bài 17: Liên kết cộng hóa trị (hóa học 10 nâng cao)

Sự hình thành liên kết cộng hóa trị bằng cặp e chung.. Liên kết cộng hóa trị và sự xen phủ các obitan nguyên tử... Liên kết cộng hóa trị là liên kết được hình thành giữa 2 nguyên tử bằ

Kiểm tra bài cũ

 a, Viết cấu hình e của Na(Z=11), Cl(Z=17) Biểu diễn sự hình thành các ion Na+, Cl-

Sự hình thành phân tử NaCl dựa trên

nguyên tắc nào?

 b, Có thể hình thành phân tử Cl2, HCl theo quy tắc trên được không? Tại sao?

 c, Bằng cách nào để hình thành các phân

Trả lời:

 a, Cấu hình e và sự hình thành các ion:

 Na(Z=11): [ 10Ne] 3s1 ; Na Na+ +1e

 Cl(Z=17): [ 10Ne] 3s23p5; Cl + 1e  Cl

- Nguyên tử Na nhường 1e để đạt cấu hình bão hòa lớp e

ngoài cùng tạo ion +

 Nguyên tử Cl thu 1e đế có cấu hình bão hòa e lớp ngoài

cùng tạo ion –

 Hai ion Na + và Cl- có điện tích trái dấu hút nhau tạo liên kết ion theo quy tắc tĩnh điện tạo thành phân tử NaCl Xem

Bài 17: LIÊN KẾT CỘNG HÓA TRỊ

(hóa học lớp 10 nâng cao)

(hóa học lớp 10 nâng cao)

I Sự hình thành liên kết cộng hóa trị bằng cặp

e chung.

II Liên kết cộng hóa trị và sự xen phủ các obitan nguyên tử

Trong phân tử H mỗi nguyên tử H có 2 e giống

cấu hình e bền vững của khí hiếm He

• Mỗi một chấm bên kí hiệu nguyên tố biểu diễn 1e lớp ngoài cùng.

• H:H gọi là công thức e, thay hai chấm bằng 1 gạch

ta có H-H gọi là công thức cấu tạo

• Giữa 2 nguyên tử H có 1 cặp e liên kết, biểu thị

bằng 1 gạch là liên kết đơn

-Để đạt cấu hình e bền của khí hiếm gần nhất (Ne)

Mỗi nguyên tử N phải góp chung 3 e.

- Vậy công thức e của N2 : N N :: :

- Công thức cấu tạo: N=N

-Hai nguyên tử N liên kết với nhau bằng 3 cặp e

(liên kết 3) Liên kết này bền ở nhiệt độ thường nên

khí Nitơ bền và kém hoạt động hóa học

- Cấu hình e của Ne:

 Sự hình thành phân tử Cl2

- Cấu hình e: [Ne]3s23p5

- Để đạt được cấu hình e bền vững của Ar(Z=18, khí hiếm gần nhất) mỗi nguyên tử Cl phải góp chung 1e

- Công thức e là: : Cl Cl : :

- Công thức cấu tạo: Cl-Cl

 Liên kết được hình thành trong phân tử H2, N2, Cl2 ,

là liên kết cộng hóa trị

 Thế nào là liên kết cộng hóa trị?

Liên kết cộng hóa trị là liên kết được hình thành giữa

2 nguyên tử bằng 1 hay nhiều cặp e dùng chung.

- Liên kết trong phân tử H2 ;N2 ;Cl2 là liên kết cộng hóa

trị không phân cực

 2, Sự hình thành phân tử hợp chất.

• a, Sự hình thành phân tử HCl.

 Viết cấu hình e của nguyên tử H, Cl

 Phân tử HCl được hình thành như thế nào?

 Biểu diễn liên kết trong phân tử HCl

 So sánh độ âm điện của H (2,2) với độ âm điện của Cl (3,16) và cho biết: cặp e chung lệch về phía nào?

 Kết luận gì về liên kết trong phân tử HCl?

1H: 1s1

17Cl: [10Ne]3s23p5

- Nguyên tử H có 1 e, nguyên tử Cl có 7e lớp ngoài cùng Vì vậy mỗi nguyên tử H, Cl góp chung 1e tạo thành 1 cặp e chung

+ Cl : H Cl .

Hay H - Cl

- Cặp e dùng chung lệch về phía clo

- Liên kết cộng hóa trị có cực hay liên kết cộng

hóa trị phân cực

Phiếu học tập số 3:

Giải thích sự hình thành cặp e chung giữa

- Nguyên tử H và S(Z=16) trong phân tử H2S

- Nguyên tử C (Z=6) và nguyên tử H trong phân tử

 b, Sự hình thành phân tử CO2 (có cấu tạo thẳng)

- Công thức cấu tạo: O = C = O

-Độ âm điện của O (3,44) lớn hơn độ âm điện của

C (2,55) nên cặp e dùng chung lệch về phía O

 Vậy liên kết giữa nguyên tử C và nguyên tử

O là phân cực, nhưng phân tử CO2 có cấu tạo đối

 c, Liên kết cho nhận

VD: sự hình thành liên kết trong phân tử SO2

- Cấu hình e của các nguyên tử:

3, Tính chất của các chất có liên kết cộng hóa trị

cực có thể hòa tan được…(2)

+ Liên kết công hóa trị không cực: lưu huỳnh, iot

+ Liên kết cộng hóa trị có cực: rượu nước đường.

Trả lời

.

II Liên kết cộng hóa trị và sự xen phủ các

obitan nguyên tử

1 Sự xen phủ các obitan nguyên tử khi hình

thành các phân tử đơn chất

a, Sự hình thành phân tử H2

Sự xen phủ 2 obitan phân tử H (d=0,074 nm)

b, Sự hình thành phân tử Cl :2

-Obitan p có dạng

hình số 8 nổi.

Xem

- Sự hình thành liên kết giữa 2 nguyên tử Cl là do

sự xen phủ giữa 2 obitan p chứa e độc thân của mỗi nguyên tử Cl.

- Cấu hình e lớp ngoài cùng của nguyên tử Cl:

2s 2p

2 Sự xen phủ các obital nguyên tử khi hình thành các phân tử hợp chất.

a, Sự hình thành phân tử HCl

- Liên kết trong phân tử hợp chất HCl được hình

thành nhờ sự xen phủ giữa obitan 1s của nguyên tử H

và obitan 3p có 1e độc thân của nguyên tử Cl.

Xem

b, Sự hình thành phân tử H2S

-Cấu hình e lớp ngoài cùng của nguyên tử S (Z=16)

3s 3p

- Nguyên tử S có 2e độc thân p Sự xen phủ

giữa 2 obitan này với 2 obitan 1s của 2 nguyên tử H theo trục y và z vuông góc nhau.

- Do các obitan xen phủ có vùng xen phủ nật độ e lớn

do đó các AO xen phủ đẩy nhau tạo góc liên kết

Hình dạng các AO d

Sự xen phủ p-d