Giáo án này được viết theo chương trình giáo dục phổ thông (Cấp Tiểu học) và sách Giáo Viên của Bộ Giáo dục và Đào tạo nhằm phát triển năng lực của học sinh, kích thích hứng thú học tập của trẻ dưới hình thức vừa học vừa chơi.
Trang 1KẾ HOẠCH DẠY - HỌC Bài HAI ĐƯỜNG THẲNG VUÔNG GÓC
I Mục tiêu cần đạt
1 HS tự tạo ra hai đường thẳng vuông góc từ cặp cạnh vuông góc của một hình chữ nhật
2 HS tự phát hiện số góc vuông (có chung đỉnh) được tạo thành từ hai đường thẳng vuông góc bằng thước êke
3 HS biết cách dùng thước ê ke để kiểm tra hai đoạn thẳng, đường thẳng vuông góc với nhau hay không
4 HS nêu đúng tên các cặp cạnh vuông góc với nhau trong hình bất kì
II Các hoạt động dạy - học chủ yếu
1 Hoạt động 1
- Nhằm đạt mục tiêu số 1
- Hoạt động lựa chọn: quan sát, vẽ đường thẳng từ cạnh có sẵn, đọc sách giáo khoa
- Hình thức tổ chức: cá nhân
Hoạt động của giáo viên Hoạt động mong đợi ở học sinh
Hãy quan sát những cặp cạnh được tô đen ở
mỗi hình và cho biết những cặp cạnh này tạo
thành góc gì
Quan sát
Hình 1 là góc nhọn, hình 2 là góc tù, hình 3 là góc vuông
Kéo dài hai cạnh AB, BC lần lượt các hình và
cho biết hai đường thẳng được tạo ra có đặc
điểm gì
Vẽ đường thẳng từ cạnh cho sẵn
Hai đường thẳng vừa mới tạo ở hình 1 và hình 2 cắt nhau
HS có thể trả lời được hoặc không trả lời hình 3 Hãy quan sát sách giáo khoa để trả lời cho câu
GV kết luận: Hai đường thẳng được tạo thành
từ hai cạnh tạo ra góc vuông được gọi là hai
đường thẳng vuông góc
Lắng nghe
2 Hoạt động 2
- Nhằm đạt mục tiêu số 2
- Hoạt động lựa chọn: Kiểm tra góc bằng êke
- Hình thức tổ chức: Cá nhân
Hoạt động của giáo viên Hoạt động mong đợi ở học sinh
Hãy dùng êke để kiểm tra các góc được tạo ra
bởi những đường thẳng và có mấy góc và gọi
tên góc
Kiểm tra góc bằng êke
Hình 1, 2 có 4 góc, 2 góc tù và 2 góc bẹt
Hình 3 có 4 góc là 4 góc vuông
GV kết luận: Hai đường thẳng vuông góc với
nhau tạo thành bốn góc vuông có chung đỉnh Lắng nghe.
3 Hoạt động 3
Trang 2- Nhằm đạt mục tiêu số 3.
- Hoạt động lựa chọn: kiểm tra đoạn thẳng, đường thẳng vuông góc; trò chơi học tập
- Hình thức tổ chức: cá nhân, nhóm trò chơi
Hoạt động của giáo viên Hoạt động mong đợi ở học sinh Làm bài tập 1 trong sách giáo khoa trang 50
Hãy dùng êke kiểm tra xem các đường thẳng
này có vuông góc với nhau không
Kiểm tra hai đường thẳng vuông góc
GV chia HS làm 4 nhóm
Hãy quan sát các đồ vật xung quanh (bàn,
thước, vở,…) và dùng êke kiểm tra có các
đoạn vuông góc với nhau không
Hãy cho biết các đồ vật có các đoạn vuông
góc với nhau
Mỗi nhóm lần lượt kể ra đồ vật trong 5 giây
Nhóm không đưa ra được đáp án đúng sẽ bị
loại Nhóm còn lại cuối cùng là nhóm chiến
thắng
Kiểm tra hai đoạn thẳng vuông góc
HS tham gia trò chơi
4 Hoạt động 4
- Nhằm đạt mục tiêu số 3, 4
- Hoạt động lựa chọn: Quan sát, làm bài tập
- Hình thức tổ chức: Cá nhân
Hoạt động của giáo viên Hoạt động mong đợi ở học sinh Hãy quan sát hình chữ nhật ABCD trong bài
tập 2 trang 50 và chỉ ra các góc vuông
Hãy nêu các cặp cạnh vuông góc với nhau có
trong hình chữ nhật đó
Quan sát và chỉ ra các góc vuông Trả lời
Làm bài tập 3 sách giáo khoa trang 50 HS làm bài tập
Làm bài tập 4 sách giáo khoa trang 50 HS làm bài tập
III Chuẩn bị
- Giáo viên: Sách giáo khoa Toán 4, thước êke lớn
- Học sinh: Sách giáo khoa Toán 4, thước êke học sinh
Trang 3Hai đường thẳng song song
I Mục tiêu
1 Biết được 2 đường thẳng song song là kéo dài 2 cạnh đối diện cửa hình chữ nhật, hình vuông.
2 Biết được 2 đường thẳng song song không bao giờ cắt nhau.
3 Nêu được tên 2 cạnh song song.
4 Tìm cạnh song song với cạnh cho trước.
II Các hoạt động dạy học chủ yếu.
Dạy bài mới:
HĐ 1:
- Nhằm đạt mục tiêu số 1
- Hình thức tổ chức:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động mong đợi ở học sinh
- Kêu học sinh lên bảng vẽ một hình
chữ nhật sau đó kéo dài.
- Chỉ đó là 2 đường thẳng song
song.
- Lên bảng vẽ.
- Nhìn, nghe, ghi bài.
HĐ 2:
- Nhằm đạt mục tiêu số 2.
- Hình thức tổ chức:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động mong đợi ở học sinh
Hỏi:
- Từ cái hình bạn vừa kéo dài em
thấy 2 đường thẳng này như thế nào?
- Vậy từ ý trên 2 đường thẳng song
song là như thế nào?
- Không cắt nhau dù kéo dài.
- Không cắt nhau, là 2 cặp cạnh đối diện của hình vuông, hình chữ nhật.
Luyện tập, thực hành:
Bài tập 1:
HĐ 3:
- Nhằm đạt được mục đích 3
- Hình thức tổ chức:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động mong đợi ở học sinh
Trang 4- Cho học sinh nhìn sách giáo khoa.
Hỏi:
- Cặp cạnh nào đối diện trong hình
chữ nhật ABCD và hình chữ nhật MNPQ.
- Nếu nó đối diện thì chúng ta sẽ
suy ra được gì?
- Nhìn sách.
Trả lời:
- AB và CD, AD và BC; MN và PQ,
MQ và NP.
- Nó song song nhau
Bài tập 2:
HĐ 4:
- Nhằm hướng tới mục tiêu 4.
- Hình thức tổ chức:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động mong đợi ở học sinh
- Cho học sinh quan sát hình trong
sách.
Hỏi:
- Có các cạnh nào song song ?
- Vậy còn cạnh BE? Nó có đối diện
và song song với những cạnh nào khác nữa không?
- Quan sát.
- AC và DG, AG và CD.
- BE đối diện với AG và CD nên BE song song với AG và CD.
Bài tập 3:
HĐ 5:
- Ôn lại những bài đã học để nẵm rõ hơn, hướng tới mục tiêu 3,4.
- Hình thức tổ chức:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động mong đợi ở học sinh
- Quan sát sách trả lời câu hỏi.
Hỏi:
a - Có cạnh nào song song trong hình
tứ giác MNPQ?
- Có cạnh nào song song trong hình
DEGHI.
b - Có những cặp cạnh nào vuông góc
với nhau từ 2 hình đó?
- Quan sát.
- MN song song PQ.
- DI và HG song song nhau.
- MN vuông góc MQ, MQ vuông góc QP.
- DI vuông góc IH, IH vuông góc HG.