14 1.5 Những nghiên cứu có liên quan về vấn đề đánh giá các khu đô thị mới theo tiêu chí kiến trúc xanh.. 76 3.2 Xây dựng hệ tiêu chí và phương pháp đánh giá công trình kiến trúc xanh đố
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
-
VŨ ĐỨC CẢNH KHÓA 2014 - 2016
ĐÁNH GIÁ KIẾN TRÚC KHU ĐÔ THỊ XA LA HÀ NỘI
THEO TIÊU CHÍ KIẾN TRÚC XANH
Chuyên ngành : Kiến Trúc
Mã số : 60.58.01.02
LUẬN VĂN THẠC SĨ KIẾN TRÚC
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
TS NGUYỄN TRÍ THÀNH
Hà Nội - 2016
Trang 2LỜI CẢM ƠN
Qua quá trình học tập và nghiên cứu cao học chuyên ngành Kiến trúc công trình tại trường Đại học Kiến trúc Hà Nội, tôi đã nhận được sự giảng dạy, giúp đỡ quý báu của các thầy cô
Với đề tài luận văn tốt nghiệp"Đánh giá kiến trúc khu đô thị Xa La Hà
Nội theo tiêu chí kiến trúc xanh” Tôi xin gửi lời cám ơn chân thành tới các
thầy cô đặc biệt là thầy TS Nguyễn Trí Thành, người thầy đã tận tình hướng dẫn, chỉ bảo và giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn tốt nghiệp này
Trong điều kiện thời gian và phương tiện nghiên cứu còn hạn chế, luận văn này chắc chắn không tránh khỏi những thiếu sót Tôi rất mong được sự góp ý của các thầy cô giáo, các nhà khoa học cùng bạn bè đồng nghiệp để tiếp tục hoàn thiện hơn cho đề tài này và bản thân tác giả sau này
Tôi xin chân thành cám ơn!
TÁC GIẢ LUẬN VĂN
Vũ Đức Cảnh
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan Luận văn thạc sỹ này là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của tôi Các số liệu khoa học, kết quả nghiên cứu của Luận văn là trung thực và có nguồn gốc rõ ràng
TÁC GIẢ LUẬN VĂN
Vũ Đức Cảnh
Trang 4MỤC LỤC
Lời cam đoan
Mục lục
Danh mục các ký hiệu, các chữ viết tắt
Danh mục các bảng
Danh mục các hình vẽ, đồ thị
PHẦN 1: MỞ ĐẦU 1
* Sự cần thiết : đánh giá trên góc độ thiết kế kiến trúc 1
* Đối tượng nghiên cứu 2
* Mục tiêu nghiên cứu 3
* Phạm vi nghiên cứu 3
* Phương pháp nghiên cứu 3
* Những điểm mới / ý nghĩa nghiên cứu 4
* Các khái niệm, định nghĩa được áp dụng trong luận văn 4
PHẦN 2: NỘI DUNG LUẬN VĂN 5
Chương 1 : Tổng quan về các khu đô thị mới tại Hà Nội từ góc độ kiến trúc xanh 5
1.1 Tình hình phát triển kiến trúc xanh trên thế giới 5
1.2 Phát triển kiến trúc xanh ở Việt Nam 8
1.3 Tình hình phát triển các khu đô thị mới tại Hà Nội ( lịch sử phát triển các khu đô thị tại Hà Nội ) 10
1.4 Giới thiệu chung khu đô thị Xa La 14
1.5 Những nghiên cứu có liên quan về vấn đề đánh giá các khu đô thị mới theo tiêu chí kiến trúc xanh 17
Chương 2: Cơ sở khoa học đánh giá kiến trúc xanh trong khu đô thị mới 18
2.1 Cơ sở pháp lý 18
2.1.1 Tiêu chuẩn của Việt Nam 18
2.1.2 Các cơ sở pháp lý quy hoạch, tiết kiệm năng lượng 27
Trang 52.2 Cơ sở lý thuyết 29
2.2.1 Lý thuyết về phát triển bền vững và kiến trúc bền vững 29
2.2.2 Những khía cạnh của kiến trúc xanh ( tiết kiệm năng lượng, nước, vật liệu, sinh thái ) 36
2.3 Các bài học kinh nghiệm trong nước và quốc tế đánh giá kiến trúc theo tiêu chí xanh 50
2.3.1 Các hệ thống tiêu chí đánh giá kiến trúc xanh 50
2.3.2 Các nhóm giải pháp kiến trúc xanh đã áp dụng trên thế giới và ở Hà Nội 57
2.4 Cơ sở thực tiễn 69
2.4.1 Điều kiện thực tiễn của địa điểm nghiên cứu ( Khu đô thị Xa La Hà Đông – Hà nội) 69
2.4.2 Điều kiện khoa học kỹ thuật (các công cụ, thiết bị, vật liệu, công nghệ xanh ở Hà Nội) 74
Chương 3: Đánh giá khu đô thị Xa La Hà Nội theo tiêu chí kiến trúc xanh 76
3.1 Quan điểm và nguyên tắc 76
3.2 Xây dựng hệ tiêu chí và phương pháp đánh giá công trình kiến trúc xanh đối với khu đô thị mới 79
3.2.1 Quan điểm xây dựng tiêu chí 79
3.2.2 Hệ tiêu chí đánh giá khu đô thị mới theo tiêu chí kiến trúc xanh 80
3.2.3 Phương pháp áp dụng hệ tiêu chí để đánh giá 85
3.3 Đánh giá kiến trúc khu đô thị Xa La theo các tiêu chí 86
3.4 Đề xuất hướng phát triển khắc phục 93
PHẦN 3 : KẾT LUẬN KIẾN NGHỊ 95
Kết luận 95
Kiến nghị 97
PHỤ LỤC 97 Tài liệu tham khảo
Trang 6DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT
LEED Hệ thống đánh giá công trình xanh của Mỹ
OTTV Là trị số truyền nhiệt tổng qua lớp vỏ công trình
quy về cho 1 đơn vị diện tích của tường ngoài hoặc mái nhà, đơn vị tính là W/m2 OTTV là ký hiệu xuất phát từ cụm từ tiếng Anh: "Overal Thermal Transfer Value"
Trang 7DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 4 Hệ tiêu chí đánh giá khu đô thị theo tiêu chí kiến trúc xanh 84 Bảng 5 Hệ tiêu chí đánh giá khu đô thị Xa La Hà Nội theo tiêu chí kiến trúc
Bảng 1 : Các TC và điểm của Lotus 19
Bảng 2 : LEED cho công trình xây dựng mới ( 2009 ) 51
Bảng 3: Tổng xạ tại Hà Nội 70
Bảng 4 Hệ tiêu chí đánh giá khu đô thị theo tiêu chí kiến trúc xanh 85
Bảng 5 Hệ tiêu chí đánh giá khu đô thị Xa La Hà Nội theo tiêu chí kiến trúc xanh 92
Trang 8DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ
Hình 1.1 Một công trình xanh tại Singapore 7 Hình 1.2 Bản đồ quy hoạch khu đô thị Xa La Hà Nội 15 Hình 1.3 Quy mô dự án khu đô thị Xa La 16 Hình 2.1 Quá trình phát triển công cụ Lotus 18 Hình 2.2 Mức xếp hạng Lotus 22 Hình 2.3 Đề xuất mô hình tổ chức đơn vị ở 41 Hình 2.4 Tổ chức lõi sinh thái cho nhà ở cao tầng 44 Hình 2.5 Các giải pháp chống ồn 50 Hình 2.6 Phân tích các dạng mặt bằng TGTN 58 Hình 2.7 Bảo tồn hệ sinh thái tự nhiên, tôn tạo cảnh quan thiên nhiên 60 Hình 2.8 Chống đảo nhiệt đô thị : thảm xanh và bề mặt thấm nước 61 Hình 2.9 Kiến trúc Groupe 8 nghiên cứu cho các công trình tại Việt Nam 62 Hình 2.10 Trường ĐH Fulda (Eller + Eller, Đức) 62 Hình 2.11 Thư viện quốc gia King Fahad, Riad, Arập Xêút (Kiến trúc
Gerber) – vỏ nhà hai lớp 63 Hình 2.12 Nhà trụ sở vỏ hai lớp, phủ cây xanh ở Parma, Italia 63 Hình 2.13 Một số hình dáng tòa nhà ở Việt Nam 64 Hình 2.14 Một khu nhà ở Singapore 65 Hình 2.15 Sân xanh, mái xanh trong kiến trúc 66 Hình 2.16 Tổ hợp nhà cao tầng Lotus, Mỹ Đình, Hà Nội 67 Hình 2.17 Sân trong giếng trời, lõi sinh thái trong công trình 68 Hình 2.18 Hoa gió Hà Nội 72 Hình 2.19 Cấu tạo máy lạnh hấp thụ năng lượng mặt trời 74 Hình 3.1 Bản đồ quy hoạch phân lô khu đô thị Xa La Hà Nội 86 Hình 3.2 Một số hình ảnh khu đô thị Xa La Hà Nội 88 Hình 3.3 Hình khối công trình KĐT Xa La Hà Nội 89 Hình 3.4 Vật liệu bề mặt công trình KĐT Xa La Hà Nội 89 Hình 3.5 Thông gió tự nhiên căn hộ KĐT XaLa 90
Hình 1.1 Mộ t công trình xan h tại Singapore 7
Hình 2.4 : Tổ c hức l õi s inh th ái cho nh à ở c ao tầng 44
Hình 2.1 0: Tr ường ĐH Fuld a (Eller + El ler, Đ ức) 62
Hình 2.1 6: Tổ hợp nhà cao tầng Lotus, Mỹ Đìn h, Hà Nội ( KTS Norm an F oste r)-Tòa tháp h ình bôn g lúa Vư ờn tr ời M ặ t bằn g điển hì nh tầ ng k hách sạn v à nhà ở 67
Hình 3.4 Vật l iệu bề mặt công trìn h KĐT Xa La Hà Nội 89
Trang 91
PHẦN 1: MỞ ĐẦU
* Sự cần thiết : đánh giá trên góc độ thiết kế kiến trúc
Trong những năm gần đây, trên cả nước có hàng loạt các khu đô thị mới được hình thành cùng với hệ thống hạ tầng kỹ thuật đồng bộ đã tạo nên bước phát triển xây dựng khá nhanh góp phần hình thành nên nhiều bộ mặt đô thị đổi mới, từng bước nâng cao chất lượng các công trình kiến trúc trong đô thị, cải thiện đời sống của người dân, tạo lập một nền tảng phát triển đô thị với nhiều không gian xanh
Thủ đô Hà Nội là trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa, khoa học kỹ thuật, đào tạo, du lịch, dịch vụ, là đầu mối giao thông, giao lưu trong nước và quốc tế, là một trong những thành phố đã và đang được triển khai nghiên cứu đầu tư xây dựng nhiều khu đô thị mới nhất trên cả nước
Cùng với sự tăng trưởng kinh tế, Hà Đông với vị trí là quận nội thành nằm ở phía Tây thủ đô với tốc độ đô thị hóa hiện nay đang diễn ra vô cùng nhanh chóng, hình thành hàng loạt các dự án đô thị mới đang được đầu tư xây dựng tại đây như : Khu đô thị Văn Phú, Khu đô thị Văn Quan – Yên Phúc, Khu đô thị Dương Nội, Khu đô thị mới Văn Khê, Khu đô thị Xa La… nhằm thúc đẩy quá trình đô thị hóa quận Hà Đông
Khu đô thị Xa La tọa lạc lại trung tâm quận Hà Đông, nơi được thành phố Hà Nội chú trọng phát triển để trở thành một đô thị trung tâm phát triển bậc nhất tại Thủ đô Dự án đô thị mới Xa La được xây dựng và thiết kế với đầy đủ tiện nghi phục vụ nhu cầu của cư dân dự án
Khu độ thị Xa La nằm liền cạnh các khu đô thị lớn đến siêu lớn khác: Khu đô thị Văn Phú, Khu đô thị Cầu Bươu, Khu đô thị mới Tân Triều, Văn Quán Khu đô thị được thiết kế theo phong cách thân thiện với thiên nhiên mang lại không gian sống thoải mái cho người dân
Dự án Khu đô thị Xa La có tổng diện tích trên 209.480 m2, được thi công bởi chủ đầu tư là Xí nghiệp Xây dựng Tư nhân số 1 Lai Châu Theo cấp phép xây dựng của ban quản lí dự án, Xí nghiệp Xây dựng Tư nhân số 1 Lai Châu được xây dựng 10 tòa chung cư từ tầng 21 đến tầng 34 và 500 nhà ở liền kề và hơn 200 biệt thự Ngoài ra, Xí nghiệp còn xây dựng các công trình
cơ sở hạ tầng xã hội đó là: trường học, trường mầm non, nhà trẻ, trung tâm thương mại, khách sạn, khu sân vận động bóng đá thể thao, bãi đỗ xe, công viên cây xanh, nhà văn hóa, các cơ sở đầu mối kỹ thuật, đáp ứng nhu cầu cho hơn 5000 hộ gia đình
Trang 102
Về mặt quan niệm, các công trình kiến trúc trong khu đô thị Xa La được nhìn nhận như một thực thể sống, hấp thu các nguồn tài nguyên và thải
ra các chất phế thải Quy mô của khu đô thị càng lớn, thì sự phụ thuộc của chúng vào các khu vực xung quoanh càng mạnh, và vì vậy khả năng các công trình kiến trúc trong khu đô thị Xa La tự làm biến đổi nó theo thời gian cũng càng mạnh hơn
Vì vậy, trong bối cảnh phát triển của cả nước hiện nay, yêu cầu phát triển kiến trúc xanh đã trở thành một yêu cầu tất yếu, không còn là một trong những sự lựa chọn mang tính có thể mà là điều kiện bắt buộc, trực tiếp liên quan đến sự sống còn của loài người trên trái đất này Vấn đề đã trở nên không chỉ của riêng một quốc gia mà mang tính chất toàn cầu Do vậy, lĩnh vực kiến trúc xây dựng với vai trò là một trong những thành phần cơ bản của nền kinh tế tiêu tốn một tỉ trọng lớn tài nguyên như năng lượng, nước, nguyên vật liệu … và đóng góp một phần không nhỏ trong các lượng chất thải, khí thải, gây ra sự biến đổi môi trường sinh thái và khí hậu trong phạm vi lân cận cũng như trong phạm vi vùng … không thể không đề cập đến không gian xanh trong các khu đô thị Điều này càng đặc biệt có ý nghĩa hơn đối với các nước đang phát triển như Việt Nam, nơi đang diễn ra quá trình đô thị hóa, công nghiệp hóa và hiện đại hóa với tốc độ cao Hiện nay Việt Nam đang chuyển minh mạnh mẽ và đang đua tranh với các nước trên thế giới trong “ khả năng tiêu tốn tài nguyên và năng lượng “ với những khu đô thị đạt tiêu chuẩn quốc tế cùng với các tòa nhà cao tầng Vì vậy, sự nghiên cứu về kiến trúc xanh trong điều kiện bối cảnh đặc thù hiện nay là rất bức thiết
Vấn đề đánh giá kiến trúc khu đô thị Xa La Hà Nội theo tiêu chí kiến trúc xanh là vấn đề hết sức nóng bỏng, khiến nhiều nhà quản lý, nhà chuyên môn đang phải nghiên cứu và đề xuất các giải pháp quản lý đảm bảo yêu cầu
kĩ thuật, chất lượng và hiệu quả Chính vì vậy, đề tài “ Đánh giá kiến trúc khu
đô thị Xa La Hà Nội theo tiêu chí kiến trúc xanh “ là thực sự cần thiết và cấp bách nhằm góp phần hoàn thiện công tác xây dựng thiết kế và quản lý kỹ thuật hạ tầng cho các khu đô thị mới nói chung và khu đô thị Xa La, phường Phúc La, quận Hà Đông, thành phố Hà Nội nói riêng
* Đối tượng nghiên cứu
Đánh giá kiến trúc khu đô thị Xa La Hà Nội theo tiêu chí kiến trúc xanh
Trên cơ sở phân tích các khái niệm về kiến trúc xanh, cơ sở về lý thuyết của kiến trúc xanh để xây dựng các tiêu chí để đánh giá mối liên hệ giữa các
Trang 113
công trình kiến trúc trong quần thể khu đô thị, phân tích các mặt trong khu đô thị, lựa chọn các phương pháp đánh giá nhằm mục đích đưa ra một mức độ để đánh giá kiến trúc khu đô thị Xa La Hà Nội theo tiêu chí kiến trúc xanh
* Mục tiêu nghiên cứu
Tổng quan về các khu đô thị theo kiến trúc xanh Xây dựng các hệ tiêu chí và phương pháp đánh giá công trình kiến trúc xanh đối với khu đô thị Dựa trên các hệ tiêu chí đã xây dựng để đánh giá kiến trúc khu đô thị Xa La
Hà Nội theo tiêu chí kiến trúc xanh
Luận văn không tập trung đánh giá bằng các số liệu đo, theo dõi … sử dụng các thiết bị, mà tiếp cận trên góc độ giải pháp thiết kế kiến trúc
* Phạm vi nghiên cứu
Đây là đề tài với phạm vi nghiên cứu là kiến trúc trong khu đô thị Xa
La Hà Nội Do vậy, trong nghiên cứu luận văn, đối tượng nghiên cứu chỉ giới hạn ở khu đô thị Xa La Phạm vi nghiên cứu cũng không có tham vọng bao trùm lên các khu đô thị khác
Trong khuôn khổ luận văn, việc đánh giá cố gắng bao trùm trong không gian các công trình kiến trúc và theo thời gian với trọng tâm là áp dụng các cơ
sở lý thuyết của kiến trúc xanh để đánh giá khu đô thị Xa La
* Phương pháp nghiên cứu
Các phương pháp tiếp cận : Khảo sát, sưu tầm, thu thập thông tin, tổng hợp tính toán kết hợp với các cơ sở lý thuyết, các khái niệm, các phương pháp đánh giá để lập cơ sở phân tích
Nghiên cứu các tài liệu trên sách báo, tạp chí chuyên ngành kiến trúc và các luận án khoa học đã nghiên cứu
Phương pháp so sánh đối chiếu với các cơ sở khoa học về dữ liệu, số liệu, quy định, tiêu chuẩn đang có hiệu lực phân tích kết luận,đánh giá
Xây dựng và phân tích các cơ sở khoa học
Rút ra các tiêu chí đánh giá
Phân tích trên cơ sở các tiêu chí đánh giá
Trang 124
Rút ra các kết luận tổng kết và đánh giá
Kết luận và kiến nghị
* Những điểm mới / ý nghĩa nghiên cứu
Ý nghĩa khoa học : Khái quát về kiến trúc khu đô thị Xa La Hà Nội Các phương pháp đánh giá công trình kiến trúc xanh trên thế giới và Việt Nam Thực trạng tình hình phát triển kiến trúc xanh tại các khu đô thị mới Kết luận và đưa ra những phân tích đánh giá trên cơ sở khoa học để đánh giá kiến trúc khu đô thị Xa La Hà Nội theo tiêu chí kiến trúc xanh
Ý nghĩa thực tiễn : Hoàn chỉnh các tiêu chí và hệ thống đánh giá kiến trúc của một khu đô thị Nhằm mục đích đưa những quan điểm chung và những phương án đánh giá kiến trúc khu đô thị Xa La Hà Nội theo tiêu chí kiến trúc xanh
* Các khái niệm, định nghĩa được áp dụng trong luận văn
Khái niệm về kiến trúc xanh
Kiến trúc xanh là kiến trúc đảm bảo điều kiện tiện nghi đầy đủ cho con người nhưng tiêu phí ít năng lượng và tài nguyên, thải ra ít chất thải, đáp ứng yêu cầu bảo vệ môi trường và đảm bảo được mối quan hệ hài hoà giữa con người và thiên nhiên
Trang 13THÔNG BÁO
Để xem được phần chính văn của tài liệu này, vui
lòng liên hệ với Trung Tâm Thông tin Thư viện
– Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội
Địa chỉ: T.13 – Nhà H – Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội Đ/c: Km 10 – Nguyễn Trãi – Thanh Xuân Hà Nội
TRUNG TÂM THÔNG TIN THƯ VIỆN
Trang 1495
PHẦN 3 : KẾT LUẬN KIẾN NGHỊ
Kết luận
Kiến trúc xanh là một xu hướng tất yếu của việc phát triển Kiến trúc nói chung và chung cư nói riêng
Các khu đô thị xây dựng trong Hà Nội giai đoạn hiện nay mới chỉ bước đầu tiếp cận các nội dung, tiêu chuẩn của Kiến trúc xanh, cần tiếp tục hoàn thiện thể chế pháp quy, bổ xung các kiến thức từ thiết kế tới xây dựng và vận hành khai thác theo quan điểm kiến trúc xanh để đạt được sự phát triển bền vững, đáp ứng các nhu cầu của sự phát triển đất nước
Đối với điều kiện Hà Nội, các khu đô thị theo quan điểm Kiến trúc xanh cần đạt được các nội dung cơ bản gồm 5 tiêu chí như đã đánh giá ở trên Trong đó cần lưu ý nhấn mạnh hai lĩnh vực là môi trường vi khí hậu phù hợp
và truyền thống văn hóa và phong cách sinh hoạt của cư dân
Luận văn trên cơ sở phân tìm hiều và phân tích khu đô thị Xa La Hà Nội
để đưa ra những đánh giá chung về tình hình phát triển chung cư theo quan điểm Kiến trúc xanh Tác giả có ý nguyện đóng góp cho việc hoàn thiện những quan điểm, tiêu chuẩn Kiến trúc xanh Việt Nam
Những điều luận văn đã làm được: Trong khuôn khổ thời gian có hạn, luận văn chỉ tìm hiểu được một số tiêu chí đánh giá khu đô thị Xa La Hà Nội theo tiêu chí kiến trúc xanh Dựa trên các tiêu chí Kiến trúc xanh hiện có, luận văn xây dựng các nội dung đánh giá riêng, đưa ra một số nhận xét, và ý kiến
về chung cư hiện nay theo quan điểm Kiến trúc xanh Hi vọng rằng luận văn
có thể đóng góp được phần nào cho việc hoàn thiện các cơ sở lý luận cũng như kinh nghiệm về phát triển Kiến trúc xanh trong khu đô thị Xa La Hà Nội nói chung và về áp dụng Kiến trúc xanh vào các khu chung cư tại Hà Nội nói riêng