ĐẠI HỘI ĐẠI BIỂU ĐẢNG BỘ TỈNH LẦN THỨ X, NHIỆM KỲ 2015 - 2020 UBND TỈNH ĐỒNG NAI SỞ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT BÁO CÁO THAM LUẬN Giải pháp thực hiện hiệu quả tái cơ cấu ngành Nông nghiệp gắn vớ
Trang 1ĐẠI HỘI ĐẠI BIỂU ĐẢNG BỘ TỈNH LẦN THỨ X, NHIỆM KỲ 2015 - 2020
UBND TỈNH ĐỒNG NAI
SỞ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT
BÁO CÁO THAM LUẬN Giải pháp thực hiện hiệu quả tái cơ cấu ngành Nông nghiệp gắn với xây dựng mô hình
chuỗi liên kết để thực hiện đạt kết quả chương trình, mục tiêu quốc gia về xây dựng
nông thôn mới trên địa bàn tỉnh
Đ/c Phạm Minh Đạo - TUV, Giám đốc Sở Nông nghiệp và PTNT
Trang 2Trong những năm qua, ngành nông nghiệp Đồng Nai
phát triển khá toàn diện:
- Tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất toàn ngành bình quân đạt 4,10%/năm (giai đoạn 2010 - 2014)
- Giá trị sản xuất trên đơn vị diện tích đạt 98,34 triệu đồng/ha (2014), tăng 1,6 lần so năm 2010 (61,39 triệu đồng/ha)
- Việc ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất có nhiều tiến bộ
và hiệu quả
Bước đầu hình thành một số vùng sản xuất tập trung (hồ tiêu, cà phê, xoài, bưởi, )
Chăn nuôi gia súc, gia cầm, thủy sản phát triển ổn định
Công tác quản lý, bảo vệ
và phát triển rừng đạt kết quả
Trang 3Nông nghiệp
Đồng Nai phát
triển chưa thật
bền vững
Thu nhập của người nông dân
từ sản xuất nông nghiệp còn chưa cao
Thực tiễn sản xuất, bảo quản, chế biến, tiêu thụ
nông sản trong điều kiện hội nhập ngày càng sâu rộng đang đặt ra nhiều thách thức
TUY NHIÊN
khai thác, sử dụng có hiệu
quả các nguồn lực
phát triển ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững
Đề án Tái cơ cấu ngành Nông nghiệp đến năm 2020,
tầm nhìn đến năm 2030
Trang 4Thực hiện tái cơ cấu nông nghiệp tập trung giải quyết
03 thách thức, mâu thuẫn lớn trong quá trình tái cơ cấu nông
nghiệp ở nước ta nói chung và Đồng Nai nói riêng
Thách thức, mâu thuẫn
giữa mục tiêu xây dựng
đội ngũ nông dân hiện
đại, chuyên nghiệp với
thực trạng thu nhập thấp
của lao động nông nghiệp
hiện nay
Thách thức, mâu thuẫn giữa yêu cầu phát triển nền nông nghiệp hiện đại quy mô lớn, cạnh tranh, giá trị gia tăng cao với thực trạng đất đai manh mún, chỉ phù hợp với sản xuất nông nghiệp quy
mô nhỏ
Thách thức, mâu thuẫn giữa nhu cầu cao về vốn đầu tư để hiện đại hóa nông nghiệp với hiệu quả đầu tư vào nông nghiệp còn thấp, rủi ro cao, chưa hấp dẫn
Rất khó thu hút vốn đầu tư ngoài ngân sách nhà nước và vốn FDI vào sản xuất nông nghiệp do:
Hiệu quả đầu tư thấp, rủi ro cao
Kém an toàn
Quy hoạch sản xuất nông nghiệp còn thiếu cơ chế, chính sách quản lý
và tổ chức thực hiện có hiệu quả
Trang 5Khi tái cơ cấu nông nghiệp cần chú trọng vào những nội dung chủ yếu sau:
- Xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, hiệu quả, giá trị gia tăng cao, thân thiện với môi trường, sử dụng hiệu quả tài nguyên, liên kết chặt chẽ với chuỗi giá trị toàn cầu, tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập của nông dân, đảm bảo an ninh lương thực - thực phẩm, ổn định xã hội
- Tạo ra mối liên kết chặt chẽ, hiệu quả, hài hòa và hợp lí giữa công nghiệp, dịch vụ và nông nghiệp, giữa đô thị và nông thôn, giữa giai cấp công nhân và nông dân trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
Trang 6Khi tái cơ cấu nông nghiệp cần chú trọng vào những nội dung chủ yếu sau: (tt)
- Tạo ra sự thay đổi phù hợp về quan hệ sản xuất với sự phát triển của lực lượng sản xuất trong nông nghiệp, hoàn thiện vai trò của Nhà nước trong ngành nông nghiệp về đầu tư, phân bổ nguồn lực, quản lí đất đai, cung ứng dịch vụ công, quản trị chuỗi ngành hàng, thị trường… để nông dân và doanh nghiệp trở thành chủ thể và động lực trong đầu tư và phát triển sản xuất
- Tái cơ cấu nông nghiệp gắn với xây dựng nông thôn mới là nhiệm vụ trọng tâm, là nội dung quan trọng trong tái cơ cấu nền kinh tế, đòi hỏi phải được triển khai bằng nhiều giải pháp đồng bộ, phải đặt người nông dân vào vị trí trung tâm với vai trò chủ thể để thực hiện tái cơ cấu nông nghiêp và xây dựng nông thôn mới
Trang 7Để thực hiện tái cơ cấu nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới
thành công, phải tập trung thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp:
1 Đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức, tạo sự quyết tâm cao trong toàn ngành
Các địa phương, đơn vị tổ chức nghiên cứu, quán triệt các chủ trương của Đảng, Quốc hội, Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và của tỉnh về tái cơ cấu ngành nông nghiệp
Các cơ quan truyền thông tăng cường hơn nữa hỗ trợ thông tin về chủ trương tái cơ cấu của ngành nông nghiệp, cũng như những mô hình tái cơ cấu thành công, kinh nghiệm hay để các địa phương, đơn
vị học tập, rút kinh nghiệm và vận dụng.
Trang 82 Trên cơ sở đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp đã được UBND tỉnh phê duyệt:
Xây dựng đề án tái cơ cấu và kế hoạch thực hiện cụ thể từng lĩnh vực (trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản, lâm nghiệp, thủy lợi, dịch vụ,…)
Từng địa phương tiến hành rà soát xác định lựa chọn những cây trồng vật nuôi có lợi thế, có thị trường
Hình thành các vùng sản xuất tập trung với quy mô phù hợp để xây dựng cánh đồng lớn
Quá trình soát xét phải đặc biệt chú trọng vai trò của thị trường đối với quá trình sản xuất và tiêu thụ nông sản trên địa bàn
Trang 93 Về khoa học công nghệ:
- Đẩy mạnh nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng KHCN lấy KHCN làm khâu then chốt để tạo đột phá trong tái cơ cấu
- Thúc đẩy ứng dụng sâu rộng khoa học công nghệ, nhất là công nghệ sinh học, công nghệ thông tin vào sản xuất, quản lý nông nghiệp
- Đưa nhanh vào sản xuất các giống cây trồng, vật nuôi có năng suất, chất lượng, có giá trị thương phẩm cao phù hợp với nhu cầu của thị trường; ưu tiên nguồn lực cho các sản phẩm chủ lực, có khả năng cạnh tranh
Tăng cường vận động, kêu gọi nguồn vốn ngoài nhà nước từ các thành phần kinh tế, vốn FDI để phục vụ tái cơ cấu ngành nông nghiệp Tiếp tục đẩy mạnh hợp tác, tranh thủ tiếp thu các thành tựu về khoa học kỹ thuật, công nghệ, đào tạo nhân lực, nhất là nhân lực có trình độ cao
Trang 104 Tiếp tục tăng cường đầu tư cơ sở vật chất kỹ thuật, đào tạo nhân lực phục vụ nghiên cứu và chuyển giao khoa học, công nghệ
Đổi mới cơ chế quản lý, nhất là cơ chế tài chính phục vụ nghiên cứu
và chuyển giao khoa học công nghệ trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn
Phát huy cao hơn nữa sự tham gia của các doanh nghiệp
Đổi mới và nâng cao hiệu quả công tác khuyến nông, từng bước thực hiện xã hội hóa công tác khuyến nông.tập trung tạo ra sự chuyển biến rõ nét, trên diện rộng đối với các loại sản phẩm cây trồng, vật nuôi chủ lực, xây dựng nhãn hiệu, thương hiệu, chỉ dẫn địa lý đối với các nông sản chủ lực này
Trang 115 Chú trọng phát triển các hình thức tổ chức sản xuất phù hợp,
hiệu quả
Thông qua việc tổng kết kinh nghiệm đề xuất cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển, nhân rộng các mô hình sản xuất, quản lý có hiệu quả trong thực tiễn (mô hình hợp tác, liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ theo chuỗi giá trị ngành hàng, liên kết sản xuất theo cánh đồng lớn giữa doanh nghiệp với hợp tác xã, tổ đội sản xuất hoặc trực tiếp với nông dân, )
Đẩy mạnh quá trình liên kết giữa nhà nước, nhà khoa học, doanh nghiệp và nông dân
Trước hết, tập trung ở những vùng đã phát triển nông nghiệp hàng hóa quy
mô lớn;
Khuyến khích hợp tác, liên kết (từ sản xuất, bảo quản, chế biến đến tiêu thụ) giảm chi phí, nâng cao hiệu quả và bảo đảm hài hòa lợi ích của các bên tham gia; Đẩy mạnh chuyển đổi hợp tác xã nông nghiệp hoạt động theo Luật Hợp tác
xã năm 2012;
Tiếp tục khuyến khích và hỗ trợ phát triển kinh tế hộ sản xuất hàng hóa, gia trại, trang trại, doanh nghiệp tư nhân.
Trang 126 Khuyến khích mạnh mẽ đầu tư tư nhân trong và ngoài nước
Đổi mới cơ chế và cơ cấu đầu tư công nhằm ưu tiên tập trung vốn ngân sách nhà nước để thực hiện các công trình trọng tâm, cấp bách, các công trình phục vụ tái cơ cấu, đẩy nhanh tiến độ hoàn thành đưa vào sử dụng các công trình dở dang, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công
Thực hiện nghiêm các quy định về tăng cường quản lý đầu tư công, khắc phục tình trạng đầu tư dàn trải; rà soát, cắt giảm và sắp xếp thứ tự
ưu tiên thực hiện các dự án đầu tư
Trang 13
6 Khuyến khích mạnh mẽ đầu tư tư nhân trong và ngoài nước (tt)
Triển khai thực hiện các chính sách, tháo gỡ khó khăn vướng mắc, khuyến khích mạnh mẽ các thành phần kinh tế đầu tư vào khu vực nông nghiệp, nông thôn; thu hút mạnh doanh nghiệp đầu tư vào địa bàn nông thôn, phát triển sản xuất kinh doanh trong nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ
Chú trọng công nghiệp chế biến nông sản và công nghiệp sử dụng nhiều lao động để thúc đẩy tập trung ruộng đất, chuyển dịch cơ cấu lao động và kinh tế nông thôn
Phát triển các hình thức đầu tư có sự tham gia giữa nhà nước và tư nhân
Trang 147 Đẩy mạnh đào tạo nghề cho nông dân, đổi mới phương thức và nâng cao hiệu quả đào tạo nghề cho nông dân.
Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực của ngành nông nghiệp, ưu tiên đào tạo đội ngũ kỹ thuật viên của ngành như cán bộ quản lý thủy nông, thú y, bảo vệ thực vật, khuyến nông, kiểm lâm, kiểm ngư, cán bộ hợp tác xã
Trang 158 Đẩy mạnh thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới gắn với đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng nông nghiệp, nông thôn Tiếp tục đẩy mạnh và nâng cao chất lượng phong trào xây dựng nông thôn mới.
Rà soát nâng cao chất lượng công tác quy hoạch, lập đề
án Đẩy mạnh công tác tuyên truyền vận động quần chúng; tổ chức, hướng dẫn,
hỗ trợ để người dân chủ động, tích cực tham gia thực hiện các nội dung liên quan trực tiếp tới mỗi hộ gia đình.
Trang 168 Đẩy mạnh thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới gắn với đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng nông nghiệp, nông thôn Tiếp tục đẩy mạnh và nâng cao chất lượng phong trào xây dựng nông thôn mới (tt)
Thực hiện đồng bộ các nội dung về kinh tế và xã hội, đảm bảo an ninh trật tự, bảo vệ môi trường, xây dựng Đảng, củng
cố hệ thống chính trị.
Chú trọng thực hiện các nội dung chính là phát triển sản xuất, tạo việc làm và thu nhập cho nông dân Trong đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng chú ý việc lựa chọn ưu tiên nâng cấp công trình hiện có, nhất là các công trình phục vụ sản xuất.
Trang 179 Đẩy mạnh hội nhập kinh tế quốc tế, phát triển thị trường theo hướng thúc đẩy mở cửa thị trường cho các loại nông sản của tỉnh, kể
cả sản phẩm đã qua chế biến; đổi mới và đẩy mạnh công tác xúc tiến thương mại
Đặc biệt, đi đôi với quy hoạch sản xuất phải thực hiện thật tốt, thật cụ thể về thông tin thị trường: muốn tái cơ cấu theo hướng nâng cao giá trị để tăng thu nhập, không có cách nào khác là phải gắn với nhu cầu thị trường, rất cần thiết phải có một nghiên cứu rất kỹ về thị trường
Đối với thị trường thế giới, nông sản Việt Nam nói chung, Đồng Nai nói riêng còn có nhiều cơ hội nhưng cũng có nhiều thách thức nắm bắt
cơ hội bằng thay đổi cơ cấu sản phẩm, nâng cao chất lượng sản phẩm, hướng tới các sản phẩm mà các thị trường cần
Trang 18Sự lãnh đạo, chỉ đạo của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh
có ý nghĩa quyết định
Thực hiện đạt hiệu quả tái cơ cấu nông nghiệp
và xây dựng nông thôn mới trên địa bàn Tỉnh
Sự quyết tâm, quyết liệt, đồng bộ của hệ thống chính trị
Sự đồng thuận của nhân dân