Đặc biệt trong trường Tiểu học, việc “Kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên” là một trong những khâu quan trọng bậc nhất trong công tác quản lý giáo dục.. Việc kiểm tra đánh giá toàn diệ
Trang 11 MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài:
Như chúng ta đã biết, “Giáo dục đào tạo là quốc sách hàng đầu, là sự nghiệp của nhà nước, của Đảng và của toàn dân” Để phát triển sự nghiệp giáo dục tăng cường hiệu lực quản lý của nhà nước về giáo dục nhằm nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài phục vụ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ tổ quốc vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ văn minh
Trong hệ thống giáo dục quốc dân, mục tiêu giáo dục Tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản để học sinh tiếp tục học lên bậc trung học cơ
sở hoặc hoà nhập vào cuộc sống Giáo dục Tiểu học được khẳng định: “Bậc Tiểu học
là bậc học nền tảng” Với vị trí đặc biệt quan trọng của bậc Tiểu học thì việc chăm lo giáo dục Tiểu học không chỉ nâng cao chất lượng đào tạo mà còn nâng cao chất lượng cuộc sống cho cộng đồng
Muốn làm tốt được vấn đề này thì người Hiệu trưởng phải chịu trách nhiệm trước Nhà nước về mọi hoạt động của nhà trường Cụ thể là trong quá trình quản lý phải thực hiện tốt các chức năng quản lý và chu trình quản lý Đặc biệt trong trường Tiểu học, việc “Kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên” là một trong những khâu quan trọng bậc nhất trong công tác quản lý giáo dục Cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng đã nói: “Lãnh đạo và kiểm tra là một” Bên cạnh đó, công tác kiểm tra đánh giá toàn diện sẽ giúp cho người Hiệu trưởng nắm được những quy trình thực hiện diễn ra như thế nào? Đúng hay sai? để có tác động đảm bảo được mục tiêu giáo dục
Việc kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên không chỉ nhằm mục đích đánh giá xếp loại thi đua mà điều cơ bản là sự xác nhận năng lực, ý thức trách nhiệm, hiệu quả công việc, khả năng và năng lực tiềm tàng của từng giáo viên trong quá trình thực hiện nhiệm vụ được giao Từ việc xác nhận đúng năng lực của từng giáo viên để bố trí, sắp xếp công việc hợp lý, phù hợp với khả năng và điều kiện hoàn cảnh của từng người Mặt khác kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên còn giúp cho họ thấy được ưu điểm cũng như nhược điểm của bản thân trong quá trình công tác, giảng dạy Từ đó có những biện pháp khắc phục kịp thời nhằm đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ
Công việc của giáo viên là một loại hình hoạt động đặc biệt, vừa mang tính khoa học, vừa mang tính nghệ thuật Đối tượng lao động của học là con người, sản phẩm của họ là nhân cách và trí tuệ học sinh - nguồn nhân lực, tài lực quý giá nhất của mỗi quốc gia Do vậy việc kiểm tra đánh giá giáo viên ngày càng cụ thể, chính xác, khoa học dân chủ và công bằng
Kiểm tra là khâu kéo dài nhất trong bốn chức năng của chu trình quản lý, được tiến hành trong suốt quá trình thực hiện các nhiệm vụ năm học Nhờ hoạt động kiểm tra Hiệu trưởng sẽ đánh giá được các hoạt động của giáo viên; đồng thời còn phát hiện được sai lầm, lệch lạc trong qúa trình quản lý Từ đó điều chỉnh các hoạt động kiểm tra, quản lý tiếp theo và uốn nắn, bồi dưỡng, điều chỉnh và cung cấp những kinh nghiệm thực tiễn cho giáo viên Kiểm tra còn có
cơ sở khoa học và tạo lập mối liên hệ ngược (Thông tin phản hồi), cung cấp
Trang 2những thông tin được đánh giá chính xác cho người quản lý Như Bác Hồ đã
nói:“ Thanh tra là tai mắt của trên, là người bạn của dưới”
Công tác kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên của người Hiệu trưởng còn có tác dụng rất lớn trong việc nâng cao chất lượng giảng dạy của giáo viên và việc học tập của học sinh
Qua thời gian làm công tác quản lý ở trường Tiêu học Đông Cương, tôi thấy hoạt động kiểm tra đánh giá hoạt động của giáo viên là công việc mà tôi rất tâm đắc Vì kiểm tra trong quản lý trường học là phương thức thu nhận thông tin
về tình hình chất lượng, về nội dung, về tổ chức của các hoạt động giáo dục Đó
là một hệ thống những quan sát, phân tích và so sánh xem lao động sư phạm thực tế có phù hợp với kế hoạch, chỉ tiêu, quy tắc đã dự kiến trước hay không
Đó là sự thể hiện rõ kết quả tác động của giáo viên đến học sinh, vạch rõ những lệch lạc đã phạm phải so với các yêu cầu sư phạm và các nguyên tắc tổ chức để điều chỉnh, sửa đổi, hoàn thiện công tác đó
Vì vậy muốn quản lý tốt nhà trường và để nâng cao hiệu qủa giáo dục thì người Hiệu trưởng cần tập trung vào việc thực hiện chức năng kiểm tra không những về mặt thời gian mà còn phải suy nghĩ, tìm tòi về nội dung và biện pháp cho hoạt động kiểm tra Đó chính là cách quản lý khoa học mà Lê - Nin đã đưa
ra trong tác phẩm “Làm gì”? “Các công việc như các mắt xích trong toàn bộ một cái xích, ta phải tìm ra mắt xích nào chủ yếu để tác động đến nó có tác dụng nhất ”
Xuất phát từ những vấn đề trên, tôi mạnh dạn lựa chọn đề tài nghiên cứu
là: "Một số biện pháp nâng cao chất lượng kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên ở trường Tiểu học Đông Cương - Thành phố Thanh Hóa".
1.2 Mục đích yêu cầu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận về kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên trường Tiểu học và thực trạng công tác kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên ở trường Tiểu học Đông Cương để đề xuất những biện pháp tiến hành kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên trường Tiểu học của người Hiệu trưởng góp phần nâng cao hiệu quả của công tác quản lý giáo dục
1.3 Đối tượng nghiên cứu
- Nghiên cứu về các biện pháp kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên, đối tượng chính là giáo viên đang trực tiếp giảng dạy tại nhà trường trong những năm học gần đây
1.4 Phương pháp nghiên cứu
Đề tài đã sử dụng các nhóm phương pháp sau:
* Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
* Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
a) Phương pháp quan sát b) Phương pháp phỏng vấn, điều tra
c) Phương pháp tổng kết kinh nghiệm quản lý giáo dục
Trang 32 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2.1 Cơ sở lý luận về vấn đề kiểm tra đánh giá toàn diện của giáo viên Tiểu học.
2.1.1 Một số quan điểm chỉ đạo của Đảng và Nhà nước:
Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm đến sự nghiệp giáo dục Vấn đề đó không chỉ thể hiện bằng những chỉ thị, Nghị quyết định hướng cho sự phát triển giáo dục trong từng thời kỳ, từng giai đoạn và mục tiêu phấn đấu cho từng thời điểm mà còn tạo nhiều điều kiện cho giáo dục phát triển Quan điểm chỉ đạo của Đảng là “đầu tư cho giáo dục là đầu tư cho phát triển”, “giáo dục là quốc sách hàng đầu”
Đặc biệt Đảng và Nhà nước ta luôn coi trọng bậc học Tiểu học Bậc học nền tảng đã khẳng định: “Trường Tiểu học là đơn vị cở sở của hệ thống giáo dục quốc dân nước cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, trực tiếp đảm nhận việc giáo dục từ lớp 1 đến lớp 5 cho trẻ từ 6 đến 14 tuổi, hình thành ở học sinh cơ sở ban đầu cho sự nghiệp phát triển toàn diện nhân cách con người Việt Nam XHCN theo mục tiêu Tiểu học” ( Điều lệ Trường Tiểu học) Giáo dục & Đào tạo nước ta trong thời gian qua đã đạt được nhiều thành tựu song vẫn còn nhiều hạn chế chất lượng và hiệu quả giáo dục chưa thực sự đáp ứng những yêu cầu đòi hỏi ngày càng cao của xã hội Nguyên nhân những yếu kém trên là “công tác thanh tra giáo dục còn quá yếu, thiếu biện pháp hữu hiệu để kiểm tra đánh giá chất lượng” (Nghị quyết TW 5 khoá VII)
Như vậy Đảng và Nhà nước ta rất coi trọng việc dạy học trong nhà trường nói chung và bậc Tiểu học nói riêng Dạy học ở trường Tiểu học phải là một nghề, nghề dạy học ở bậc Tiểu học có điểm giống ở nghề dạy học ở bậc học khác nhưng có đặc thù riêng về mặt sư phạm Bậc Tiểu học, nghề dạy học càng
có vị trí, vai trò, tầm quan trọng trong việc đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, hình thành và phát triển nhân cách con người XHCN bao nhiêu thì việc kiểm tra đánh giá hoạt động sư phạm của nhà giáo ngày càng quan trọng bấy nhiêu Kiểm tra đánh giá đúng sẽ có tác dụng thúc đẩy nhà trường phát triển và ngược lại
2.1.2 Những luận điểm cơ bản của việc kiểm tra đánh giá giáo viên
Cơ sở lý luận của kiểm tra, thanh tra giáo dục và là tạo lập mối quan hệ thông tin ngược trong quản lý giáo dục, cung cấp những thông tin đã được quản
lý, đánh giá chính xác đó là nguồn thông tin cần thiết và cực kỳ quan trọng để hệ quản lý điều hành và hoạt động có hiệu quả hơn Đồng thời hệ bị quản lý tự điều chỉnh ý thức, hành vi hoạt động của mình ngày càng tốt hơn Song để có thông tin đúng đủ, chính xác và kịp thời thì hoạt động kiểm tra, thanh tra cần dựa và các cơ sở khác như: Tâm lý học quản lý, giáo dục học, xã hội học, kinh tế học giáo dục Đồng thời phải dựa vào mục tiêu cấp học, bậc học và mục tiêu môn học cũng như yêu cầu của chương trình, hướng dẫn giảng dạy các bộ môn, công tác chủ nhiệm lớp của giáo viên, đặc điểm lao động sư phạm của người thầy giáo, chuẩn đánh giá lao động sư phạm của giáo viên, của giờ lên lớp sẽ giúp kiểm tra, thanh tra giáo dục có cơ sở khoa học để đánh giá một cách xác thực
2.1.3 Một số khái niệm
a Kiểm tra: Kiểm tra trong giáo dục được hiểu đó là quá trình xem xét
thực tế nhằm đo nghiệm giữa mục tiêu đề ra giữa trình độ đạt chuẩn trên thực tế
Trang 4của đối tượng nhằm thu thập thông tin (ngược) tạo nên quá trình hiệu chỉnh của
hệ thống giáo dục quản lý và tự điều chỉnh của hệ bị quản lý
Kiểm tra nội bộ trường học là hoạt động nghiệp vụ quản lý của người Hiệu trưởng nhằm điều tra, theo dõi, xem xét, kiểm soát, phát hiện, kiểm nghiệm
sự diễn biến và kết quả các hoạt động giáo dục trong phạm vị nội bộ nhà trường
và đánh giá kết quả các hoạt động giáo dục đó có phù hợp với mục tiêu, kế hoạch chuẩn mực và quy chế đề ra hay không Qua đó kịp thời mặt tốt, điều chỉnh uốn nắn những mặt chưa đạt chuẩn nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả giáo dục trong nhà trường
Có thể minh hoạ bằng sơ đồ sau: Quá trình kiểm tra:
Trong quản lý nhà trường việc kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên là kiểm tra đánh giá toàn diện chất lượng sư phạm của giáo viên gồm những mặt sau: Kiểm tra trình độ chuyên môn nghiệp vu, thực hiện quy chế chuyên môn, kết quả giảng dạy, giáo dục và tham gia các hoạt động giáo dục khác đối chiếu với những yêu cầu tiêu chuẩn, quy định để xem xét giáo viên đạt hay chưa, nhằm phát hiện những tiềm năng hay những hạn chế yếu kém Từ đó giúp giáo viên phát triển khả năng, sở trường vốn có và khắc phục những hạn chế thiếu sót
b Đánh giá:
Đánh giá là một hoạt động nhằm nhận định, xác định giá trị thực trạng về: mức độ hoàn thành nhiệm vụ, chất lượng hiệu quả công việc trình độ, sự phát triển, những kinh nghiệm được hình thành ở thời điểm hiện tại đang xét so với mục tiêu hay những chuẩn mực đã xác lập Trên cơ sở đó nêu ra những biện pháp uốn nắn, điều chỉnh và giúp đỡ đối tượng hoàn thành nhiệm vụ
Đánh giá trong giáo dục là một hoạt động mang tính pháp chế được quy định trong những văn bản pháp quy của Nhà nước và Bộ giáo dục - đào tạo
Đánh giá toàn diện hoạt động sư phạm giáo viên là xác định mức độ thực hiện các nhiệm vụ của mỗi giáo viên
Đánh giá toàn diện lao động sư phạm của giáo viên là đánh giá nhân cách của giáo viên Nếu đánh giá đúng có tác dụng kích thích tính tích cực của giáo viên đó Nếu đánh giá sai gây ra sự lẫn lộn tốt xấu dẫn đến mâu thuẫn nội bộ, hiệu quả thấp
Xác lập chuẩn và
phương pháp đo
thành tích Đo thành tích
So sánh phân tích với chuẩn
Hành động uốn nắn
Hành động xử lý
Hành động phát huy
Trang 5Đánh giá giáo viên thông thường là thông qua đánh giá lao động của họ, hiệu quả công việc để rút ra những kết luận về mặt đạo đức, năng lực, của người đó Từ đó định ra được những giá trị nhân cách, các giá trị ấn tượng ứng với các danh hiệu như: Giáo viên tiên tiến, giáo viên giỏi, chiến sĩ thi đua
Kiểm tra - đánh giá toàn diện giáo viên là việc làm không thể thiếu được của người quản lý Kiểm tra - đánh giá là hai mặt có mối liên quan chặt chẽ với nhau Kiểm tra là tiền đề của đánh giá Kết quả công tác kiểm tra là cơ sở của đánh giá Kiểm tra đúng thì đánh giá mới chính xác Từ kết qủa đánh giá lại tiếp tục hỗ trợ cho lần kiểm tra sau
c Thanh tra hoạt động sư phạm của nhà giáo
Thanh tra hoạt động sư phạm của nhà giáo là xem xét, đánh giá việc thực hiện giảng dạy, giáo dục và các công tác khác của nhà giáo theo quy định của Luật giáo dục, Điều lệ nhà trường; Quy chế tổ chức và hoạt động của các cơ sở giáo dục khác do Bộ trưởng Bộ giáo dục và đào tạo ban hành và những quy định khác có liên quan (Tài liệu nghiệp vụ thanh tra giáo dục – năm 2007)
2.1.4 Vị trí, vai trò, tầm quan trọng của việc kiểm tra đánh giá
a Vị trí của kiểm tra
Kiểm tra là chức năng quản lý quan trọng trong quá trình quản lý Sau khi xác định các mục tiêu, quyết định những biện pháp tốt nhất để đạt những tới mục tiêu và triển khai các chức năng tổ chức, chỉ đạo để thực hiện hoá các mục tiêu đó cần phải tiến hành những hoạt động kiểm tra để xem xét việc triển khai các quyết định trong thực tiễn, xác định rõ việc nào làm tốt, việc nào chưa thực hiện và việc nào làm chưa tốt Từ đó có những điều chỉnh cần thiết trong các hoạt động để góp phần đạt tới những mục tiêu đã xác định
Về hình thức hoạt động kiểm tra kết thúc trong một quá trình quản lý, đồng thời chuẩn bị cho một quá trình quản lý tiếp theo Có thể mô tả vị trí của chức năng kiểm tra trong chu trình quản lý theo chu trình sau:
I
Kế hoạch
Kiểm tra
Chỉ đạo
Tổ chức
QL TT
I: LÀ HẠT NHÂN THÔNG TIN THAM GIA VÀO SỰ VẬN ĐỘNG CỦA CÁC KHÂU
Trang 6Hoạt động kiểm tra cung cấp các thông tin quản lý cho chủ thể và các cấp quản lý điều hành để đạt tới các mục tiêu Do đó kiểm tra có một vị trí quan trọng trong việc đổi mới quản lý như đổi mới công tác kế hoạch hoá, công tác tổ chức chỉ đạo cũng như công tác đổi mới quản lý, phương pháp quản lý và thanh tra trong quản lý để nâng cao chất lượng và hiệu quả công tác quản lý
b Vai trò của kiểm tra
Kiểm tra là một chức năng cơ bản để đảm bảo sự lãnh đạo quản lý chính xác
“Nếu không có kiểm tra thì cấp trên không biết được công việc của các trường học làm tốt, vừa, xấu, như thế nào? Có đúng với chủ trương quyết định của cấp trên hay không”
Trong thực tế quản lý cho thấy: Không kiểm tra sẽ không đánh giá đúng thực trạng, cũng như không có tác dụng đôn đốc, thúc đẩy và hỗ trợ các đối tượng hoàn thành nhiệm vụ đặt ra Nếu tổ chức việc kiểm tra được chu đáo thì công việc quản lý, giảng dạy nhất định tiến bộ gấp nhiều lần
Kiểm tra còn giúp cho việc đánh giá, khen thưởng chính xác đối với những cá nhân và đơn vị có thành tích Đồng thời phát hiện những lệch lạc để uốn nắn, sửa chữa kịp thời Do đó kiểm tra vừa là tiền đề vừa là điều kiện để đảm bảo thực hiện các mục tiêu
c Chức năng của kiểm tra
Kiểm tra trong quản lý có 5 chức năng sau:
- Chức năng thông tin: Đây là chức năng tập trung của việc kiểm tra
đánh giá Tập hợp các thông tin cần thiết về điều kiện tình hình giảng day của giáo viên và học tập của học sinh Việc xử lý đúng các thông tin sẽ giúp các Hiệu trưởng tác động kịp thời vào cách tổ chức hoạt động điều chỉnh mục tiêu
đề ra quyết định mới
- Chức năng kiểm soát phát hiện: Đây là chức năng hàng đầu bởi vì kiểm
tra đúng sẽ phát hiện những ưu điểm để động viên kích lệ kịp thời Đồng thời tìm ra những thiếu sót của từng đối tượng quản lý giúp Hiệu trưởng làm tốt công việc điều hành, định hướng trong chỉ đạo Chỉ rõ để đối tượng thấy được những điêù hiểu chưa đúng, chưa đầy đủ trong nội dung giảng dạy, trong việc thực hiện nhiệm vụ được giao; chỉ ra chỗ chưa hợp lý trong việc sử dụng phương pháp dạy học và giáo dục, sự vận dụng chưa sát với hoàn cảnh lớp hoc để giáo viên rút kinh nghiệm
- Chức năng điều chỉnh: Sau khi kiểm soát phát hiện những việc làm còn
chưa đạt so với yêu câu, mục tiêu, dự kiến thì hiệu trưởng phải điều chỉnh kế hoạch, chương trình, những biện pháp quản lý, tìm ra giải pháp uốn nắn, lệch lạc, xử lý những vi phạm và phát huy nhân tố tích cực
- Chức năng giúp đỡ: Thông qua kiểm tra nhằm phát huy những ưu điểm,
khắc phục những nhược điểm, tuyên truyền những kinh nghiệp giáo dục tiên tiến nhằm làm cho đối tượng được kiểm tra hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao
- Chức năng đánh giá: Đánh giá nhằm xác định hiệu quả công việc, xác
định trình độ thực hiện kế hoạch Đánh giá còn nhằm để thẩm định những yếu tố chủ quan, khách quan sai sót sơ hở, giúp Hiệu trưởng quyết định đảm bảo chu trình quản lý liên tục và đạt hiệu quả cao
Trang 7Ngoài các chức năng trên, kiểm tra đánh giá còn có các chức năng: chức năng định lượng giá trị, chức năng hướng dẫn, chức năng kích thích, chức năng giáo dục, chức năng xã hội, chức năng dự báo, chức năng củng cố và phát triển
Kiểm tra đánh giá là một việc phức tạp và đa dạng Đối tượng của nó là con người và mục tiêu là sự tiến bộ của con người Do đó công tác kiểm tra đánh giá không được tuỳ tiện và phải coi trọng và nắm vững một số nguyên tắc trong quản lý nói chung
d Nguyên tắc kiểm tra:
- Đảm bảo tính pháp chế
- Đảm bảo tính kế hoạch
- Đảm bảo tính khách quan
- Đảm bảo tính hiệu quả
- Đảm bảo tính giáo dục
- Đảm bảo tính dân chủ
e Mục đích, nhiệm vụ của kiểm tra đánh giá
Từ vị trí vai trò, ý nghĩa và đặc điểm của kiểm tra cho thấy mục đích của kiểm tra trong quản lý có thể cớ những mức độ khác nhau nhưng cùng góp phần xây dựng trật tự kỷ cương trong quản lý giáo dục Đồng thời có những tác động tích cực góp phần giúp cho các đối tượng hoàn thành nhiệm vụ hoặc trong điều kiện cho phép Kiểm tra còn có thể góp phần đưa toàn bộ hệ thống được quản lý lên một trình độ cao hơn
Hiệu trưởng có trách nhiệm sử dụng bộ máy quản lý cán bộ giáo viên để kiểm tra việc hoạt động, mối quan hệ của mọi thành viên trong nhà trường và những điều kiện, phương tiện phục vụ giảng dạy
Hiệu trưởng có nhiệm vụ kiểm tra thường xuyên, định kỳ theo kế hoạch chặt chẽ, đặc biệt công việc của giáo viên hàng tuần, hàng tháng Cần phối hợp với các tổ chức trong nhà trường để tiến hành kiểm tra đánh giá Khi kiểm tra cần có kết luận, biên bản kiểm tra và lưu giữ hồ sơ kiểm tra, công bố công khai kết quả kiểm tra
Để làm tốt công tác kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên, Hiệu trưởng cần xác định rõ đối tượng kiểm tra là ai? kiểm tra việc gì? kiểm tra như thế nào? phải xây dựng kế hoạch kiểm tra, thành lập lực lượng kiểm tra, xây dựng chuẩn trên cơ sở của tài liệu “Chuẩn nghề nghệp giáo viên Tiểu học” (Bộ giáo dục và đào tạo), lựa chọn hình thức kiểm tra sao cho phù hợp
Ngoài ra người Hiệu trưởng còn phải nắm chắc yêu cầu của từng môn học, mục tiêu yêu cầu của chuẩn kiến thức và nội dung kiểm tra để đánh giá xếp loại có cơ sở Hiệu trưởng phải có quan điểm rõ ràng, khen chê đúng mực và minh bạch, phải xem xét kỹ lưỡng trước khi kiểm tra đánh giá kết quả lao động
sư phạm của giáo viên
g Nội dung kiểm tra đánh giá toàn diện của giáo viên:
Theo văn bản hướng dẫn của Bộ giáo dục và đào tạo, Hiệu trưởng kiểm tra
và đánh giá bốn mặt sau đây:
- Năng lực trình độ nghiệp vụ
- Thực hiện quy chế chuyên môn
- Kết quả đào tạo
Trang 8- Các công tác khác: Công tác chủ nhiệm lớp, công tác Đoàn - Đội
Tại sao phải kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên hay kiểm tra đánh giá giáo viên? Bởi giáo viên là người quyết định chất lượng giáo dục Trong quá trình dạy học người thầy đóng vai trò chủ đạo Theo như tinh thần đổi mới phương pháp dạy học hiện nay “Dạy học lấy học sinh làm trung tâm, hướng vào người học” thì việc kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên lại càng quan trọng Để việc học tập đạt kết quả, học sinh phải biết chủ động học tập, tích cực hoạt động Thầy giáo giúp học sinh tìm tòi kiến thức, rèn luyện kỹ năng, củng cố và vận dụng kiến thức vào thực tế cuộc sống
Để đảm bảo chất lượng giáo dục, người quản lý giáo dục phải tìm mọi cách tác động vào người thầy giáo: Chuẩn bị khả năng cho họ (đào tạo, bồi dưỡng) tạo điều kiện làm việc cho họ và kiểm soát lao động của họ Đánh giá lao động của mỗi người là yêu cầu của công tác quản lý để động viên thúc đẩy
sự cố gắng của họ Bản thân giáo viên cũng có nhu cầu khách quan và chủ quan được đánh giá và khẳng định mình và biết được mức độ phấn đấu vươn lên trong khoa học quản lý
2.2 Thực trạng vấn đề công tác kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên
ở trường Tiểu học Đông Cương trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.
2.2.1.Vài nét khái quát về tình hình địa phương và tình hình nhà trường
Trường tiểu học Đông Cương nằm ở lô số 72 - Đường Đại Khối - phường Đông Cương - TP Thanh Hóa, là trường nằm ở vùng ven về phía Bắc thành phố Đông Cương là một phường có số dân đông với 1876 hộ dân và hơn 8365 khẩu, Người dân nơi đây sống chủ yếu bằng nghề nông chăn nuôi, trồng trọt và buôn bán nhỏ lẻ Điều kiện kinh tế không đồng đều, tỉ lệ hộ đói nghèo chiếm tỷ lệ 2,8
% Chính vì vậy việc đầu tư cho con cái đi học còn nhiều hạn chế Trong những năm gần đây, phần đông phụ huynh cũng đã dần nhận thức đúng đắn về công tác giáo dục và đã có ý thức quan tâm đến con em nhiều hơn song kết quả vẫn chưa cao Mặt khác được sự quan tâm các uỷ Đảng chính quyền, ngành Giáo dục, tranh thủ sự hỗ trợ từ các chương trình dự án đã đầu tư xây dựng CSVC trang thiết bị, khuôn viên cho nhà trường ngày càng xanh sạch, đẹp Trường được công nhận là trường chuẩn Quốc gia mức độ 1 vào tháng 1 năm 2007 đây cũng
là điều kiện thuận lợi để nhà trường thực hiện hoạt động chuyên môn cũng như các hoạt động giáo dục khác trong nhà trường
Tập thể cán bộ giáo viên có trình độ đạt chuẩn 100%, trên chuẩn 93% có năng lực, nhiệt tình, có tinh thần ham học hỏi, có chí phấn đấu, có năng lực chuyên môn vững vàng dễ tiếp cận với các PPDH mới, hiện đại Có tinh thần trách nhiệm với học sinh, phụ huynh Có đội ngũ giáo viên trẻ, cốt cán là những nòng cốt trong các hoạt động giảng dạy của trường
Năm học 2013 - 2014 Trường có 20 lớp tổng số : 746 học sinh
Năm học 2014 - 2015 Trường có 22 lớp tổng số : 796 học sinh
Năm học 2015 - 2016 Trường có 22 lớp tổng số : 801 học sinh
Trang 9Chất lượng giáo dục của nhà trường những năm gần đây đã có những bước phát triển nhanh và vững chắc Quy mô trường học được nâng cấp xây dựng khang trang, khuôn viên thoáng đãng, đẹp Đảng uỷ Được sự quan tâm của lãnh đạo địa phương đã xây dựng xong khu hiệu bộ, sân trường và đã đưa vào sử dụng tháng 8/2015
2.2.2 Thực trạng vấn đề kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên của trường Tiểu học Đông Cương trước đây.
Từ những năm học trước đây nhà trường đã xây dựng được kế hoạch cụ thể: Thông qua các hoạt động chủ điểm, thi đua và giao cho từng bộ phận đi kiểm tra sau đó thống nhất lại rồi cho điểm Cách làm này chỉ dừng lại ở việc đánh giá giáo viên, chưa có tác dụng giáo dục và bồi dưỡng giáo viên Đồng thời giáo viên cũng chưa xác định được bản thân họ yếu mặt nào và mạnh ở mặt nào
Việc kiểm tra đánh giá giáo viên thường xem nặng vấn đề dự giờ lên lớp của từng giáo viên Tất nhiên đây là nội dung lớn của việc kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên Do còn chạy theo thành tích các hoạt động bề nổi như giáo viên giỏi, học sinh giỏi mà chưa thấy được đằng sau đó phải có cái gì thì mới đạt được trong các hội thi Hiểu được công việc kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên là để đánh giá xếp loại giáo viên và đó là hoạt động chủ yếu của các trường học hiện nay, lấy đó làm thước đo chuẩn mực cho công tác thi đua xếp loại, bình bầu giáo viên Do vậy tôi thiết nghĩ Hiệu trưởng phải đưa công việc kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên đúng với quy định của Bộ và phải đổi mới về công tác này
Qua việc kiểm tra toàn diện giáo viên nhằm tìm ra được những hạt nhân của nhà trường và những thành viên chưa toàn diện để bồi dưỡng theo đúng nghĩa của nó Đồng thời giúp Hiệu Trưởng đánh giá một cách công bằng, khách quan, công khai, đúng người đúng việc nhằm phát huy tính chủ động sáng tạo của giáo viên qua từng đợt kiểm tra
2.2.3 Thực trạng các biện pháp kiểm tra đánh giá giáo viên
Từ tình hình thực tiễn cở sở của việc đổi mới công tác kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên, bản thân vận dụng những mặt mạnh đã đạt được và bổ sung những hạn chế nhằm nâng cao tính khoa học và giáo dục trong việc kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên và người Hiệu trưởng Trường Tiểu học phải đặt ra
đó là: Phải đổi mới công tác xây dựng kế hoặch kiểm tra đánh giá, hoạt động phải có chương trình và kế hoạch Đây là hoạt động đặc trưng của quản lý nhà trường Việc kiểm tra phải có kế hoạch ngay từ đầu năm học không được làm tuỳ tiện đại khái qua loa như việc lấy kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên làm đánh giá thi đua Như vậy sẽ không có hiệu quả
Hiệu trưởng kiểm tra đánh giá toàn diện giáo viên theo các nội dung sau: a) Năng lực trình độ nghiệp vụ:
Kiểm tra đánh giá phải xem xét cả hai mặt
- Trình độ nắm kiến thức kỹ năng
- Trình độ vận dụng phương pháp giảng dạy mới một cách linh hoạt và sáng tạo trong giáo dục thông qua việc kiểm tra đánh giá giờ dạy trên lớp
b) Việc thực hiện quy chế chuyên môn
Trang 10- Kiểm tra việc thực hiện chương trình giảng dạy giáo dục
- Kiểm tra việc thực hiện các yêu cầu về soạn bài, lập kế hoạch bài học
- Kiểm tra việc thực hiện tiến hành thí nghiệm và việc sử dụng đồ dùng thiết bị dạy học trên lớp
- Bồi dưỡng văn hoá nghiệp vụ theo kế hoạch của các cấp quản lý giáo dục đáp ứng nhu cầu của giáo dục thời đại
c) Kết quả giảng dạy và giáo dục thông qua kiểm tra chất lượng học sinh thể hiện ở bốn mặt sau:
- Trình độ được giáo dục của học sinh về ý thức rèn luyện, tu dưỡng
- Trình độ tiếp thu tri thức và kỹ năng vận dụng thực hành
- Trình độ được giáo dục về mặt thẩm mỹ
- Trình độ được giáo dục về mặt thể chất
d) Tham gia các hoạt động khác
Tham gia đầy đủ các hoạt động xã hội Kiểm tra phải có từng bước và mỗi bước được cụ thể hoá nội dung gì? ở đâu? cách chuẩn bị tiến hành? các số liệu, thời gian?
Cụ thể khi tiến hành kiểm tra đánh giá toàn diện một giáo viên phải qua năm bước sau đây:
Bước 1: Chuẩn bị lập kế hoạch
Trên cơ sở nắm chắc các quyết định, chương trình kế hoạch đào tạo, yêu cầu của lớp học, người kiểm tra cần phải:
- Nắm kế hoạch năm học để lập kế hoạch kiểm tra Nắm chắc nội dung giảng dạy của giáo viên và chuẩn kiến thức tiểu học
- Nêu mục đích yêu cầu của kiểm tra ( mỗi giáo viên dạy 2 tiết trên lớp)
- Chuẩn bị các chuẩn mực theo các thang điểm mà bộ giáo dục đã quy định
- Lên l ch ki m tra ánh giá giáo viên.ịch kiểm tra đánh giá giáo viên ểm tra đánh giá giáo viên đánh giá giáo viên
STT Người được
kiểm tra
Nội dung kiểm tra
Thời gian
Lớp Tiết Tên
bài dạy
Thành phần tham gia kiểm tra
Ghi chú
Yêu cầu đối với giáo viên trong việc đánh giá tiết dạy:
- Mục đích yêu cầu của tiết học (Bài học) điều này phụ thuộc vào bài học
cụ thể: Loại bài, nội dung cụ thể được trình bày trong SGK, yêu cầu cơ bản về kiến thức và kỹ năng, yêu cầu về thái độ mà học sinh cần có khi học bài đó, đồng thời có tính đến đặc điểm tâm sinh lý và điều kiện cụ thể của học sinh
- Điều kiện và phương tiện, thiết bị mà giáo viên và học sinh có được khi tiến hành hoạt động dạy và bài học cụ thể đó (là đồ dùng, thiết bị sẵn có hay tự làm bằng cách nào cũng cần được xác định rõ)
- Những việc làm, những hành động cụ thể của giáo viên và học sinh diễn
ra trên giờ học (nội dung cách thực hiện và quy trình cụ thể)