Tác giả: Nguyễn Quý Bình, Lê Thị Nhâm, Trần Khắc Thi, Trương Văn Nghiệp, Christian Langlais; NXB Nông nghiệp, 2009 Cuốn tài liệu này được biên soạn bởi các cán bộ nghiên cứu của Trung tâm nghiên cứu và phát triển HTNN, Viện nghiên cứu rau quả và CIRAD (Pháp) trong khuôn khổ dự án Superchain, được áp dụng cho các vùng sản xuất RAT tại huyện Hoài Đức, Thường TínHà Nội.
Trang 1CÂY RAU MUỐNG
(Impomea aquatica )
I Nguồn gốc, đặc tính sinh học và giá trị dinh dưỡng
1.1 Nguồn gốc và giá trị dinh dưỡng
Rau muống là loại rau ăn lá Trong 100 g rau phần ăn được có 23 Kcal, 3,2 g Protein, 380 microgam vitamin A, 2,3 g Vitamin C Rau muống thích ứng rộng, dễ trồng Thời gian cho thu hoạch dài: Từ 1-3 năm sau, rau muống là một trong những loại rau góp phần giải quyết rau giáp vụ
Rau muống có thể ăn sống, luộc, xào, nấu canh
Mỗi năm rau muống cho thu hạch 8-10 lứa Năng suất trung bình đạt 20-30 tấn/ha
1.2 Yêu cầu ngoại cảnh
Nhiệt độ: Rau muống yêu cầu nhiệt độ cao
Nhiệt độ thích hợp 25-300C Rau này không kén đất, cây chỉ sinh trưởng tốt trong điều kiện đủ nước
II Biện pháp kỹ thuật
2.1 Thời vụ
Gieo hạt từ tháng 2 đến tháng 8 hàng năm Có thể gieo vãi trên luống hoặc rải theo rạch Lượng hạt gieo cho 1 ha là 45-50 kg
Có hai loại giống rau muống là rau muống đỏ và rau muống trắng
2.2 Kỹ thuật trồng và chăm sóc rau muống
Trang 2a Trồng rau muống cạn
Đất cày bừa kỹ, nhỏ, bón lót cho 1 ha: 15-20 tấn phân chuồng hoai mục + 150 – 160 kg N + 20-30 kg P2O5 + 15-20 kg K2O
Luống rộng 1,2-1,5 m, cao 15-20 cm Trồng rau muống theo chiều rộng luống, khoảng cách hàng cách hàng là 15-20 cm
Khoảng cách cây cách 10-15 cm Mỗi khóm trồng 2-3 ngọn
Khi trồng chọn ngọn bánh tẻ, dài 20-25 cm, đặt hơi xiên, lấp đất sâu 3-4 đốt nén chặt và tưới nước
Chú ý: Ngọn giống đem trồng phải tươi, sau trồng phải giữ ẩm thường xuyên cho rau muông Nếu trồng bằng hạt thì đánh rạch ngang trên mặt luống cách nhau 20 cm Gieo hạt xong lấp đất kín hạt Tưới đủ ẩm Lượng hạt cần 5-10 g/m2
Sau trồng 20-25 ngày có thể thu hái lứa đầu Khi hái cần để lại 2-3 đốt Nếu số đốt để lại nhiều
b Trồng rau muống ruộng
Rau muống nước thường trồng ở ruộng trũng Bón lót lượng phân và loại phân giống như đối với rau muống cạn Ruộng chia thành từng băng rộng 1,5-2,0 m Rau muống trồng theo hàng cách nhau 20-25 cm Trên hàng các khóm cách nhau 15 cm Mỗi khóm cấy 2-3 ngọn rau Lượng ngọn rau giống cần cho 1 ha là 6.000 – 8.000 kg
c Chăm sóc
Khi gieo hạt mọc lên, cao 2-3 cm thì dùng đất nhỏ vun phủ gốc để giữ cho cây con khỏi
đổ và ra rễ ở đốt trên, cho cây bám chắc vào đất, hút được nhiều chất dinh dưỡng Khi cây có
4-5 lá thật thì tỉa để lại khoảng cách hàng cách hàng 10-14-5 cm, cây cách cây 10 cm
Cây tỉa ra đêm trồng ở ruộng cạn hoặc ruộng nước
Trang 3Cấy được 10-15 ngày thì bón thúc
2.3 Phòng trừ sâu bệnh
Đối với rau muống người ta ít chú ý đến bệnh hại Do đặc điểm của cây và kỹ thuật canh tác, cho nên bệnh hại rau muống thường gây hại lẻ tẻ, ít khi phát sinh thành dịch
Các loại sâu hại rau muống chủ yếu là: Sâu khoang, sâu ba ba Các loại sâu này thường tập trung phá hại từ tháng 3 trở đi
Phòng trừ:
- Khi phát hiện thấy sâu, cần tháo nước vào ruộng rồi lùa vịt vào Vịt bắt hết sâu khoang cũng như sâu ba ba
- Dùng sào, gậy đập nhẹ vào cây cho sâu rơi xuống nước sau đó rắc vôi bột và bồ hóng vào để diệt sâu Các chất này vừa diệt được sâu vừa làm cho rau muống phục hồi nhanh