Nhưng làm thế nào để việc giáo viên tổ chức các trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo thật sự có hiệuquả, khi thực tế vấn đề tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo ở các trườngmầm non n
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
PHÒNG GD&ĐT THẠCH THÀNH
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP CHỈ ĐẠO NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TỔ CHỨC TRÒ CHƠI DÂN GIAN CHO TRẺ MẪU GIÁO TRONG TRƯỜNG MẦM NON THÀNH KIM
Người thực hiện: Phạm Thị Thu Giang Chức vụ: Phó hiệu trưởng
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Thành Kim SKKN thuộc lĩnh vực: Quản lý
THẠCH THÀNH NĂM 2017
Trang 29 2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 410
2.3 Một số biện pháp chỉ đạo nhằm nâng cao chất lượng tổ
chức trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo trong trường mầm non
Thành Kim
6
11
2.3.1 Khảo sát đánh giá và phân loại giáo viên mẫu giáo trong
việc tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ để có kế hoạch bồi dưỡng
giáo viên cho phù hợp:
6
12
2.3.2 Lập kế hoạch tổ chức thực hiện các trò chơi dân gian
năm học 2016 - 2017 và chỉ đạo giáo viên lựa chọn trò chơi
phù hợp với từng độ:
8
13 2.3.3 Chỉ đạo giáo viên thực hiện tốt công tác chuẩn bị trướckhi tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ: 9
14 2.3.4 thông qua các hoạt động:Chỉ đạo giáo viên tổ chức có hiệu quả trò chơi dân gian 10
15
2.3.5 Chỉ đạo giáo viên làm tốt công tác phối kết hợp với phụ
huynh trong việc sưu tầm và làm đồ dùng phục vụ cho các trò
chơi dân gian
Trang 31 Mở đầu.
1.1 Lý do chọn đề tài:
Mỗi chúng ta ai cũng đã từng trảỉ qua tuổi thơ với bao kỷ niệm gắn vớithời thơ ấu cùng với những trò chơi con trẻ hàng ngày Có thể nói trò chơikhông thể thiếu trong cuộc sống của trẻ thơ, đặc biệt là trẻ mầm non Là giáoviên mầm non hơn ai hết chúng ta đều biết: Hoạt động chủ đạo của trẻ mẫu giáo
là hoạt động vui chơi Chơi được ví như “Cơm ăn, nước uống hàng ngày củatrẻ”, chính vì thế mà trẻ không chỉ cần được quan tâm chăm sóc sức khỏe vàđược học tập mà quan trọng nhất là trẻ được thỏa mãn nhu cầu vui chơi Tròchơi ở độ tuổi này vô cùng phong phú, mỗi trò chơi đều có luật chơi, cách chơiriêng và mang những sắc thái, hứng thú khác nhau khiến trẻ có thể chơi suốtngày mà không hề biết chán
Trong kho tàng trò chơi của trẻ, tôi thật sự quan tâm đến mảng trò chơidân gian Hầu hết các trò chơi dân gian đều được kết tinh từ quá trình sinh hoạt,lao động hàng ngày của nhân dân, nó tích tụ trí tuệ và niềm vui sống của bao thế
hệ người Việt Nam Trò chơi dân gian trẻ em mang những cái tên giản dị, mộcmạc như: Kéo co, chi chi chành chành, thả đỉa ba ba, chuyền thẻ, rồng rắn lênmây, ô ăn quan, đua vịt, bịt mắt bắt dê với những dụng cụ để chơi cũng đơngiản, dễ kiếm, dễ tìm và dễ làm, có thể chỉ là quả bưởi non, que tre, que trúc vótnhẵn, hay những hòn sỏi, mảnh bát vỡ khe tròn, mảnh vải vụn cũng làm đượcdụng cụ để cho cả một nhóm trẻ chơi say xưa cả buổi Điểm độc đáo nhất củamảng trò chơi dân gian là trong quá trình chơi trẻ không chỉ được vận động tay,chân mà còn được kết hợp đọc các câu văn vần, đồng dao có nhịp, được gieovần một cách thoải mái và có thể dài ngắn hoặc lặp đi lặp tùy thích với các luậtchơi, cách chơi rõ ràng, dễ hiểu phù hợp với lứa tuổi mầm non chưa biết đọc,chưa biết viết Qua chơi trẻ đón nhận được rất nhiều điều thú vị và bổ ích, làmcho môi trường xung quanh của trẻ đẹp hơn và ngày càng rộng mở Có thể nóitrò chơi dân gian trẻ em có một vị trí khá quan trọng góp phần tạo nên diện mạovăn hóa truyền thống dân tộc Trò chơi dân gian đã gắn liền với tuổi thơ của biếtbao thế hệ người Việt Nam, góp phần nuôi dưỡng bồi đắp tình yêu quê hươngđất nước, nó ra đời gắn liền cùng môi trường sống gần gũi với thiên nhiên vàcon người Việt Nam góp phần tác động không nhỏ đến sự phát triển cả về thểchất, tâm hồn và trí tuệ cho trẻ Do đó việc tổ chức các trò chơi dân gian cho trẻmẫu giáo trong trường mầm non là việc làm vô cùng cần thiết Tổ chức trò chơidân gian cho trẻ là góp phần hình thành cho trẻ những yếu tố đầu tiên của nhâncách, nhưng năng lực, phẩn chất, những kỹ năng sống cần thiết phù hợp với lứatuổi Thông qua không gian vui chơi có định hướng, đầy ý nghĩa, mang đậm tínhtruyền thống còn giúp trẻ phát huy tốt khả năng tư duy, sáng tạo, là cơ hội để trẻtrải nghiệm chân thực nhất về văn hóa truyền thống dân tộc Nhưng làm thế nào
để việc giáo viên tổ chức các trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo thật sự có hiệuquả, khi thực tế vấn đề tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo ở các trườngmầm non nói chung và trường mầm non Thành Kim nói riêng thật sự chưa đượcchú trọng và chưa được quan tâm đúng mức, một số giáo viên chưa hiểu sâu về
Trang 4mảng trò chơi dân gian nên thật sự chưa thấy được tầm quan trọng trong việccho trẻ tiếp cận khám phá nhiều về các trò chơi dân gian Do đó khi tổ chức cáctrò chơi dân gian cho trẻ chơi chưa đạt được hiệu quả cao.
Xuất phát từ lý do trên, bản thân là một Phó hiệu trưởng đồng hành phụtrách chuyên môn của nhà trường tôi thật sự trăn trở rất nhiều, sự trăn trở ấy đã
thôi thúc tôi mạnh dạn chọn đề tài: “Một số biện pháp chỉ đạo nhằm nâng cao
chất lượng tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo trong trường mầm non Thành Kim” nơi tôi công tác để làm đề tài nghiên cứu trong sáng kiến kinh
nghiệm của mình
Với đề tài: “Một số biện pháp chỉ đạo nhằm nâng cao chất lượng tổ
chức trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo trong trường mầm non Thành Kim” tôi nghiên cứu với mục đích đưa ra được một số biện pháp nhằm chỉ đạo
giáo viên tổ chức các trò chơi dân gian một cách có hiệu quả nhất và góp phầnnhỏ bé vào việc giữ gìn và lưu truyền trò chơi dân gian để nét đẹp văn hóa giàubản sắc dân tộc này mãi mãi là di sản quý báu của dân tộc Việt Nam và khôngbao giờ bị mai mọt
- Trẻ trong độ tuổi mẫu giáo tại trường mầm non Thành Kim
- Nghiên cứu về ý nghĩa, vai trò của trò chơi dân gian đối với trẻ mẫu giáo
và hoạt động tổ chức trò chơi dân gian của từng giáo viên ở các lớp mẫu giáotrong trường mầm non Thành Kim để từ đó tìm ra một số biện pháp chỉ đạo giáoviên tổ chức trò chơi dân gian trong trường có hiệu quả hơn
1.4 Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu làm cơ sở lý thuyết
- Phương pháp khảo sát, điều tra thực tế, thu thập thông tin
- Phương pháp thực hành
- Phương pháp quan sát, thống kê, sử lý số liệu, tổng hợp kết quả và đánhgiá
1.5 Những điểm mới của sáng kiến:
- Năm học 2010 – 2011, bản thân đang là một giáo viên đứng lớp 5 tuổitại trường mầm non Thạch Định, Bộ GD&ĐT đã phát động phong trào “Xâydựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” trong đó có nội dung đưa trò chơidân gian vào trường học Phòng giáo dục huyện triển khai, hướng dẫn và chỉ đạocác trường tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ, nắm bắt được sự cần thiết của việc
tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo trong trường mầm non, tôi đã nghiêncứu và thực hiện đề tài: “Một số biện pháp nhằm tổ chức tốt trò chơi dân giancho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi tại trường mầm non Thạch Định”, sáng kiến của tôi đãđược hội đồng khoa học phòng giáo dục Thạch Thành cùng sở giáo dục ThanhHóa đánh giá xếp loại A cấp huyện và loại C cấp tỉnh
Bản thân hiện nay là được bổ nhiệm làm cán bộ quản lý đã năm năm tôivẫn dõi theo, ngầm nhận xét và đánh giá việc thực hiện đề tài khoa học của mìnhtrong các trường của huyện nói chung và của đơn vị tôi công tác nói riêng tôi
Trang 5thấy vẫn còn nhiều trăn trở, tôi quyết định tiếp tục nghiên cứu đề tài này nhưngnghiên cứu và triển khai ở cương vị là người lãnh chỉ đạo nên có những điểmmới sau:
- Bao quát khảo sát và tổng hợp tình trạng chung về việc tổ chức trò chơidân gian cho trẻ mẫu giáo nói chung và trẻ mẫu giáo trong trường mầm nonThành kim nói riêng tôi thấy: Có lẽ do việc tổ chức trò chơi dân gian cho trẻmẫu giáo trong trường mầm non không phải là một trong chín hoạt động trongngày của trẻ vì nó chỉ được lên kế hoạch và tổ chức lồng ghép ở các hoạt độngtrong ngày nên đa số giáo viên chỉ chú trong đến việc tổ chức các hoạt độngtrong ngày của trẻ mà thôi vì thế nên đôi khi việc tổ chức trò chơi dân gian chotrẻ còn theo kiểu hình thức lấy lệ, làm cho có đủ nội dung chứ chưa thật sự say
mê và cũng chưa hiểu hết tầm quan trọng của việc tổ chức trò chơi dân gian chotrẻ mẫu giáo trong trường mầm non Do đó biện pháp mới cốt lõi của tôi là
"Khảo sát đánh giá và phân loại giáo viên mẫu giáo trong việc tổ chức trò chơidân gian cho trẻ để có kế hoạch bồi dưỡng giáo viên cho phù hợp"
- Nghiên cứu đưa ra những biện pháp cụ thể và trực tiếp chỉ đạo giáo viênthực hiện các biện pháp đó: Cụ thể tôi khai thác và chuyển thể các biện pháp ởsáng kiếm cũ mà bản thân đã thực hiện có hiệu quả thành những biện pháp mớiphù hợp với thực tiễn giáo dục hiện tại và theo đúng cương vị là chỉ đạo thựchiện với mong muốn góp phần nhỏ bé vào việc nâng cao chất lượng giáo dụctrong nhà trường Đồng thời nâng cao tinh thần trách nhiệm của người lãnh đạotrong nhà trường đó là việc phải thường xuyên theo dõi, đôn đốc, nhắc nhở vàkiểm tra đánh giá kết quả tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ của giáo viên và kếtquả từ học sinh, với mong muốn rèn cho giáo viên kỹ năng tổ chức thườngxuyên, say mê và sáng tạo trò chơi dân gian cho trẻ Trẻ thì thật sự hứng thú vànhiệt tình tham gia chơi
2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm:
2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến:
Trò chơi dân gian được sinh ra và gắn liền với đời sống lao động sinh hoạtcủa người dân, không đơn giản giúp con người có được phút giây thư giãn, giảitrí sau giờ lao động vất vả mà còn góp phần thắt chặt tình đoàn kết, gắn bó giữamỗi con người với nhau, trò chơi dân gian là những trò chơi được sáng tạo lưutruyền tự nhiên, rộng rãi từ thế hệ này sang thế hệ khác mang đậm bản sắc vănhóa dân gian mặt khác trò chơi dân gian còn góp phần thỏa mãn nhu cầu chơicủa trẻ Việc tổ chức các trò chơi dân gian cho trẻ còn giúp trẻ hướng về cộinguồn và hiểu hơn những giá trị độc đáo của văn hóa cổ truyền dân tộc, làphương tiện giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, tình cảm, đạo đức, tình đoàn kết, mởrộng nhận thức, tình yêu quê hương đất nước và đó cũng là một tiêu chí trong
phong trào phát động: "Xây dựng trường học thân thiện - học sinh tích cực".
Chính vì vậy trò chơi dân gian trẻ em rất cần thiết được lựa chọn và tổ chức chotrẻ chơi trong trường mầm non Đúng như lời PGS.TS Nguyễn Văn Huy, giám
đốc Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam đã nói: Cuộc sống đối với trẻ em không thể
thiếu những trò chơi Trò chơi dân gian không đơn thuần là một trò chơi của
Trang 6con trẻ mà nó chức đựng cả nền văn hóa dân tộc Việt Nam độc đáo và giàu bản sắc Trò chơi dân gian không chỉ chắp cánh cho tâm hồn trẻ, giúp trẻ phát triển
tư duy, sáng tạo, mà còn giúp các em hiểu về tình bạn, tình yêu gia đình, quê hương, đất nước Ngày nay, các em ở một xã hội công nghiệp, chỉ quen với máy móc và không có khoảng thời gian chơi cũng là một thiệt thòi Thiệt thòi hơn khi các em không được làm quen và chơi những trò chơi dân gian của thiếu nhi ngày trước - đang ngày càng bị mai một và lãng quên, không chỉ có ở các thành phố mà còn ở cả các vùng quê Vì thế, giúp các em hiểu và quay về nguồn với các trò chơi dân gian là một việc làm cần thiết [3].
2.2.Thực trạng của việc tổ chức các trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo ở trường Mầm non Thành Kim:
* Về đội ngũ cán bộ giáo viên, nhân viên:
Trường mầm non Thành Kim là một trường chuẩn quốc gia, năm học
2016 -2017 có tổng số cán bộ giáo viên gồm 33 đồng chí
- Trong đó số cán bộ quản lý: 3 đồng chí
- Số giáo viên đứng lớp: 28 đồng chí Cụ thể giáo viên đứng lớp mẫu giáo
là 24 đồng chí Nhìn chung đội ngũ cán bộ, giáo viên trong trường còn khá trẻ,năng động và có trình độ chuyên môn vững vàng
- Mẫu giáo: 14 lớp với 342 học sinh
Sau khi khảo sát thực trạng việc tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ mẫugiáo trong những năm qua tại nhà trường tôi thấy thực sự chưa đạt hiệu rõ rệt cụthể như sau:
- Giáo viên đã chủ động trong việc lựa chọn các trò chơi dân gian chotừng chủ đề trong năm học và đã tổ chức cho trẻ chơi lồng ghép trong các hoạtđộng, nhưng một số giáo viên chưa thật sự hiểu sâu sắc về mảng trò chơi dângian, một số lại chưa coi trong việc tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ, do đó chưaquan tâm nhiều đến việc tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ một cách thườngxuyên Trong quá trình tổ chức cho trẻ chơi trò chơi dân gian còn đang hời hợt
và sử dụng các biện pháp hướng dẫn cho trẻ chơi còn qua loa, lấy lệ, chưa chú ýduy trì sự hứng thú của trẻ, trong quá trình chơi, chưa động viên khích lệ trẻ mộtcách kịp thời Mặt khác một số giáo viên trẻ mới ra trường chưa có nhiều kinhnghiệm còn lúng túng trong việc tổ chức các trò chơi dân gian và các hoạt độngtập thể
- Đa số giáo viên chú trọng đến tổ chức các hoạt động chung, các hoạtđộng để lại sản phẩm nhiều hơn, chưa có sự đầu tư về thời gian để tìm tòi sáng Ghi chú (giải thích cho việc Trích dẫn TLTK cña c©u nãi trªn):
- Ở mục 2.1: Đúng như lời PGS.TS Nguyễn Văn Huy, giám đốc Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam đã nói: Cuộc
sống đối với trẻ em là một việc làm cần thiết“ tác giả tham khảo nguyên văn từ TLTK số 3.
Trang 7tạo để tổ chức các trò chơi nói chung và trò chơi dân gian nói riêng có hiệu quả,
mà chỉ tổ chức lặp di lặp lại một số trò chơi đã quá quen với trẻ, các đồ dùngphục vụ cho trò chơi còn đơn giản, nhiều khi giáo viên chọn những trò chơikhông phải làm đồ dùng, không có sự sáng tạo, nên không tạo được sự hứng thúkhi trẻ tham gia chơi
- Quan hệ giao tiếp của trẻ trong quá trình hoạt động cũng chưa được chú
ý đúng mức, khi trẻ chơi giáo viên chưa thực sự hòa cùng với trẻ để động viênkhích lệ gây hứng thú cho trẻ chơi Cạnh đó do cơ sở vật chất của nhà trườngcòn thiếu thốn, nhà trường chưa khắc phục được những khó khăn về môi trườnghoạt động: như sân trường còn chật, đồ dùng tổ chức các hoạt động còn chưađược phong phú
*Kết quả khảo sát việc tổ chức các trò chơi dân gian của giáo viên và khảo sát chất lượng trên trẻ đầu tháng 9 năm học 2016 - 2017 tôi tổng hợp được kết quả như sau:
- Đối với giáo viên:
Giáo viên có hiểu về
trò chơi dân gian nói
chung và trò chơi dân
Trang 8Nhìn vào kết quả trên tôi rất trăn trở và đã mạnh dạn nghiên cứu và đưavào thực nghiệm một số biện pháp sau.
2.3 Một số biện pháp chỉ đạo nhằm nâng cao chất lượng tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo trong trường mầm non Thành Kim:
2.3.1 Khảo sát đánh giá và phân loại giáo viên mẫu giáo trong việc tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ để có kế hoạch bồi dưỡng giáo viên cho phù hợp:
Trước hết tôi tham mưu với Ban lãnh đạo nhà trường lên kế hoạch tổ chứckhảo sát, đánh giá, nhận xét, phân loại khả năng tổ chức trò chơi dân gian chotrẻ của từng giáo viên mẫu giáo để nắm vững kỹ năng, trình độ của từng giáoviên bằng các hình thức sau:
- Tổ chức kiểm tra hồ sơ, kế hoạch, giáo án của từng giáo viên Đa số giáoviên có hồ sơ sổ sách sạch sẽ, trình bày khoa học, trong kế hoạch cũng như trongbài soạn đều có lồng ghép trò chơi dân gian cho trẻ theo kế hoạch tổ chức thựchiện các trò chơi dân gian đầu năm học của nhà trường
- Kiểm tra đột suất việc giáo viên tổ chức cho trẻ chơi một số trò chơi dângian trong kế hoạch cá nhân để nắm được chất lượng giáo viên và hiệu quả trêntrẻ của việc tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ trong nhà trường
- Kiểm tra trình độ hiểu biết của giáo viên về trò chơi dân gian thông quaviệc trả lời một số câu hỏi hiểu biết về trò chơi dân gian và tầm quan trọng củaviệc tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo trong trường mầm non
Câu hỏi 1: Đồng chí hiểu gì về trò chơi dân gian nói chung và trò chơi dângian dành cho trẻ mầm non nói riêng?
Câu hỏi 2: Đồng chí hãy nêu tầm quan trọng của việc tổ chức trò chơi dângian cho trẻ mẫu giáo trong trường mầm non hiện nay?
Kết quả khảo sát, đánh giá và phân loại như sau:
+ Giáo viên có hiểu về trò chơi dân gian nói chung và trò chơi dân giandành cho trẻ mầm non nói riêng: Giói 3 đồng chí; Khá 6 đồng chí; Trung bình:
15 đồng chí
+ Giáo viên có kỹ năng tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ: Giỏi 2 đồngchí; Khá: 6 đồng chí; Trung bình 16 đồng chí
Từ kết quả trên tôi quyết định lên kế hoạch triển khai đến toàn thể giáo
viên trong trường ở buổi họp chuyên môn với nội dung sau: Trong cuộc họp tôiđưa ra cuộc thảo luận về trò chơi dân gian nói chung và mảng trò chơi dân giandành cho trẻ mầm non nói riêng, để giáo viên tự thảo luận đưa ra những ý kiếncủa bản thân Trong quá trình trao đổi, một số giáo viên trẻ thổ lộ rằng thực sựcác cô ấy không có nhiều kiến thức hiểu biết về trò chơi dân gian, vì tuổi thơcũng không còn được chơi những trò chơi ấy mà chỉ bắt trước một số trò chơiphổ biến, được nghe kể hoặc được xem trên truyền hình và được thông qua nộidung của phong trào” xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” màthôi nên khi thực hiện tổ chức cho trẻ chơi còn lơ mơ, lấy lệ chưa đem lại hiệuquả Một số giáo viên lớn tuổi hơn thì có hiểu biết về trò chơi dân gian và cũngbiết cách tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ nhưng chưa có lòng say mê và cũng
Trang 9chưa thật sự nắm được tầm quan trọng của trò chơi này đối với thế hệ trẻ nêncũng tổ chức hời hợt lấy lệ do đó không thu hút được trẻ tham gia chơi Tôi thâutóm hết các ý kiến sau đó tôi tổng hợp và nêu lên ý nghĩa, tầm quan trọng củatrò chơi đối với trẻ mầm non và sự cần thiết của việc giữ gìn, bảo tồn trò chơidân gian loại trò chơi không đơn thuần chỉ là chơi vui mà nó chứa dựng cả nềnvăn hóa dân tộc Việt nam độc đáo và giàu bản sắc đang bị mai một và lãngquên Qua đó giáo viên đã có nhận thức sâu sắc hơn về tầm quan trọng và vôcùng cần thiết trong việc giúp các em hiểu và quay về nguồn với các trò chơidân gian thông qua việc tổ chức có hiệu quả các trò chơi dân gian trong nhàtrường
Tiếp theo tôi thảo luận với giáo viên về mảng trò chơi dân gian dành chotrẻ em, phát động phong trào tìm hiểu, sưu tầm thu thập các loại trò chơi dângian trẻ em, thu thập về cách chơi, luật chơi để làm phong phú kiến thức hiểubiết về trò chơi dân gian cho giáo viên, tạo cho giáo viên sự đam mê thì khitruyền tải và tổ chức cho trẻ chơi mới linh hoạt, sáng tạo được
Tôi khẳng định việc tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ thực sự có hiệu quả,trước hết người giáo viên cần phải có hiểu biết sâu sắc về trò chơi dân gian,hiểu rõ tính chất của từng loại trò chơi, do đó việc phân loại trò chơi là rất cầnthiết Từ đó tôi thảo luận và thống nhất với giáo viên phân trò chơi dân gianthành các loại như sau:
Hình ảnh: Họp chuyên môn triển khai chuyên mục thảo luận thống nhất về trò
chơi dân gian trong trường mầm non Thành Kim
a Loại trò chơi dân gian góp phần phát triển thể lực và ngôn ngữ cho trẻ:
Trong quá trình chơi trẻ được vận động nhịp nhàng toàn bộ cơ thể, qua chơi
giúp trẻ tăng cường về mặt thể lực, rèn sự dẻo dai, đồng thời trẻ vừa chơi vừađọc những câu văn vần, những bài đồng dao giúp trẻ phát triển ngôn ngữ; đó
Trang 10là những trò chơi như: Trò chơi bịt mắt bắt dê, trò chơi lộn cầu vồng, trò chơicướp cờ, kéo co, đua vịt, chồng nụ chồng hoa, thả đỉa ba ba, rồng rắn lên mây
b Loại trò chơi dân gian góp phần phát triển trí tuệ cho trẻ: Qua chơi
trẻ được phát triển trí tuệ, phản xạ nhanh nhạy, tư duy lo gích gồm có các tròchơi như: Trò chơi ô ăn quan, trò chơi oẳn tù tì, trò chơi trốn tìm, trò chơi đánhchuyền, bịt mắt bắt dê, gắp cua, mèo đuổi chuột,
c Loại trò chơi góp phần phát triển thẩm mĩ cho trẻ: Trò chơi này
giúp trẻ khả năng sáng tạo, năng khiếu thẩm mĩ, tính kiên trì như: Trò chơi
nặn tò he bằng đất sét, làm chong chóng bằng lá dừa, làm trâu bằng lá mít, trò chơi pháo đất.
d Loại trò chơi tái tạo lại hoạt động hàng ngày của người lớn: Trò
chơi này giúp trẻ có hiểu biết về công việc của người lớn, thích được làm nhữngcông việc như người lớn, học được cách ứng xử, giao tiếp của người lớn như:trò chơi “Đi cầu đi quán”; Trò chơi “dệt vải”; trò chơi “Giã chày một”
2.3.2 Lập kế hoạch tổ chức thực hiện các trò chơi dân gian năm học
2016 - 2017 và chỉ đạo giáo viên lựa chọn trò chơi phù hợp với từng độ:
Đầu năm học tôi phối hớp với đồng chí Đào phó hiệu trưởng nhà trườngxây dựng kế hoạch thực hiện các trò chơi dân gian trong năm học theo hướngtổng quát định hướng và bản thân tôi đã xây dựng kế hoạch gợi ý trò chơi dângian theo các chủ đề để giáo viên các nhóm lớp dựa vào đó để xây dựng kếhoạch tổ chức các trò chơi dân gian vào các hoạt động chăm sóc giáo dục trẻhàng ngày phù hợp với từng chủ đề
Kế hoạch gợi ý trò chơi dân gian cho các chủ đề:
1 Trường Mầm non Nu na nu nống, thả đỉa ba ba Lộn cầu vồng, bắt bóng
2 Bản thân Trốn tìm, kéo co, chi chi chành chành, bịt mắt đánh bóng, đá cầu, ném bóng vào xô
3 Gia đình Mèo đuổi chuột, kéo co, tập tầm vông, nu na nu nống
4 Nghề nghiệp Chồng nụ chồng hoa, nhảy dây, cờ lúa ngô, dệt vải
5 Thế giới thực vật,tết Nguyên Đán Cướp cờ, kéo co, ô ăn quan, ném còn, chơi đu, ăn quảnhả hạt, quăng dây tiếp sức, ném vòng cổ trai,
6 Thế giới động vật Rồng rắn lên mây, bịt mắt bắt dê, xỉa cá mè, câu ếch, gắp cua, bắt vịt con
7 Giao thông Trốn tìm, đá cầu, oẳn tù tì, bánh xe quay
8 Hiện tượng tự nhiên Thả đỉa ba ba, lộn cầu vồng, tập tầm vông, nhảy lò cò, nhảy dây, gắp cua, chuyển nước, chìm nổi
9 QH- Đất nước - Bác Hồ Kéo co, lộn cầu vồng, đua vịt, nhảy bao bố
10 Trường tiểu học Chồng nụ chồng hoa, ô ăn quan, mèo đuổi chuột, đánh chuyền
Trang 11Từ kế hoạch gợi ý trên giáo viên các nhóm lớp dựa vào đó để xây dựng
kế hoạch tổ chức các trò chơi dân gian vào các hoạt động chăm sóc giáo dục trẻhàng ngày phù hợp với từng chủ đề và như chúng ta đã biết ở mỗi độ tuổi trẻ cómức nhận thức và khả năng tư duy, chú ý có chủ định khác nhau, do đó các tròchơi cũng cần phải lựa chọn sao cho phù hợp với từng độ tuổi khác nhau Do đótôi chỉ đạo giáo viên lựa chọn trò chơi như sau:
- Đối với trẻ mẫu giáo 3-4 tuổi: Do khả năng chú ý có chủ định còn hạn
chế, với nhận thức còn đang khái quát, đơn giản, tôi nhắc nhở giáo viên nênchọn những trò chơi đơn giản, nhẹ nhàng, không phải tư duy nhiều chỉ cần chơivui vẻ, nhanh nhẹ và khéo léo là đủ như các trò chơi sau: Nu na nu nống; Dungdăng dung dẻ; Kéo cưa lừa sẻ; Chi chi chành chành; Gắp cua; Đua vịt; Kéo co;Lộn cầu vòng; Rồng rắn lên mây; Câu ếch,
- Đối với trẻ mẫu giáo 4 -5 tuổi: Khả năng chú ý có chủ định và nhận
thức của trẻ đã cao hơn so với trẻ 3-4 tuổi Do đó cũng phải chọn thêm nhữngtrò chơi có yêu cầu cao hơn biết định hướng, biết phối hợp với bạn khác khi chơithì ngoài các trò chơi của trẻ mẫu giáo bé còn có các trò chơi như: Trò chơi: Bịtmắt bắt dê; Lộn cầu vòng; Kéo co; Thả đỉa ba ba; Rồng rắn lên mây;
- Đối với trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi: Khả năng ghi nhớ có chủ định và tư duy
của trẻ đã phát triển mạnh, yêu cầu giáo viên tổ chức ngoài các trò chơi đã chơi
ở lứa tuổi trước ra thì nên chọn thêm các trò chơi sau: Ô ăn quan; Chuyền thẻ;Trốn tìm, Cướp cờ; Trồng nụ trồng hoa; Ném còn; Rải suốt; Đá cầu; Uẳn tùtì;
Sau khi triển khai biện pháp này tôi thấy giáo viên có cái nhìn gần gũi,thân thiện hơn với trò chơi dân gian, giáo viên quan tâm hơn đến việc chọn tròchơi dân gian phù hợp với từng hoạt động trong ngày của trẻ Hứng thú hơntrong việc tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ
Sau khi giáo viên lên kế hoạch tháng, tuần tôi duyệt cẩn thận và theo dõi việcthực hiện kế hoạch một cách đầy đủ, tổng hợp đánh giá nhận xét vào những buổihọp chuyên môn tiếp theo
2.3.3 Chỉ đạo giáo viên thực hiện tốt công tác chuẩn bị trước khi tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ:
Do đặc trưng của trò chơi dân gian là vừa chơi vừa hát hoặc đọc những lờiđồng dao nào đó, các câu hát hay lời đồng dao đó khiến cho không khí cuộc chơivui vẻ, nhộn nhịp hơn, mặc dù không phải bài đồng dao nào cũng có ý nghĩasong bài nào cũng phù hợp với tư duy của trẻ, gần gũi dễ hiểu với trẻ khi vừa
đọc vừa chơi ví dụ như: Trò chơi "chuyền thẻ" trẻ vừa chơi vừa đọc "Rải bàn
một, một que mốt, que mai, con tra, con hến, con nhện, dăng tơ, quả mơ, quả táo, quả đào lên đôi Rải bàn đôi, đôi tôi, đôi chị, đôi chị, đôi cành thị, đôi cành hoa, đôi lên ba Rải bàn ba, ba quả na, ba ,quả táo, ba quả đào, một lên tư Rải bàn tư, tư củ từ, tư củ khoai, hai lên năm Rải bàn năm, năm con tằm, năm lên sáu Rải bàn sáu, sáu củ ấu, bốn lên bảy Rải bàn bải, bảy quả na, ba lên tám Rải bàn tám, tám quả trám, hai lên chín Rải bàn chín, chín gốc cột, một lên mười", hay trò chơi: Rồng rắn lên mây, trẻ vừa chơi vừa hát: "Rồng rắn lên mây,