2.Nội dung của sáng kiến kinh nghiêm.Nhiệm vụ và chức năng của giáo viên lịch sử là cung cấp cho học sinhnhững sự kiện lịch sử, các quan điểm lịch sử cơ bản, phương pháp học tập lịch sử
Trang 11 Mở đầu
1 1 Lý do chọn đề tài.
Chúng ta, ai cũng biết rằng giáo dục có vai trò đặc biệt quan trọng đối với
sự phát triển của xã hội loài người Nhiệm vụ của giáo dục là hình thành thế hệtrẻ được phát triển toàn diện, trang bị kiến thức, hiểu biết khoa học văn hóa xãhội, góp phần vào sự phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội Đồng thời, giáo dụccho học sinh tự hoàn thiện mình về phẩm chất đạo đức và các mối quan hệ xãhội Trong đó bộ môn lịch sử có vị trí, ý nghĩa quan trọng đối với việc giáo dụcthế hệ trẻ, giúp thế hệ sau hiểu được những gì đã diễn ra trong quá khứ để hướngtới sự phát triển trong tương lai, biết được dân tộc Việt Nam có lịch sử lâu đời ,nhân dân ta rất coi trọng lấy lịch sử để giáo dục thế hệ trẻ Trong các câu truyện
cổ tích, thần thoại, ca dao có nhiều yếu tố của tri thức lịch sử, phản ánh nhiều sựkiện lớn của công cuộc dựng nước và giữ nước của dân tộc Lịch sử dòng họ, địaphương (xã, huyện, tỉnh, miền) ra đời từ khá lâu, có tác dụng không nhỏ vàoviệc giáo dục truyền thống, lòng tự hào và trách nhiệm đối với quê hương, Tổquốc như Bác Hồ đã từng nói:
“Dân ta phải biết sử ta Cho tường gốc tích nước nhà Việt Nam”
Hiểu biết để trân trọng và gìn giữ những thành quả mà cha ông để lại,
phải “ôn cố tri tân” (nhắc cái cũ để biết cái mới), sống có trách nhiệm hơn là
nhiệm vụ của thế hệ trẻ hôm nay
Trong giai đoạn hiện nay, xã hội hiện đại có nhiều thay đổi: thời đại củacông nghệ thông tin, xu thế toàn cầu hóa, hội nhập cùng phát triển Việt Namkhông nằm ngoài ảnh hưởng của quá trình đó Vấn đề là làm thế nào mà chúng
ta có tiềm lực hội nhập vào xu thế của thời đại mà không bị “hòa tan”, không
mất đi những bản sắc tinh hoa văn hóa dân tộc
Trang 2Một thực tế nữa đặt ra cho các nhà trường phổ thông và xã hội là: Dokhông yêu thích môn lịch sử là rất ít Học sinh và phụ huynh quan niệm mônlịch sử là môn học phụ Số lượng học sinh bị điểm thấp môn lịch sử trong các kìthi tốt nghiệp và đại học lại rất nhiều Thậm chí có nhiều câu chuyện cười ranước mắt sau mỗi kì thi, đó là nhiều bài thi các em tự bịa đặt lịch sử một cách vô
tư, hồn nhiên Tất cả những điều đó thực sự là nỗi trăn trở lớn cho nhữngngười làm công tác giảng dạy bộ môn lịch sử
Xuất phát từ những lý do khách quan, chủ quan trên, tôi mạnh dạn lựa
chọn đề tài: “Sử dụng các phương tiện dạy học nhằm nâng cao hiệu quả bài
học lịch sử ở trường trung học phổ thông”
1 2 Mục đích nghiên cứu.
Chọn để tài này tôi mong muốn được đóng góp kinh nghiệm cho nhữngngười làm công tác giảng dạy lịch sử khi sử dụng đồ dùng trực quan để phát huytính tích cực chủ động, sáng tạo trong học tập của học sinh, nâng cao chất lượnghọc tập bộ môn Từ đó các em có tình cảm yêu mến thực sự đối với bộ môn lịch
sử, chủ động hơn trong việc tiếp nhận, lưu giữ những tri thức về lịch sử dân tộc
Sau giờ học lịch sử, các em có hiểu sâu hơn về truyền thống quê hươngđất nước, về giá trị cuộc sống mà các em đang có Từ đó, các em sẽ tự hào hơn
về quê hương, đất nước, có trách nhiệm giữ gìn, phát huy những thành quả màcha ông để lại
1 3 Đối tượng nghiên cứu
Học sinh lớp 10B, 11A, 12I trường THPT Hà Trung
Sử dụng các phương tiện dạy học môn Lịch sử ở trường THPT Hà Trung.
1 4 Phương pháp nghiên cứu
- Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận: Các văn kiện chỉ thị củaĐảng, Nhà nước về đổi mới phương pháp dạy học, Luật giáo dục 2005
- Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn: Quan sát, dự giờ, trao đổi,đàm thoại, điều tra
Trang 32.Nội dung của sáng kiến kinh nghiêm.
Nhiệm vụ và chức năng của giáo viên lịch sử là cung cấp cho học sinhnhững sự kiện lịch sử, các quan điểm lịch sử cơ bản, phương pháp học tập lịch
sử để phát huy tính tích cực, năng lực tự học, sáng tạo, rèn luyện quan điểm tưtưởng, giáo dục đạo đức phẩm chất và phát triển tư duy, hành động của học sinh.Nhưng do đặc trưng của môn học, các em không thể trực tiếp quan sát được quákhứ, không trực tiếp quan sát sự kiện, hiện tượng lịch sử Bởi vậy, cung cấp sựkiện lịch sử, quan điểm lịch sử như thế nào để giờ học không khô cứng, học sinhyêu thích, chủ động tiếp nhận tri thức lịch sử một cách tích cực
Các phương tiện kĩ thuật minh họa đồ dùng trực quan, tranh ảnh gópphần quan trọng trong việc tạo biểu tượng cho học sinh, là chỗ dựa để học sinh
có thể hình thành các khái niệm lịch sử, học sinh nhớ kỹ, hiểu sâu kiến thức lịch
sử, từ đó nắm vững các quy luật của xã hội Không chỉ vậy, nhờ vào việc quansát đồ dùng trực quan còn giúp học sinh phát triển kỹ năng quan sát, trí tưởngtượng, khả năng tư duy và ngôn ngữ; học sinh có thể hình dung quá khứ diễn ranhư thế nào, từ đó rút ra nhận xét, diễn đạt bằng lời nói chính xác Hoặc phim tưliệu lịch sử sử dụng trong tiết dạy có hiệu quả cao trước hết chúng phong phú
về nội dung, kết hợp chặt chẽ giữa hình ảnh lời nói với âm nhạc, tác động vàogiác quan của học sinh, cung cấp khối lượng thông tin lớn, hấp dẫn, không mộtnguồn kiến thức nào sánh kịp Hình ảnh, màu sắc, âm thanh tạo cho học sinh
Trang 4biểu tượng sinh động về quá khứ, làm cho các em có cảm giác như đang sốngcùng với sự kiện Điều này góp phần khắc phục việc “hiện đại hóa” lịch sử Việc sử dụng phim tư liệu lịch sử trong dạy học không phải để giải trí, minh
họ bài học mà chủ yếu bổ sung kiến thức, giúp học sinh hiểu sâu hơn bài học.Sau khi xem phim cần tổ chức những cuộc trao đổi ngắn, làm bài taapjthu hoạchnhỏ Như vậy việc học tập lịch có kết quả theo yêu cầu giáo dục bộ môn, kháchẳn việc xem phim tiểu thuyết lịch sử mang tính chất hư cấu, làm cho kiến thứclịch sử cua học sinh dễ sai lệch, nhầm lẫn
Tùy theo điều kiện cụ thể giáo viên sử dung các loại tài liệu minh họa và thiết
bị sử dụng để nâng cao hiệu quả bài giảng Theo số liệu khoa học mà UNESCO
đã công bố thì khi nghe, học sinh chỉ nhớ 15% thông tin( nhiều kiến thức lạikhông phải kiến thức cơ bản, chủ yếu); khi nhìn, các em ghi nhớ 25% thông tin
và việc nghe nhìn đem lại kết quả cao hơn: 65% thông tin Những phương tiện
kỹ thuật giúp học sinh chú y, cảm xúc, tìm tòi, nhận thức, khái quát hóa, biết suynghĩ, kết hợp cảm xúc và nhận thức quá trình đào tạo”
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
Hiện nay, hầu hết các trường THPT đều trang bị các thiết bị dạy học nhưphòng nghe nhìn có máy chiếu, máy vi tính cho giáo viên trong công tác giảngdạy Giáo viên và học sinh cũng đã quen thuộc với các thiết bị dạy học Tuynhiên, sử dụng công nghệ thông tin như thế nào cho có hiệu quả trong mỗi giờhọc lại là một vấn đề cần được quan tâm
Qua thực tiễn giảng dạy tôi thấy rằng, có nhiều giáo viên đã sử dụng đồdùng trực quan trong các giờ dạy nhưng hiệu quả chưa cao, chẳng hạn nhưchiếm quá nhiều thì giờ, làm loãng trọng tâm của bài, làm mất sự tập trung chú ýcủa học sinh vào nội dung bài giảng hoặc quá sa đà vào khai thác tranh ảnh chândung của một nhân vật lịch sử hay diễn biến của một chiến dịch lịch sử hay mộtđoạn video nào đó
Trang 5Một thực tế nữa là, mặc dù đồ dùng trực quan có vai trò rất quan trọngtrong các giờ học lịch sử nhưng hiện nay có rất nhiều đồ dùng không đảm bảo
để học sinh quan sát, ví dụ như quá bé hoặc mờ, kể cả những lược đồ to thì ởcuối lớp các em nhìn cũng không rõ Hoặc nhiều lược đồ diễn biến của một trậnđánh, một chiến dịch được sử dụng bằng phương tiện như máy chiếu nhưng lạikhông có những hiệu ứng sinh động để học sinh quan sát Hoặc ở một số bàihọc cần có những đoạn video minh họa cho học sinh để bài học thêm sinh động
và lý thú mà đồ dùng trực quan bằng giấy không thể đáp ứng hết được Chỉ cóthể áp dụng các phương tiện kĩ thuật như máy tính, máy chiếu mới có thể đápứng được những đòi hỏi đó
Trong những năm gần đây, việc ứng dụng công nghệ thông tin, sử dụngcác phương dạy học trong nhà trường phổ thông đã rất phổ biến, song khôngphải bài học nào thầy cô cũng áp dụng công nghệ thông tin, bài nào thầy cô cũngsoạn trên powerpoint được bởi vì thực tế có nhiều học sinh đã phản ánh rằng cónhững tiết học, học ở phòng máy chiếu nhưng cả giờ chỉ nhìn và chép khôngkịp Học xong một tiết, các em không ghi được đầy đủ nội dung của một mụcnào trong bài Nội dung của bài nào có thể phù hợp thì ta soạn trên powerpoint,còn nếu không thì ta có thể dùng các phương pháp khác
Chính vì vậy, ngay từ đầu năm học 2016 - 2017, tôi đã có suy nghĩ: Cầnphải trang bị một đĩa tư liệu lịch sử bao gồm các đồ dùng trực quan và các đoạnvideo để phục vụ các bài học Vừa dạy học sinh bằng phương pháp truyềnthống, vừa kết hợp sử dụng đồ dùng trực quan thông qua phương tiện kĩ thuật.Làm thế nào để các em từ chỗ quan tâm đến yêu thích bộ môn lịch sử? Hay nóicách khác, sử dụng các phương tiện dạy học như thế nào để giờ dạy lịch sử đạthiệu quả cao?
2 3 Các giải pháp.
Trang 6Các phương tiện học lịch sử ở trường phổ thông có nhiều loại Trongphạm vi của sáng kiến kinh nghiệm này, tôi chỉ đi sâu vào ba loại là tranh ảnh,bản đồ trên phương tiện kĩ thuật (máy chiếu) và phim video.
2.3.1 Sử dụng tranh ảnh:
Thông thường, khi soạn giáo án, giáo viên sẽ biết được nội dung của tiếthọc đó có những kênh hình nào để minh họa, giới thiệu cho học sinh Tuy nhiên,không phải bài nào cũng có tranh ảnh trong sách giáo khoa Vậy thì, giáo viêncần phải làm như thế nào để cho bài học thêm sinh động, lý thú? Theo tôi, giáoviên nên có sự chuẩn bị như sau:
Thứ nhất: Sưu tầm tranh ảnh
Đối với những bài không có tranh ảnh trong sách giáo khoa hay đã có
tranh ảnh trong sách giáo khoa như tranh: Các nước đế quốc xâu xé cái bánh ngọt Trung Quốc” (bài 3: Trung Quốc - Sách giáo khoa Lịch sử 11) hay tranh Những người lính Nga ngoài mặt trận, tháng 1 - 1917 (bài 9: Cách mạng tháng
Mười Nga năm 1917 - Sách giáo khoa Lịch sử 11) thì giáo viên có thể tìmkiếm các tranh ảnh này trên Internet hoặc các tư liệu lịch sử khác rồi lưu file đểphục vụ bài dạy hoặc sử dụng các đĩa tư liệu để giới thiệu cho học sinh
Thứ hai: Thực hiện giờ dạy
Nếu như ở một tiết dạy học bình thường, nếu tiết học đó cần có tranh ảnhthì giáo viên chuẩn bị trước rồi thực hiện giờ dạy, đến phần nào có liên quan đếntranh ảnh thì giáo viên mới dùng để giới thiệu cho học sinh Thực hiện như vậycũng được nhưng đôi khi học sinh không quan sát hết vì tranh có thể bé hoặc mờ gây mất hứng thú của học sinh, đôi khi vì nhiều lí do giáo viên không sử dụngbất kì tranh nào mà chỉ dạy chay, thuyết trình cho học sinh một cách khô cứngnhàm chán Để khắc phục điều đó, tôi đã thử làm bằng cách: Cho học sinh sưutầm tranh ảnh ở nhà và các câu hỏi kèm theo để định hướng vào nội dung bàihọc Sau đó, khi thực hiện giờ dạy, đến phần mà tôi cho học sinh chuẩn bị thìmời học sinh lên giới thiệu, cuối cùng giáo viên nhận xét, kết luận và có thể cho
Trang 7học sinh xem tranh của giáo viên đã chuẩn bị nếu tranh của giáo viên rõ ràng vàsắc nét hơn tranh của học sinh.
Ví dụ: Bài 3: Trung Quốc - Lịch sử lớp 11
Trước khi dạy bài học này, giáo viên giao cho học sinh chuẩn bị ở nhà
bức tranh: Các nước đế quốc xâu xé cái bánh ngọt Trung Quốc với câu hỏi kèm
theo: Quan sát bức tranh đó, em cho biết:
- Tác giả bức tranh muốn nói điều gì?
- Các em rút ra được điều gì về lịch sử Trung Quốc cuối thế kỉ XIX được thể hiện qua bức tranh?
Bài học này giáo viên có thể không dùng giáo án điện tử nhưng cho các
em học ở phòng nghe nhìn Khi dạy đến nội dung có tranh ảnh minh họa thì giáoviên cho học sinh lên trình bày trên máy chiếu và sử dụng máy chiếu
Thực tế tiết học cho thấy các các em rất hào hứng vơi bức tranh trên mànhình, tập trung lắng nghe phần giới thiệu bức tranh và nội dung liên quan đếnkiến thức cơ bản của bài Khác hẳn với một tiết học chay, các em khó có thểhình dung ra chân dung của nhân vật lịch sử đó là những ai thì ở tiết học này các
em tỏ ra ngạc nhiên, trầm trồ trước những thông tin về các nhân vật lịch sử trongtranh và thái độ của từng người như thế nào mà trước đây các em chưa từng biếtđến, điều này tưởng như rất đơn giản nhưng thực sự đã thu hút các em Quanhững biểu hiện về thái độ học tập đó của các em tôi có thể thấy một điều là rõràng với tiết học này các em đã thực sự tâp trung và hào hứng, lớp học khôngcòn biểu hiện của sự mệt mỏi uể oải Điều đó chứng tỏ, một tiết học có sử dùng
đồ dùng dạy học là tranh ảnh minh họa trên lớp đã khác hẳn với tiết học chay chỉ
có sự thuyết trình của giáo viên, nhưng nếu giáo viên để học sinh chủ động tìmhiểu các thông tin về tranh ảnh đó ở nhà trên các câu hỏi gợi ý mà giáo viên đưa
ra rồi các em tự trình bày trước lớp bằng phương tiện day học như máy chiếu sẽkhác hơn rất nhiều
Trang 8Tương tự như vậy ở bài 13: Nước Mĩ giữa hai cuộc chiến tranh thế giới(1918-1919) Khi dạy đến mục 2: Chính sách mới của Tổng thống Mĩ Ru-dơ-ven, giáo viên có thể yêu cầu em học sinh được phân công chuẩn bị phần này ởnhà, lên trình bày chính sách mới của Tổng thống Mĩ Ru-dơ-ven đồng thời có
minh họa bức tranh “Người khổng lồ tượng trưng cho nhà nước” Về bức tranh
này giáo viên có thể định hướng để em khai thác như sau:
- Bức tranh trên nói lên điều gì?
- Tại sao Nhà nước lại phải can thiệp tích cực vào các ngành kinh tế? Tác dụng của nó?
- Em có nhận xét gì về Chính sách mới của Ph Ru-dơ-ven?
Khi em học sinh đó trình bày thì cả lớp chăm chú lắng nghe, quan sát.Thậm chí có em vừa theo dõi bạn trình bày vừa để ý sách giáo khoa xem cóthiếu hoặc lệch với sách giáo khoa không Chỉ với chi tiết nhỏ như vậy thôicũng đủ để tôi phấn chấn cả tiết dạy bởi lẽ các em đã thực sự nhập tâm với tiếthọc Sau khi học sinh trình bày, giáo viên gọi các học sinh khác bổ sung, góp ý.Cuối cùng giáo viên nhận xét, kết luận nội dung trình bày
Khi dạy bài 5 - Châu Phi và khu vực Mĩ La tinh (Lịch sử 12) Giáo viêngiao cho các em tìm hiểu cuộc đời, sự nghiệp của các nhân vật lịch sử N.Manđêla và Phiđen Catxtơrô (1959) từ ở nhà Khi dạy đến mục 1 của phần I vàmục 1 của phần II, giáo viên có thể gọi học sinh lên giới thiệu chân dung cácnhân vật lịch sử này Tuy nhiên, giáo viên định hướng các em không nên miêu tảhình dạng bên ngoài của nhân vật mà phải hướng dẫn học sinh phân tích nộitâm, tài, đức, quan điểm thể hiện ở hành động của nhân vật Chẳng hạn tranhchân dung của Phiđen Catxtơrô ở mục 1- Vài nét khái quát về quá trình giành vàbảo vệ độc lập ở các nước Mĩ la tinh, đây là bức ảnh chụp chân dung người anhhùng của đất nước CuBa, giáo viên gợi ý bằng một số câu hỏi :
- Nhìn vào diện mạo bên ngoài của Phiđen Catxtơrô, em thấy ông là một người như thế nào?
Trang 9- Ông có vai trò như thế nào đối với cách mạng CuBa?
- Vì sao Phiđen Catxtơrô được gọi là anh hùng giải phóng dân tộc của đất nước CuBa?
Sau khi học sinh giới thiệu cả lớp tập trung chú ý lắng nghe và quan sátbức tranh, giáo viên nhận xét kết luận Cuối cùng giáo viên đặt câu hỏi để họcsinh nhận xét về vai trò của Phiđen Catxtơrô Với phần giới thiệu chân dung củaanh hùng dân tộc của CuBa các em học sinh lớp 12 không chỉ biết ông có ngoạihình như thế nào mà còn không khỏi trầm trồ ngưỡng mộ khi biết những thôngtin về công lao của ông trong thời kì đất nước khó khăn cũng như trong thời kìđất nước hòa bình, cải cách và tiến hành cách mạng xã hội chủ nghĩa
Hoặc khi dạy bài 14 - Các quốc gia cổ đại trên đất nước Việt Nam, mục 1:
Quốc gia Văn Lang - Âu Lạc, giáo viên để học sinh giới thiệu tranh “Lưỡi cày đồng” với định hướng:
- Kích thước và hình dạng như thế nào?
- Lưỡi cày đồng thời văn hóa Đông Sơn được tìm thấy ở đâu?
- So với cuốc đá thì lưỡi cày đồng có ưu điểm gì hơn?
- Việc chế tạo ra lưỡi cày đồng chưng tỏ điều gi?
Bằng việc quan sát bức tranh đó, học sinh vừa tưởng tượng được công cụlao động thời kì đó, vừa hiểu được rằng thời Đông Sơn công cụ lao động bằngđồng thực sự là sự sáng tạo lớn của con người đương thời Nó làm cho năng suấtlao động tăng lên tạo ra cuộc sống định cư lâu dài của con người ở vùng đồngbằng, tạo ra những tiền đề cho một cuộc chuyển biến lớn về sau
Bài 20- Lịch sử lớp 10 Xây dựng và phát triển văn hóa dân tộc trong cácthế kỉ X-XV, mục II- y1- Giáo dục, giáo viên cho học sinh sưu tầm tranh: Biatiến sĩ trong Văn Miếu Quốc Tử Giám, các em giới thiệu về tranh với nội dunggiáo viên đã cho:
- Bia tiến sĩ được dựng nhằm mục đích gì? Việc dựng bia tiến sĩ nói lênđiều gì?
Trang 10Sau khi học sinh miêu tả, trình bày, trao đổi, giáo viên chốt lại những nộidung cơ bản và khẳng định những tấm bia Tiến sĩ trong quần thể di tích VănMiếu- Quốc Tử Giám là tài sản quy của quốc gia, thể hiện truyền thống hiếuhọc, tôn vinh người hiền tài của dân tộc.
Đối với bài 14 - Phong trào cách mạng 1930- 1935 (Lịch sử 12), khi dạymục 2 - Xô viết Nghệ-Tĩnh, giáo viên cũng có thể cho học sinh tự khai thác và
giới thiệu về bức tranh “Đấu tranh trong phong trào Xô viết Nghệ- Tĩnh”, giáo
viên gợi ý để học sinh chuẩn bị ở nhà bằng một số câu hỏi gợi ý:
- Quan sát bức tranh, em thấy bức tranh phản ánh điều gì? Không khí cách mạng ra sao?
- Tham gia phong trào đấu tranh đó là những ai?
Bằng việc quan sát bức tranh và trình bày những hiểu biết của mình vềbức tranh đó, hình ảnh anh hùng cách mạng của những người công nhân và nôngdân Nghệ Tĩnh, không khí cách mạng sục sôi như thế nào được khắc sâu trongtâm trí các em
Việc sử dụng tranh ảnh trong bài học như trên có tác dụng thu hút sự chú
ý của học sinh, khiến học sinh tập trung quan sát, nghe giảng, tao sự say mêthích thú cho học sinh, giúp học sinh tích cực chủ động hơn trong giờ học Tranhảnh có tác dụng làm cho bài giảng trở nên linh hoạt, sinh động mà không bị khôcứng giúp học sinh hiểu sâu được kiến thức bài học
2 3 2 Sử dụng bản đồ:
Tương tự như việc sử dụng tranh ảnh, tôi đã sử dụng bản đồ trong tiết họclịch sử theo các bước như sau:
Thứ nhất: Chuẩn bị bản đồ
Tùy thuộc vào nội dung bài giảng có bản đồ hay không mà giáo viên cần
có sự chuẩn bị Ví dụ như ở bài 18 (Sách giáo khoa Lịch sử 12), giáo viên cầnchuẩn bị lược đồ chiến dịch Việt Bắc thu - đông năm 1947, bản đồ chiến dịchbiên giới thu - đông năm 1950; ở bài 20 (Sách giáo khoa Lịch sử 12), cần chuẩn
Trang 11bị lược đồ hình thái chiến trường trong đông - xuân 1953-1954, lược đồ diễnbiến chiến dịch Điện Biên Phủ (1954), lược đồ cuộc Tổng tiến công và nổi dậyXuân 1975
Để chuẩn bị cho việc dạy tốt, giáo viên cần lấy các lược đồ diễn biến cácchiến dịch đó trên các đĩa tư liệu lịch sử hoặc trên mạng Internet có độ chính xáccao vào file riêng
Thứ hai: Xử lý bản đồ
Sau khi đã tìm được bản đồ, giáo viên cần xử lý bản đồ như thế nào đểkhai thác triệt để những ngôn ngữ của bản đồ, theo ý người dạy mà không làmsai lệch tính khoa học, tính nguyên tắc của bản đồ giáo khoa mà lại thu hút được
sự chú ý của học sinh, lôi cuốn học sinh vào bài giảng
Trước hết, giáo viên cần nghiên cứu kỹ các kí hiệu, các biểu tượng, đườngbiên giới trên bản đồ; thứ hai nắm rõ diễn biến của một chiến dịch hay hình tháichiến trường quân sự mà được thể hiện trên bản đồ Để tạo được sự hấp dẫn và
để học sinh nắm được nội dung của diễn biến chiến dịch, giáo viên nên tạo racác hiệu ứng bằng những màu mũi tên, kí hiệu khác nhau trên lược đồ Ví dụ: Ởbài 20 (Sách giáo khoa Lịch sử 12), giáo viên có thể sử dụng Slide thứ nhất làlược đồ hình thái chiến trường trong đông - xuân 1953 - 1954, các hiệu ứng sẽgiúp học sinh thấy rõ các địa bàn phân tán lực lượng của địch Đồng thời giáoviên có thể kết hợp ghi lời nói diễn biến luôn trên Slide đó Điều này khiến họcsinh bị lôi cuốn, chú ý vì lược đồ vừa thể hiện hình ảnh, vừa có lời nói minhhọa Slide thứ hai, giáo viên chuẩn bị luôn lược đồ diễn biến chiến dịch ĐiệnBiên Phủ (1954) Ở chiến dịch này, giáo viên cũng sử dụng kĩ thuật tương tựnhư ở Slide 1 về diễn biến chiến dịch
Thứ ba: Thực hiện giờ dạy
Thông thường, ở bài dạy khi sử dụng đến bản đồ, giáo viên trình bày diễnbiến sự kiện như mọi khi, chỉ khác là nói đến đâu giáo viên phải dính ngay biểutượng đó lên bản đồ, mọi việc như đang diễn ra ngay trước mắt học sinh Nhưng