Giải pháp kết nối không gian giữa khu đô thị mới và thôn văn nhuế, hưng yên (tt)

Khảo sát hiện trạng các không gian kết nối giữa khu vực không gian cũ làng xã và Khu vực đô thị mới .... Hiện trạng khu vực không gian kết nối thôn Văn Nhuế với không gian đô thị mới Bắc

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI

-o0o -

ĐỖ VĂN HUY KHÓA: 2014 – 2016

GIẢI PHÁP KẾT NỐI KHÔNG GIAN GIỮA KHU ĐÔ THỊ MỚI VÀ THÔN VĂN NHUẾ

HƯNG YÊN

Chuyên ngành: Quy hoạch vùng và Đô thị

Mã số: 60.58.01.05

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUY HOẠCH VÙNG VÀ ĐÔ THỊ

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

TS KTS LÊ ĐÌNH TRI

Hà Nội – 2016

LỜI CẢM ƠN

- Trong quá trình học tập và thực hiện luận văn tốt nghiệp cao học, được sự giúp đỡ của các thầy cô giáo trường Đại Học Kiến Trúc Hà Nội, đặc biệt là TS Lê Đình Tri, cùng sự nỗ lực của bản thân Đến nay tác giả đã hoàn thành luận văn thạc

sỹ chuyên nghành Quy hoạch vùng và Đô thị với đề tài:”Giải pháp kết nối không gian giữa khu Đô thị mới và thôn Văn Nhuế ”

- Tác giả bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới TS Lê Đình Tri đã hướng dẫn, chỉ dạy tận tình và cung cấp kiến thức khoa học cần thiết trong quá trình thực hiện luận văn Xin chân thành cảm ơn các thầy,cô giáo Trường Đại Học Kiến Trúc Hà Nội cùng các thầy cô công tác tại các cơ quan chuyên nghành đã góp ý và tạo điều kiện cho tác giả hoàn thành tốt luận văn thạc sỹ của mình

- Kết quả đạt được là những đóng góp về mặt khoa học cũng như thực tiễn trong công tác quy hoạch phát triển không gian kết nối Tuy nhiên trong khuôn khổ luận văn do điều kiện và thời gian không thể tránh khỏi những thiếu sót Tác giả rất mong nhận được sự góp ý và chỉ bảo và góp ý của các thầy, cô giáo

Xin chân thành cảm ơn!

Đỗ văn Huy

LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan Luận văn thạc sĩ này là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của tôi Các số liệu khoa học, kết quả nghiên cứu của Luận văn là trung thực và có nguồn gốc rõ ràng

TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Đỗ Văn Huy

MỤC LỤC

Lời cảm ơn

Lời cam đoan

Danh mục chữ viết tắt

Danh mục hình, sơ đồ

Danh mục bảng biểu

PHẦN MỞ ĐẦU 1

Lý do chọn đề tài 1

Mục đích nghiên cứu 5

Đối tượng nghiên cứu 5

Phương pháp nghiên cứu 6

Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài 8

Các khái niệm, thuật ngữ sử dụng trong luận văn: 8

PHẦN NỘI DUNG 10

CHƯƠNG I: THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN KHÔNG GIAN 10

GIỮA THÔN VĂN NHUẾ - HƯNG YÊN VÀ KHU ĐÔ THỊ MỚI 10

1.1 Tổng quan về sự phát triển làng xã trong quá trình đô thị hóa ở Việt Nam 10

1.1.1 Khái niệm đô thị và khu đô thị mới 10

1.1.2 Đô thị hóa và tác động của đô thị hóa tới không gian làng xã cũ 10

1.2 Giới thiệu chung về thôn Văn Nhuế - Hưng Yên 13

1.2.1 Vị trí địa lí 13

1.2.2 Đặc điểm hiện trạng và điều kiện tự nhiên 15

1.3 Thực trạng các dự án đầu tư xây dựng phát triển trong khu vực huyện Mỹ Hào 23

1.3.1 Tính chất và sự hình thành phát triển các khu đô thị mới tại Huyện Mỹ Hào- Hưng Yên: 23

1.3.2 Đánh giá sự phát triển các khu đô thị trong khu vực với sự phát triển khu vực dân cư hiện trạng 24

1.4 Thực trạng quy hoạch phát triển đô thị kết nối giữa không gian cũ và khu ĐTM 26

1.4.1 Khảo sát hiện trạng các không gian kết nối giữa khu vực không gian cũ làng xã và Khu vực đô thị mới 27

1.4.2 Hiện trạng khu vực không gian kết nối thôn Văn Nhuế với không gian đô thị mới Bắc đường 5 Phố Nối, Hưng Yên 29

1.5 Đánh giá tổng quan 32

CHƯƠNG II: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN PHÁT TRIỂN KHÔNG GIAN KẾT NỐI GIỮA KHU ĐÔ THỊ MỚI VÀ KHU HIỆN TRẠNG LÀNG XÃ CŨ THÔN VĂN NHUẾ 35

2.1 Một số khái niệm và cơ sở lý luận về quy hoạch không gian 35

2.1.1 Cơ sở công năng 35

2.1.2 Cơ sở thẩm mỹ 35

2.1.3 Các yếu tố tạo nên không gian đô thị 38

2.1.4 Cơ sở môi trường 39

2.1.5 Cơ sở không gian sinh thái, tiết kiệm năng lượng, hướng tới sự phát triển bền vững 40

2.2 Cơ sở pháp lý 42

2.2.1 Các căn cứ pháp lý 43

2.2.2 Các nguồn tài liệu số liệu 43

2.3 Cơ sở thực tiễn 50

2.3.1 Bài học kinh nghiệm trên thể giới 50

2.3.2 Bài học rút ra từ những mô hình trong nước, đánh giá tổng quan 54

2.4 Cơ sở khoa học 62

2.4.1 Cơ sở trong việc kết nối không gian khu đô thị mới với khu dân cư

làng xã cũ 62

2.4.2 Điều tra định hướng phát triển của khu vực hiện trạng thôn Văn Nhuế, đánh giá sự hình thành không gian kết nối giữa khu vực đô thị mới và không gian dân cư hiện trạng 63

2.5 Tổ chức không gian có sự tham gia của cộng đồng 65

2.5.1 Mục tiêu và phạm vi của sự tham gia cộng đồng 66

2.5.2 Nội dung triển khai lấy ý kiến cộng đồng trong quá trình thực hiện xây dựng giải pháp 68

2.5.3 Đánh giá vai trò của cộng đồng trong quá trình xây dựng giải pháp68 2.6 Tổng kết, đánh giá chung: 69

CHƯƠNG III: ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP KẾT NỐI KHÔNG GIAN, PHÁT TRIỂN KHÔNG GIAN GIỮA KHU ĐÔ THỊ MỚI BẮC ĐƯỜNG 5 VÀ THÔN VĂN NHUẾ 70

3.1 Đề xuất trong tổ chức không gian 70

3.1.1 Mục tiêu: 70

3.1.2 Quan điểm kết nối 72

3.1.3 Nguyên tắc kết nối không gian 73

3.1.4 Giải pháp kết nối không gian 74

3.1.5 Phương án tạo dựng không gian kết nối 79

3.2 Đề xuất trong nội dung quản lý 81

3.2.1 Đề xuất quản lý xây dựng công trình trong khu vực, điều chỉnh quy hoạch 81

3.2.2 Xây dựng mô hình quản lý liên hợp 81

3.2.3 Nâng cao ý thức cộng đồng dân cư 81

PHẦN KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 83

Kết Luận: 83

Kiến Nghị: 84 TÀI LIỆU THAM KHẢO

TT-BXD Thông tư- Bộ Xây Dựng

UBND Ủy Ban Nhân Dân

DANH MỤC HÌNH, SƠ ĐỒ

Số hiệu

Hình 1.1 Sơ đồ làng xã bị bao bọc 4 Hình 1.2 Sơ đồ làng xã bị chia cắt 4 Hình 1.3 Ranh giới xác định phạm vi nghiên cứu 5 Hình 1.4 Vị trí mối liên hệ khu vực nghiên cứu 13

Hình 1.5 Vị trí khu vực nghiên cứu trong tổng thể quy hoạch khu đô thị

Bắc đường 5- Phố Nối, Hưng Yên 13 Hình 1.6 Địa hình hiện trạng nghiên cứu 14 Hình 1.7 Bản đồ hiện trạng sử dụng đất thôn Văn Nhuế 16 Hình 1.8 Hiện trạng trụ sở UBND Huyện ủy huyện Mỹ Hào 17 Hình 1.9 Hiện trạng kiến trúc trường mầm non trong thôn 17 Hình 1.10 Kiến trúc nhà ở lộn xộn 18 Hình 1.11 Không gian làng xóm cũ 18 Hình 1.12 Tuyến đường 196 19 Hình 1.13 Hiện trạng Bệnh Viện Đa Khóa Phố Nối 20 Hình 1.14 Tuyến đường QL5 tiếp cận phần khu dân cư khu vực 20 Hình 1.15 Đường giao thông nội bộ khu vực 21 Hình 1.16 Hệ thống thoát nước thải của khu vực làng xóm bị ô nhiễm 22

Hình 1.17 Quy hoạch chung tổng thể huyện Mỹ Hào tầm nhìn đến năm

Hình 1.18

Dự án quy hoạch cải tạo chỉnh trang hệ thống hạ tầng kỹ

thuật khu vực thông Văn Nhuế- TT Bần Yên Nhân- Huyện Mỹ

Hào

23

Hình 1.19 Hiện trạng dự án khu chung cư Khu đô thị Phố Nối 24 Hình 1.20 Hiện trạng dự án Bệnh viện Đa Khoa Phố Nối 24 Hình 1.21 Hiện trạng khu đô thị mới lân cận 25 Hình 1.22 Không gian chợ tự phát bên cạnh một khu đô thị mới 27

Hình 1.23 Hình ảnh ngồi đền và sự hiện hữu của tòa nhà chung cư cao

Hình 1.24 Hiện trạng rác thải được đổ bừa bãi

Hình 1.25 Những cánh đồng lúa giờ đổi thành những lô đất xây dựng

với đủ các hình thức kiến trúc 29 Hình 1.26 Góc nhìn từ “ Ao làng”

Hình 1.27 Biệt thự cổ điển châu Âu cùng hình ảnh bờ tre làng xóm 30 Hình 1.28 Những loại hình dịch vụ nhỏ lẻ xuất hiện 31 Hình 1.29 Không gian kiến trúc mất cân đối 32

Hình 2.1 Các yếu tố thẩm mỹ ảnh hưởng đến không gian kiến trúc cảnh

Hình 2.2 Quan hệ giữ các yếu tố thẩm ỹ ảnh hưởng tới giải pháp tổ

Hình 2.3 Các yếu tố phát triển bền vững 39 Hình 2.4 Minh họa không gian chuyến tiếp vùng ngoại ô đô thị Paris 48,49 Hình 2.5 Hiện trạng khu KIP 51 Hình 2.6 Hình ảnh giéng làng một nét truyền thống lưu giữ 54 Hình 2.7 Kiến trúc “ nhà chia lô” ở nông thôn 59

Hình 2.8 Kiến trúc nhà ở được xây dựng sát nhau trên trục giao thông

Hình 2.9 Không gian giáo ranh kết nối được sử dụng là chỗ đó xe 62 Hình 3.1 Sự chuyển tiếp hài hòa giữa không gian mới và không gian cũ 68 Hình 3.2 Mô hình không gian công cộng kết nối tham khảo 69 Hình 3.3 Hình ảnh cây đã giếng nước sân đình xưa ( minh họa) 69 Hình 3.4 Mô hình không gian xanh kết hợp đi bộ thể thao 73

Hình 3.5 Mồ hình tổ chức không gian cho khu vực thông làng cũ trong

Hình 3.6 Phát triển không gian mở vùng đệm xanh chuyển tiếp 74 Hình 3.7 Mô hình phát triển dạng tuyến

Hình 3.8 Mô hình dạng vòng

Hình 3.9 Mô hình đan xen

Hình 3.10 Minh họa không gian xanh hướng mở

Hình 3.7 Không gian cây xanh trên tuyến giao thông 74

DANH MỤC BẢNG, BIỂU

Số hiệu

Bảng 1.1 Bảnh tổng hợp hiện trạng sử dụng đất thôn Văn Nhuế 15

Bảng 2.1 Kết quả phân tích các chỉ tiu cơ lý của 22 mẫu đia chất

không nguyên dạng 45,46 Bảng 2.2 Kết quả phân tích các chỉ tiêu của 33 mẫu địa chất nguyên

cư làng/xã trong đô thị

Quá trình đô thị hóa ở Việt Nam đang diễn ra nhanh vì vậy vấn đề xây dựng không gian đô thị trong thời kỳ đổi mới, giải pháp kết nối không gian cũ và mới để tạo nên một tổng thể đô thị hài hòa luôn được chú ý quan tâm

Các khu đô thị mới trong thời kì này phát triển khá mạnh về nhà ở từng bước góp phần giải quyết vấn đề nhu cầu nhà ở của người dân trong

đô thị Tuy nhiên qua thực tế sử dụng đã bộc lộ trong khu đô những khiếm khuyết và bất cập ở các khu đô thị mới đó là sự liên kết đồng bộ giữa khu

đô thị mới và khu vực làng xã, dân cư hiện trạng vẫn còn nhiều vấn đề chưa có giải pháp hoàn thiện không gian gây ra sự thiếu đồng bộ về không gian, mất cân đối trong đô thị và hình ảnh đô thị bị biến dạng

Sự quan tâm tập trung nhiều đến những phần đô thị mới xây dựng,

do Nhà nước đầu tư hay những tư nhân có tiềm lực về kinh tế Các làng xã lọt vào vùng nội đô đã để phát triển tự phát Sự phát triển của phần đô thị bao bọc lấy làng xã đã tạo thành các ốc đảo trong long đô thị Những biến đổi tiêu cực như hệ thống cấp thoát nước yếu kém, quá tải, thiếu không gian mở, ao hồ bị lấn chiếm không còn đất để xây dựng các công trình

2

công cộng hoặc mở rộng đường giao thông mật độ xây dựng cao, xây dựng bừa bãi lộn xộn thiếu kiểm soát là những tình trạng diễn ra phổ biến ở các làng xã lọt vào nội đô hiện nay

Văn hóa truyền thống bị mất mát trong quá trình đô thị hóa cũng là một vấn đề cần quan tâm Một số Đình chùa có giá trị về kiến trúc và lịch

sử đã được xếp hạng, đặc biết các công trình kiến trúc mang đặc trưng làng xã như nhà truyền thống, cổng làng, giếng làng đang bị phá bỏ dần

Hiện nay quá trình đô thị hóa tạo ra những bức tường đô thị, bước nhảy đột ngột và ảnh hưởng đến thẩm mỹ, không gian và điều kiện sống đặc biệt trong xây dựng, nhà ở cao tầng gần khu dân cư cũ tương đối phổ biến Vậy nên cần có giải pháp xem xét và nghiên cứu để thiết lập sự hài hòa hợp lý tránh làm mất hình ảnh đô thị Việt Nam, mất đi bản sắc lối sống Việt Nam

Sự biến đổi cấu trúc không gian trong làng xã đô thị hóa và sự cần thiết tạo sự hòa nhập vào cấu trúc chung của đô thị Với sự tăng dân số và những biến đổi về lối sống, nghề nghiệp cấu trúc làng xã tất yếu có những thay đổi:

Về nhà ở và đất ở, sự chia nhỏ lô đất ở đang là xu thế phổ biến, với diện tích rộng khoảng 150-200m2/ hộ có xu hướng giảm dần cho 60-100m2/ hộ, sự phát triển đất ở hiện trạng diễn ra tự phát đã làm tăng thêm các ngõ ngách trong khu vực làm phức tạp thêm về vấn đề giao thông và

hạ tầng Các nhà ở xây mới đa dạng do có các thành phần dân cư khác nhau: nhà biệt thự của người khá giả, nhà chia lô, nhà truyền thống cải tạo, nhà trọ cho thuê Sự đa dạng này làm mất đi khả năng tạo một hình ảnh thống nhất trong phong cách kiến trúc sự lộn xộn về mặt kiến trúc là điều khó tránh khỏi

3

Hiện nay các làng xã đô thị hóa không còn là các làng xã theo hiểu đúng nghĩa về bản chất của nó là một đơn vị cư trú nông thôn mà sẽ trở thành một khu vực dân cư đô thị, cần đòi hỏi cóc một cấu trúc như một đơn vị ở (đơn vị ở đặc thù), nằm trong cấu trúc chung của đô thị

Nhiều khu đô thị được đầu tư thiết kế quy hoạch không gian kiến trúc cảnh quan khá đẹp và đồng bộ còn khu vực hiện trạng nằm cạnh và trong ranh giới dự án thì bỏ mặc khoanh vùng bởi các đường giao thông chạy quanh cô lập không gian hiện trạng đã tạo sự khác biệt lộn xộn mất cân đối trong đô thị, vô hình chung phá vỡ không gian kiến trúc cảnh quan bên trong đô thị và sự mất cân đối về khu vực không gian hiện trạng làng

xã cũ, không có sự nghiên cứu phát triển không gian nhằm tạo sự đồng nhất và hợp lý trong tổng thể giữa cái cũ và cái mới

Tỉnh Hưng Yên một tỉnh lị cũng không nằm ngoài quá trình vận động đó, quá trình đô thị hóa được diễn ra với tốc độ nhanh, trên phạm vi rộng và làm thay đổi nền kinh tế, xã hội , kiến trúc của khu vực, cùng với

sự phát triển kinh tế của địa phương thì các dự án đầu tư xây dựng phát triển khu vực cũng được triển khai Để phù hợp với xu thế phát triển tất yếu đó vì vậy việc nghiên cứu phát triển khu vực làng xã và vùng đệm chuyển tiếp giữa không gian mới và cũ là một vấn đề cần thiết

Thôn Văn Nhuế nói riêng và thị trấn Bần Yên Nhân- Phố Nối nói chung là một trong những khu vực có tốc độ đô thị hóa nhanh

Khu vực nghiên cứu có tổng diện tích 54ha, bao gồm diện tích thôn Văn Nhuế, khu hành chính huyện Mỹ Hào và các khu đất xen kẹt bao quanh thôn Văn Nhuế được tạo ra từ dự án quy hoạch Khu đô thị mới Bắc dường 5 Phố Nối Khu vực này có vị trí quan trọng trong cơ cấu phát triển

đô thị trong tương lai

4

Các dự án đầu tư xây dựng cũng như quy hoạch đã và đang được thực hiện đều chưa có sự nghiên cứu và đánh giá về sự phát triển và giải pháp phát triển của khu vực dân cư hiện trạng thôn Văn Nhuế Do vậy vấn

đề về việc phát triển khu vực dân cư hiện hữu làng xã đã hình thành từ lâu đời là vấn đề chưa được quan tâm cũng như có giải pháp quy hoạch phát triển

Một số hình thái thường gặp ở các các khu đô thị mới hiện nay:

Ranh giới khu đô thị mới

Ranh giới khu dân cư cũ

5

Mục đích nghiên cứu

- Cải tạo không gian khu vực dân cư hiện có phù hợp với định hướng phát triển chung của khu vực và phù hợp với điều kiện đầu tư, cụ thể là không gian tiếp giáp giữa khu vực làng và đô thị mới

- Xây dựng cơ sở lý luận và thực tiễn tổ chức không gian kết nối giữa khu ĐTM vực làng/xã

- Xây dựng giải pháp kết nối không gian giữa ĐTM Bắc đường 5 và khu vực dân cư hiện trạng thôn Văn Nhuế

- Đảm bảo tính đồng bộ cho các quá trình xây dựng phát triển đô thị của khu vực theo quy hoạch chung

Đối tượng nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu: không gian kết nối khu vực dân cư hiện trạng thôn Văn Nhuế với đô thị mới đầu tư

- Phạm vi nghiên cứu: được xác định dựa trên 2 ranh giới là ranh giới các đường quy hoạch trục chính và ranh giới vùng lõi là ranh giới khu dân

cư thôn xóm hình thành hiện có từ lâu của thôn Văn Nhuế