Thiết bị dạy học là một bộ phận của cơ sở vật chất trường học, bao gồm những đối tượng vật chất được thiết kế sư phạm mà giáo viên sử dụng để điều khiển hoạt động nhận thức của học sinh
Trang 2I Một số vấn đề chung về thiết bị dạy học
1, Khái niệm thiết bị dạy học.
Thiết bị dạy học là một bộ phận của cơ sở vật chất trường học, bao gồm những đối tượng vật chất được thiết kế sư phạm mà giáo viên sử dụng để điều khiển hoạt động nhận thức của học sinh ; đồng thời là nguồn tri thức, là phương tiện giúp học sinh lĩnh hội tri thức, hình thành kĩ năng đảm bảo cho việc thực hiện mục tiêu dạy học.
Trang 3Hiện nay có nhiều tên gọi khác nhau về thiết bị dạy học Các tên gọi sau đây thường được sử dụng trong ngôn ngữ nói và viết hiện nay:
Trang 43, Cấu trúc hệ thống thiết bị dạy học ở trường THCS .
Trang 5Thiết bị dạy học có vị trí quan trọng trong trường phổ thông
Trong quá trình dạy học, TBDH chịu sự chi phối của nội dung
và phương pháp dạy học Nội dung dạy học quy định những đặc
điểm cơ bản của thiết bị dạy học TBDH lại được lựa chọn để đáp ứng được nội dung chương trình, đồng thời cũng phải thỏa mãn các yêu cầu về sư phạm, kinh tế và yêu cầu về thẩm mĩ, sự an toàn cho GV và HS Trong đổi mới PPDH theo hướng tích cực hóa
hoạt động học tập của HS, bồi dưỡng năng lực thực hành, để HS
có thể tự học, tự nghiên cứu, tìm tòi, khám phá kiến thức thì
TBDH giữ vai trò vô cùng quan trọng.
4, Vai trò vị trí của thiết bị dạy học trong nhà trường .
Trang 6Công tác thiết bị dạy học tại một trường học là hệ thống công việc và quá trình thực hiện các nhiệm vụ về lĩnh vực thiết bị dạy học nhằm phục vụ có hiệu quả cho hoạt động dạy học của nhà trường Nhiệm vụ của công tác thiết bị dạy học tại một trường học bao gồm :
1,Tổ chức xây dựng kế hoạch về công tác thiết bị dạy học của nhà trường.
2, Tổ chức mua sắm, bổ sung, sửa chữa TBDH của nhà trường.
3,Tổ chức khai thác sử dụng TBDH phục vụ cho hoạt động dạy học và các hoạt động giáo dục khác.
4,Tổ chức sắp xếp, giữ gìn, bảo quản, bảo dưỡng hệ thống TBDH hiện có của nhà trường.
5,Tổ chức kiểm tra quá trình thực hiện kế hoạch về công tác TBDH trong nhà trường.
6,Tổ chức nghiên cứu, thiết kế, tự làm TBDH.
7,Tổ chức bồi dưỡng giáo viên, viên chức TBDH về công tác quản lí, sử dụng, bảo quản, bảo dưỡng TBDH phục vụ hoạt động dạy học tại nhà trường.
5, Nhiệm vụ của công tác thiết bị dạy học
trong nhà trường.
Trang 7II 1, Các văn bản chỉ đạo Quản lý sử dụng thiết bị
1, Thông tư số 19/2009/TT-BGDĐT ngày 11/8/2009 về Danh mục thiết bị dạy học tối thiểu
2, Quyết định số 37/2008/QĐ-BGDĐT ngày 16/7/2008 của
Bộ Giáo dục Đào tạo về việc xây dựng, quản lí, sử dụng phòng học bộ môn
3, Công văn số 1356/BGDĐT-CSVCTBDH ngày 19/3/2010 của Bộ GD&ĐT Về việc mua sắm thiết bị dạy học
4, Công văn số 2601/SGDĐT-GDTrH ngày 30/12/2013 của
Sở GD&ĐT Nghệ An về việc Hướng dẫn quản lí và sử dụng thiết bị dạy học
5, Công văn hướng dẫn nhiệm vụ năm học của Sở GD&ĐT, Phòng GD&DDT hàng năm
Trang 82, Xây dựng kế hoạch
- Trên cơ sở nhiệm vụ năm học, tình hình thực tiễn của nhà trường, trường và nhân viên thiết bị trường học xây dựng kế hoạch hoạt động cho công tác thiết bị dạy học trong năm học
- Kế hoạch tuân thủ các phần của bản kế hoạch: Căn
cứ, đặc điểm tình hình; nhiệm vụ, chỉ tiêu trọng tâm; nhiệm vụ cụ thể và giải pháp thực hiện
Trang 9sử dụng hoặc thiếu, cần mua sắm hoặc sửa chữa bổ sung
Trang 10Mẫu 6Danh mục các tiết thực hành, thí nghiệm theo chương trình
môn…… năm học ……
Trang 11- Kết quả rà soát, đề nghị và thực hiện bổ sung được thống
kê theo mẫu số 1
Mẫu 1 Danh mục các thiết bị cần bổ
Dự kiến kinh phí
Tình trạng thiết bị (Cần mua, sửa…)
Hình thức
bổ sung ( mua mới,
tự làm, sửa chữa)
Trang 124, Quản lý sử dụng phòng học bộ môn
- Trong phòng có thiết bị cứu hỏa hoặc các thiết bị cứu hỏa
được bố trí gần các phòng học bộ môn
- Tủ đựng hóa chất đúng quy định (Quạt hút, khóa, tủ sắt…)
- Mỗi phòng học bộ môn phải có nội quy phù hợp
Được treo ở nơi thuận tiện cho việc theo dõi và thực
hiện cho giáo viên và học sinh
- Các trường xây dựng quy định về an toàn ( Về thiết bị,
hóa chất…)
Trang 13- Đảm bảo trật tự, vệ sinh, sạch sẽ phòng thiết bị/ phòng thí nghiệm/ phòng thực hành/ phòng học bộ môn.
- Có kế hoạch và tổ chức thực hiện định kì bảo quản, bảo dưỡng, bảo trì dể thiết bị luôn luôn trong tư thế sẵn sàng phục
vụ dạy học
- Thực hiện đầy đủ chế độ kiểm kê, thanh lí định kì, đột xuất theo quy định
- Thiết bị, dụng cụ, hóa chất trong phòng thí nghiệm/ phòng
dưỡng thường xuyên để đảm bảo sử dụng thuận tiện và lâu bền Hằng ngày, viên chức làm công tác TBDH phải có kế hoạch bảo quản thiết bị, máy móc, dụng cụ, phòng chống ẩm mốc, han rỉ,
hư hỏng
4, Quản lý sử dụng phòng học bộ môn
Trang 14- Cán bộ TBDH, GV và HS phải nghiêm túc thực hiện nội quy
- Khi các thiết bị dạy học có những hư hỏng bất thường,
CB TBDH cần lập biên bản báo cáo và đề xuất hướng sửa chữa, khắc phục ngay để kịp thời phục vụ dạy học.
- Sau mỗi tiết, mỗi buổi sử dụng phòng thí nghiệm/ phòng thực hành/ phòng học bộ môn, GV phải ghi vào sổ bàn giao và xác nhận về tình trạng thiết bị, máy móc, dụng cụ của phòng học.
- Theo dõi định kỳ, kiểm kê định kỳ và đột xuất theo quy định.
Trang 15- Phòng thí nghiệm/ phòng thực hành cần có sổ quản lí theo dõi về vật tư, thiết bị, dụng cụ, hóa chất Sổ này như sổ quản lí tài sản thông thường.
Sổ danh mục thiết bị, dụng cụ, hóa chất, có thể dùng mẫu sau :
TT Ngày
nhập Tên thiết bị mônBộ Đơn giá lượngSố giá trịTổng Ghi chú
Cán bộ thiết bị Kế toán Hiệu trưởng
Trang 16- Phiếu (sổ) đăng ký mượn thiết bị dạy học
Thực hiện theo mẫu số 2, dùng cho giáo viên Cần lưu ý: -Giáo viên cần đăng ký sử dụng thiết bị, phòng học bộ môn trước khi tiến hành tiết dạy ít nhất 1 tuần
-Cột sau cùng của mẫu này dành cho cán bộ phụ trách thiết
bị đánh dấu nếu có sử dụng
-Trong các giờ thực hành cần bố trí đủ thiết bị, dụng cụ, hóa chất để đảm bảo học sinh được làm thực hành (mỗi nhóm thực hành có không quá 6 học sinh)
Trang 17TT Tên thiết bị (hay hóa chất) cần
dùng Tên bài dạy
Số lượng (Dụng cụ hoặc bộ dụng cụ)
Hình thức sử dụng (Tại lớp hoặc tại )
Ngày sử dụng
Có sử dụng (Nếu có sử dụng thì đánh dấu)
1
2
3
4
Mẫu 2 PHIẾU ĐĂNG KÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC
Họ và tên giáo viên: ………Tổ : ………
Mẫu 2 PHIẾU ĐĂNG KÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC Họ và tên giáo viên: ………Tổ : ………
Ngày đăng ký: ………
Giáo viên ký tên
Trang 18Căn cứ vào thời khóa biểu của nhà trường và dựa vào đăng kí
sử dụng TB của GV bộ môn, cán bộ công tác thiết bị dạy học tổng hợp xây dựng Lịch sử dụng phòng thí nghiệm/ phòng thực hành/ phòng học bộ môn hàng tuần theo mẫu 3
Lưu ý:
Qua việc đăng kí sử dụng phòng TH, nếu phát hiện trùng tiết thì CBTB báo cáo đến lãnh đạo, giáo viên để đổi tiết cho phù hợp với mục tiêu tất cả các tiết thực hành đều phải thực hiện
Trang 19TT Thứ, ngày Môn Tiết PPCT Tiết Nội dung thực hành Lớp Người dạy
Tuần……… từ ngày……… đến …………
Mẫu 3: LỊCH HỌC PHÒNG HỌC BỘ MÔN Phòng………
Tuần……… từ ngày……… đến …………
Cán bộ phụ trách thiết bị ký
Mẫu 3: Lịch học phòng học bộ môn
Trang 20SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGHỆ AN
SỔ GHI ĐẦU BÀI
PHÒNG THỰC HÀNH
CÁC NỘI DUNG THỰC HÀNH TRONG CHƯƠNG TRÌNH:
Mẫu 4: Sổ đầu bài Phòng học bộ môn
Trang 21Thứ,
ngày Môn Tiết Nội dung thực hành Lớp Số nhóm Nhận xét của giáo viên Điểm
Chữ ký giáo viên
Trang 22- Các trang 6 và 7 được thiết kế liền nhau, các trang tiếp theo lặp lại các trang 6,7 Số liệu thống kê phía dưới mỗi tháng thống kê một lần
- SỔ NÀY CHỈ DÙNG ĐỂ GHI CÁC TIẾT THỰC HÀNH THỰC HIỆN TẠI PHÒNG BỘ MÔN GV DẠY KÍ VÀO SỔ NÀY VÀ SỔ ĐẦU BÀI CỦA LỚP
- Các trang 2, 3, 4, 5: Cán bộ thiệt bị giao cho Tổ trưởng bộ môn ghi và ký tên vào cuối trang sau khi liệt kê hết nội dung căn cứ theo phân phối chương trình Có thể thay nội dung danh mục các thiết bị của các môn ( Mẫu 6)
- Trang 6,7: 6 cột đầu học sinh ghi, 3 cột sau GV ghi
Trang 23Phòng học ngoại ngữ và phòng tin học cần có thêm
-Lý lịch máy
-Bảng phân công sử dụng máy cho học sinh các lớp
Trang 24TT Họ và tên giáo viên Môn
Số lượt sử dụng thiết bị
Ghi chú Trên lớp Phòng học bộ môn
Mẫu 5 BẢN THÔNG KÊ SỐ LƯỢT SỬ DỤNG THIẾT BỊ CỦA GIÁO VIÊN HÀNG THÁNG
Tổ: ……… Tháng: ……… Năm học: ………
Mẫu 5 BẢN THÔNG KÊ SỐ LƯỢT SỬ DỤNG THIẾT BỊ CỦA GIÁO VIÊN HÀNG THÁNG
Tổ: ……… Tháng: ……… Năm học: ………
Cán bộ phụ trách
thiết bị
Báo cáo thống kê số lượt sử dụng thiết
bị của giáo viên
Trang 25- Cuối mỗi học kỳ hoặc khi có những sự cố xảy ra bất thường, chẳng hạn như : lụt, cháy… hoặc khi có sự thay đổi cán bộ quản lí, thì CBTB cùng với GV bộ môn tiến hành kiểm kê.
- Căn cứ vào các tư liệu qua kết quả kiểm kê, CBTB
cùng với Tổ trưởng, Nhóm trưởng bộ môn lập danh sách danh mục các thiết bị, dụng cụ, hóa chất thanh lí, hủy bỏ những thứ đã hư hỏng, hoặc quá hạn sử dụng.
5, Kiểm kê thanh lýÍ
Trang 26- Các tư liệu sau kiểm kê cần được lưu giữ vào sổ riêng, có thể theo mẫu sau
- Hằng năm, hiệu trưởng nhà trường thành lập Ban kiểm kê
để tiến hành các công việc giống như kiểm kê tài sản.
Các TBDH hư hỏng, hao hụt
TT Ngày Thiết bị/ dụng cụ/ hóa chất Số lượng Lí do
Trang 27- Cuối học kì và cuối năm học, báo cáo định kì về kết quả công tác TBDH.
- Mẫu báo cáo định kì về công tác thiết bị dạy học được thiết kế như sau:
BÁO CÁO KẾT QUẢ CÔNG TÁC THIẾT BỊ DẠY HỌC
HỌC KÌ…/ NĂM HỌC….
1.TÌNH HÌNH THIẾT BỊ
Hư hỏng, mất mát :
Mua sắm, bổ sung mới :
Còn thiếu so với quy định : 2.TÌNH HÌNH SỬ DỤNG
Trang 28Xin trân trọng cảm ơn!
Trang 29Mẫu Nội quy của phòng bộ môn
Điều 1 : HS phải chuẩn bị đầy đủ theo yêu cầu của GV trước khi vào thí nghiệm
Điều 2 : Đến phòng đúng giờ quy định Trong giờ thí nghiệm, HS muốn ra, vào phòng thí nghiệm phải được GV cho phép Các đồ dùng cá nhân khác không được mang vào phòng, phải để tập
trung vào nơi quy định ở ngoài phòng
Điều 3 : Giữ trật tự, yên lặng trong phòng
Điều 4 : Giữ gìn phòng, chỗ thí nghiệm sạch sẽ Dụng cụ, thiết bị, máy móc, hóa chất dùng cho thí
nghiệm phải được sắp xếp đúng chỗ.
Điều 5 : HS phải tuân theo sự hướng dẫn của GV và của viên chức thiết bị khi sử dụng thiết bị, máy móc và các dụng cụ dễ vỡ, hóa chất dễ cháy, dễ nổ.
Điều 6 : Tiết kiệm hóa chất thí nghiệm Tránh làm đổ vỡ dụng cụ và hóa chất Khi đổ vỡ dụng cụ và hóa chất phải báo ngay cho GV hoặc viên chức thiết bị để được hướng dẫn cách xử lí.
Điều 7 : Không được tự ý mang mọi thiết bị dụng cụ, hóa chất vào phòng cũng như đưa ra khỏi phòng
Điều 8 : Nghiêm cấm vừa làm thí nghiệm vừa đùa nghịch, phòng tránh tai nạn có thể xảy ra.
Điều 9 : Trung thực và khách quan khi theo dói kết quả thí nghiệm và làm báo cáo thí nghiệm
Điều 10 : Sau khi kết thúc, HS có trách nhiệm rửa sạch dụng cụ, lau bàn, dọn dẹp, sắp xếp ngăn nắp chỗ làm việc sau mỗi buổi thí nghiệm ; GV bộ môn có trách nhiệm bàn giao lại đầy đủ thiết bị, máy móc, dụng cụ, hóa chất cho viên chức thiết bị.
Điều 11 : Thực hiện đúng quy định về phòng cháy, chữa cháy và an toàn.
Điều 12 : Trước khi ra khỏi phòng viên chức thiết bị phải kiểm tra tất cả các nguồn điện cấp cho các dụng
cụ điện, các vòi nước, ngắt cầu dao điện và khóa vòi nước Kiểm tra an toàn toàn bộ phòng trước khi ra về.
Trang 30MẪU QUY ĐỊNH VỀ AN TOÀN
1 Nếu biết cách sử dụng theo đúng hướng dẫn thì các hóa chất có hại đối với cơ thể con người này sẽ không gây nguy hiểm.
2 Cần phải biết các thông tin cần thiết về hóa chất đó.
3 Luôn luôn đeo găng tay khi sử dụng các chất độc Mặc áo choàng khi làm TN
4 Không bao giờ hút dung dịch hóa chất bằng miệng.
5 Không được bịt miệng ống thí nghiệm bằng ngón tay rồi lắc, vì như vậy có thể làm ngón tay bị bỏng.
6 Khi làm thí nghiệm không bao giờ được hướng miệng ống thí nghiệm về phía con người.
7 Không bao giờ trực tiếp đưa hóa chất lên mũi ngửi.
8 Khi đun nóng hóa chất trong cốc hoặc bình thủy tinh, phải đặt bình, cốc qua lưới hoặc trên bếp cách thủy.
9 Cần dán nhãn lên tất cả các hóa chất, vật phẩm.
10.Vứt bỏ rác và dung dịch vào thùng riêng biệt Không đổ vào bồn nước những
1 An toàn với hóa chất
Trang 31MẪU QUY ĐỊNH VỀ AN TOÀN
1 Khi làm việc HS cần hết sức cẩn thận, nghiêm túc tuân theo sự hướng dẫn của GV hoặc viên chức thiết bị, thực hiện đúng nội quy của phòng thí nghiệm.
2 Trước khi vận hành bất cứ thiết bị nào, HS cần phải biết tính năng, quy tắc sử dụng
và biết cách xử lí những sự cố có thể xảy ra Không nên sử dụng bất kì thiết bị nào khi chưa được hướng dẫn sử dụng.
3 Báo ngay cho GV hoặc nhân viên thí nghiệm khi thiết bị hoạt động không bình thường, hỏng hóc, hoặc không hoạt động được.
4 Trong phòng thí nghiệm phải được lắp đặt rơle tự ngắt.
5 Mỗi thiết bị điện đều có cầu chì bảo hiểm, phải đặt đúng loại cầu chì vào thiết bị Thiết bị điện bao giờ cũng phải nối đất.
6 Tắt máy và rút phích cắm điện trước khi tháo gỡ dụng cụ thí nghiệm.
7 Sau khi thí nghiệm, HS có trách nhiệm làm vệ sinh máy móc, dụng cụ.
8 Sử dụng dây điện đúng tiêu chuẩn, tránh quá tải dễ gây cháy nổ.
9 Thường xuyên kiểm tra và thay mới những ổ cắm, cầu dao, công tắc đèn bị han rỉ, sứt mẻ Những chỗ nối dây điện cần được bọc bằng băng dính cẩn thận
2 An toàn với thiết bị