Thứ 4 ngày 5 tháng 11 năm 2007Môn: Hình Học 9 Trong các câu sau, câu nào đúng, câu nào sai a Có 3 vị trí tương đối của hai đường thẳng b Hai đương thẳng trùng nhau có một điểm chung c H
Trang 1Người thực hiện: Lª Trung TuyÕn §¬n vÞ : Tr êng THCS An L ¬ng
Trang 2Thứ 4 ngày 5 tháng 11 năm 2007
Môn: Hình Học 9
Trong các câu sau, câu nào đúng, câu nào sai
a) Có 3 vị trí tương đối của hai đường thẳng
b) Hai đương thẳng trùng nhau có một điểm chung
c) Hai đường thẳng cắt nhau có vô số điểm chung
d) Hai đường thẳng song song thì không có điểm chung nào
Đ
Đ
S S
Kiểm tra bài cũ
Trang 3a
Trang 4Hình ảnh về vị trí tương đối của đường thẳng và đường
tròn trong thực tế
Các vị trí của Mặt Trời so với đường chân trời cho ta hình ảnh ba vị trí tương đối của đường thẳng và đường tròn
Đường chân trời
Trang 5Xét đường tròn (O; R) và đường thẳng a H là chân đường vuông góc kẻ từ O đến đường thẳng a Khi đó OH là khoảng cách từ tâm O đến đường thẳng a
1 Ba vị trí tương đối của đường thẳng và đường tròn
?1: Vì sao một đường thẳng và một đường tròn không thể có nhiều hơn hai điểm
chung?
Trả lời
Nếu đường thẳng và đường tròn có 3 điểm chung trở lên thi đường tròn đi qua
ba điểm thẳng hàng, điều này vô lí.
a) Đường thẳng và đường tròn cắt nhau
Khi đường thẳng a và đường tròn (O) có hai điểm chung, ta nói đường thẳng a và đường tròn (O) cắt nhau Đường thẳng a còn gọi là cát tuyến của đường tròn (O) Khi đó OH < R và AH HB R OH2 2
?2: Hãy chứng minh khẳng định trên
Trang 6a) Đường thẳng và đường tròn cắt nhau
O
H
O
Đường thẳng a đi qua O thì
OH = 0 < R
Đường thẳng a không đi qua O ta có
OH < OB hay OH < R
OH AB AH HB R OH2 2
?2
Trang 71 Ba vị trí tương đối của đường thẳng và đường tròn
a) Đường thẳng và đường tròn cắt nhau
b) Đường thẳng và đường tròn tiếp xúc nhau
+ Khi đường thẳng a và đường tròn (O) chỉ có một điểm chung C, ta nói đường thẳng a và đương tròn (O) tiếp xúc nhau Ta còn nói đường thẳng a là tiếp tuyến của đường tròn (O) Điểm C gọi là tiếp điểm
Khi đó H trùng với C và OC a và OH = R
O
a C H
O a
Trang 8b) Đường thẳng và đường tròn tiếp xúc nhau
Định Lý
Nếu một đường thẳng tiếp xúc với một đường tròn thì nó vuông góc với bán kính đi qua tiếp điểm.
GT Đường thẳng a là tiếp tuyến của (O)
C là tiếp điểm
KL a OC
Trang 9a) Đường thẳng và đường tròn cắt nhau
b) Đường thẳng và đường tròn tiếp xúc nhau
O
C) Đường thẳng và đường tròn không giao nhau
Khi đường thẳng a và đường tròn (O) không có điểm chung,
ta nói đường thẳng a và đường tròn (O) không giao nhau
Ta chứng minh được OH > R
a
H
Trang 102 Hệ thức giữa khoảng cách từ tâm đường tròn đến đường thẳng và bán kính của đường tròn
Đặt OH = d ta có kết luận sau
+ Đường thẳng a và đường tròn (O) cắt nhau d < R
+ Đường thẳng a và đường tròn tiếp xúc nhau d = R
+ Đường thẳng a và đường tròn không giao nhau d > R
Ta có bảng tóm tắt sau
Vị trí tương đối của đường
thẳng và đường tròn Số điểm chung Hệ thức giữa d và R Đường thẳng và đường tròn cắt
Đường thẳng và đường tròn tiếp
Tiết 25: §4 VỊ TRÍ TƯƠNG ĐỐI CUA ĐƯỜNG THẲNG VÀ ĐƯỜNG TRÒN
Trang 111 Ba vị trí tương đối của đường thẳng và đường tròn
a Đường thẳng và đường tròn cắt nhau
b Đường thẳng và đường tròn tiếp xúc nhau
c Đường thẳng và đường tròn không giao nhau
Trang 12Tổng kết
2 Hệ thức giữa khoảng cách từ tâm đường tròn đến đường thẳng và bán kính của đường tròn
Vị trí tương đối của đường
thẳng và đường tròn Số điểm chung Hệ thức giữa d và R
Đường thẳng và đường
Đường thẳng và đường
Đường thẳng và đường
Trang 13?3 Cho đường thẳng và một điểm O cách a là 3cm Vẽ đường tròn
tâm O bán kính 5cm.
a) Đường thẳng a có vị trí như thế nào đối với đường tròn (O)? Vì sao? b) Gọi B và C là các giao điểm của đường tròn (0) Tính độ dài BC
Giải
a) Đường thẳng d cắt đường tròn (O)
vì d = 3cm; R= 5cm d < R
b) Xét tam giác BOH ( )
theo định lý Py - ta - go ta có
BÀI 17 SGK Bài tập 19 SGK
O
90 0
H
2.4 8( )
OB OH HB
HB cm
BC cm
trắc ngiệm
Trang 14Bài tập 17 ( sGK 109)
Điền vào chỗ trống ( ) trong bảng sau ( R là bán kính của đường tròn, d là khoảng cách từ tâm dến đường thẳng)
R d Vị trí tương đối của đường thẳng và đường tròn
5cm
6cm
3cm
Tiếp xúc nhau
6cm
Đường thẳng và tròn cắt nhau
Trang 15Cho đường thẳng xy Tâm của đường tròn bán kính 1cm và tiếp xúc với đường thẳng
xy nằm trên đường nào?
Gọi O là tâm đường tròn bất kỳ có bán kính bằng 1tiếp xúc với đường thẳng
xy Tâm O cách đường thẳng xy cố định 1 nên nằm trên hai đường thẳng m
và m’ song song với xy và cách xy một khoảng 1 cm.
Bài giải
O
O
x
m
m ’
y
Trang 16Trắc nghiệm
Chọn đáp án đúng cho câu sau.
* Muốn chứng minh đường thẳng a là tiếp tuyến của đường tròn (O) ta cầm chỉ ra
điều gì?
A
B
Đường thẳng a và đường tròn có một điểm chung
Đường thẳng a vuông góc với một bán kính của đường tròn