Tuy nhiên trong thực tế giảng dạy tôi thấy một số học sinh còn chưa nhiệt tình, chưa hào hứng tham gia học tập, một số học sinh yếu còn ỷ lại chưa chịu học, một số học sinh khá giỏi chưa
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO YÊN ĐỊNH
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY CÁC LOẠI TỨ GIÁC TRONG MÔN HÌNH HỌC 8 THÔNG QUA PHƯƠNG
PHÁP THẢO LUẬN NHÓM
Người thực hiện: Lê Xuân Thường Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường TH và THCS Yên Phú SKKN thuộc lĩnh vực: Toán học
YÊN ĐỊNH, NĂM 2017
Trang 2MỤC LỤC
1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm 4
2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 4
3 Những kinh nghiệm và các giải pháp đã sử dụng để giải quyếtvấn đề. 5 3.1 Phương pháp dạy học thảo luận nhóm 5 3.1.1 Vai trò của giáo viên, nhóm trưởng, các thành viên 5
3.2 Vận dụng phương pháp thảo luận nhóm vào dạy học các loại tứgiác 10 3.2.1 Dạy học định nghĩa, tính chất 10
3.2.4 Dạy học hệ thống bài tập, khai thác, lấp lổ hổng kiến thức 14
4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với các hoạt động giáodục, với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường. 15 4.1 Đối với các hoạt động giáo dục; với đồng nghiệp và nhà trường 15
1.3 Giải pháp để kích thích quá trình tham gia thảo luận 17
I MỞ ĐẦU
Trang 31 Lí do chọn đề tài.
Sự phát triển xã hội và đổi mới đất nước đòi hỏi cấp bách phải nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo Do đó cần có sự đổi mới về nội dung và đổi mới
về phương pháp từ đó nâng cao được chất lượng giáo dục đào tạo, đáp ứng yêu cầu của phát triển xã hội
Trong các bộ môn ở THCS môn toán có vai trò rất quan trọng trong giáo dục phổ thông nó góp phần phát triển các năng lực trí tuệ như: óc quan sát, khả năng so sánh, tương tự, khái quát hóa , ngoài ra nó còn rèn luyện tính cẩn thận, tính khoa học tính kỷ luật và còn là công cụ góp phần dạy học các môn học khác Tuy nhiên do tính trừu tượng, tính logic nên trong thực tế nhiều học sinh rất ngại học toán và đặc biệt là ngại học môn hình học từ đó dẫn đến tình trạng học sinh học yếu hình học và ngại học môn hình học Nhiều học sinh có tư tưởng “sợ hình” nên không có hứng thú với bộ môn Do tính trừu tượng cao kiến thức nhiều cùng với các phương pháp dạy học truyền thống không làm cho học sinh có hứng thú, cũng như nhiều giáo viên chỉ chú trọng đến lí thuyết trừu tượng, chỉ chú trọng khả năng suy luận logic, khả năng chứng minh các bài toán,
mà chưa chú tâm đến các vấn đề khác như khả năng quan sát, dự đoán, so sánh
và các liên hệ thực tế của bộ môn hình học nên làm học sinh chán nản không thích hình học
Để góp phần giải quyết phần nào những khó khăn nói trên, tôi xin trình
bày những nghiên cứu về “Nâng cao chất lượng dạy học các loại tứ giác trong môn hình học 8 thông qua phương pháp thảo luận nhóm” của tôi và xin đề
xuất một số biện pháp bước đầu nhằm mục tiêu là góp phần nhỏ bé của mình với đồng nghiệp còn đang trăn trở để tìm ra cho bản thân mình những phương pháp phù hợp trong giờ lên lớp Chắc chắn những trình bày của tôi không tránh khỏi những thiếu sót do khả năng có hạn của mình Do đó, tôi xin quý đồng nghiệp góp ý, sửa chữa, bổ sung để cho việc vận dụng phương pháp giảng dạy được tốt hơn
2 Mục đích nghiên cứu.
Trường THCS mà tôi đang công tác là một trong những trường chưa đạt chuẩn quốc gia, cơ sở vật chất còn thiếu thốn nhiều, việc học của học sinh ít được quan tâm và đầu tư nên chất lượng còn thấp chưa đáp ứng với yêu cầu phát triển nhân tài chung của xã hội Mỗi giáo viên lại có cách dạy riêng, có nhiều biện pháp khác nhau trong dạy học bộ môn Toán để nâng cao chất lượng bộ môn Vì thế, trong quá trình dạy học và qua dự giờ đồng nghiệp bản thân đã áp dụng một số phương pháp dạy học trong đó có phương pháp thảo luận nhóm của học sinh nhằm nâng cao chất lượng bộ môn Toán của nhà trường
3 Đối tượng nghiên cứu
Học sinh khối 8 bậc THCS- GV, các loại tứ giác trong hình học 8
4 Phương pháp nghiên cứu.
Trang 4- Để thực hiện đề tài này, tôi đã tìm hiểu và nghiên cứu các tài liệu về
“mô hình trường học mới VNEN” Ở những trường đang áp dụng mô hình này
thì học sinh sẽ không học thụ động mà bắt buộc phải có sự trao đổi, tư duy với giáo viên và các bạn cùng lớp theo từng nhóm nhỏ; từ đó nâng cao hiệu quả tiếp nhận đối với học sinh
- Ngoài ra, tôi đã trực tiếp dự giờ và phỏng vấn giáo viên cũng như học sinh về phương pháp thảo luận nhóm mà các trường này đang áp dụng
5 Những điểm mới của sáng kiến kinh nghiệm.
Từ năm học 2010-2011 trước tình trạng học sinh học sinh học yếu hình
và “sợ hình” tôi đã mạnh dạn nghiên cứu và đưa ra đề tài “một số kinh nghiệm dạy chương tứ giác” vào giảng dạy ở trường THCS, từ đó đã góp phần nâng
cao được chất lượng bộ môn Tuy nhiên trong thực tế giảng dạy tôi thấy một số học sinh còn chưa nhiệt tình, chưa hào hứng tham gia học tập, một số học sinh yếu còn ỷ lại chưa chịu học, một số học sinh khá giỏi chưa được tạo điều kiện
để phát triển các năng lực tư duy, học sinh chưa giúp đỡ được nhau trong học tập, không khí học tập còn chưa sôi nổi, để khắc phục các nhược điểm trên những năm gần đây tôi đã nghiên cứu thêm và đưa ra ý tưởng đưa phương pháp
“thảo luận nhóm” vào dạy học các loại tứ giác Do đó những nhược điểm trên
đã được khắc phục phần nào, các em hào hứng tham gia học tập, không khí lớp học sôi nổi, các em được tạo điều kiện để phát triển, và giúp đỡ nhau từ đó tình bạn được gắn kết
II NỘI DUNG CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Trang 51 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm.
- Phương pháp thảo luận nhóm được hình thành từ môi trường đại học của nhiều nước tiên tiến trong đầu thập niên 70 của thế kỉ trước Dần dần, phương pháp làm việc theo nhóm nhỏ được áp dụng rộng rãi như ngày nay
- Khi thay sách giáo khoa lớp 6 (năm 2001) phương pháp thảo luận nhóm được giới thiệu và bồi dưỡng cho giáo viên THCS
- Trong số các phương pháp dạy học đang sử dụng, phương pháp thảo luận nhóm có nhiều ưu thế trong thực hiện mục tiêu giáo dục hiện nay, tránh được lối học thụ động trên lớp, giáo viên thường đưa ra nhiều biện pháp để kích thích khả năng tư duy và sáng tạo của học sinh
- Có thể nói, mô hình thảo luận nhóm sẽ giúp cho học sinh cố gắng tìm hiểu và phát biểu trong nhóm của mình để trình bày cho cả lớp, đồng thời tinh thần hợp tác trong nhóm sẽ được phát huy và hỗ trợ lẫn nhau giữa các thành viên trong nhóm
- Trong khi thảo luận nhóm, việc giao lưu giữa các học sinh đương nhiên diễn ra Thông thường thì trong một nhóm trình độ học sinh đồng đều, đây cũng chính là cơ hội để cho học sinh học tập lẫn nhau (học thầy không tày học bạn)
và khi được thầy cô tổng kết, giải đáp học sinh sẽ hiểu bài hơn, nhớ lâu hơn và việc học mang lại kết quả học tập tốt hơn
Như vậy, phương pháp thảo luận nhóm một mặt vừa phát triển tư duy tích cực cao, tính chủ động của học sinh; mặt khác lại chú trọng sự phối hợp, hợp tác cao giữa các học sinh trong quá trình học tập, cần kết hợp năng lực cạnh tranh
và năng lực hợp tác ở học sinh Để sử dụng có hiệu quả phương pháp thảo luận nhóm, giáo viên cần phải chú trọng xây dựng trách nhiệm cá nhân và trách nhiệm nhóm, xây dựng vị thế của mỗi thành viên trong một nhóm, mỗi nhóm trong một lớp, hình thành kĩ năng làm việc nhóm cho học sinh
2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
2.1 Thuận lợi
- Hiện nay, ở nước ta đang áp dụng “mô hình trường học mới VNEN” –
mô hình mà phương pháp thảo luận nhóm đóng vai trò chủ đạo Do đó việc áp dụng đề tài này là rất phù hợp với việc đổi mới phương pháp giáo dục
- Chương trình môn toán bậc trung học cơ sở (THCS) có nhiều nội dung không những phù hợp với phương pháp thảo luận nhóm mà còn phát huy hiệu quả cao khi giáo viên tổ chức cho học sinh thảo luận nhóm
- Về cơ sở vật chất đã có một số đổi mới tạo điều kiện cho hoạt động thảo luận: Bảng phụ, chổ ngồi cho học sinh, …
- Xã hội hiện nay tạo điều kiện cho giáo viên và học sinh có điều kiện thuận lợi tiếp cận nhiều nguồn thông tin từ nhiều phương tiện khác nhau một cách dễ dàng và hiệu quả
- Phương pháp thảo luận nhóm phù hợp với tâm sinh lý lứa tuổi học sinh, khắc phục được sự nhàm chán của phương pháp dạy học truyền thống Vì vậy, gây hứng thú cho người học, kích thích học sinh tư duy tích cực
2.2 Khó khăn
Trang 6- Đây là phương pháp dạy mới áp dụng gần đây nên học sinh không tránh khỏi lúng túng trong một số kĩ năng, nội dung kiến thức, …
- Nội dung kiến thức môn Toán bậc THCS khó, khô khan, đặc biệt là nhiều khái niệm mới ở môn hình học lớp 8, nên giáo viên còn gặp nhiều khó khăn bởi vì học sinh còn lúng túng chưa quen với phương pháp này
- Là phương pháp đòi hỏi giáo viên phải có nhiều kĩ năng khác ngoài kĩ năng sư phạm
- Giáo viên khó khăn trong việc đánh giá cụ thể hiệu quả làm việc của từng học sinh
- Năng lực học sinh không đồng đều nên đôi khi việc thảo luận nhóm mang tính máy móc và có hiệu quả chưa cao
3 Những kinh nghiệm và các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 3.1 Phương pháp dạy học thảo luận nhóm
Phương pháp dạy học thảo luận nhóm hay còn gọi là hợp tác nhóm hay PPDH hợp tác là một PPDH mà"học sinh được phân chia thành từng nhóm nhỏ riêng biệt, chịu trách nghiệm về một mục tiêu duy nhất, được thực hiện thông qua nhiệm vụ riêng biệt của từng người Các hoạt động cá nhân riêng biệt được
tổ chức lại, liên kết hữu cơ với nhau nhằm thực hiện một mục tiêu chung"
Ưu điểm: Giúp cho mọi học sinh tham gia một cách chủ động vào quá
trình học tập, tạo cơ hội cho các em có thể chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm, ý kiến để giải quyết các vấn đề có liên quan đến nội dung bài học; tạo cơ hội cho các em được giao lưu, học hỏi lẫn nhau; cùng nhau hợp tác giải quyết những nhiệm vụ chung
Nhược điểm: Nếu sử dụng không khéo thì thảo luận nhóm cũng có rất
nhiều nhược điểm như: mất nhiều thời gian vào một vấn đề, một số thành viên ỷ lại không hoạt động, hay lợi dụng thảo luận nhóm để làm việc riêng
Đê thảo luận nhóm có hiệu quả trước hết chúng ta phải xác định được vai trò của giáo viên, nhóm trưởng, các thành viên trong nhóm
3.1.1 Vai trò của giáo viên, nhóm trưởng và các thành viên:
+Vai trò của giáo viên
- Khi học sinh tiến hành thảo luận, giáo viên chuẩn bị từ vị trí người hướng dẫn sang vị trí người giám sát
- Quan sát để xem có những học sinh nào “đứng bên lề” hoạt động hay
không? nếu có giáo viên phải đưa các em vào không khí chung của nhóm
- Khen ngợi, khuyến khích và gợi ý nếu thật sự cần thiết
- Nhắc thời gian để các nhóm hoàn thành phần hoạt động của mình đúng thời gian quy định
+ Vai trò của nhóm trưởng
- Phải có khả năng tổ chức, phân công nhiệm vụ cho các nhóm viên, bố trí chỗ ngồi cho phù hợp, hướng dẫn nhóm thảo luận đúng với nội dung đã giao
- Phải biết linh hoạt, nhạy bén, có khả năng điều động tất cả các thành viên trong nhóm tham gia tích cực vào thảo luận; theo dõi, quan sát từng ngưòi
để có biện pháp điều chỉnh kíp thời; lắng nghe ý kiến đóng góp thảo luận của
Trang 7các nhóm viên, động viên khuyến khích những bạn ít nói, rụt rè phát huy tính năng động, sáng tạo của các bạn trong nhóm
- Tổ chức nhóm hoạt động có hiệu quả khi giáo viên không có mặt
- Như vậy, vai trò của nhóm trưởng là rất quan trọng vì vậy trong quá trình giảng dạy giáo viên cần phải quan sát thái độ và cách làm việc của từng học sinh để lựa chọn các nhóm trưởng cho thích hợp Tuy nhiên, nhóm trưởng không phải là ngưòi quyết định hết tất cả cho buổi thảo luận
Vai trò của các thành viên còn lại.
- Tiến hành hoạt động theo sự hướng dẫn của giáo viên, phân công của nhóm trưởng
- Đưa ra các ý kiến của mình để thảo luận nhóm
3.1.2 Những chuẩn bị cần thiết
Phương pháp thảo luận nhóm thành công hay không còn tuỳ thuộc vào sự chuẩn bị của giáo viên và học sinh Nếu giáo viên chuẩn bị tốt, dự kiến được tình huống xảy ra và có những biện pháp xứ lí kịp thời cũng như có sự hợp tác
từ học sinh thì phương pháp thảo luận nhóm sẽ mang lại kết quả cao
Dựa vào mục tiêu nội dung bài học giáo viên có thể xem xét xem có thể hoạt động nhóm được không? Chia theo cách nào? Cần chuẩn bị những gì để nhóm hoạt động có hiệu quả? Dự đoán những tình huống có thể xãy ra, và quan trọng hơn là "học sinh thu được lợi ích gì từ hoạt động này"
Về phí học sinh cần chuẩn bị tốt những gì mà giáo viên yêu cầu: như chuân bị bài củ, kiến thức thực tế liên quan và đồ dùng cần thiết nếu
3.1.3 Quá trình thực hiện
Khi sử dụng PPDH này, lớp học được chia thành những nhóm từ 4 đến 6 người Tùy mục đích sư phạm và yêu cầu của vấn đề học tập, các nhóm được phân chia ngẫu nhiên hoặc có chủ định, được duy trì ổn định trong cả tiết học hoặc thay đổi theo từng hoạt động, từng phần của tiết học, các nhóm được giao nhiệm vụ giống nhau hoặc mỗi nhóm nhận một nhiệm vụ khác nhau, là các phần trong một chủ đề chung
Để thực hiện việc dạy học thảo luận nhóm ta có thể tiến hành qua 3 bước:
Bước 1: Làm việc chung, chia nhóm
Bước 2 Làm việc theo nhóm
Bước 3 Đánh giá kết quả nhóm thảo luận và tổng kết trước toàn lớp
Căn cứ vào mục tiêu bài học, đặc điểm lớp học, và các điều kiện cụ thể
mà ta có thể chia nhóm cho hợp lí, với mổi cách chia ta hướng dẫn học sinh hoạt động cho phù hợp, và có cách đánh giá phù hợp nhằm phát huy được ưu điểm và hạn chế các nhược điểm của thảo luận nhóm
Có rất nhiều cách chia nhóm, do khuôn khổ của đề tài tôi xin trình bày một số cách chia mà tôi đã áp dụng tại trường THCS mà tôi đang dạy
Dựa vào năng lực học sinh, ta có thể chia nhóm thành hai cách:
Trang 8Cách 1: Chia lớp thành nhiều nhóm nhỏ sao cho mổi nhóm có đầy đủ các
mức năng lực tư duy.
Đây là cách chia nhóm mà tôi sử dụng nhiều nhất nó ổn định trong suốt
buổi dạy, mổi nhóm từ 4 đến 6 học sinh dựa trên nguyên tắc "hỗ trợ nhau" nên
trong nhóm phải có cả học sinh học tốt và học sinh học trung bình, yếu Nó phù hợp khi dạy những nội dung cơ bản theo yêu cầu của chuẩn kiến thức kỷ năng,
phù hợp với việc “thảo luận cùng một nội dung”.
Ưu điểm :
Là cách chia nhóm dễ làm phù hợp cho việc giảng dạy nhiều nội dung cơ
bản, hoạt đông trên nguyên tắc "hỗ trợ nhau" nên nó tạo điều kiện cho học sinh
giúp đở lẫn nhau trong học tập, từ đó giúp học sinh dễ hiểu bài, tăng cường tình bạn, tình đoàn kết
- Với cách chia nhóm này và với việc cùng thảo luận một nội dung tôi thấy tất cả các học sinh đều tập trung vào một vấn đề nên khi đánh giá nhóm nó thu hút được tất cả cả học sinh tập trung cao độ và tạo sự công bằng trong thi đua giữa các nhóm
Nhược điểm:
- Theo cách này thì một số thành viên học chưa tốt thường ỷ lại không mạnh dạn đưa ra các ý kiến, và khi trình bày kết quả trong nhóm thường cử thành viên học tốt trình bày kết quả thảo luận nhóm
Những điểm lưu ý
Là cách chia nhóm có rất nhiều ưu điểm nên ta cần phát huy tất cả các
ưu điểm này và khắc phục các hạn chế của nó
- Với bản tôi để khắc phục những hạn chế này khi chia nhóm dựa trên năng lực học sinh tôi đánh số thứ tự các thành viên trong nhóm theo năng lực: số
1 học sinh có năng lực tốt nhất theo theo số 2… cho đến hết
-Sau đó trong bước hoạt động nhóm, khi hướng dẫn học sinh thảo luận tôi yêu cầu những thành viên có năng lực yếu hơn đưa ra ý kiến trước sau đó các thành viên có năng lực tốt bổ sung góp ý và hướng dẫn những vấn đề mà còn sai hoặc còn thiếu
- Khi trình bày kết quả thảo luận: Tùy theo nội dung bài học và mục đích
của hoạt động nhóm tôi chó thể cho học sinh trình bày kết quả thảo luận bằng hai cách:
Cách 1: Tổ cử một đại diện trình bày lại kết quả thảo luận dưới dạng ngôn ngữ nói hoặc viết lại Để khắc phục sự ỷ lại của học sinh yếu và khuyến khích học sinh khá giỏi hướng dẫn học sinh yếu trong nhóm tôi sẽ yêu cầu một
thành viên trong nhóm trình bày dựa trên nguyên tắc "lấy ngẫu nhiên một thành
viên bất kì trong nhóm” (dựa vào số ngẫu nhiên trong máy tính) Với cách làm
này học sinh yếu kém bắt buộc phải hoạt động mới tiếp thu được bài, từ đó mới trình bày được kết quả, học sinh khá giỏi phải tích cực hướng dẫn cho bạn để đảm bảo lợi ích nhóm, đồng thời từ đó cũng cố kiến thức cho mình Tuy nhiên theo cách làm này khi đánh giá cho điểm nếu chọn theo nguyên tắc ngẫu nhiên
mà rơi vào những bạn có năng lực yếu thì thường không trình bày hết được kiến
Trang 9thức và kết quả không thể cao bằng những học sinh khá giỏi trình bày bày từ đó tạo nên tính tự ti đối với học sinh học yếu và sự không hài lòng đối với học sinh học tốt Để khác phục tôi đưa ra giải pháp cộng điểm theo số thứ tự cho những học sinh học yếu nếu điểm dưới 10 Ví dụ : thành viên số 1 cộng 0,5; số 2 cộng
1 điêm; số 3 cộng 1,5 Trong thực tế khi tiến hành theo cách này có nhiều học sinh yếu đã đem lại điểm cao cho toàn nhóm và từ đó các em thấy mình có giá trị trong nhóm, không còn tự ti từ đó mạnh dạn và cố gắng học tập Các thành viên khá giỏi không xem thường học sinh yếu nữa mà ra sức giúp đở để đem lại lợi ích cao cho nhóm
Sau khi đánh giá song một nhóm giáo viên có thể cho các nhóm khác nhận xét, cuối cùng chốt lại nội dung quan trọng của hoạt động
+ Cách 2: Trình bày dưới dạng hoàn thành phiếu hoặc viết ra giấy Với cách làm này sau khi các nhóm thảo luận song tôi sẽ chọn bài của một nhóm ra
để hướng dẫn lại và làm bài mẫu, hoặc dùng máy chiếu, bảng phụ đưa ra bài mẫu, đồng thời yêu cầu các nhóm đổi chéo bài cho nhau hướng dẫn các nhóm tự đánh giá lẫn nhau dựa trên bài trình bày mẫu Với cách làm này kết quả hoạt động của các em được đánh giá ngay tại lớp nên nó giúp giáo viên đánh giá được hoạt động của tất cả các nhóm từ đó có điều chỉnh cho phù hợp Cũng trong cách làm này học sinh được, đánh giá lẫn nhau do đó nó giúp học sinh vững kiến thức hơn và rèn luyện khả năng đánh giá bài
Trong cách làm này giáo viên lưu ý trợ giúp các nhóm (nếu cần) trong việc đánh giá các cách làm khác so với bài mẫu và giải đáp thắc mắc của các nhóm
- Sau khi đánh giá song giáo viên chốt lại nội dung cần nhớ
Chú ý: Với cách chia này, trong thực tế giảng dạy tôi thấy do kiến thức
còn nặng, một số giáo viên còn “tham kiến thức” nên thường áp dụng cách chia này sau đó “giao cho mổi nhóm thảo luận mổi nội dung khác nhau, hoặc mổi
nhóm thảo luận một khâu trong nội dung” Với cách làm này tuy tiết kiệm được
thời gian giảng dạy nhưng do các nhóm thảo luận các nội dung khác nhau nên khi kết luận thường không tập trung được học sinh, học sinh bị phân tán không thể hiểu sâu được những vấn đề mà nhóm mình không nghiên cứu thảo luận, hoặc đôi khi chỉ hiểu được một khâu trong nôi dung bài học mà toàn bộ các khâu các kiến thức này theo mục tiêu mình cần phải nắm được Đồng thời trong cáh làm này cũng không tạo được sự thi đua công bằng giữa các nhóm (vì nhóm làm yêu cầu dễ nhóm lại phải làm yêu cầu khó)
Cách 2: Chia nhóm theo năng lực học sinh riêng biệt Cách chia này phù
hợp với khi muốn “khai thác” thêm kiến thức, hay “lấp lổ hổng” kiến thức cho
học sinh yếu, và phù hợp với phần cũng cố, phần khai thác và luyện tập
Ưu điểm
Cùng một lúc đưa ra được nhiều kiến thức cho nhiều đối tượng khác
nhau, đặc biệt nó giúp giáo viên “khai thác” kiến thức nâng cao hay “lấp lỗ”
những kiến thức còn hổng cho học sinh yếu, mà vẫn có thời gian đảm bảo kiến thức cho học sinh khác theo chuẩn kiến thức kỷ năng
Trang 10Nhược điểm
Học sinh không cùng tập trung vào một vấn đề nên đánh giá mất nhiều thời gian và khó khăn hơn
Một số nhóm yếu kém chỉ làm những bài tập để lấp lỗ hổng kiến thức nên các em có phần nào tự ái, tự ti so với bạn bè
Những điểm cần lưu ý:
- Số lượng học sinh có học lực trung bình và khá vẫn chiếm phần lớn nên
số học này sẽ chia đều theo các nhóm (nhóm cơ bản) và giao nhiệm vụ cho các
em thảo luận theo kiến thức cơ bản, một bộ phận khác năng lực yếu hơn thì chia
thành một nhóm (nhóm lấp lỗ hổng) và giao nhiệm vụ cho các em thảo luận
nhằm mục đích lấp lổ hổng kiến thức, bộ phận còn lại có năng lực tốt hơn chia
vào một nhóm (nhóm khai thác) và giao nhiệm vụ cơ bản các em ngoài ra các
em còn được giao thêm phần khai thác nâng cao
- Do thảo luận các nội dung khác nhau nên học sinh chỉ tập trung tư tưởng vào phần kiến thức mà mình được thảo luận, nên khi đánh giá giáo viên chỉ tập trung đánh giá những phần trọng tâm cơ bản của kiến thức, phần khai thác nâng cao hay lấp lỗ hổng kiến thức nên đánh giá riêng cho từng nhóm riêng biệt này
- Phần bài tập cho nhóm khá giỏi cũng phải có những bài cơ bản song cơ bản mới đến những bài khó và khai thác Tương tự phần bài tập cho nhóm yếu kém ngoài việc lấp lổ cũng phải từng bước một đưa những bài tập theo yêu cầu
cơ bản Đồng thời trong quá trình dạy học phải động viên các nhóm có năng lực
yếu hơn, đưa dần những thành viên tiến bộ ra khỏi nhóm “lấp lỗ hổng”, vào
“nhóm cơ bản” và “nhóm khai thác”.
- Đây là cách chia nhóm cũng có khá nhiều ưu điểm, đặc biệt là khai thác được kiến thức cho học sinh khá giỏi, lấp lỗ hổng được kiến thức Các bài tập đưa ra phù hợp với khả năng của học sinh nên học sinh nhiệt tình tham ra và phát huy cao độ khả năng của mình
Dựa trên điều kiện sinh sống của các em giáo viên có thể chia nhóm theo khu vực địa lí.
Việc chia nhóm này có tác dụng tạo điều kiện cho học sinh giúp nhau ôn tập bài củ chuẩn bị bài mới, tìm hiểu được mối liên quan giữa thực tế và toán học
Để tạo điều kiện cho hoạt động nhóm theo cách này tôi thường chia học sinh sao cho mổi nhóm có cùng khu vực địa lí, hoặc nhóm các học sinh thân thiết với nhau
+ Ưu điểm.
- Tạo điệu kiện cho học sinh học ở nhà, từ đó giúp các em ôn tập kiến thức củ, chuẩn bị bài mới, đồng thời các em có dịp tìm hiểu được những bài tập cho thấy sự liên hệ giữa thực tế quanh ta với toán học như: đo đạc tính toán xung quanh ta, tìm hiểu những thứ xung quanh ta
+ Nhược điểm:
- Do không có giáo viên quản lí, giám sát nên việc hoạt động nhóm có thể
bị sai lệch, không đúng mục tiêu, đôi khi các em lợi dung để đi chơi