BÀI GIẢNG BẢO QUẢN , CHẾ BIẾN NÔNG, LÂM, THỦY SẢN

_Phơi khô, quạt sạch, đóng bao, đựng trong thùng kín _ Mục đích : nhằm giảm tỷ lệ nước trong hạt loại bỏ tạp chất để hạn chế tác hại của chuột, nấm, côn trùng gây hại không để cho hạt

CHÖÔNG III

Cà chua th iố B p b hắ ị ư B p c i b hắ ả ị ư

Táo b th iị ố Cá b nị ươ G b m i m t phá h iỗ ị ố ọ ạ

Bài 40 : Mục đích, ý nghĩa của công tác bảo quản, chế biến nông, lâm, thủy sản

1 Em hãy cho biết sau khi gặt hái xong, nông dân ta

thường có những hoạt

động bảo quản thóc lúa

như thế nào? Làm như

vậy với mục đích gì ?

_Phơi khô, quạt sạch, đóng bao, đựng

trong thùng kín

_ Mục đích : nhằm giảm tỷ lệ nước trong hạt

loại bỏ tạp chất để hạn chế tác hại của chuột, nấm, côn trùng gây hại

không để cho hạt nảy mầm

Đối với tre, gỗ, nông dân

ta thường bảo quản như thế nào? Có tác dụng gì ?

_Ngâm trong nước để diệt trừ sâu bệnh

_ Mục đích : làm cho các tế bào

sống của tre, gỗ có đủ thời gian hóa gỗ nên hạn chế được nấm và mọt phá hoại

3 Đối với các hải sản như cá, tôm, ngư dân

thường bảo quản như thế nào ?

_Phơi khô hoặc làm đông lạnh

=> Mục đích của những việc làm trên là gì ? Tại sao lại phải làm

những việc đó?

-Duy trì đặc tính ban đầu của nông, lâm, thủy sản.

* Người ta thường bảo quản nông, lâm,

thủy sản trong các kho silô, kho thông

thường, kho lạnh

-Hạn chế tổn thất về số lượng và chất lượng

Hình 40.1 Bảo quản noâng sản trong kho

Kho l nhạ

Kho thông th ngườKho silo

Sát thóc thành gạo, làm mì sợi, làm nước mắm, làm bún khô, đóng hộp hoa quả, các loại bột

(?) Em hãy kể các hoạt động chế

biến nông, lâm, thủy sản mà em

biết ?

2 Mục đích ý nghĩa của công

tác chế biến nông, lâm, thủy

sản

Chế biến

món ăn

(?) Vậy chế biến nông, lâm,

thủy sản nhằm mục đích gì ? -Duy trì, nâng cao chất lượng

- Thuận lợi cho công tác bảo

quản

- Tạo ra nhiều sản phẩm có

giá trị cao, đáp ứng nhu cầu

của người tiêu dùng

Xay lúa Ch bi n th tế ế ị

Ch bi n h t đi uế ế ạ ề Làm bánh Đan r treổ

Ch bi n tômế ế

Làm đ u phậ ụ

Thủy sản Lâm sản

PHIẾU HỌC TẬP

(Hoàn thành PHT sau trong 5 phút)

Nông, thủy sản Lâm sản

Ví dụ

Đặc điểm

chung

PHIẾU HỌC TẬP

Nông, thủy sản Lâm sản

Ví dụ Lúa, ngô, khoai, sắn,bắp

cải, su hào, tôm, thịt, trứng…

Gỗ, mây, tre, tinh dầu…

Đặc điểm

chung - Nước chiếm tỉ lệ cao.- Chứa nhiều chất dinh

dưỡng như đạm, chất béo, tinh bột và đường

- Dễ bị dập nát, VSV xâm nhiễm gây thối hỏng

- Là nguồn thực phẩm, nguyên liệu chế biến thực phẩm hoặc được làm

giống

- Nước chiếm tỉ lệ ít hơn

- Chứa chủ yếu là chất xơ

- Dễ bị mối mọt xâm nhập gây hư hỏng

- Là nguồn nguyên liệu cho một số ngành công nghiệp như giấy, đồ gỗ gia dụng, mĩ nghệ…

4 Đ bó rau trong đi u ki n m đ th p, sau m t th i gian bó rau đó s nh th nào? ể ộ ờ ề ệ ẩ ẽ ư ế ộ ấ

Vì sao

Rau s b héo và chuy n sang màu vàng Do ẽ ị ể

quá trình thoát h i n c di n ra m nh ơ ướ ễ ạ

5 Thóc sấy khô cất giữ trong kho, nếu điều kiện ẩm độ cao thì hiện tượng

6 Khi b o qu n bó rau trong đi u ki n mát l nh, sau vài ngày bó rau v n t i xanh Vì sao? ả ả ẫ ươ ề ệ ạ

-Do nhi t đ môi tr ng th p, ho t đ ng c a VSV và ệ ộ ườ ấ ạ ộ ủ các quá trình sinh hóa c a rau b c ch nên chúng ủ ị ứ ế không th phá h i rau ể ạ

Đi u ki n môi tr ngề ệ ườ

Đ m không khíộ ẩNhi t đ môi tr ngệ ộ ườSinh v t gây h iậ ạ

Sinh vật

gây hại - Khi gặp điều kiện thuận lợi, các sinh vật gây hại sẽ phát triển mạnh, chúng dễ dàng xâm

nhập và gây hại nông, lâm, thủy sản

Rhizopus

myceliumRhizopus mycelium

Rhizopus nigricansRhizopus nigricans

digitatum Penicillium digitatum B hà B hà ọ ọ

B hà h i khoai langọ ạ

Câu 1: Hoạt động nào là bảo quản nông,

Câu 2: Hoạt động nào là chế biến nông,

lâm, thủy sản?

A Cất khoai trong chum

B Ngâm tre dưới nước

C Làm măng ớt

D Tất cả đều đúng

A Diệt vi sinh vật gây hại

B Tăng chất lượng

C Tăng khối lượng

D Đưa về độ ẩm an toàn.

A Ch a nhi u ch t dinh d ng ứ ề ấ ưỡ

B Ch y u ch a ch t x , ít n c ủ ế ứ ấ ơ ướ

C D b d p nát, VSV xâm nh p ễ ị ậ ậ

D N c chi m t l cao ướ ế ỷ ệ

A D b th i, h ng ễ ị ố ỏ

B Ch t l ng b gi m sút ấ ượ ị ả

C Làm cho nông, lâm, th y s n b nóng lên ủ ả ị

D C A, B, C đ u đúng ả ề

Mục đích , ý nghĩa Công

tác bảo quản (1)

Công tác chế biến (2_

a,Duy trì nâng cao chất

lượng sản phẩm

b Duy trì đặc tính ban

đầu của sản phẩm

c Hạn chế tổn thất về

số lượng và chấy lượng

sản phẩm

d.Tạo ra nhiều sản

phẩm có giá trị cao

e Phù hợp yêu cầu

của con người

X

XX

XX

Hàng năm nước ta sản xuất hơn 30 triệu tấn thóc, 2 triệu tấn ngô,4triệu tấn khoai sắn, khoảng 10 triệu tấn rau, quả, 2triệu mét khối

gỗ, 2triệu tấn cá nước ngọt và cá biển

Thóc dự trữ của nhà nước được bảo quản trong các kho tàng vớikhối lượng lớn, có công nghệ bảo quản và phương tiện thích ứng

dảm bảo chất lượng và hạn chế sự tổn thất rất thấp (khoảng 1%)

Thóc ngô, được nông dân bảo quản trong các phương tiện như:

bể chứa, thùng phi, cót quây, thùng gỗ

Các loại củ rất dễ bị vi sinh vật xâm nhiễm, nên nông dân thườngthát lát và phơi khô trước khi bảo quản

Rau hoa quả thường được sử dụng tươi, khi cần bảo quản thường bảo quản ở nhiệt độ thấp từ 5 – 10 độ C + ẩm độ cao từ 85% - 90%

Cá tôm và các loại hải sản thường được rửa sạch rồi tiến hành ướp đá

Tổ chức lương thực, thực phẩm cho biết: mỗi năm tổn thất về ngũ cốc dự trữ trên toàn thế giới khoảng 10%, tức là 13 triệu tấn lương thực bị mất, 100 triệu tấn không còn dùng được do côn trùng phá hoại.

Lương thực, thực phẩm do chuột phá hại có thể nuôi sống 150 triệu người mỗi năm.