hợp bài tập Kegela Sau 07 ngày tập,
BN đi tiểu tự chủ, vết mổ lành.
Trang 17IV- BÁO CÁO CA BỆNH THEO CHUYÊN KHOA
3 NGUYỄN THỊ H Nữ, 85t SBA : 201576061
Chẩn đoán: Viêm phổi nặng, hôn mê do tăng ALTT / Tiểu đường, Tăng HA Đặt thông BQ giữ lại
Ngày 11/01/16( sau 7 ngày) BN tỉnh, tiếp xúc được, rút thông tiểu, BN bí tiểu Đặt lại thông tiểu sau 3 ngày rút ống, BN bí tiểu( bí tiểu 13 ngày )
Thực hành bài tập BQ kết hợp bài tập kegell, Sau 23 ngày
tập , BN tiểu lại bình thường
Kết quả: BN đi tiểu được, sau kiên trì tập 23 ngày.
Trang 18V- BÀN LUẬN
- SP sau sinh, sau mổ có thể bí tiểu dài ngày, cần đặt thông tiểu Việc tập BQ khá dễ và chóng phục hồi.
-Bí tiểu do HC BQTK dạng nhão xẫy ra BN tổn
thương TKTƯ, TK chùm đuôi hoặc cung phản xạ
S2-S4 (trung tâm Budge) dẫn đến tiểu, đại tiện mất
kiểm soát Vì vậy cần tập luyện kiên trì và có sự hợp tác tốt của BN và gia đình BN.
Trang 19VI- KẾT LUẬN
Tập luyện BQ kết hợp thực hành bài tập Kegel, giúp
BN bí tiểu sau sinh, sau mổ, hoặc bị HC BQTK dạng nhão có thể đi tiểu chủ động, không cần phẫu thuật mở thông BQ ra da
Tuy nhiên, tập luyện phải kiên trì, chịu khó và có khi kéo dài
Sự hợp tác của BN và gia đình BN là yếu tố rất quan trọng giúp việc tập BQ có kết quả.
Trang 20CHÂN THÀNH CÁM
ƠN
SỰ
LẮNG NGHE CỦA QUÝ VỊ