Tài chính kế toán là vô cùng cần thiết và quan trọng.Việc cần làm là đánh giá nghiêm túc năng lực làm việc: kiến thức, kỹ năng,thái độ của nhân viên trong phòng để qua đó đưa ra các giải
Trang 1HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ KHU VỰC I
ĐỀ ÁN
NÂNG CAO NĂNG LỰC CÁN BỘ VIÊN
CHỨC PHÒNG TÀI CHÍNH KẾ TOÁN
BỆNH VIỆN PHỤ SẢN TRUNG ƯƠNG
Trang 2Sau thời gian học tập, nghiên cứu tại Học viện Chính trị khu vực I, tôi cũng như tập thể lớp Cao cấp lý luận chính trị Liên Bộ Y tế (khóa 2014- 2016), đã nhận được nhiều sự quan tâm, giúp đỡ, tạo điều kiện thuận lợi nhất
từ Ban Giám đốc Học viện Xin chân thành cảm ơn các thầy giáo, cô giáo đã tận tình, trách nhiệm trong việc giảng dạy, truyền tải kiến thức và chia sẻ nhiều kinh nghiệm quý báu nhằm giúp chúng em có được một nền tảng kiến thức lý luận quan trọng, làm cơ sở để thực hiện tốt nhiệm vụ được giao trong quá trình công tác
Xin trân trọng cảm ơn các đồng chí lãnh đạo cùng các đồng nghiệp ở Bệnh viện Phụ sản Trung ương đã tạo điều kiện để Tôi có thể tham gia và hoàn thành tốt khóa học!
Đặc biệt, tôi xin được cảm ơn người cố vấn đề án là người đã trực tiếp hướng dẫn, tận tình chỉ bảo, giúp đỡ tôi trong quá trình xây dựng và hoàn thành đề án tốt nghiệp!
Tuy nhiên, do bản thân còn thiếu kinh nghiệm và thời gian có hạn, đề
án được xây dựng chắc chắn không thể tránh khỏi những thiếu sót, em rất mong nhận được sự chỉ bảo, góp ý, chia sẻ của các thầy, cô giáo để đề án được hoàn thiện hơn.
Tôi xin trân trọng cảm ơn!
Hà Nội ngày 24 tháng 5 năm 2016
PHẠM VĂN ĐỊNH
Trang 3A MỞ ĐẦU
1
1.Tính cần thiết của đề án 1
2 Mục tiêu của đề án 2
2.1 Mục tiêu chung 2
2.2 Mục tiêu cụ thể 2
3 Giới hạn của đề án 2
B NỘI DUNG 3
1 Cơ sở căn cứ xây dựng đề án 3
1.1 Cơ sở lý luận 3
1.2 Cơ sở chính trị, pháp lý 11
1.3 Cơ sở thực tiễn 11
2 Nội dung thực hiện đề án 13
2.1 Bối cảnh thực hiện đề án 13
2.2 Thực trạng năng lực cán bộ viên chức phòng tài chính kế toán Bệnh viện Phụ sản Trung ương 14
2.3 Nội dung cụ thể đề án cần thực hiện 37
2.4 Các giải pháp thực hiện đề án 39
3 Tổ chức thực hiện đề án 45
3.1 Phân công trách nhiệm thực hiện đề án: 45
3.2 Tiến độ thực hiện đề án 46
3.3 Kinh phí thực hiện đề án 46
4 Dự kiến hiệu quả của đề án 46
4.1 Ý nghĩa thực tiễn của đề án 46
4.2 Đối tượng hưởng lợi của đề án 47
4.3 Những thuận lợi khó khăn khi triển khai đề án 47
4.4 Tính khả thi của đề án 47
C KIẾN NGHỊ KẾT LUẬN 48
Kết luận 48
Trang 5Bảng 1.1 Các yếu tố cấu thành năng lực chung của cán bộ lãnh đạo và nhân viên kế toán
6
Bảng 1.2 Các yếu tố cấu thành năng lực quản lý của cán bộ lãnh đạo 9
Bảng 2.1 Cơ cấu nguồn nhân lực phòng Tài chính kế toán năm 2015 18
Bảng 2.2 Thực trạng về kiến thức của nhân viên kế toán 19
Bảng 2.3 Thực trạng về kỹ năng làm việc của nhân viên 20
Bảng 2.4 Thực trạng về thái độ làm việc của nhân viên 21
Bảng 2.5 Tổng hợp đánh giá năng lực nhân viên 24
Bảng 2.6 Thực trạng về kiến thức của cán bộ lãnh đạo 26
Bảng 2.7 Thực trạng về kỹ năng làm việc của cán bộ lãnh đạo 27
Bảng 2.8 Thực trạng về thái độ làm việc của cán bộ lãnh đạo 30
Bảng 2.9 Tổng hợp đánh giá năng lực cán bộ lãnh đạo 33
Bảng 2.10 : Nội dung đào tạo 40
Trang 6A MỞ ĐẦU
1 Tính cần thiết của đề án
Bệnh viện Phụ sản Trung ương được thành lập từ năm 1956, trải qua 60 nămxây dựng và trưởng thành, bệnh viện Phụ sản Trung ương hiện trở thành bệnh việnchuyên khoa hạng I của cả nước, với quy mô 1.000 giường bệnh Đây là tuyến cuốicùng của chuyên khoa sản phụ và sơ sinh, tiếp nhận, khám và điều trị cho bệnhnhân không chỉ tại Hà Nội mà còn từ các tỉnh phía Bắc và cả nước chuyển đến
Phòng Tài chính kế toán là phòng nghiệp vụ chịu sự lãnh đạo trực tiếp củaGiám đốc bệnh viện và chịu trách nhiệm trước Giám đốc về toàn bộ hoạt động Tàichính kế toán của bệnh viện
Hiện nay, phòng Tài chính kế toán có số nhân sự là 49 người, 80% là nữ.Trong đó số nhân viên có trình độ thạc sĩ là 01 người; trung cấp 05 người; còn lại làtrình độ đại học và cao đẳng
Cùng với sự phát triển vượt bậc về y học của bệnh viện, phòng Tài chính kếtoán luôn đảm trách phần việc quản lý tài chính trên nhiều lĩnh vực với quy mô ngàycàng lớn Cụ thể số thu từ các hoạt động khám chữa bệnh trong bệnh viện năm 2013
là 610 tỷ đồng; năm 2014 là 735 tỷ đồng, số thu năm 2015 là 820 tỷ đồng Ngoài ra,phòng còn thực hiện công tác quản lý vốn đầu tư xây dựng cơ bản, kinh phí nghiêncứu khoa học, các chương trình, dự án Ngân sách nhà nước cấp
Trong những năm gần đây, số thu dịch vụ y tế ngày càng tăng, các khoản thuthuốc, máu, dịch truyền và các dịch vụ kỹ thuật lên đến hàng nghìn danh mục, nhằmnâng cao việc quản lý tài chính trong bệnh viện và giúp Ban Giám đốc kịp thời đưa
ra các biện pháp quản lý về tài chính để đảm bảo cân bằng thu – chi trong bệnhviện Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn còn tồn tại một số bộ phận chưa hoàn thành nhiệm
vụ, ở đây là do năng lực của nhân viên chưa cao; ý thức làm việc chưa tốt chưa cótinh thần trách nhiệm trong công việc; cũng như những quy tắc ứng xử với ngườibệnh Qua đó thấy rõ sự thiếu năng lực trong quản lý cũng như nghiệp vụ của độingũ chuyên môn
Trước tình hình trên, để đảm bảo tốt việc hoàn thành chức năng, nhiệm vụđược giao, việc chấn chỉnh thái độ làm việc, nâng cao năng lực của nhân viên phòng
Trang 7Tài chính kế toán là vô cùng cần thiết và quan trọng.
Việc cần làm là đánh giá nghiêm túc năng lực làm việc: kiến thức, kỹ năng,thái độ của nhân viên trong phòng để qua đó đưa ra các giải pháp phù hợp nhằmnâng cao năng lực về quản lý cũng như chuyên môn của cán bộ lãnh đạo và nhânviên phòng Tài chính kế toán - Bệnh viện Phụ sản Trung ương Đây là vấn đề rấtquan trọng, thiết thực để thực hiện cũng như hoàn thành tốt nhiệm vụ, trách nhiệmcủa phòng đối với một bệnh viện hạng I của cả nước
Vì vậy, tôi chọn đề án: “Nâng cao năng lực cán bộ viên chức phòng Tài
chính kế toán – Bệnh viện Phụ sản Trung ương giai đoạn 2016-2020” làm đề án
với mong muốn góp phần nâng cao năng lực của CBVC phòng Tài chính kế toánnhằm nâng cao công tác quản lý tài chính trong bệnh viện Phụ sản Trung ương
2.2 Mục tiêu cụ thể
- Nâng cao về kỹ năng cập nhật, đối chiếu phân tích số liệu, lập chứng từ báocáo kế toán cho tất cả cán bộ viên chức phòng tài chính kế toán Từ đó hạn chế cácsai sót trong công tác kế toán tài chính, thực hiện đúng chế độ chính sách quản lý tàichính của nhà nước
- Tất cả cán bộ viên chức phòng tài chính kế toán được nâng cao về nhậnthức thái độ trong công việc, phẩm chất nghề nghiệp, tinh thần học hỏi sáng tạo, đểhoàn thành tốt chuyên môn
3 Giới hạn của đề án
Đối tượng nghiên cứu của đề án: Năng lực cán bộ viên chức kế toán
- Về không gian: Phòng Tài chính kế toán - Bệnh viện Phụ sản Trung ương
- Về thời gian: Thực hiện đề án giai đoạn 2016 – 2020
Trang 8Có nhiều cách tiếp cận về kế toán, vì vậy có rất nhiều định nghĩa khác nhau
về kế toán Tuy nhiên, những định nghĩa này đều thống nhất với nhau ở chỗ: kế toán
là một hệ thống những khái niệm và phương pháp, hướng dẫn chúng ta thu thập, đolường, xử lý và truyền đạt những thông tin cần thiết cho việc ra những quyết địnhtài chính hợp lý
* Cán bộ lãnh đạo và nhân viên kế toán
Cán bộ lãnh đạo và nhân viên kế toán là khái niệm chung để chỉ tất cả nhữngngười làm kế toán, bao gồm kế toán trưởng; các nhân viên kế toán như kế toán tàichính, kế toán quản trị, kế toán tổng hợp, kế toán chi tiết
Luật Kế toán 2003 quy định về tiêu chuẩn của một cán bộ lãnh đạo và nhânviên kế toán như sau:
- Có phẩm chất đạo đức nghề nghiệp, trung thực, liêm khiết, có ý thức chấphành pháp luật
- Có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ về kế toán
- Có trách nhiệm tuân thủ các quy định của pháp luật về kế toán, thực hiện cáccông việc được phân công và chịu trách nhiệm về chuyên môn, nghiệp vụ của mình.Khi thay đổi người làm kế toán, người làm kế toán cũ phải có trách nhiệm bàn giaocông việc kế toán và tài liệu kế toán cho người làm kế toán mới Người làm kế toán
cũ phải chịu trách nhiệm về công việc kế toán trong thời gian mình làm kế toán
Vai trò của cán bộ lãnh đạo và nhân viên kế toán
Cán bộ lãnh đạo và nhân viên kế toán là người tham gia trực tiếp vào mọi
Trang 9hoạt động kế toán của tổ chức, là cầu nối giữa công tác tài chính với công tác khácchính vì vậy mà tầm quan trọng của cán bộ lãnh đạo và nhân viên kế toán luônđược khẳng định trong tổ chức:
Cán bộ lãnh đạo và nhân viên kế toán có vai trò thu thập, xử lý, kiểm tra,phân tích và cung cấp thông tin kinh tế, tài chính dưới hình thức giá trị, hiện vật….nhờ đó người quản lý điều hành trôi chảy các hoạt động, quản lý hiệu quả, kiểmsoát nội bộ tốt
Người làm kế toán cung cấp tài liệu cho tổ chức để làm cơ sở hoạch địnhchiến lược cho từng giai đoạn, thời kì
Kết quả kế toán về tài chính do người làm kế toán cung cấp sẽ giúp ngườiquản lý điều hành tình hình tài chính của tổ chức
Bên cạnh đó, cán bộ lãnh đạo và nhân viên kế toán trong tổ chức đôi khicòn đóng vai trò quan trọng trong việc cố vần tài chính cho tổ chức khi phát sinhnhững tình huống liên quan
(2) Là một phẩm chất tâm sinh lí tạo cho con người có khả năng để hoànthành một hoạt động nào đó có chất lượng cao Như vậy, năng lực đượchiểu là một cái gì đó có sẵn ở dạng tiềm năng của con người có thể giúp
họ giải quyết những tình huống có thực trong cuộc sống
Theo Nguyễn Thành Ngọc Bảo thì năng lực là khả năng cá nhân đáp ứng cácyêu cầu phức hợp và thực hiện thành công nhiệm vụ trong một bối cảnh cụ thể(Đánh giá năng lực ngữ văn của học sinh, đăng tải trên Tạp chí Khoa học Đại học
Sư phạm, Thành phố Hồ Chí Minh, số 56)
“Năng lực là sự tổng hợp những thuộc tính của cá nhân con người, đáp ứng
Trang 10những yêu cầu của hoạt động và đảm bảo cho hoạt động đạt được những kết quảcao” Năng lực không mang tính chung chung mà khi nói đến năng lực, bao giờngười ta cũng nói đến năng lực cũng thuộc về một hoạt động cụ thể nào đó nhưnăng lực toán học của hoạt động học tập hay nghiên cứu toán học, năng lực hoạtđộng chính trị của hoạt động chính trị, năng lực giảng dạy của hoạt động giảngdạy… Như vậy có thể định nghĩa năng lực nghề nghiệp như sau: “Năng lực nghềnghiệp là sự tương ứng giữa những thuộc tính tâm, sinh lý của con người với nhữngyêu cầu do nghề nghiệp đặt ra Nếu không có sự tương ứng này thì con người khôngthể theo đuổi nghề được”
Có thể nhận thấy điểm chung cốt lõi của các cách hiểu trên về khái niệm
“năng lực” chính là khả năng vận dụng kiến thức, kĩ năng và thái độ để giải quyết
một tình huống có thực xảy ra trong tổ chức.
+ Các yếu tố cấu thành năng lực
Theo Mạc Văn Trang thì có ba nhóm yếu tố cấu thành năng lực là: Kiếnthức, kỹ năng và thái độ
- Kiến thức bao gồm kiến thức nghề nghiệp và những kiến thức khác phục
vụ cho công việc Kiến thức được hiểu là quá trình tích lũy từ học tập,đào tạo, công việc và sự quan sát, học hỏi của cá nhân Kiến thức chịuảnh hưởng của yếu tố như học vấn, kinh nghiệm, định hướng cá nhân
- Kỹ năng là sự nắm vững cách sử dụng các công cụ, các kỹ thuật hay các
phương pháp cần thiết để thực hiện một hoạt động cụ thể nào đó Kỹnăng thực hiện công việc quyết định sự thành công nghề nghiệp, hay độhiệu quả công việc
- Thái độ trong công việc là cách hành động phù hợp để thực hiện một cấp
độ việc làm cụ thể Hay hiểu một cách đơn giản thì thái độ là cách suynghĩ (nhận thức), cách ứng xử (ý thức) trong công việc Thái độ làm việcảnh hưởng đến tinh thần làm việc, xu hướng
Trang 11Bảng 1.1 Các yếu tố cấu thành năng lực chung của cán bộ lãnh đạo
và nhân viên kế toán
Kiến thức Kỹ năng
Thái độ Phẩm chất
4 Khả năng làm việc nhóm và làm việc độc lập
5 Cần cù, chăm chỉ
1 Yêu thích và tự hào công việc của bản thân
2 Quý trọng nơi làmviệc
3 Ứng xử với đồng nghiệp, cấp trên, cấp dưới
4 Ứng xử với khách hàng, đối tác
5 Chấp hành tốt kỉ luật của tổ chức
1 Hoàn thiện và phát triển bản thân
2 Sáng tạo trong công việc
(Nguồn:www.phununet.com/ Những kỹ năng cần có của nhân viên kế toán) 1.1.2 Khung năng lực của cán bộ lãnh đạo và nhân viên kế toán
Từ năng lực chung, ta có thể nhận định năng lực của cán bộ lãnh đạo và nhân
viên kế toán là khả năng đáp ứng được yêu cầu của công tác kế toán của tổ chức.
Năng lực kế toán viên bao gồm các kiến thức về tŕnh độ chuyên môn; kĩ năng quản
lý, xử lý công việc; phẩm chất, đạo đức nghề nghiệp, khả năng học hỏi hoàn thiệnbản thân và sáng tạo trong công việc
- Kiến thức: Đối với cán bộ lãnh đạo hay nhân viên kế toán thì đều có chung
yêu cầu về kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ về kế toán
Kiến thức nghiệp vụ chuyên môn: nắm chắc kiến thức, nghiệp vụ chuyên
môn về kế toán là nguyên tắc cơ bản và đầu tiên để đánh giá yêu cầu đối với cán bộ,nhân viên kế toán (do kế toán là công việc đặc thù đòi hỏi người làm công việc này
Trang 12phải được đào tạo bài bản) Nắm vững các Luật, Nghị định, Thông tư, Quyết định
về kế toán- vì công việc kế toán yêu cầu tính chính xác cao và đúng quy định
- Kỹ năng : là dùng kiến thức có sẵn để xử lý công việc cập nhật, đối chiếu
và phân tích số liệu, lập kế hoạch Riêng cán bộ lãnh đạo, cần có thêm kỹ năng quản
lý điều phối nhân sự và kỹ năng kiểm tra giám sát
Kỹ năng cập nhật, đối chiếu và phân tích số liệu: đây là kỹ năng cơ
bản của một nhân viên kế toán Làm thế nào để cập nhật nhanh, chínhxác và kịp thời các số liệu? Trong quá trình làm việc, người kế toánluôn phải biết đối chiếu các số liệu để khẳng định độ chính xác củacác nghiệp vụ kế toán phát sinh Những con số tưởng chừng vô tri, vôgiác sẽ trở thành những con số “biết nói”, có ý nghĩa khi nhân viên kếtoán biết phân tích nó
Kỹ năng lập kế hoạch: Công việc kế toán là công việc đặc thù, có
các niên hạn báo cáo tùng giai đoạn cụ thể và theo yêu cầu của cácnhà quản lý Việc lập kế hoạch để thực hiện và hoàn thành kế hoạch làthực sự cần thiết đối với nhân viên kế toán Kỹ năng được đo lườngbởi các yếu tố sau:
+ Lập kế hoạch để hoàn thành công việc: xác định được mục tiêu, thờihạn và việc lên kế hoạch để hoàn thành công việc
+ Việc xây dựng kế hoạch làm việc của bản thân thực sự hiệu quả,thống nhất và hợp lý
- Thái độ: Đối với cán bộ, nhân viên kế toán thì thái độ làm việc thể hiện
bởi phẩm chất nghề nghiệp, cách hành xử với đồng nghiệp, bệnh nhân,đối tác cũng như việc học hỏi, sáng tạo và hoàn thiện bản thân trong côngviệc, ý thức kỷ luật
Phẩm chất nghề nghiệp đối với cán bộ, nhân viên kế toán là một trong
những yêu cầu quan trọng nhất đối với người làm kế toán vì nó ảnh hưởng trực tiếpđến chất lượng công việc, người làm kế toán cần phải là người:
- Cẩn thận: nghề kế toán luôn gắn liền với tài liệu, sổ sách, giấy tờ và
những con số về tình hình tài chính của đơn vị Vì vậy kế toán viên
Trang 13phải cẩn thận trong việc giữ gìn tài liệu cũng như tính toán những con
số để làm sao chúng phản ánh chính xác nhất với người sử dụng thôngtin
- Chính xác: đây là một trong những phẩm chất cần thiết hàng đầu,
quan trọng của người làm kế toán Là nhân viên kế toán, hàng ngày,người thực hiện công việc phải đối mặt với vô vàn con số Mỗi con sốgắn với một nghiệp vụ khác nhau Công việc lại đòi hỏi người thựchiện công việc phải chính xác trong từng ghi chép, trong từng phéptính
- Trung thực: làm kế toán là công việc liên quan đến sổ sách, tiền
nong Do vậy nhân viên kế toán cũng cần có tính trung thực Trungthực với bản thân và trung thực với mọi người, tạo được niềm tin đốivới mọi người Đây được xem là một yếu tố rất quan trọng
- Khả năng làm việc nhóm và làm việc độc lập: nhân viên kế toán sẽ
phải liên hệ trực tiếp với hầu hết tất cả các bộ phận trong bệnh viện vàphải luôn cập nhật những kiến thức, những thông tư, thông báo mới
về lĩnh vực kế toán, thông báo về thuế Các phương pháp kiểm trachi phí và quản lý hồ sơ do đó kế toán cần nắm chắc kiến thức vềchúng
- Tính cần cù, chăm chỉ: đức tính này nghề nào cũng cần có nhưng là
một nhân viên kế toán thì dường như yêu cầu trên được đòi hỏi nhiềuhơn Kế toán làm việc chỉ với 10 con số (từ 0 đến 9), nhưng đấy lại là
10 con số “biến hoá” nên cẩn thận, chịu khó, chăm chỉ là cách mànhân viên kế toán tôn trọng công việc của chính mình Thiếu tố chấtnày, người làm kế toán sẽ không bao giờ trở thành nhân viên kế toántin cậy trong lòng mọi người
- Ngoài ra, kế toán viên cũng đòi hỏi có sự năng động, sáng tạo, có
kiến thức kế toán tổng hợp để phân tích đánh giá tham mưu cho người
sử dụng thông tin đề ra các quyết định đúng đắn
Phẩm chất cá nhân là cái làm nên giá trị của con người – đây cũng là
Trang 14nhân tố ảnh hưởng rất lớn đến năng lực của cán bộ, nhân viên kế toán Một cán bộ,nhân viên kế toán có trách nhiệm, yêu công việc của mình sẽ giúp cho môi trườnglàm việc được cải thiện
Học hỏi và sáng tạo cũng là một yếu tố tạo nên năng lực của cán
bộ quản lý Học là quá trình thu thập thông tin để hình thành kiến thức Khả năng
học hỏi đó là khả năng bổ sung những kiến thức và kỹ năng của mình thông quahoạt động thực tiễn cũng như qua các tài liệu Học hỏi có thể diễn ra trong quá trìnhhoạt động hoặc quá trình đúc kết hoạt động của mình cũng như của đồng nghiệphoặc các nhà nghiên cứu Sáng tạo là tìm ra cái mới, cách giải quyết mới không bịphụ thuộc gò bó vào cái đã có
Bên cạnh những yếu tố cấu thành nên năng lực chung của cán bộ, nhân viên kếtoán thì còn một số yếu tố cấu thành nên năng lực đặc thù về quản lý đối với cán bộ:
Bảng 1.2 Các yếu tố cấu thành năng lực quản lý của cán bộ lãnh đạo
1 Kiến thức quản lý 1 Kỹ năng quản lý, điều phối nhân sự
2 Kỹ năng kiểm tra giám sát
(Nguồn:www.phununet.com/ Những kỹ năng cần có của nhân viên kế toán)
- Kiến thức quản lý: đây là yêu cầu riêng biệt đối với người làm quản lý tại
bộ phận kế toán bởi người cán bộ làm quản lý phải vừa có kiến thức về kế toáncũng như kiến thức về quản lý để thực hiện tốt yêu cầu vị trí công việc Vị trí lãnhđạo luôn đòi hỏi phải có bằng cấp, chứng chỉ trong việc đào tạo kiến thức quản lý
- Kỹ năng quản lý đối với việc đánh giá năng lực thì chỉ tập trung chủ yếu vào
đối tượng quản lý trong cán bộ lãnh đạo và nhân viên kế toán với những yêu cầu chủyếu về kỹ năng quản lý, điều phối nhân sự và kỹ năng giám sát kiểm tra sau đây:+ Việc sắp xếp, tổ chức phân công và hướng dẫn công việc
+ Cách xây dựng kế hoạch, phân phối và giám sát tiến độ công việc
+ Cách việc chỉ đạo, phối hợp trong công việc của người quản lý
+ Cách tiến hành giải quyết khi có vấn đề phát sinh trong công việc cũng như
Trang 15kỹ năng làm báo cáo.
1.1.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến việc nâng cao năng lực của cán bộ nhân viên kế toán
+ Học vấn: Học vấn nói lên nền tảng kiến thức được đào tạo trong các trườngđại học, cao đẳng, học viện Học vấn đóng vai trò tiên quyết trong việc lựa chọnnghề nghiệp sẽ ảnh hưởng đến khả năng tiếp thu kỹ năng nghiệp vụ sau này Do vậynhững cán bộ viên chức làm kế toán cũng cần phải có học vấn nhất định theochuyên ngành
+ Kinh nghiệm: Kinh nghiệm phản ánh lĩnh vực, kiến thức mà một người đã trảiqua đã từng tiếp xúc Đây là cơ sở để rút ngắn thời gian học hỏi công việc với lĩnhvực đã từng trải qua Kinh nghiệm có thể là yếu tố ảnh hưởng đến sự thành côngcủa một số nghề nghiệp như quản lý cao cấp, lĩnh vực tài chính kế toán
+ Đặc thù công việc: Mỗi nghề, mỗi công việc đòi hỏi hiểu biết kỹ năngkhác nhau
- Như đặc thù cán bộ lãnh đạo quản lý kế toán: Việc ảnh hưởng đến nănglực đó là lao động có trí óc, có thông tin phân tích tổng hợp, hệ thống vănbản và báo cáo ra quyết định
- Nhân viên, viên chức kế toán: Là những người làm việc cụ thể trực tiếp,cần công cụ lao động máy tính, mạng thông tin và tập hợp các chứng từ + Hiểu biết kinh tế xã hội: Công việc của cán bộ lãnh đạo và nhân viên là hoạtđộng thực tế Hiểu biết sâu về lĩnh vực xã hội nào là thế mạnh của năng lực đó.+ Trang thiết bị: Trang thiết bị là môi trường, công cụ đối tượng làm việc củacán bộ nhân viên kế toán Yếu tố trang thiết bị ảnh hưởng rõ rệt tới công việc củacán bộ nhân viên kế toán như máy tính, phần mềm công nghệ thông tin Điều nàylàm ảnh hưởng đến năng lực làm việc của cán bộ nhân viên kế toán
+ Văn hoá: Văn hoá ở đây là văn hoá công sở, văn hoá ảnh hưởng đến cách làmviệc và mối quan hệ giữa các thành viên trong tổ chức và với các đối tác bên ngoài.Việc hiểu rõ mong muốn của giám đốc và đồng nghiệp là yếu tố tác động đến sựthành công của công việc
Trang 16+ Môi trường: Môi trường làm việc đối với cán bộ, viên chức bao gồm là cơ sởvật chất, tinh thần, chế độ chính sách, mối quan hệ giữa lãnh đạo đối với nhân viên vàgiữa nhân viên với nhân viên Môi trường tốt sẽ tạo động lực cho cán bộ nhân viênlàm việc hăng say, gắn bó có ý thức, trách nhiệm hơn với công việc và ngược lại
1.2 Cơ sở chính trị, pháp lý
1.2.1 Cơ sở chính trị
- Nghị quyết Hội nghị BCH Trung ương Đảng lần thứ 6 (khóa X) Về nângcao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng và chất lượng đội ngũcán bộ, đảng viên
- Nghị quyết số 39-NQ/TW của Bộ Chính trị về tinh giản biên chế và cơ cấulại đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức
1.2.2 Cơ sở pháp lý
- Luật Cán bộ, công chức ngày 13 tháng 11 năm 2008
- Luật viên chức năm 2012
- Luật kế toán năm 2003
- Nghị định số 29/2012/NĐ-CP của Chính phủ : Về tuyển dụng, sử dụng vàquản lý viên chức
-Thông tư số 12/2012/TT-BNV của Bộ Nội vụ : Quy định về chức danh nghềnghiệp và thay đổi chức danh nghề nghiệp đối với viên chức
- Thông tư số 16/2012/TT-BNV của Bộ Nội vụ : Ban hành Quy chế thi
tuyển, xét tuyển viên chức; Quy chế thi thăng hạng chức danh nghề nghiệp đối vớiviên chức và Nội quy kỳ thi tuyển, thi thăng hạng chức danh nghề nghiệp đối vớiviên chức
- Quyết định số 19/2006/QĐ-BTC quyết định ban hành chế độ kế toán đơn vịhành chính sự nghiệp
1.3 Cơ sở thực tiễn
Trang 17Kể từ khi Luật công chức năm 2008, Luật viên chức năm 2010 ra đời, các tổchức cơ quan đơn vị nói chung và lĩnh vực y tế nói riêng luôn đổi mới đòi hỏi nângcao năng lưc đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức Tuy nhiên, một số cán bộ, côngchức, viên chức năng lực còn hạn chế, làm ảnh hưởng đến chất lượng, hiệu quảcông việc trong thực hiện công vụ, nhiệm vụ được giao, ảnh hưởng đến tác phong
và uy tín của cán bộ, công chức, viên chức
Năng lực cán bộ lãnh đạo quản lý, công chức, viên chức, đang và sẽ là vấn đề
được rất nhiều nhà lãnh đạo từ cấp Trung ương đến địa phương hết sức quan tâm,bởi đây là nền tảng cơ bản, là điều kiện thúc đẩy vô cùng quan trọng để không
ngừng nâng cao chất lượng, hiệu quả công việc, đáp ứng yêu cầu phục vụ nhân dân
và sự phát triển của đất nước trong thời kỳ mới - thời kỳ hội nhập và phát triển củađất nước
Trước tình hình trên, để khắc phục những tồn tại, hạn chế nhằm tăng cườngnăng lực cán bộ công chức viên chức nói chung và trong các cơ quan hành chính,đơn vị sự nghiệp y tế của Bộ Y tế nói riêng Từng bước xây dựng đội ngũ cán bộ,công chức, viên chức có đủ phẩm chất, năng lực và trình độ chuyên môn đáp ứngđược yêu cầu khám chữa bệnh phục vụ nhân dân, phát triển của đất nước Bản thântôi nhận thấy rằng, trong công cuộc cải cách hành chính hiện nay ở nước ta sẽkhông thể thành công nếu không có đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có đủnăng lực, trình độ và động lực làm việc Đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức làchủ thể của các hành động trong quá trình thực hiện cải cách hành chính Họ làngười thể chế hóa các đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nướcthành quy định của pháp luật để đưa vào cuộc sống, xây dựng bộ máy quản lý vàcác quy định về sử dụng các nguồn lực trong quá trình quản lý, nói cách khác cán
bộ, công chức, viên chức người đề ra các quy định và họ cũng chính là người thựcthi các quy định đó Vì vậy công tác nâng cao năng lực cán bộ, công chức, viênchức, có ý nghĩa quan trọng đối với hiệu lực, hiệu quả của công tác quản lý hànhchính nhà nước Do đó, để nâng cao hiệu quả hoạt động của cơ quan hành chính sựnghiệp nhà nước và thực hiện thành công công cuộc cải cách hành chính nhà nước,trước hết cần phải quan tâm đến công tác quản lý cán bộ, công chức, viên chức,
Trang 18Các cơ quan đơn vị nên đổi mới đồng bộ công tác cán bộ ở tất cả các khâu đánh giá,quy hoạch, tạo nguồn, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí, sử dụng và chính sách cán bộ Đổimới quan điểm, phương pháp, quy trình đánh giá cán bộ; bảo đảm đánh giá côngkhai, minh bạch, trung thực, khách quan, toàn diện; lấy hiệu quả hoàn thành nhiệm
vụ làm thước đo chủ yếu Đặc biệt trong lĩnh vực kinh tế tài chính cũng càng phảiquan tâm đến công tác cán bộ về năng lực, phẩm chất đạo đức nghề nghiệp Trongnhững năm qua nhiều đơn vị tập đoàn kinh tế của nhà nước do không làm tốt côngtác tài chính đầu tư ngoài ngành không hiệu quả, dẫn đến đổ vỡ thất thoát vốn nhànước hàng ngàn tỷ đồng như Tập đoàn Vinashin
Để nâng cao năng lực cán bộ công chức viên chức nói chung cũng như cán bộviên chức tài chính kế toán nói riêng cần xây dựng, bổ sung và hoàn thiện các khungnăng lực, quy chế, quy định, thực hiện công khai trong công tác cán bộ, thực sự cótính khoa học, tránh được tình trạng tuỳ tiện, áp đặt chủ quan trong công tác cán bộ.Đẩy mạnh công tác đào tạo, bồi dưỡng cho đội ngũ cán bộ viên chức nhằm nâng cao
ý thức trách nhiệm trong công việc nói chung cũng như thực hiện qui định về chuyênmôn để mỗi cá nhân cán bộ, viên chức có động lực hoàn thành tốt công việc
Từ yêu cầu đòi hỏi của thực tế và qua kinh nghiệm công tác của bản thân tôitrong lĩnh vực kinh tế y tế ở bệnh viện Tôi nhận thấy rằng, để hoàn thành tốtchuyên môn công tác tài chính kế toán thì mỗi cán bộ viên chức kế toán luôn luônnhận thức đúng về vị trí và tầm quan trọng của 3 yếu tố năng lực là: Kiến thức; Kỹnăng nghiệp vụ; Thái độ công tác
Để góp phần phát triển bệnh viện trong giai đoạn 2016-2020 là cán bộ viênchức phòng tài chính kế toán tôi cho rằng cơ sở thực tế là năng lực cán bộ viên chứccủa bệnh viện nói chung và phòng tài chính kế toán nói riêng cần được nâng cao vàphát triển hoàn thiện hơn nữa
2.Nội dung thực hiện đề án
2.1 Bối cảnh thực hiện đề án
-Trong bối cảnh cải cách mở cửa, hội nhập quốc tế sâu rộng, thế giới với sựphát triển mạnh mẽ của trình độ khoa học công nghệ và đất nước đang hội nhập sâu
Trang 19rộng với thế giới trên nhiều lĩnh vực, đội ngũ cán bộ công chức cần đảm bảo nhữngyêu cầu sau:
Thứ nhất, đội ngũ cán bộ công chức viên chức phải có năng lực cao, có trình
độ chuyên môn giỏi mới có thể hoàn thành công việc được giao Cụ thể trong thời
kỳ hiện nay khi khoa học công nghệ phát triển, cán bộ phải có trình độ tiếp cận và
sử dụng công nghệ hiện đại, làm chủ khoa học công nghệ trong lĩnh vực chuyênmôn của mình Qua đó có được kỹ năng tiếp cận và sử dụng những công nghệ mớiphục vụ cho quá trình công tác
Thứ hai, cán bộ viên chức phải thường xuyên trao dồi nâng cao các kỹ năng
làm việc khoa học, tích cực học tập, đào tạo nghiên cứu khoa học để làm việc cóhiệu quả
Thứ ba, người cán bộ viên chức phải có bản lĩnh và bản lĩnh chính trị vững
vàng, phẩm chất đạo đức tổt
- Ngành Y tế trong những năm qua không ngừng nâng cao năng lực để đápứng yêu cầu chăm sóc sức khoẻ nhân dân Nâng cao năng lực cán bộ viên chức đổimới phong cách phục vụ hướng tới sự hài lòng của người bệnh đã và đang đượctriển khai sâu rộng từ năm 2015 đến tất cả các đơn vị các cơ sở khám chữa bệnh củangành
Kinh tế y tế hướng tới đổi mới, viện phí, giá dịch vụ khám chữa bệnh đang dần tínhđúng tính đủ các chi phí đến năm 2020
- Năm 2015 còn là năm bản lề thực hiện Nghị định 85/2012/NĐ-CP của chínhphủ về đổi mới phương thức quản lý tài chính cũng như xây dựng giá viện phí đầy
đủ Công việc của cán bộ viên chức kế toán ngày càng đòi hỏi sự nỗ lực, tính chínhxác rất lớn cũng như đòi hỏi cao hơn về trình độ nghiệp vụ, ý thức làm việc
2.2 Thực trạng năng lực cán bộ viên chức phòng tài chính kế toán Bệnh viện Phụ sản Trung ương
2.2.1. Giới thiệu về phòng Tài chính – Kế toán Bệnh viện Phụ sản Trung ương
2.2.1.1 Chức năng nhiệm vụ
Trang 20Phòng Tài chính kế toán Bệnh viện Phụ sản Trung ương được thành lập đểthực hiện những chức năng, nhiệm vụ sau đây:
Một là, căn cứ chế độ, chính sách hiện hành và kế hoạch công tác của Bênhviện, lập dự toán thu chi bao gồm nguồn Ngân sách nhà nước (NSNN) cấp, nguồnthu viện phí, nguồn viện trợ, nguồn thu khác (nếu có) và tổ chức thực hiện khi kếhoạch được phê duyệt theo đúng chức năng, nhiệm vụ của Bệnh viện
Hai là, căn cứ chức năng nhiệm vụ chung của toàn Bệnh viện, trên cơ sở địnhhướng phát triển bệnh viện của Ban giám đốc: tổ chức và quản lý chặt chẽ cácnguồn thu theo đúng quy định của pháp luật hiện hŕnh
Ba lŕ, căn cứ quyết định giao dự toán ngân sách của Bộ, tổ chức sử dụng,quản lý nguồn kinh phí NSNN cấp và các nguồn được coi là NSNN cấp theo đúngchế độ định mức quy định của Nhà nước
Bốn là, tổ chức công tác kế toán của bệnh viện theo đúng quy định của Luật
kế toán
Năm là, tổ chức kiểm tra giám sát các khoản thu chi tài chính, các nghĩa vụthu, nộp ngân sách, thanh toán nợ Kiểm tra việc quản lý sử dụng tài sản và nguồnhình thành tài sản Phát hiện và ngăn ngừa các hành vi vi phạm pháp luật về tàichính kế toán
Sáu là, phân tích thông tin số liệu tài chính kế toán, tham mưu đề xuất cácgiải pháp phục vụ yêu cầu quản trị và quyết định kinh tế tài chính của lãnh đạoBệnh viện
Bảy là, định kỳ thực hiện báo cáo quyết toán, tổng kết tài sản, kiểm kê tài sản.Tám là, tổ chức bảo quản, lưu giữ các chứng từ sổ sách theo quy định củaluật kế toán
2.2.1.2 Cơ cấu tổ chức
Phòng Tài chính kế toán bao gồm 01 Trưởng phòng và 02 Phó trưởng phòngđược chia thành hai nhóm nghiệp vụ là các tổ thu viện phí và các tổ chuyên tráchthực hiện nghiệp vụ kế toán (xem sơ đồ hình 2.0)
Trang 22Hình Cơ cấu tổ chức phòng Tài chính – Kế toán bệnh viện Phụ sản Trung ương
Trang 23Tổ TVP nội trú Sản
Trang 24Theo cơ cấu trên thì nhân sự trong Phòng Tài chính – kế toán bệnh viện Phụsản Trung ương có thể phân làm 3 loại lao động: i) Lãnh đạo Phòng/Tổ; ii) Kế toánthu viện phí và kiểm soát nguồn thu; iii) Nhân viên thực hiện nghiệp vụ kế toánchuyên môn và tổng hợp quyết toán thu chi Trong đó:
- Lãnh đạo Phòng/Tổ: bao gồm 1 trưởng phòng, 2 phó phòng và 9 tổ trưởng
tổ chuyên trách đóng vai trò quản lý phòng Tài chính kế toán trên từng lĩnh vực cụthể, đảm bảo hoàn thành các công việc được giao
- Kế toán thu viện phí và kế toán kiểm soát nguồn thu (thuộc các tổ thu
viện phí nội ngoại trú, tổ Kiểm soát nội bộ, tổ Bảo hiểm y tế) : là nhân viên kế toánchịu trách nhiệm trực tiếp thu viện phí, cũng như theo dõi biên lai, ấn chỉ; kiểmsoát thu viện phí và theo dõi tạm ký quỹ của bệnh nhân; tổng hợp nguồn thu việnphí và quyết toán nguồn thu với cơ quan Bảo hiểm y tế
- Nhân viên thực hiện nghiệp vụ kế toán chuyên môn và tổng hợp thu chi
(thuộc các tổ Kế toán thanh toán tiền mặt ngân hàng, tổ Kế toán kho và quản lý tàisản và tổ Quyết toán tổng hợp thu chi) : là nhân viên kế toán thực hiện các nghiệp
vụ kế toán Cụ thể: thanh toán tiền mặt các khoản; thanh toán tiền gửi ngân hàng,kho bạc; kế toán lương, thưởng, BHXH, BHYT, KPCÐ; kế toán theo dõi kho thuốc,hóa chất, vật tư tiêu hao; kế toán tài sản cố định và theo dõi công nợ; tổ kiểm soátthu tổng hợp quyết toán
2.2.1.3 Đặc điểm nguồn nhân lực phòng Tài chính kế toán bệnh viện Phụ sản Trung ương
Phòng Tài chính kế toán bệnh viện Phụ sản Trung ương được thành lập vàhoạt động với vai trò vô cùng quan trọng trong việc điều phối tài chính của toàn bộbệnh viện Trong những năm qua cán bộ lãnh đạo và nhân viên phòng đã nỗ lực vàkhông ngừng nâng cao năng lực làm việc góp phần tích cực nâng cao hiệu quả làmviệc, tuy nhiên, vẫn còn một số vấn đề còn tồn tại trong tổ chức Dưới đây là một sốđặc điểm của cán bộ, nhân viên phòng Tài chính kế toán:
Trang 25Bảng 2.1 Cơ cấu nguồn nhân lực phòng Tài chính kế toán năm 2015
(Nguồn: Phòng Tài chính kế toán)
Tổng cán bộ, nhân viên phòng Tài chính kế toán năm 2015 là 49 lao động,trong đó có đến 80% là nữ (39 người) và chỉ có 20% là nam (10 người)
số cán bộ, nhân viên của phòng đạt trình độ thạc sĩ và 11.1% người đạt trình độ này
là cán bộ; có 87.7% cán bộ, nhân viên đạt trình độ đại học, cao đẳng, trong đó baogồm: 18.6% là cán bộ và 69.1% là nhân viên; còn lại 10.2% số nhân viên trongphòng chỉ đạt trình độ trung cấp và 100% đó là nhân viên
Theo độ tuổi thì có đến 95.9% (47 người) cán bộ, nhân viên của pḥng từ 30tuổi trở lên Trong đó: chiếm 87.7% thuộc độ tuổi từ 30 đến 45 (43người) Nằmtrong độ tuổi từ 45 trở lên chiếm 8.2% (4 người), điều này chứng tỏ lao động củaphòng khá “sung sức” hơn so với các phòng khác trong Bệnh viện
2.2.2 Thực trạng năng lực cán bộ viên chức phòng Tài chính kế toán Bệnh viện
Trang 261 Kiến thức và các nghiệp vụ về kế toán, các nghiệp vụ có liên quan 6 5 5.5 Đạt
2 Kiến thức về văn bản Luật, Nghị định, Thông tư về kế toán 4 4 4 Chưađạt
Nguồn: Tổng hợp phiếu khảo sát đánh giá
Kết quả từ bảng trên cho ta thấy nhìn chung nhân viên trong phòng đều nắmvững kiến thức và các nghiệp vụ về kế toán, các nghiệp vụ có liên quan về côngviệc của mình
Đa số cán bộ nhân viên kế toán đều cho rằng còn chưa nắm vững các văn bảnLuật, Nghị định, Thông tư về kế toán Đây là hiện tượng khá phổ biến đối với kế toántrong tổ chức khi mà người làm kế toán thường làm việc theo kinh nghiệm của người
đi trước, cấp trên và khi có sự thay đổi về Luật, Nghị định hay Thông tư thì chỉ có một
số cá nhân sẽ được đào tạo, sau đó sẽ phổ biến cho cấp dưới, đồng nghiệp
b Kỹ năng làm việc
Như chúng ta đã biết kỹ năng làm việc có thể được coi là yếu tố quan trọng nhấttrong việc đánh giá năng lực của người lao động Yêu cầu về kỹ năng làm việc của mỗi
Trang 27công việc là khác nhau và qua khảo sát những kỹ năng làm việc cần thiết cho nhân viên
kế toán ở phòng Tài chính kế toán bệnh viện Phụ sản Trung ương cho kết quả cụ thể:
Bảng 2.3 Thực trạng về kỹ năng làm việc của nhân viên
Kỹ năng đối chiếu các khoản thu
viện phí để đảm bảo thu đúng, thu
5 Kỹ năng kế hoạch làm việc thốngnhất, theo trình tự logic và chia sẻ
kế hoạch của mình với cộng sự
đạt
Nguồn: Tổng hợp phiếu khảo sát đánh giá
Nhìn vào kết quả tổng hợp thực trạng về kỹ năng của nhân viên phòng có thể thấy:Thứ nhất là, hầu hết các nhân viên trong phòng đều sử dụng máy tính thànhthạo, hiểu rõ về phần mềm thu viện phí (hay phần mềm kế toán) Đây chính là yêucầu không thể thiếu đối với mỗi cá nhân làm nghiệp vụ kế toán
Thứ hai là, kỹ năng tìm hiểu và đối chiếu các khoản thu viện phí (hay cácnghiệp vụ kinh tế phát sinh) để đảm bảo thu đúng, thu đủ viện phí (hay hạch toánđúng tài khoản, đơn vị…) chưa đạt yêu cầu
Thứ ba là, đối với kỹ năng làm báo cáo, kỹ năng phân tích các con số, nguồn
Trang 28thu - chi để thấy được sự thay đổi trong các phát sinh: Đây là kỹ năng đòi hỏi tư duy
ở người làm kế toán Trên thực tế, nhân viên không đạt yêu cầu Việc này cho thấyđây là kỹ năng còn thiếu và cần được đào tạo
Thứ tư là, cũng giống như các kỹ năng trước thì các nhân viên cũng khôngđạt yêu cầu về kỹ năng lên kế hoạch, thời gian biểu của công việc của mình theođúng mục tiêu và thời hạn Đây là một yếu tố mà bất kỳ cá nhân nào chịu khó rènluyện cũng có thể thực hiện tốt được
Thứ năm là, xét về kỹ năng xây dựng kế hoạch làm việc thống nhất, theotrình tự logic và chia sẻ kế hoạch của mình với cộng sự ở phòng Tài chính kế toánthì nhân viên đều không đạt yêu cầu Đây chính là vấn đề khó khăn còn tồn đọngtrong việc nâng cao năng lực của cán bộ, nhân viên
So với yêu cầu
2 Chịu được áp lực công việc cao 6 7 6.5 Đạt
3 Luôn sẵn sàng chia sẻ, giúp đỡ đồng nghiệp trong nhóm để cùng
nhau hoàn thành công việc
đạt
4 Giải quyết công việc độc lập 4 4 4 Chưađạt
5 Cần cù, chăm chỉ trong công việc 6 6 6 Đạt