Để thực hiện hiệu quả việc nâng cao kĩ năng sống cho học sinh tiểu học,giúp phụ huynh, học sinh hiểu được tầm quan trọng của việc rèn kĩ năng sống làgiúp các em trang bị những năng lực c
Trang 1PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ:
I Lý do chọn đề tài:
“Kĩ năng sống” là nhân tố quan trọng để con người vươn lên gặt hái thànhcông Tuy nhiên “kĩ năng sống” ( KNS) không phải tự nhiên mà có Kĩ năngsống là kết quả của quá trình học tập và rèn luyện bản thân của mỗi con người
Ở tất cả các bậc học, giáo dục kĩ năng sống cần phải được quan tâm giáo dục,đặc biệt là đối với học sinh tiểu học
Thực tế cho thấy, việc rèn kĩ năng sống của các em ở trường tiểu học cònnhiều hạn chế, nguyên do chính là trong tư tưởng giáo viên, phụ huynh chỉ chútrọng đến việc dạy kiến thức, việc rèn kĩ năng sống cho học sinh còn chiếu lệ,giáo viên chưa nhận thức được tầm quan trọng của việc rèn kĩ năng sống chohọc sinh lớp mình đang dạy mà chỉ luôn chú trọng đến việc học kiến thức vănhóa…
Về phía học sinh, các em hay “nói trước quên sau” và chưa có khả năngvận dụng những điều đã học áp dụng vào thực tế Với học sinh tiểu học, tâm lý
độ tuổi cho thấy các em rất hiếu động, có nhu cầu hỏi đáp, không muốn bị ápđặt Mặt khác, các em một mực tin vào lời nói của thầy cô giáo, thầy cô nói gìthì các em nghe và làm theo Nếu nói rằng thầy cô giáo không quan tâm đến việcrèn kĩ năng sống là không đúng, nhưng việc rèn kĩ năng sống ở đây rất hạn chếnhất là việc lồng ghép vào tất cả các môn học cũng như lồng ghép vào các hoạtđộng ngoại khóa còn mơ hồ chứ chưa chú tâm thật sự rèn kĩ năng sống cho họcsinh
Để thực hiện hiệu quả việc nâng cao kĩ năng sống cho học sinh tiểu học,giúp phụ huynh, học sinh hiểu được tầm quan trọng của việc rèn kĩ năng sống làgiúp các em trang bị những năng lực cần thiết trong cuộc sống cho các em họcsinh nhằm phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của người học, phùhợp với đặc điểm của từng lớp học, tăng cường khả năng làm việc theo nhóm,rèn kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tác động vào tình cảm đem lạiniềm vui, hứng thú học tập cho học sinh
Nhận thức rõ tầm quan trọng của việc rèn kĩ năng sống cho học sinh củanhà trường, với cương vị là phó hiệu trưởng phụ trách công tác chuyên môn, bảnthân hết sức băn khoăn và trăn trở, nhiều đêm luôn vang trong đầu câu hỏi: Làmthế nào để nâng cao kĩ năng sống cho học sinh? Làm thế nào để học sinh biếtcách vận dụng kĩ năng sống vào trong cuộc sống hằng ngày? Với mong muốn
góp phần vào việc luận giải những vấn đề nói trên, tôi chọn đề tài "Một số kinh nghiệm chỉ đạo, tổ chức thực hiện giáo dục kĩ năng sống cho học sinh tiểu học." làm sáng kiến kinh nghiệm với mong muốn tìm ra những giải pháp nhằm
nâng cao chất lượng giáo dục kĩ năng sống cho học sinh của nhà trường
II Mục đích nghiên cứu:
- Nghiên cứu lí luận và thực trạng việc rèn kĩ năng sống cho học sinh tạitrường Tiểu học Nguyễn Văn Trỗi – Thành phố Thanh Hóa- Tỉnh Thanh hóahiện nay
Trang 2- Đề xuất những giải pháp cơ bản góp phần nâng cao chất lượng rèn kĩnăng sống cho học sinh trường Tiểu học Nguyễn Văn Trỗi – Thành phố ThanhHóa- Tỉnh Thanh Hóa trong thời gian tới.
- Nhằm giúp học sinh ý thức được giá trị của bản thân trong mối quan hệ
xã hội; giúp học sinh hiểu biết về thể chất, tinh thần của bản thân mình; có hành
vi, thói quen ứng xử có văn hóa, hiểu biết và chấp hành pháp luật…Mặt khác,giúp học sinh có đủ khả năng tự thích ứng với môi trường xung quanh, tự chủ,độc lập, tự tin khi giải quyết công việc, đem lại cho các em vốn tự tin ban đầu đểtrang bị cho các em những kĩ năng cần thiết làm hành trang bước vào đời
III Đối tượng nghiên cứu:
Một số kinh nghiệm chỉ đạo, tổ chức thực hiện giáo dục kĩ năng sống chohọc sinh trường tiểu học Nguyễn Văn Trỗi- Thành phố Thanh Hóa- Tỉnh ThanhHóa
IV Phương pháp nghiên cứu:
Để nghiên cứu đề tài này tôi sử dụng hệ thống các phương pháp sau:
Phương pháp nghiên cứu lí luận;
Trang 3PHẦN II GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I CƠ SỞ LÝ LUẬN:
Như chúng ta đã biết giáo dục là nền tảng của sự phát triển khoa học côngnghệ, phát triển nguồn nhân lực, đáp ứng nhu cầu của xã hội hiện đại và đóngvai trò chủ yếu trong việc nâng cao ý thức dân tộc, tinh thần trách nhiệm, nângcao năng lực của thế hệ hôm nay và mai sau
Nghị quyết số 29 Nghị quyết của BCH Trung ương Đảng khóa XI đã xác
định mục tiêu " Đổi mới căn bản toàn diện Giáo dục và Đào tạo đáp ứng yêu cầu CNH,HĐH trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng XHCN và hội nhập quốc tế" Để thực hiện thành công mục tiêu đó đòi hỏi sự nổ lực quyết tâm của
toàn ngành Giáo dục nói chung trong đó có Giáo dục Tiểu học nói riêng
Đối với bậc học Tiểu học, việc phối hợp giữa gia đình và nhà trường và
xã hội là một nhiệm vụ thiết thực, tạo nên mối liên hệ khăng khít, có sự tác độngqua lại từ đó tìm sự thống nhất về nội dung, phương pháp trong công tác giáodục Đây chính là điều kiện thuận lợi để nhà trường thực hiện tốt việc rèn kĩnăng sống cho học sinh nhằm giúp học sinh phát triển toàn diện
Giáo dục kĩ năng sống cho học sinh là giáo dục cho các em cách sống tíchcực trong xã hội hiện đại, là xây dựng hoặc thay đổi ở các em những hành vitheo hướng tích cực phù hợp với mục tiêu phát triển toàn diện nhân cách ngườihọc trên cơ sở giúp học sinh có tri thức, giá trị, thái độ và kĩ năng phù hợp
Vậy Kĩ năng sống là gì?
Có nhiều khái niệm và định nghĩa khác nhau về kĩ năng sống Mỗi địnhnghĩa được thể hiện dưới những cách thức tiếp cận khác nhau Thông thường kĩnăng sống được hiểu là những kĩ năng thực hành mà con người cần để có được
sự an toàn, cuộc sống khỏe mạnh với chất lượng cao
Theo Tổ chức văn hoá, khoa học và giáo dục Liên hợp Quốc (UNESCO)KNS là năng lực cá nhân để thực hiện đầy đủ các chức năng và tham gia vàocuộc sống hàng ngày KNS bao gồm một loạt các kỹ năng cụ thể, cần thiết chocuộc sống hàng ngày của con người Bản chất của KNS là kĩ năng tự quản bảnthân và kĩ năng xã hội cần thiết để cá nhân tự lực trong cuộc sống, học tập vàlàm việc hiệu quả Theo UNESCO, kĩ năng sống gắn với 4 trụ cột của giáo dục
đó là: Học để biết, học để làm, học để làm người và học để cùng chung sống Cụthể
- Học để biết: gồm các kĩ năng tư duy như là phê phán, sáng tạo, quyếtđịnh, giải quyết vấn đề, nhận thức được hậu quả,
- Học để làm: gồm các kĩ năng thực hiện công việc và các nhiệm vụ nhưđảm nhận trách nhiệm, kĩ năng đạt mục tiêu,
- Học để cùng chung sống: gồm kĩ năng giao tiếp, thương lượng, tự khẳngđịnh, hợp tác, làm việc theo nhóm,
- Học để làm người: gồm các kĩ năng cá nhân như ứng phó với căngthẳng, kiểm soát cảm xúc, tự nhận thức, tự tin, kiên định,
Trang 4Theo tổ chức Y tế thế giới(WHO), kĩ năng sống là kĩ năng thiết thực màcon người cần để có cuộc sống an toàn và khỏe mạnh, đó là những kĩ năng tâm
lý xã hội và giao tiếp mà mỗi cá nhân có thể tương tác với những người khácmột cách hiệu quả hoặc ứng phó với những vấn đề hay thách thức của cuộc sốnghằng ngày
Tương đồng với quan niệm của WHO, còn có quan niệm Kĩ năng sống là
những kĩ năng tâm lý - xã hội cơ bản giúp cho cá nhân tồn tại và thích ứng trongcuộc sống, giúp cho cá nhân vững vàng trước cuộc sống có nhiều thách thứcnhưng cũng nhiều cơ hội trong thực tại…Kĩ năng sống đơn giản là tất cả điềucần thiết chúng ta phải biết để có được khả năng thích ứng với những thay đổidiễn ra hằng ngày trong cuộc sống
Theo Quỹ nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF): Kĩ năng sống là tập hợp
rất nhiều kĩ năng tâm lý xã hội và giao tiếp cá nhân giúp cho con người đưa ranhững quyết định có cơ sở, giao tiếp một cách có hiệu quả, phát triển các kĩnăng tự xử lý và quản lý bản thân nhằm giúp họ có một cuộc sống lành mạnh và
có hiệu quả
Tóm lại, KNS là khả năng làm chủ bản thân của mỗi người, khả năngứng xử phù hợp với những người khác và với xã hội, khả năng ứng phó tíchcực trước các tình huống của cuộc sống
Từ quan điểm này, Chỉ thị số 40/2008/CT - BGDĐT ngày 22/7/2008 của
Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc phát động phong trào thi đua "Xây dựng trườnghọc thân thiện, học sinh tích cực" trong các trường phổ thông giai đoạn 2008 -
2013 đã xác định nội dung rèn luyện kĩ năng sống cho học sinh, bao gồm ba nộidung sau:
- Rèn luyện kĩ năng ứng xử hợp lí với các tình huống trong cuộc sống,thói quen và kĩ năng làm việc, sinh hoạt theo nhóm
- Rèn luyện sức khỏe và ý thức bảo vệ sức khỏe, kĩ năng phòng, chống tainạn giao thông, đuối nước và các tai nạn thương tích khác
- Rèn luyện kĩ năng ứng xử văn hóa, chung sống hòa bình, phòng ngừabạo lực và các tệ nạn xã hội
Hướng dẫn nhiệm vụ năm học 2015-2016 của Sở Giáo dục và Đào tạo,Phòng GD & ĐT Thành phố Thanh Hóa nêu rõ: Tiếp tục thực hiện sáng tạo cácnội dung của hoạt động “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”,chú trọng các hoạt động:
- Giáo dục đạo đức, kĩ năng sống cho học sinh thông qua các môn học,hoạt động giáo dục và xây dựng quy tắc ứng xử văn hoá Nhà trường chủ độngphối hợp với gia đình và cộng đồng cùng tham gia chăm sóc giáo dục đạo đức
và kĩ năng sống cho học sinh Thực hiện Chỉ thị 1537/CT-BGDĐT ngày05/5/2014 của Bộ GD&ĐT về tăng cường và nâng cao hiệu quả một số hoạtđộng giáo dục cho học sinh, sinh viên trong các cơ sở giáo dục, đào tạo; Thông
tư số 04/2014/TT-BGDĐT ngày 28/02/2014 ban hành quy định về quản lí hoạtđộng giáo dục kĩ năng sống và hoạt động giáo dục ngoài giờ chính khóa; Thông
tư số 17/2014/TT-BGDĐT ngày 14/3/2014 Quy định về hoạt động chữ thập đỏ
Trang 5trong trường học; Công văn số 1490/SGDĐT-GDTH ngày 11/8/2015 về việcHướng dẫn tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở tiểu học.
- Đẩy mạnh các giải pháp nhằm xây dựng trường, lớp xanh, sạch, đẹp; đủnhà vệ sinh sạch sẽ cho học sinh và giáo viên
- Đưa các nội dung giáo dục văn hoá truyền thống, giáo dục thông qua disản vào nhà trường Tổ chức các hoạt động vui chơi, giải trí tích cực, các hoạtđộng văn nghệ, thể thao, trò chơi dân gian, dân ca, múa hát tập thể sân trường,tham gia trình Du lịch Xứ Thanh và tổ chức hoạt động ngoại khoá phù hợp vớiđiều kiện của nhà trường và địa phương Hướng dẫn học sinh tự quản, chủ động
tổ chức, điều khiển các hoạt động tập thể và hoạt động giáo dục ngoài giờ lênlớp
Theo cơ sở lí luận nêu trên, tôi nhận thấy các cơ sở lý luận này rất thiếtthực, cần nêu cao những lý luận trên để áp dụng vào thực tế Vì vậy công tác chỉđạo rèn kĩ năng sống cho học sinh trường tiểu học Nguyễn Văn Trỗi- Thành phốThanh Hóa là rất cần thiết và cần thực hiện ngay Nó là hành trang, là phươngpháp luận quý báu làm cơ sở cho đội ngũ cán bộ giáo viên vững tin hơn, trí tuệsắc sảo hơn nhằm góp phần nâng cao hiệu quả rèn kĩ năng sống cho học sinhtrường Tiểu học Nguyễn Văn Trỗi – Thành phố Thanh Hóa để từng bước thựchiện phát triển sự nghiệp giáo dục cho học sinh ở bậc Tiểu học
II THỰC TRẠNG CỦA CÔNG TÁC RÈN KĨ NĂNG SỐNG CHO HỌC SINH TRƯỜNG TIỂU HỌC NGUYỄN VĂN TRỖI- TP THANH HÓA
Trường Tiểu học Nguyễn Văn Trỗi nằm gần trung tâm Thành phố ThanhHoá, với bề dày thành tích dạy tốt học tốt, nhà trường luôn ở vị trí tốp cáctrường đi đầu trong các phong trào thi đua của ngành về chất lượng giáo dụctoàn diện: Chất lượng các môn văn hoá, chất lượng giáo dục đạo đức, chất lượngcác hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp Hơn nữa, nhà trường có một đội ngũgiáo viên trẻ, say sưa với công việc, tâm huyết với nghề, yêu thương học sinh vànhiệt tình trong công việc, có khả năng lĩnh hội và vận dụng tốt trong việc đổimới phương pháp, nâng cao chất lượng dạy học Năm học 2016- 2017, nhàtrường có 35 lớp với 1415 học sinh, đa số các em đều ngoan ngoãn, chăm học,yêu thích các hoạt động tập thể ở trường, yêu thích các hoạt động xã hội, nhiều
em có khả năng học tập và vận dụng tốt những bài học vào cuộc sống hằng ngàynhư giúp đỡ cha mẹ những công việc vừa sức, tự vệ sinh cá nhân sạch sẽ, có khảnăng diễn thuyết trước đông người, giao tiếp lịch sự với thầy cô, bạn bè, nhữngngười thân trong gia đình và những người xung quanh Nhiều em đã có được sự
tự tin, nhanh nhẹn, chững chạc xử lí mọi công việc được giao một cách có suynghĩ, chắc chắn và khôn khéo
Tuy nhiên qua nghiên cứu tình hình thưc tế nhà trường và theo dõi các emthông qua các hoạt động tại trường, tôi nhận thấy rằng một số em cũng đã dầnhình thành cho mình một số kĩ năng cơ bản như biết giữ gìn vệ sinh cá nhân,trường lớp, làm việc theo nhóm, tham gia các hoạt động tập thể tại trường Tuy nhiên khi đưa các em đi tham gia các hoạt động giao lưu với học sinh cáctrường trên địa bàn thành phố và tham quan, học tập ở những khu Di tích Lịch
Trang 6sử, Văn hóa địa phương tôi lại nhận ra rằng học sinh mình chưa thành thạolắm một số kĩ năng cần thiết như: tự tin tham gia giao lưu trước tập thể, giữ vệsinh nơi công cộng, lên xuống xe an toàn, xử lí các tình huống bất ngờ, Các
em chưa mạnh dạn, tự tin nơi đông người Khi tham gia các hoạt động cấp thànhphố, được người dẫn chương trình mời hát hoặc giao lưu với khán giả, các emchưa dám xung phong Nếu được mời tham gia thì các em nói chưa trôi chảy, Khi các em tham gia tham quan một số nơi công cộng hoặc khu Di tích Lịch sử,các em chưa có thói quen giữ gìn vệ sinh chung, còn vứt rác chưa đúng nơi quyđịnh và hay sờ tay vào hiện vật được trưng bày
Là trường có gần 80% học sinh bán trú Các em đến học và ở lại trường từ
7 giờ sáng đến 16 giờ Việc học tập, sinh hoạt, ăn nghỉ buổi trưa tại trường củacác em đã được thầy cô giáo và nhân viên nhà trường hướng dẫn, giúp đỡ tậntình Qua theo dõi, tôi nhận thấy đa số các em đã biết tự phục vụ, chăm sóc bảnthân mình (vệ sinh cá nhân, ăn uống ) Tuy nhiên vẫn còn một số học sinh chưathực hiện tốt được việc này Với thực tiễn như trên, đội ngũ cán bộ quản lý nhàtrường chúng tôi đưa ra các biện pháp khắc phục bằng cách tổ chức nhiều hoạtđộng trong và ngoài giờ lên lớp để giúp các em có được một số kĩ năng sống cầnthiết nhằm phát triển toàn diện bản thân đồng thời góp phần hưởng ứng tích cựcphong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”. Qua tiến hành khảo sát bằng nhiều hình thức như phỏng vấn, tổ chức tròchơi tình huống, phiếu thăm dò, thông qua các hoạt động học tập để đánh giámức độ đạt được một số kĩ năng sống của học sinh, chúng tôi thu được kết quảnhư sau:
BẢNG KẾT QUẢ KHẢO SÁT CÁC KĨ NĂNG SỐNG
CỦA HỌC SINH ĐẦU NĂM HỌC 2016 – 2017
Kĩ năng được đánh giá
Kết quả - Tính theo tỷ lệ % Khối lớp nhỏ
(khối 1, 2, 3)
Khối lớp lớn (khối 4, 5) Khá,
tốt
Bình thường
Chưa tốt
Khá, tốt
Bình thường
Chưa tốt
Kĩ năng giao tiếp 24,3 53,6 22,1 31,6 50,1 18,3
Kĩ năng hợp tác làm việc theo nhóm 40,4 32,9 26,7 45,8 34,9 19,3
Kĩ năng chia sẻ, cảm thông 35,7 36,1 28,2 45,7 33,3 21
Kĩ năng làm các công việc lao động
Kĩ năng thực hiện nếp sống văn
minh nơi công cộng 29,9 36,8 33,3 34,7 43,8 21,5
Kĩ năng tham gia giao thông an toàn 38,2 43,7 18,1 25,3 38,6 36,1
Kĩ năng phòng tránh tai nạn, thương
Kĩ năng thể hiện sự tự tin 31,1 36,9 32 39,9 32 28,1
Trang 7Nhìn vào kết quả điều tra đối với 2 nhóm khối lớp: Nhóm khối nhỏ (lớp 1,
2, 3); Nhóm khối lớn ( khối 4, 5), chúng ta thấy được những kĩ năng các em đạtđược ở mức độ tốt còn thấp, ở mức độ chưa tốt còn cao Hoặc với cùng một kĩnăng nhưng khối này cao thì khối kia lại thấp Điều đó chứng tỏ rằng, với các độtuổi khác nhau thì việc thể hiện các kĩ năng cũng khác nhau tuỳ theo tâm lí lứatuổi Ví dụ: Khối lớp 4, 5 khả năng làm việc theo nhóm, tổ chức các hoạt động,
tự chăm sóc và bảo vệ sức khoẻ bản thân, một số nội dung của kĩ năng giao tiếpđược thực hiện tốt hơn lớp 1, 2 vì các em lớn hơn, được tiếp xúc với môi trườngnhiều hơn, nhận thức tốt hơn, nhưng với nhiều học sinh lớp 4,5 việc nói lời xinlỗi, cảm ơn trong giao tiếp hay việc chia sẻ cảm xúc của mình với mọi ngườihoặc chia sẻ cảm thông với người khác lại là điều làm các em ngại ngùng, khónói Với lớp 1, 2, 3 do còn bé, hồn nhiên hơn nên việc nói lời cảm ơn, xin lỗihay việc bộc lộ và chia sẻ cảm xúc được thực hiện rất tốt phù hợp với lứa tuổi.Theo đó người giáo viên cần nắm bắt tâm sinh lí lứa tuổi của học sinh để có biệnpháp rèn luyện giáo dục phù hợp thì mới đạt kết quả cao
III GIẢI PHÁP VÀ TỔ CHỨC THỰC HIỆN:
Từ thực tiễn nêu trên, tôi đã cùng bàn bạc, tham mưu với ban giám hiệunhà trường và tiến hành một số giải pháp như sau:
1 Nâng cao nhận thức trong cán bộ, giáo viên, nhân viên về công tác giáo dục kĩ năng sống cho học sinh.
Xác định việc giáo dục kĩ năng sống cho học sinh, giáo viên chủ nhiệm cóvai trò quan trọng, thầy cô chính là cầu nối trung gian giữa nhà trường và giađình học sinh Vì vậy, tôi đã triển khai, quán triệt lại trong hội đồng sư phạm cácvăn bản của ngành về những nội dung và hướng dẫn thực hiện phong trào thiđua “Xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực” Qua việc giới thiệu 5nội dung của phong trào này, chúng tôi phân tích cho cán bộ giáo viên nắm đượcmột số khái niệm về kĩ năng sống, các loại kĩ năng sống và sự cần thiết phảigiáo dục kĩ năng sống cho học sinh Đồng thời giúp các thầy cô giáo sự cần thiếtphải giáo dục kĩ năng sống cho học sinh là giúp trẻ có cơ hội rèn luyện thóiquen, biết cách đối diện và đương đầu, vượt qua những khó khăn, thử tháchtrong học tập cũng như trong mọi hoạt động khác Giúp trẻ rèn luyện, phát triểntính cách tự chủ, tự tin vào bản thân, có tinh thần trách nhiệm cao, có khả năngdiễn đạt, thuyết phục, hình thành lối sống lành mạnh, phẩm chất đạo đức tốt,tương thân tương ái, biết chia sẻ, giúp đỡ người khác Rèn luyện kĩ năng sốngcho học sinh là giúp các em rèn luyện kĩ năng ứng xử thân thiện trong mọi tìnhhuống; có thói quen và kĩ năng làm việc theo nhóm, kĩ năng hoạt động xã hội;giáo dục cho học sinh thói quen rèn luyện sức khoẻ, ý thức bảo vệ bản thân,phòng ngừa tai nạn giao thông, đuối nước và các tệ nạn xã hội Đó chính lànhững yếu tố quan trọng giúp mỗi người đạt được thành công trong sống
Tôi cũng đã lưu ý với các thầy cô giáo việc giáo dục kĩ năng sống cho họcsinh có thành công hay không, phụ thuộc rất lớn vào tư chất, đạo đức và nănglực của thầy giáo, cô giáo Vì vậy chúng tôi cũng đã xác định với các thầy côgiáo: Muốn giáo dục kĩ năng sống cho học sinh tốt, trước hết, mỗi thầy giáo, cô
Trang 8giáo phải giáo dục cho học sinh bằng sự nêu gương Thầy giáo, cô giáo phảigương mẫu trong ứng xử, trong công việc Mỗi thầy cô giáo phải là một tấmgương sáng về học tập và rèn luyện cho học sinh noi theo.
Để thực hiện tốt việc này, tôi đã xây dựng kế hoạch phối hợp với Đội vàĐoàn TNCS Hồ Chí Minh, Công đoàn của nhà trường phát động toàn thể nhàgiáo, người lao động của trưởng tiếp tục hưởng ứng tích cực cuộc vận động
"Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” và cuộc vận động: "Mỗithầy giáo, cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo" do ngành phátđộng bằng việc đăng ký những nội dung học tập cụ thể Chúng tôi cũng đã tổchức cho các tổ chuyên môn theo dõi Sau mỗi đợt phát động có sơ kết, đánhgiá, góp ý cụ thể từng thành viên của tổ mình để kịp thời giúp nhau khắc phụcnhững tồn tại của bản thân
2 Ban Giám hiệu tiếp tục tổ chức thực hiện tốt cuộc vận động "Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực".
Cán bộ quản lí nhà trường thường xuyên tổ chức thực hiện tốt nhiệm vụ
của ngành, triển khai đầy đủ các nội dung cuộc vận động thi đua " Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực" trong nhà trường tới toàn thể cán bộ
giáo viên và các em học sinh Cùng với việc nghiên cứu đổi mới phương phápdạy và học, Ban Giám hiệu nhà trường luôn trăn trở tìm lời giải cho "bài toán" tổchức các hoạt động giáo dục kỹ năng sống nhằm nâng cao chất lượng giáo dụctoàn diện cho học sinh Đó là:
Hằng tuần, trong các buổi chào cờ, Ban Giám hiệu (BGH) nhà trường liêntục thay đổi hình thức tổ chức Nội dung của buổi chào cờ không chỉ là đánh giáxếp loại nền nếp, học tập, các hoạt động giáo dục trong tuần của giáo viên tổngphụ trách Đội và phổ biến kế hoạch tuần tới của Ban Giám hiệu mà chúng tôi đểcho học sinh thay mặt cho lớp trực cờ đỏ tự đánh giá nhận xét nền nếp hoạt độngcủa các lớp và thêm phần giao lưu văn nghệ, giải câu đố trên báo Đội, kểchuyện, đọc thơ theo chủ điểm Phần triển khai nội dung công việc của BGHchúng tôi thường tổ chức dưới hình thức trao đổi vấn đề, tương tác, trò chuyệnvới học sinh để đi đến những thống nhất về quan điểm xử lí những vấn đề cụ thểdiễn ra trong trường, điều chỉnh trong kế hoạch, trong cách làm, trong các tiêuchí đánh giá thi đua đồng thời tuyên dương những gương học sinh làm việc tốt,phê bình những những học sinh vi phạm khuyết điểm để học sinh toàn trườngcùng thi đua phấn đấu trong tuần mới
Trong những buổi hội đồng giáo dục, lãnh đạo nhà trưòng luôn dân chủthảo luận tìm ra các giải pháp tốt nhất để nâng cao chất lượng các hoạt độnggiáo dục Làm tốt công tác bồi dưỡng tư tưởng, tình cảm, tinh thần, trách nhiệmcho cán bộ giáo viên Trong trường luôn tạo ra bầu không khí thân thiện, sự gầngũi và gắn kết giữa giáo viên và học sinh, động viên khuyến khích các em chia
sẻ với nhau về những sở thích, ước mơ Đây là điều kiện giúp cho cô trò hiểunhau hơn, phát triển khả năng giao tiếp trong môi trường tự nhiên không bị gò
bó, áp đặt Môi trường tốt giúp cho cô và trò cùng hướng tới một chất lượngtoàn diện, cùng yêu thích và say mê dạy và học những kĩ năng sống
Trang 93 Nghiêm túc thực hiện chủ trương đưa nội dung giáo dục kĩ năng sống vào chương trình học của nhà trường - Tích hợp trong các môn học.
Từ trước đến nay, giáo dục KNS cho học sinh, thực chất luôn được giáoviên cập nhật rèn luyện qua phần nội dung liên hệ thực tế trong mỗi bài học.Song từ nhiều năm nay, một trong những điều kiện thuận lợi rèn KNS cho giáo
viên và học sinh là bộ giáo trình" Giáo dục kĩ năng sống" đã đến với mỗi thầy
cô Đó là cơ sở để giúp giáo viên sử dụng các phương pháp và kĩ thuật dạy học
tích cực để tổ chức cho học sinh được thực hành, trải nghiệm một số kĩ năngsống cơ bản, cần thiết cho các em Với cách tiếp cận này, việc giáo dục KNS sẽkhông làm nặng nề quá tải nội dung môn học và các hoạt động giáo dục ngoàigiờ lên lớp, mà ngược lại còn giúp cho việc học tập các môn học và tham gia cáchoạt động giáo dục của học sinh trở nên nhẹ nhàng, thoải mái, thiết thực và hiệuquả hơn Cập nhật nội dung và phương pháp giáo dục KNS thực chất là đổi mớiphương pháp dạy học theo hướng phát huy tính độc lập của học sinh gắn vớithực tiễn, có tài liệu bổ trợ phong phú, sử dụng thiết bị dạy học và ứng dụngcông nghệ thông tin trong dạy học, luôn tạo cho các em tính chủ động, tích cực,hứng thú trong học tập; phát huy tính sáng tạo, tạo được bầu không khí cởi mởthân thiện của lớp của trường Trong giờ học tạo cho các em nhiều cơ hội đượcnói, được trình bày trước nhóm bạn, trước tập thể, nhất là các em còn hay rụt rè,khả năng giao tiếp kém qua đó góp phần tích luỹ KNS cho các em
Bên cạnh đó, ban giám hiệu nhà trường đã chỉ đạo giáo viên chủ nhiệmcác lớp cập nhật địa chỉ các bài học cần dạy tích hợp rèn KNS cho học sinh củalớp theo chương trình mà Bộ Giáo dục và Đào tạo hướng dẫn Hằng tuần,Tổtrưởng - Phó Hiệu trưởng phụ trách chuyên môn thường thường xuyên kiểm traviệc cập nhật những nội dung giáo dục kĩ năng sống trong việc chuẩn bị kếhoạch bài học của giáo viên Ngoài ra, BGH còn phải chú trọng việc dự giờthăm lớp kiểm tra đôn đốc, theo dõi việc tổ chức thực hiện thực tế trên lớp họccủa từng giáo viên để có biện pháp điều chỉnh, chỉ đạo kịp thời phát huy ưuđiểm, khắc phục nhược điểm Nhà trường động viên giáo viên truy cập internetcập nhật thêm những tư liệu mới mang tính thời sự, ứng dụng công nghệ thôngtin đưa tư liệu vào trong bài giảng làm tăng tính hấp dẫn tiết học bởi những hìnhảnh minh hoạ sinh động Đối với những hành vi chưa tốt gây hậu quả xấu chobản thân và xã hội phải được giáo viên cập nhật thông tin bằng những hình ảnhsinh động phù hợp với tư duy học sinh tiểu học Những ví dụ trong bài giảngnhư là những minh chứng sống động để các em nhận ra đâu là việc nên làm haynên tránh Ví dụ lấy hình ảnh rạp chiếu phim hay rạp hát với bao nhiêu loại rácthải sau khi mọi người ra về, hay hình ảnh những người dân xả rác ra sông, suối;trẻ em hái hoa trong công viên, trong vườn trường….để giáo dục cho các em ýthức bảo vệ môi trường
Để đạt được mục tiêu, giáo viên cần kiên trì, quyết tâm thực hiện từngbước và liên tục trong suốt quá trình giảng dạy bởi giáo dục kỹ năng sống khôngphải chỉ trong ngày một ngày hai mà là một quá trình lâu dài, liên tục bằng trách
Trang 10nhiệm, bằng kinh nghiệm, vốn sống và bằng chính chuẩn mực về đạo đức lốisống của mình.
Qua từng tiết dạy, giáo viên hướng dẫn học sinh kĩ năng làm việc theonhóm: biết cách phân công công việc, lắng nghe ý kiến người khác, tranh luận,biết chấp nhận đúng sai, thống nhất ý kiến, thực hiện đúng ý kiến đã thốngnhất… Đây là kĩ năng hết sức cần thiết khi các em trưởng thành, làm việc trongtập thể
Như vậy, không những tập trung dạy KNS ở mỗi tiết chuyên biệt, mà cònlồng ghép rèn KNS ở tất cả các môn học Giáo viên đều có thể khéo léo lồngghép, liên hệ thực tiễn để đưa học sinh của mình từ những bài học trong sách vở
về với cuộc sống thường nhật, các em trải nghiệm qua thực tế mà hình thànhnhững thói quen tốt, nhân cách sống
4 Lựa chọn những kĩ năng cơ bản, phù hợp với lứa tuổi để tổ chức rèn luyện cho học sinh
Ngoài việc nâng cao nhận thức về việc rèn KNS cho giáo viên và quántriệt, kĩ năng sống của con người thì rất đa dạng Vì vậy, để tập trung thực hiện
có hiệu quả việc giáo dục kĩ năng sống cho học sinh, việc làm đầu tiên là tôi lựachọn một số kĩ năng sống cần thiết, phù hợp với thực tế của học sinh mình để tổchức rèn luyện chứ không thực hiện dàn trải Qua theo dõi và lập phiếu khảo sát,tôi đã chọn ra một số kĩ năng cần tập trung đó là: kĩ năng giao tiếp; kĩ năng hợptác làm việc theo nhóm; kĩ năng chia sẻ, cảm thông; kĩ năng làm các công việclao động đơn giản; kĩ năng thực hiện nếp sống văn minh nơi công cộng; kĩ năngtham gia giao thông an toàn; kĩ năng phòng tránh tai nạn, thương tích Và tôitiến hành lựa chọn nội dung, hình thức tổ chức phù hợp với từng kĩ năng
5 Chỉ đạo giáo viên chủ nhiệm đầu tư nâng cao chất lượng giờ sinh hoạt lớp, sinh hoạt Đội –Sao hằng tuần