SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁPHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUAN HOÁ SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM MỘT SỐ BIỆN PHÁP CHỈ ĐẠO CÁN BỘ, GIÁO VIÊN, HỌC SINH TRƯỜNG TIỂU HỌC HỒI XUÂN NÂNG CAO KIẾN THỨC
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUAN HOÁ
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP CHỈ ĐẠO CÁN BỘ, GIÁO VIÊN, HỌC SINH TRƯỜNG TIỂU HỌC HỒI XUÂN NÂNG CAO KIẾN THỨC VÀ THỰC HIỆN TỐT TRẬT TỰ AN TOÀN
Trang 2Nội dung Trang
1 Vai trò của giáo dục bậc tiểu học 4
2 Vị trí, tầm quan trọng của việc nâng cao văn hóa giao thông
trong trường tiểu học
a Tình hình chung về công tác An toàn giao thông 6
b Vài nét về đặc điểm tình hình địa phương 7
c Vài nét về tình hình nhà trường 7
2 Kết quả, hiệu quả của thực trạng trên 8
Danh sách SKKN đã được xếp loại 22
Trang 3Phần I: Mở đầu
1 Lý do chọn đề tài
Giáo dục Pháp luật nói chung và giáo dục Pháp luật về trật tự an toàn giaothông trong trường học nói riêng là nhiệm vụ thường xuyên và được coi là cấpbách trong thời điểm hiện tại Mục đích của giáo dục trật tự an toàn giao thông
là cung cấp cho học sinh những hiểu biết ban đầu, những quy tắc ứng xử đơngiản thường gặp khi tham gia giao thông hàng ngày, điều quan trọng là giúp các
em nhận thức, có thái độ ứng xử văn minh trong văn hóa giao thông, chấp hànhPháp luật trật tự về an toàn giao thông chung và tránh được những tai nạn giaothông cho chính mình
Thực hiện Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ và của Bộ trưởng Bộ Giáodục và Đào tạo cùng với các cơ quan chức năng đã đưa nội dung giáo dục Phápluật về trật tự an toàn giao thông vào các nhà trường từ năm 2001 đến nay.Nhưng trong thực tế sách giáo khoa, tài liệu, kinh phí còn hạn chế do đó mà chấtlượng và hiệu quả của việc dạy học Pháp luật về trật tự an toàn giao thông chohọc sinh trong trường học chưa đảm bảo Trong khi đó, giáo dục trật tự an toàngiao thông là yêu cầu rất quan trọng nhưng để thực hiện được là không dễ dàng,
vì vậy trong nhà trường người cán bộ quản lý và các thầy giáo, cô giáo phảiquan tâm và kiên trì tổ chức các hoạt động giáo dục, phải biết cách phối hợp vớicác đoàn thể trong và ngoài nhà trường nhằm nâng cao chất lượng giảng dạy nóichung và chất lượng giáo dục Pháp luật nói riêng
Sau gần 3 năm với chức vụ Hiệu trưởng có nhiệm vụ tham gia trực tiếpquản lí trường học, tôi đã nhận thấy rằng muốn thực hiện tốt công tác quản lí của
Trang 4mình tôi cần quản lí tốt các hoạt động giáo dục Đặc biệt trong tình hình hiệnnay, ngành giáo dục đang là đội quân tiên phong trong việc giáo dục Pháp luậttrong trường học Để làm tốt vấn đề này, bản thân tôi luôn trăn trở làm thế nào
để góp một phần nhỏ bé của mình trong việc đào tạo ra những con người có ýthức chấp hành nghiêm túc Luật giao thông, nhằm giảm thiểu tai nạn giao thôngcủa địa phương cũng như của đất nước Chắc rằng các người làm công tác quản
lí Giáo dục đã và đang quan tâm nghiên cứu để tìm ra biện pháp tích cực nhất.Qua thực tế công tác quản lý trường học và căn cứ vào tình hình thực tiễn củađơn vị cũng như của ngành giáo dục trong giai đoạn hiện nay, bản thân tôi đãthực hiện công tác này qua các tiết dạy học chính khóa, qua các buổi sinh hoạttập thể, qua Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bằng nhiều hình thức phongphú và đa dạng Trong thời gian trực tiếp chỉ đạo việc nâng cao kiến thức về antoàn giao thông cho cán bộ giáo viên và học sinh chưa nhiều, song bản thâncũng đã rút ra được một số kinh nghiệm xin mạnh dạn đưa ra để đồng nghiệp
cùng tham khảo Đó là “Một số biện pháp chỉ đạo cán bộ, giáo viên, học sinh trường Tiểu học Hồi Xuân nâng cao kiến thức và thực hiện tốt trật tự an toàn giao thông” nhằm góp phần nhỏ vào việc giải quyết những vấn đề bức xúc của
xã hội trong giai đoạn hiện nay về tình hình trật tự an toàn giao thông Đâychính là những kinh nghiệm thực tiễn được rút ra trong quá trình quản lí củamình tại trường Tiểu học Hồi Xuân mà tôi đang công tác
2 Mục đích nghiên cứu:
Trên cơ sở lý luận và thực tiễn, SKKN nhằm mục đích nghiên cứu thựctrạng việc chấp hành và ý thức tham gia giao thông của cán bộ, giáo viên và họcsinh trường Tiểu học Hồi Xuân, từ đó đề ra các giải pháp nhằm thực hiện mụcđích nâng cao ý thức chấp hành Luật giao thông và giảm thiểu các tai nạn giaothông đáng tiếc xảy ra với CBGV, HS và cộng đồng
3 Đối tượng nghiên cứu
Cán bộ giáo viên, nhân viên trong trường (30 đồng chí); học sinh toàntrường ( 365 em) và các bậc cha mẹ học sinh
4 Phương phát nghiên cứu:
Trang 51 Vai trò của giáo dục bậc tiểu học:
Giáo dục tiểu học là một bậc học trong hệ thống giáo dục Quốc dân vớimục tiêu nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triểnđúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng cơ bản
để học sinh tiếp tục học Trung học cơ sở (Điều 27- Luật giáo dục năm 2005)
Để đạt được mục tiêu giáo dục của bậc học, mỗi nhà trường phải bước đầu nângcao chất lượng dạy và học, bổ sung nhiều kiến thức về giáo dục đạo đức Phápluật, rèn kỹ năng sống cho học sinh, Do vậy, người thầy cần hướng dẫn họcsinh tiếp thu kiến thức qua các môn học, qua các buổi hoạt động ngoại khóa,qua hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bằng nhiều hình thức và phương phápkhác nhau Điều quan trọng là sau khi học xong bậc tiểu học, các em có đượcnhững gì để có thể học được lên các lớp trên và vận dụng như thế nào vào thực
tế cuộc sống Để trả lời cho câu hỏi này người thầy phải xác định được mục tiêucủa mình, phải biết căn cứ vào tình hình thực tế của học sinh, của nhà trườngcũng như của đất nước mà từ đó có biện pháp đạt được mục tiêu đó
2 Vị trí, tầm quan trọng của việc nâng cao văn hóa giao thông trong trường tiểu học:
Như chúng ta đã biết, trong chương trình giáo dục bậc tiểu học đã được
Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định có các nội dung của 9 môn học và các hoạtđộng giáo dục khác, tuy nhiên trong quá trình thực hiện các nhà trường phải căn
cứ vào đặc điểm, tình hình thực tế để xây dựng kế hoạch thực hiện một cách cóhiệu quả cao nhất Trong tình hình hiện nay, các chủ đề, chủ điểm để tổ chứchoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp nhằm giáo dục học sinh một cách toàn diện
và rèn kỹ năng sống cho các em đang được quan tâm đặc biệt, đó cũng là mụctiêu của Phong trào “xây dựng trường học thân thiện - học sinh tích cực” mà tất
cả các trường học trong cả nước đang hưởng ứng một cách sôi nổi Tuy nhiên,bên cạnh việc cung cấp những kiến thức cơ bản trong chương trình của bậc họcthì việc giúp học sinh nâng cao kiến thức về an toàn giao thông cũng là một vấn
đề được các nhà trường trong hệ thống giáo dục quốc dân đang coi trọng Đốivới bậc tiểu học nói riêng và các bậc học trong hệ thống giáo dục Quốc dân nóichung người thầy luôn là tấm gương sáng cho học sinh noi theo, do đó để giúphọc sinh có kiến thức về an toàn giao thông thì trước tiên người thầy phải cókiến thức và chấp hành tốt trật tự an toàn giao thông Do vậy tôi đã thực hiện bổsung kiến thức về an toàn giao thông cho 2 đối tượng trong nhà trường đó làngười dạy và người học
Trang 6Thật vậy, nâng cao văn hóa giao thông là đào tạo nên những con người có
ý thức chấp hành Luật giao thông tạo nên một xã hội văn minh và an toàn Muốncho học sinh nắm được kiến thức nói chung, kiến thức an toàn giao thông nóiriêng thì người giáo viên cũng cần phải được trang bị kiến thức và hiểu biết nhấtđịnh, hơn thế nữa trong quá trình thực hiện Luật an toàn giao thông là dành chotất cả mọi tầng lớp nhân dân, dành cho mọi phương tiện giao thông nên ngườithầy càng phải là người cần phải nắm vững và gương mẫu thực hiện Trên thực
tế, công tác đảm bảo an toàn giao thông là thực hiện an toàn cho chính mình,cho mọi người và thực hiện liên tục trong suốt cuộc đời
3 Cơ sở để xác định nội dung nghiên cứu sáng kiến kinh nghiệm:
Thực tế hiện nay, Giáo dục pháp luật nói chung giáo dục Pháp luật về antoàn giao thông trong trường học nói riêng là nhiệm vụ thường xuyên và cấpbách đang được Đảng và Nhà nước ta quan tâm đặc biệt Cùng với sự phát triểncủa đất nước đó là sự tăng trưởng kinh tế và những mục tiêu phát triển xã hộikhác, như nhu cầu nhà ở, học hành, khám chữa bệnh và nhu cầu về giao thôngcũng gia tăng đột biến Do đó, các loại phương tiện giao thông đường sắt, đườngthủy, đường không và đặc biệt là đường bộ phát triển không ngừng nhằm đápứng nhu cầu đi lại của nhân dân Cũng chính vì vậy mà trong thời điểm hiện tạitai nạn giao thông và những bức xúc về giao thông đang là sức ép nặng nề lên xãhội Để phần nào giải quyết những bức xúc đó, trong nhà trường đã được banhành các tài liệu về an toàn giao thông: Như Luật giao thông, nhà trường đã có
bộ sách pokemon mà TOYOTA tài trợ, đặt báo Học đường Từ đó đã cung cấpcho giáo viên và học sinh những kiến thức về an toàn giao thông là nhu cầu vàviệc làm cần thiết giúp cho các em cũng như thầy cô có những hiểu biết ban đầu,những quy tắc ứng xử thường gặp khi tham gia giao thông hàng ngày Từ đóhình thành thái độ hành vi tự giác, chấp hành Pháp luật trật tự an toàn giao thôngtránh được tai nạn cho bản thân và mọi người xung quanh
II Thực trạng của vấn đề nghiên cứu
1 Thực trạng:
a Tình hình chung về công tác an toàn giao thông:
Trên thế giới, có 11 nước tai nạn giao thông xảy ra nhiều nhất trong đó cóViệt nam Trước vấn đề đó, Đảng và Nhà nước ta coi vấn đề đảm bảo trật tự antoàn giao thông là một vấn đề mang tính cấp bách Chính vì vậy mà năm 2012,nước ta đã gọi là năm “An toàn giao thông” Kể từ đó cho đến nay vào đầutháng 1 hàng năm nước ta đều phát động năm ATGT Quốc gia mỗi năm với một
Trang 7chủ đề hành động, hàng năm số vụ tai nạn giao thông, số người chết và bịthương có giảm song theo thống kê, năm 2016 cả nước vẫn có 21.589 vụ tai nạngiao thông, trong đó có 8.685 người bị chết và 19.280 người bị thương Nhữngcon số thương tâm này đã làm cho bao nhiều gia đình đau khổ, làm gánh nặngcho xã hội và làm cho nền kinh tế cũng như các hoạt động xã hội gặp không ítkhó khăn Tính đến thời điểm trung tuần tháng 3 năm 2017 số vụ tai nạn giaothông trong cả nước là 4.812 vụ, làm chết 2114 người và 3835 người bị thương.Tại Thanh Hóa công tác thực hiện an toàn giao thông đã được các cấp các ngànhchú trọng song tình hình tai nạn giao thông vẫn xảy ra Tại địa phương QuanHóa và địa bàn xã Hồi Xuân cũng là một nơi mà có nhiều vụ tai nạn xảy rathường xuyên
b Vài nét về đặc điểm địa phương:
Xã Hồi Xuân là một xã đặc biệt khó khăn của huyện Quan Hóa có tổngdiện tích toàn xã là 6888,8ha ha với tổng số 3965 nhân khẩu Dân cư sống thưathớt, có 4 dân tộc chủ yếu sinh sống đó là dân tộc Kinh, Thái, Mường, Hoa dântộc Thái chiếm 82,3% dân số của địa phương Địa phương có quốc lộ 15A điqua dọc theo phố Hồi Xuân, Bảm Khằm, bản Mướp Địa bàn rộng, đồi núi nhiềunên đường giao thông nhiều đoạn dốc, đường gấp khúc quanh co, nhiều đoạnchưa được nâng cấp Tuy nhiên, hệ thống đường liên thôn được bê tông hóatương đối đảm bảo tại Bản Khằm, Bản Ban và phố Hồi Xuân, mặc dù vậy cả batrường học (MN, TH, THCS) đều nằm dọc theo đường 15A, do vậy việc thamgia giao thông của người dân cũng như của học sinh trên địa bàn xã gặp không ítkhó khăn
c Vài nét về tình hình nhà trường:
Trường tiểu học Hồi Xuân có 4 điểm trường, 1 điểm chính, một điểm ởkhu Cốc, 1 điểm ở khu Mướp và 1 điểm trường ở khu Khó Nhiều năm liềntrường luôn có số học sinh đông nhất huyện Năm học 2016 - 2017 trường có 19lớp với tổng số 365 học sinh, thu hút 100% trẻ trong độ tuổi trên địa bàn đếntrường, ngoài ra trường còn thu hút được 93 học sinh từ thị trấn Quan Hóa vàcác xã lân cận đến học tại trường Nhà trường đã tổ chức cho 100% học sinhđược học 8 - 9 buổi/ tuần
* Đối với Đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên: Nhà trường có tất cả 30 đồng
chí Trình độ đào tạo của cán bộ, giáo viên, nhân viên trong trường cụ thể nhưsau: Đại học: 20 đ/c, Cao đẳng: 6 đ/c, THSP: 4 đ/c Tuổi đời trung bình: 38
Trang 8Giáo viên trực tiếp giảng dạy là 25 đồng chí, trong đó có 1 GV Mĩ thuật dạy liêntrường, 1 GV Thể dục, 1 GV dạy Hát nhạc, 1 GV NN, 22 GV văn hóa
Ban giám hiệu nhà trường có 3 đồng chí trẻ, khoẻ, nhiệt tình, làm việc cótrách nhiệm và có tinh thần đoàn kết cao Tuy nhiên về kinh nghiệm quản lý cònchưa nhiều Đội ngũ giáo viên trong trường luôn tận tình với nghề, có ý thức tựhọc tự bồi dưỡng để nâng cao chuyên môn nghiệp vụ, song vẫn còn một số giáoviên việc đổi mới phương pháp dạy học còn chậm, trình độ sử dụng công nghệthông tin vào trong giảng dạy còn chưa cao
* Đối với học sinh: Năm học 2016-2017 nhà trường có 365 học sinh được học
ở 4 khu, với tổng số 19 lớp, trong đó Khối 1: 92 em, Khối 2: 64 em, Khối 3: 79
em, Khối 4: 67 em, Khối 5: 63 em Toàn trường có 285 học sinh dân tộc Họcsinh đi đến trường có những em phải đi đoạn đường tương đối xa và đi qua conđường Quốc lộ 15A (HS bản Mướp và học sinh thị trấn Quan Hóa, bản Khằm,bản Ban, phố Hồi Xuân) số phương tiện giao thông đi lại nhiều Nhìn chung các
em đều ngoan, có ý thức trong học tập Tuy nhiên đa số học sinh con nhà thuầnnông, điều kiện kinh tế gia đình còn quá khó khăn nên việc quan tâm đến việchọc cũng như đưa đón hoặc mua sắm phương tiện đến trường của một số emchưa được tốt, đa số học sinh lớp 4, 5 phải tự đi học không có bố mẹ lai đếntrường
* Tình hình cơ sở vật chất: Cơ sở vật chất của nhà trường cũng đã phần nào
đảm bảo cho việc dạy và học Trường có 4 khu Khu chính có 10 phòng học kiên
cố, khu Cốc có 3 phòng học kiên cố, Khu Mướp có 1 phòng học kiên cố, khuKhó có 2 phòng học kiên cố và 3 phòng học cấp 4 Vậy tổng số phòng học củatrường là 19 phòng, trong đó có 16 phòng học kiên cố, 3 phòng cấp 4 Thiết bịdạy và học đang được bổ sung để phục vụ tốt cho việc đổi mới phương phápgiảng dạy Hiện tại nhà trường đang duy trì trường đạt chuẩn Quốc gia mức độ 1
và đề nghị Tỉnh về kiểm tra công nhận lại sau 5 năm vào năm 2018 Khu chínhđược xây dựng cạnh đường 15A mới con đường vào cổng trường có độ dốc cao,quanh co gấp rất dễ gây tai nạn giao thông
2.2 Kết quả, hiệu quả của thực trạng trên:
Trong những năm qua, chất lượng giáo dục cuối năm học có chuyển biến.Việc duy trì sĩ số hàng năm đạt 100% Học sinh tự đến trường bằng xe đạpchiếm khoảng 15%, số còn lại là các em đi bộ và một số được bố mẹ đưa đếntrường Giáo viên 30/30 đồng chí đến trường bằng xe máy Khoảng cách từ nhàđến trường của một số giáo viên cũng như của một số học sinh tương đối xa và
Trang 9phải đi qua tuyến quốc lộ nhiều phương tiện giao thông qua lại, đường nhiềudốc, ngoằn ngoèo Hơn thế nữa khu vực gần trường học đang có công trình xâydựng, đường 15A mới đi qua cổng trường là tuyến đường giao thông huyếtmạch của 15 xã vùng cao trong huyện, đi Mường Lát, đi Mai Châu tỉnh HòaBình Đặc biệt dọc trên tuyến đường còn có 2 công trình thủy điện đang tronggiai đoạn thi công (thủy điện Hồi Xuân, thủy điện Trung Sơn) do vậy xe tảitrọng lượng lớn chở vật liệu, chở thiết bị qua lại quá nhiều.
Một số hình ảnh phương tiện giao thông trước cổng trường
Trang 10Chính quyền địa phương chưa thực hiện một cách gắt gao về đội mũ bảohiểm khi tham gia giao thông bằng xe mô tô hoặc xe chở 3 chở 4 người Một số
ít cán bộ địa phương cũng chưa chấp hành đội mũ bảo hiểm khi tham gia giaothông bằng xe mô tô Một bộ phận người dân tham gia giao thông có đội mũbảo hiểm nhưng mũ chưa đảm bảo chất lượng và đội chưa đúng quy cách, màđội mũ chỉ để đối phó là chủ yếu, một số chủ xe chưa tham gia bảo hiểm Theothống kê của Ban công an xã, trong năm 2016 trên địa bàn xã xảy ra 10 vụ tainạn giao thông trong đó chết 1 người, bị thương 18 người 3 tháng đầu năm
2017 cũng đã xảy ra 4 vụ TNGT làm bị thương 6 người
3 Giải pháp tổ chức thực hiện
3.1 Các giải pháp:
Để nâng cao kiến thức và thực hiện tốt về trật tự an toàn giao thông cho độingũ cán bộ, giáo viên, nhân viên và học sinh trong trường, bản thân tôi đã luônluôn học hỏi đồng nghiệp và rút kinh nghiệm trong quá trình quản lí của mình từ
đó xin hệ thống hoá và đề xuất một số giải pháp trong công tác nâng cao kiếnthức và tổ chức thực hiện tốt trật tự an toàn giao thông trong trường tiểu họcnhằm nâng cao ý thức chấp hành Luật an toàn giao thông để góp phần vào việcgiảm thiểu tai nạn giao thông của địa phương cũng như của đất nước trong tìnhhình hiện nay
Trang 11* Giải pháp 1: Nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên, nhân viên và học
sinh trong toàn trường về việc chấp hành Luật an toàn giao thông.
Đây là khâu quan trọng có ảnh hưởng rất lớn đến nhận thức của học sinh vàgiáo viên, phải làm thế nào để mọi thành viên trong nhà trường hiểu rằng thựchiện tốt Luật an toàn giao thông vừa là trách nhiệm vừa là nghĩa vụ của mình vàkhi tham gia giao thông phải thể hiện là người có văn hóa giao thông Muốn làmđược điều này người Hiệu trưởng phải nhận thức đầy đủ nội dung, tầm quantrọng của việc thực hiện Luật giao thông, từ đó vận dụng vào thực tế cuộc sốnghàng ngày Ngoài ra còn tuyên truyền cho mọi người nắm được để từ đó họ thấy
rõ nhiệm vụ và quyền hạn của mình trong phong trào giữ cho tình hình trật tự antoàn giao thông trên địa bàn dân cư được tốt Hơn thế nữa bản thân họ phải thựchiện tốt vấn đề này
* Giải pháp 2: Giúp giáo viên và học sinh nắm vững được một số quy định khi
tham gia giao thông.
Trong giải pháp này có một số việc làm cụ thể như sau:
- Thành lập Ban thực hiện trật tự an toàn giao thông trong nhà trường: Ngay từđầu năm học Hiệu trưởng cần ra Quyết định thành lập Ban thực hiện trật tự antoàn giao thông của trường và thông báo cho tất cả cán bộ, giáo viên và học sinhđược biết để cùng thực hiện Ban thực hiện trật tự an toàn giao thông trong nhàtrường do Hiệu trưởng làm Trưởng ban, Chủ tịch công đoàn làm Phó ban, banviên là trưởng các đoàn thể trong trường và một số học sinh khối 4-5 Ban gồm
có từ 11 đến 15 thành viên Trưởng ban có trách nhiệm phân công nhiệm vụ cụthể cho từng thành viên Các thành viên thực hiện đúng chức trách nhiệm vụđược giao
- Xây dựng và triển khai kế hoạch thực hiện theo các chủ điểm trong các tháng
Để có được một kế hoạch thực hiện trật tự an toàn giao thông mang tính khả thi,cần xây dựng qua các chủ điểm Thông báo và công khai kế hoạch cho tất cả cán
bộ giáo viên cùng nắm bắt được
- Tham gia mua tài liệu về Luật an toàn giao thông cho giáo viên và học sinhtìm hiểu
- Tổ chức các buổi Hoạt động tập thể xoay quanh chủ đề về an toàn giao thông
để giáo viên và học sinh cùng tham gia
- Tích hợp nội dung giáo dục an toàn giao thông vào các môn học
- Tổ chức sinh hoạt Ngoại khóa cho học sinh, để giúp học sinh thực hành và vậndụng tốt những kiến thức vừa nắm được vào thực tiễn cuộc sống