Sacchromyces oviformis var sacchromyces chodatiTrong tất cả các loài kể trên thì loài sacharomyces cerevisiae được sqrdụng nhiều nhất trong công nghiệp đặc biệt là công nghiệp sản xuất b
Trang 1I)LỜI NÓI ĐẦU chưa viết? 3
II)NỘI DUNG 4
II.4.5)Sacchromyces chevalieri guillermond 13
II.4.6)Sacchromyces oviformis Osterwadrrer 14
III)KĨ THUẬT NUÔI CẤY 16
III.1) YÊU CẦU CHẤT LƯỢNG GIỐNG NẤM MEN DÙNG TRONG SẢN
III.2)MỘT SỐ MÔI TRƯỜNG NUÔI CẤY NẤM MEN: còn rất nhiều môi trường
III.3)CHUẨN BỊ MÔI TRƯỜNG VÀ ĐIỀU KIỆN NUÔI CẤY NẤM MEN 25
III.3.2) Chuẩn bị môt trường nuôi cấy trong phòng thí nghiệm 37
III.4.1) KỸ THUẬT TẠO GIỐNG DÙNG TRONG SẢN XUẤT CÔNG NGHIỆP
42
III.4.5) Kiểm tra tính thuần khiết của nấm men: 55
III.4.6)Nhân giống nấm men trong công nghiệp: 57
IV)NGHIÊN CỨU TẾ BÀO NẤM MEN DƯỚI KÍNH HIỂN VI 59
V)BẢO QUẢN 65
V.1) Phương pháp cấy chuyền và bảo quản lạnh trên môi trường thạch nghiêng 65
V.2) Phương pháp bảo quản giống trên lớp dầu khoáng 67
V.3).Phương pháp làm mất nước trong môi trường bảo quản: 68
V.5) Phương pháp đông khô vi sinh vật và phương pháp đông khô trực tiếp:70
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 2
Trước khi đưa ra phương pháp nâng cao chất lượng cần phải xét đến việc thực hiện quá trình kiểm tra mức độ phân giải hợp chất hữu cơ không chứa nito mà điển hình là quá trình lên men rượu của giống Saccaromyces 75
VI)THÍ NGHIỆM XÁC ĐỊNH KHẢ NĂNG ĐỒNG HOÁ CÁC HỢP CHẤT
CACBON KHÁC 75
VI.2 Phương pháp đánh giá khả năng sinh trưởng trên môi trường dịch thể: 78
VII)PHƯƠNG PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIỐNG NẤM MEN 80
VIII)ỨNG DỤNG TRONG CÔNG NGHIỆP 83
phần này viết cô đọng không trình bày quá dài dòng và quá chi tiết PHải nói lên khả năng ứng dụng của nó như thế nào? Và ít nhất phải nêu 3 ứng dụng 83
VIII.3.2)Nuôi cấy nấm men trong quá trình lên men rượu 87
VIII.3) Thu nhận chế phẩm enzim invectaza từ sacharomyces cerevisiae 89
VIII.3.2) NGUYÊN LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 91
VIII.4)Ứng dụng công nghệ lên men để nâng cao độ tinh khiết của đường chức
VIII.4.1) Nguyên liệu và phương pháp nghiên cứu 94
IX)KẾT LUẬN 104
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 3
I)LỜI NÓI ĐẦU
Ngày nay, với sự bùng nổ của cuộc cách mạng sinh học,và với sự ứng dụng của nó,công nghệ sinh học đã làm thay đổi bộ mặt của thế giới
và tạo ra những điều mới lạ mà chúng ta không hề tưởng, đặc biệt một sốsản phẩm do nó tạo ra không những đáp ứng cho thời đại mà còn hứa hẹn cho một ngành sản xuất năng lượng đầy tiềm năng trong tương lai thay thế cho những năng lượng tự nhiên đang ngày càng bị cạn kiệt Nấm men- một vi sinh vật bé nhỏ, được mệnh danh là trái tim của ngành công nghệ lên men đã tạo ra những sản phẩm đầy thú vị, mới lạ và đầy tính ứng dụng cao không những trong ngành thực phẩm mà còn mở rộng
ra ở những ngành khác Thực tế điển hình như sản xuất cồn: Brazil đã sửdụng cồn-một loại sản phẩm được lên men từ nấm men sacharomyces cerevisiae, được thay thế một phần xăng dầu cho sự tiêu thụ năng lượng của nước mình Do vậy, tôi chọn đề tài:kĩ thuật nuôi cấy và bảo quản
nấm men công nghiệp để làm đồ án riêng cho bản thân Bước sang thế
kỉ XXI loài người đã hiểu biết về sự đa dạng nấm men đã được tích lũy thông qua các phương pháp phát hiện và mô tả của nhiều nhà vi sinh vật học Kết quả là một số lượng lớn thông tin về hệ sinh thái nấm men đã được tích lũy và số lượng lớn các loài nấm men được biết gia tăng nhanhchóng nhờ vào các kỹ thuật sinh họ phân tử
Nấm men thuộc nhóm cơ thể đơn bào, chúng phân bố rộng rãi trong thiên nhiên, đặc biệt chúng có nhiều ở vùng đất trồng nho và các nơi trồng hoa quả Nhiều loài nấm men có khả năng lên men rượu
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 4
II)NỘI DUNG
II.1)PHÂN LOẠI NẤM MEN
Từ cổ xưa loài người đã biết nấu rượu tác nhân chuyển hoá đường
là một loại nấm men thường gọi là men rượu Theo hệ thống phân loạinấm men thuộc vào giới nấm
(Kingdom Fungi theo Whitaker , 1969,Takhtakjan,1970) Fungi bắt nguồn từ chữ la tinh Fungus có nghĩa là nấm, đôi khi còn dùng Mycetes bắt nguồn từ chữ Hy Lạp Mukes.
Nấm men là nhóm nấm cơ thể đơn bào hoặc tập hợp đơn bào, nhânchuẩn, hiển vi Nấm men có thể thuộc về hai lớp nấm: nấm túi
(Ascomycetes) và nấm bất toàn(Deutero-mecetes hoặc Fungi imperfect)
Tiêu chí phân loại nấm men
Đơn vị cơ bản phân loại nấm men trong sản xuất lên men là nòi
hoặc chủng Đây là các tế bào thuần chủng của một loài xác định Các
nòi (chủng) được hợp nhất thành loài (Specise), các loài hợp thành giống (genus,genera), các giống hợp thành họ…
Nấm men và các loài giống nấm men thuộc về hai nhóm nấm:nhóm nấm túi tạo thành bào tử được gộp chung vào lớp nấm túi
(Ascospor) và nhóm nấm không tạo thành bào tử-lớp nấm không hoàn thiện (Fungi imperfect) hay còn gọi là lớp nấm bất toàn.
Qua sơ đồ phân loại nấm của W.Carol Frarier ta thấy:
Lớp nấm túi là những nấm sinh bào tử nang hay còn gọi là nấm thật
Dưới lớp là bộ gồm các đơn bào (unicelloceteles) Đây là những nấm
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 5
men Dưới bộ là họ Schizosaccharo-mycetaceae gồm các giống sacharomycodes, Sackira,Hanseniaspora, Nasodia…
PHần lớn nấm men được sử dụng trong công nghiệp thuộc giống
sacharomyces trong lớp nấm túi và vài giống thuộc lớp nấm bất toàn Giống Endomyces vernalis là một loài nấm men dùng trong thế chiến thứ
nhất để tổng hợp chất béo
Giống sacharomyces ,quan trọng nhất là loài sacharomyces cerevisiae
được dùng nhiều trong công nghiệp thực phẩm Một số chủng của nấmmen này dùng làm men nở bánh
mì, một số khác dùng trong công nghiệp rượu, bia, rượu vang, sản xuất
glycerol hoặc enzim invertaza Sacharomyces fragilis lên men đường
lactoza đón
Sơ đồ phân loại nấm men (theo W.Carol Frazier)
1- nấm men tạo màng
2-nấm men hình chuỳ
3 -nấm men tạo thành khuẩn ti thật hoặc khuẩn ti giả
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 6
Giáo viên hướng dẫn: Trần Thị Hoài Tâm 6 Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
EumycopHyta (nấm)
Ascomycetes
(Fungi imperfect) Deuteromycetes
Endomyceetceae Sacharomycetac
eae
Crytoccace ae
Crytococus Kloeskera 2 Mycoderma Candida 1 Georichum 3 Trichosporum
Rhodotorula
Trang 7Vai trò quan trọng quan trọng trong sản xuất sữa và các sản phẩm củasữa Có lẽ trong tương lai loài người trông cậy vào loại giống nấm mennày để thu nhận cồn tuyệt đối từ những nguyên liệu tái tạo được để thaythế xăng khi dầu mỏ của trái đất bị cạn kiệt.
Giống Zygosacharomyces Một vài tác giả coi giống này là giống phụ của giống sacharomyces Cac loài của giống này có thể phát triển ở dịch đường nồng độ cao và làm hỏng mật siro.Zygosacharomyces nusbarumeri được tìm thấy trong mật Các loài này tham gia vào lên
men rượu vang và đặc biệt là lên men đậu tương làm thành một thứ đồuống đặc biệt
Các giống Pichia, Hansenula, Debaryomyces… cũng như giống Mycoderma, candida… là những nấm men không hình thành màng trên
mặt dịch nuôi cấy, phát triển trên bề mặt dịch ướp chua dưa chuột và cácloại rau quả Chúng oxy hoá các chất hữu cơ làm giảm độ chua và làm
tăng ph của dịch ướp Hansenula và Pechia có thể chịu đựng độ cồn cao
và oxy hoá rượu etylic Debaryomyces có thể chịu được muối cao, đặc
biệt ở phosphat có muối tới 24% vẫn thấy men này phát triển Nấm men
tạo màng không hoặc sản sinh ít rượu etylic từ đường Giống sacharomycodes và Hansenula sporacos hình quả chanh, cũng như các men giả Kloeckera không sinh bào tử có thể hình thành chuỳ Những
giống men này làm hỏng rượu, đặc biệt là mất mùi rượu vang
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 8
Lớp men giả còn gọi là lớp men không hoàn toàn thuộc lớp nấm bất
toàn (Fungiimperfect hay Deuteromycetes) Nấm trong lớp nấm này không tạo thành bào tử Thuộc lớp này có Moniales gồm hai họ là Cryptococcaceae và Rhodorulaceae.
Họ Cryptococcaceae hay Cryptococides gồm các giống Cryptoccocus, Torulopsis, Pityrosporum, Brettanomyces, Candida, Trigonopsis, Rhodotorulua.
II.3)CHỦNG NẤM MEN sacharomyces
khi đã nói đến chủng nấm men là phải nhắc đến có những giống nấm men nào?, lí do chọn giống saccaromyces? Giống này gồm những loài nào?
.II.3.Giống saccharomyces menyen ? (thực ra đây là giống saccaromyces
giống này gồm các loài nấm men (câu này viết sai) có thể lên men đường
sinh ra rượu etylic các loài của giống này phổ biến rất rộng rãi trong tự
nhiên đặc biệt một số nòi đã được chúng ta nghiên cứu và biết khá rõ.Các men này có vai trò rất to lớn trong sản xuất các sản phẩm lên men cóchứa cồn
đặc điểm chung của giống này là gì, môi trường lên men, điều kiệnlen men?
Giống sacchromyces có hình dáng tế bào là hình cầu,hình ôvan hay
elip Sinh sản vô tính bằng nẩy chồi Thường có 1-4 bào tử tong mộtnan,ít khi có 8 bào tử Thế hệ sinh dưỡng của các giống này trong điều
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 9
kiên bình thường là các thể lưỡng bội.khi già chúng thường kết thànhvòng và mọc trên dịch men sợi giả,có thể kết thành màng nổi Lên menđường tốt,nhưng nồng độ đường không quá 30% (chính vì điều nàynhững nấm men này được gọi là “nấm đường”) và tạo thành 18% cồn
etylic Chúng không đồng hoá được muối nitrat.
Theo Kudrêyxeva,giống này có 18 loài.Chúng không khác nhau vềhình thái,nhưng lại khác nhau nhiều về quan hệ với các loại đường (xem
bảng 1.1) không được viết như thế này PHải viết: bảng số mấy: tên
bảng (tài liệu tham khảo, trang số?)
Bảng 1.1 Khả năng đồng hoá các nguồn hydratcacbon của nấm men (tài
liệu tham khảo “nấm men công nghiệp,trang số 19)
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 10
3s.uvarum + + + + - + - - - - + + - - - + + - - - -s.carlsberg
ensis + + + + - + + - - + + + + s.chevalier
1/3
+ + + + +
-s.oviformi
1/3
- + - - - + + + + s.chodati + + - - - + - - - - + + - - - + + - - - -
-Ghi chú: + đồng hoá - không đồng hoáRafinoxa khi bị phân huỷ thành fructoza(1) và melbioza(2).Nấm men khichỉ đồng hoá được fructoza còn melbioza không đồng hoá được ,nên chỉghi là 1/3
dưới đẩy sẽ giới thiệu 7 loài chính thộc giống sacchromyces Các loài
này có nhiều ý nghĩa và đóng vai trò to lớn trong sản xuất lên men
II.4)GIỚI THIỆU
các loài được giới thiệu theo mức độ quan trọng giảm dần đồng thời chobiết loài đó lên men được môi trường nào
II.4.1)sacchromyces cereviseae menyen
Loài nấm men này được dùng trong công nghiệp cồn etylic,men bánh
mì và bia Hình dáng của chủng nó không khác lắm nhiều so với cácchủng cùng giống (hình 1.8) Khả năng tạo thành bào tử túi của
sacharomyces cerevissiea kém hơn sacharomyces vini,sacharomyces
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 11
uvarum Loài này có đặc điểm lên men đường từ tinh bột sâu xa (khôngđược viết như thế này) hơn với các loài khác, vì rằng nó có thể lên menđược các dextrin đơn giản.
II.4.2)sacchromyces vini menyen
Đây là loài nấm men rất phát triển ở các loại quả ngọt ,ở dịch rau quả.Chúng lên men dịch quả,đặc bệt là dịch quả nho tạo thành những loạirượu nho và thường được gọi là rượu vang Tên của loài này trước đây
gọi là sacchromyces ellípsoideus.bắt nguồn từ hình dáng tế bào của
chúng là hình ellip
Sacchromyces vini sacchromy cescerevissiae
Trong dịch quả lên men ta thấy giống sacchromyces chiếm 80% số tế
bào vi sinh vật (không được viết tắt) có mặt Dịch lên men được phủ mộtlớp bọt trên bề mặt Men này có hai dạng:dạng bụi dễ làm đục và dạngbông dễ kết tủa, dễ lắng làm trong dịch men
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 12
Nói chung các nòi thuộc loài này cần có nguồn dinh dưỡng là đường,rượu axit hữu cơ Các nguồn chất sinh trưởng của chúng là axitpanotenic (vtm B3), biotinvtm H hay B7, mezoinzoit, tiamin(B1) vàpiridoxin(vtm B6)
II.4.3)sacchromyces uvarum Beiyrinck
Các chủng loài này được phân lập từ dịch quả phúc bồn tử,dịch nho lênmen và dịch bia Một số chủng được dùng làm men bánh mì,chúng có độlắng tốt (loại men chìm) được dùng trong sản xuất bia
Hình thái loài này có dáng chung của các loài sacchromyces sự tạo
thành bào tử của loài này xảy ra mạnh mẽ khi nuôi trên môi trường thạch–malt trong khoảng thời gian đầu sau khi tách được chúng từ điều kiện
tự nhiên Có một số chủng loài này dễ tạo thành dạng bông trong lênmen.Vì vậy mà chúng được dùng trong sản xuất rượu vang và có thể tích
tụ trong dịch lên men được
Sacchromyces uvarum sacchromyces carsbergenis
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 13
II.4.4)Sacchromyces carsbergenis Hansen
Các chủng của loài này được dùng nhiều trong sản xuất bia Chúng làloại nấm men chìm,hình thái tế bào cũng tương tự các loài men kháccùng giống (hình 1.10) Khả năng sinh bào tử yếu và ít gặp
Khả năng lên men đường không kém các loài sacchromyces khác,nhưng
này Kudrreyxeva xếp chúng thành một loài riêng
Trong dịch nho ít gặp loài này Vì vậy trong sản xuất rượu nho cácchủng thuộc loài này khôg có vai trò gì thật đặc biệt,nhưng chúng là chủlực trong lên men bia
II.4.5)Sacchromyces chevalieri guillermond
Các chủng thuộc loài này thường được phân lập từ dịch quả nho tự lênmen và từ van non của dịch quả cọ dừa Hình thái men này xemhình1.11 (không được viết như thế này)
Loài này thường phát triển trên dịch quả nho và có thể tích tụ tới
160 cồn,song không vượt được sacchromyces vini trong lên men rượu
vang
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 14
Hình 1.6 (x2000) Hình 1.7 (x 2000)
Sacchromyces chevalieri sacchromyces oviform
II.4.6)Sacchromyces oviformis Osterwadrrer
Các chủng thuộc loài men này đựơc phân lập từ dịch quả nho lên lên tựnhiên thường dùng trong sản xuất rượu sâmpanh (champange)
Những giống oviforrmis thuần chuẩn có tế bào tương tự như các
loài khác (hình 1.12) phát triển tốt ở dịch nho,lên men gần như toàn bộđường trong dịch quả và có thể tíchtụ với 180 cồn (nếu dịch quả có hàmlượng cao hoặc qúa trình lên men được bổ sung đường) Nhu cầu về chất
sinh trưởng của loài men này cũng giống như sacchromyces vini,nhưng
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 15
sức chịu đựng cồn lại cao hơn và như vậy ở giai đoạn cuối lại phát triển
tốt hơn Do vây nó thường được dùng kết hợp với sacharomyces vini
trong lên men rượu vang có hàm lượng đường cao và để sản xuất vang
“khô” (lên men hết đường)
Các chủng sacharomyces oviformis khi kết thúc lên men thường
tạo thành một lớp màng trên bề mặt dịch Chúng thường được dùng trongsản xuất rượu vang từ dịch quả có hàm lượng đường cao,đặc biệt trongsản xuất sâmpanh để sản xuất lên men có nồng độ cồn cao hơn tự nhiên
*Sacchromyces oviformis cheresiensis (hình 1.13).
Loài này lên men đường mạnh,có thể tạo thành tới 16.50 cồn trong dịchlên men Khi kết thúc lên men cũng tạo thành lớp màng trên mặt dịch.Trong quá trình rượu bị oxi hoá và kết quả sẽ tạo thành chất axetaldehyt(tới 700mg/l) cùng với các este bay hơi làm cho vang có hương thơmquả anh đào
Điều kiện thích hợp cho sacharomyces oviformis cheres (khôngđược viết thế này) phát triển tốt là nhiệt độ 18-200C và phải đủ khôngkhí Có thể dùng men này để chứa các loại vang có tích tụ axit axetic vàaxit lactic (vang có hai loại axit này thường có mùi chuột)
II.4.7)Sacchromyces chodati Scheiner
Men này thường phân lập từ nước nho lên men tự nhiên ở Thuỵ Sĩ.Không lên men được sacacroza,nhưng lên men tốt glucoza và fructoza
(Bổ sung thông tin cho lại này)
Hình dáng tế bào và bào tử của sacharomyces chodati Scheiner
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 16
Sacchromyces oviformis var sacchromyces chodati
Trong tất cả các loài kể trên thì loài sacharomyces cerevisiae được sqrdụng nhiều nhất trong công nghiệp đặc biệt là công nghiệp sản xuất bia
III)KĨ THUẬT NUÔI CẤY
III.1) YÊU CẦU CHẤT LƯỢNG GIỐNG NẤM MEN DÙNG TRONG SẢN XUẤT CÔNG NGHIỆP:
mong muốn và năng suất cao, chất lượng tốt, có ý nghĩa kinh tế trongsản xuất, không tạo thành những sản phẩm phụ mà ta không mongmuốn
của địa phương
sản phẩm tạo ra sau quá trình lên men
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 17
4 Chủng nấm men phải rất thuần, không chứa visinh vật gây nhiễm khác, đặc biệt là không có bacteriophage kí sinh…
vào nồi nhân giống hoặc từ nồi nhân giống chuyển qua nồi lên menphải phát triển rất nhanh để tránh sự tạp nhiễm
tế bào sinh dưỡng, bào tử hoặc bằng các hình thức tái sinh khác
ngắn, càng tốt, thường 1-3 ngày
vi sinh vật lạ, tự bảo vệ bằng cách phát triển trong môi trường pH thấp,nhiệt độ cao hoặc sinh ra các chất ức chế vi sinh vật khác
định các đặc tính xuyên suốt trong thời gian sử dụng
bằng cách kiểm tra dột biến, kĩ thuật gen để không ngừng nâng caotrong sản xuất
11
III.2)MỘT SỐ MÔI TRƯỜNG NUÔI CẤY NẤM MEN: còn rất nhiều môi trường để nuôi cấy nấm men, đọc thêm tài liệu và bổ sung vào
*Môi trường nước malt:
Hoà bột malt với nước theo tỉ lệ 1:5,gia nhiệt đến 45-48 0 C kết hợp với khuấy đảo Giữ nhiệt trong 30 phút,sau đó nâng lên 50 0 C giữ 1h, rồi nâng tiếp lên 62 0 C-63 0 C,giữ
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 18
nhiệt cho đến khi đường hoá hoàn toàn Dung dịch đường hoá được đun sôi 20-30 phút cần thêm nước khi đun tới thể tích ban đầu Lọc bỏ bã
Dịch lọc làm nguội đến 30 0 C có 8-10% chất khô, cho vào bình tam giác, hấp thanh trùng với áp suất dư 0,5atm.
*Môi trường thạch-malt
Dịch đường malt mới lọc hoặc đã thanh trùng ở trong các bình tam giác có 8% chất khô và bổ sung thạch (20g cho 1 lít) Thạch sơ bộ hoà nước, nấu nóng chảy có thể phả lọc qua hai lớp vải màng xen vào giữa là lớp bông rồi cho vào dịch malt Đun dịch thạch-malt cho nóng chảy đều và chia vào các ống nghiệm hoặc các bình tam giác Thanh trùng ở 0,5-0,8atm.
*Môi trường nước thịt-pêpton (MP) – xem lại đây là môi trường chủ yếu
để nuôi cấy vi khuẩn.
*Nước chiết men
Có thể dùng men bia dạng sữa, men bánh mì dạng ép, dạng khô để chế ra nước chiết men
80g men dạng ép hay 50g dạng khô cho vào 1l nước điều chỉnh ph đến 6,8,sau đó đun sôi trong 30 phút, chiết lấy nước trong bỏ cặn, kiểm tra lại ph, lọc và thanh trùng, từ nước chiết men ta pha thành môi trường thạch-nước chiết men.
Men tự phân và cao men: Nguyên liệu là men bánh mì dạng ép hoặc khô,.men bia rửa sạch ở dạng men sữa
Men cũng được hoà với nước (men ép tỉ lệ 1:4,men khô tỉ lệ 1:6,men sữa tỉ lệ 1:1) giữ ở 50 0 C trong vòng 24h Chiết lấy phần nước trong, bỏ cặn trung hoà và đun sôi Từ dịch men ta phân ta có thể pha thành môi trường thạch-nước men-đường (nước men được pha thêm 0,5% muối ăn,1-2% glicoza và 2% thạch), pH 6,8 Thanh trùng ở 0,5 at trong 30 phút Có thể thay glucoza bằng 0.5% sacaroza, pH 6-6,5
Dịch men tự phân có thể cô đặc thành cao men, đem dùng dần để pha môi trường với tư cách là nguồn nitơ hữu cơ (pepton,peptit,axitamin,nucleotit…) và các nguồn vitamin, đặc biệt là vitamin nhóm B.
*Môi trường Hansen
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 19
Glucoza 20g (có thể thay bằng sacaroza 50g)
Để thử sinh trưởng của nấm men người ta thêm 2% đường vào môi trường.
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 20
Để thử lên men của nấm men người ta thêm 5% đường vào môi trường
Để môi trường tổng hợp được đầy đủ các chất dinh dưỡng và sinh trưởng ta cần phải bổ sung các hợp phần vitamin như sau,g/ml
Pha trong nước cất
Chú ý: Khi dùng môi trường chọn lại của nấm men, để cho nấm men có ưu thế và ức
chế vi khuẩn, ta cho vào môi trường chất kháng sinh neomixin với hàm lượng 20dv/1
ml môi trường, hoặc hỗn hợp penixilin với streptomixin cho đồng thời (50-100 dv trong 1 ml môi trường)
Để ngăn chặn nấm mốc phát triển ở các môi trườg lỏng hoặc môi trường thạch người ta cho thêm vào môi trường cồn để có 4 0 cồn hoặc 0,2% natri propionat
Khi phân lập từ nấm men tạo màng người ta cho vào môi trường axitiodua axetic với số lượng 0,1-0,2%
*Môi trường Saburo
*Môi trường mầm lúa:
Ủ cho thóc nảy mầm, phơi khô mầm, xay thành bột Cân 1kg bột cho vào đó 3 lít nước, đun cách thuỷ ở nhiệt độ 60 0 C để đường hoá tinh bột Thử bằng dung dịch iodine Lọc lấy dịch thêm nước điều chỉnh cho nồng độ chất khử hoà tan đạt 1 0 Bx, phân vào các dụng cụ chứa, hấp tiệt trùng 121 0 C trong 1 phút.
*Môi trường khoai tây -đường- cám:
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 21
Cám 100g Khoai tây cắt nhỏ, rửa sạch, cân lấy 300g Thêm 500ml nước, đun sôi trong 30 phút Lọc lấy nước trong, trộn 2 loại dịch lọc trên và thêm 50 glucoza đường, bổ sung cho
đủ 1 lít.
*Môi trường giá đậu- đường:
Cân 100 g giá đậu Thêm 100 ml nước, đun sôi 30 phút, lọc để lấy dịch trong Thêm cho đủ 1lít nứơc và thêm 50g đường.
Môi trường lai giống nấm men:
Nếu sử dụng môi trường lỏng thì không cần thạch.
Môi trường Acetate:
Thạch thường (Meat Extr aga):
Đun tan các hợp phần trên trong 1l nước, hấp ở 121 0 C trong 15 phút.
Nước muối sinh lý vô trùng
Pha NACl trong nước cất với nồng độ 0,85% Hấp ở 121 0 C trong 15 phút.
BGBL (Brilliant Bile Lactose 2%)
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 22
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 23
Đun tan cáchợp phần trên trong 1 lít nước cất Hấp ở 121 0 C trong 15 phút.
Simmons Citrate Aga:
Đun tan các hợp phần trên trong 1 lít nước cất Hấp ở 121 0 C trong 15 phút.
Matinol Salt Broth
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 24
Wilson Blair Aga
Đun tan hợp phần trên trong 1 lít nước cất Hấp ở 121 0 C trong 15 phút Trước khi
sử dụng, đun chảy môi trường và cứ 18ml môi trường + 1ml Na2SO3 (10g/100ml) +5 giọt FeSO4 (8g/100ml) Thêm 1ml Na2SO3 + 5 giọt FeSO4 vào ống thạch ngay trước khi bắt đầu trình tự tiến hành thí nghiệm.
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 25
Các loại dụng cụ để nuôi cấy vi sinh vật phải đạt độ trung tính thật sạch
-Đổ vào bên trong dụng cụ nước có ph=7 (để kiểm tra trung tính)
-Hấp khử trùng dụng cụ ở 1210C trong 15 phút bằng nồi hấp điện
-Lấy dụng cụ ra để nguội rồi kiểm tra ph của nước trong dụng cụ
-Nếu nước có ph kiềm thì tiếp tục ngâm dụng cụ vào HCL 2% cho đếnkhi kiểm tra lại và thấy nước có ph =7 thì mới thôi
-Rữa kĩ bằng nước nhiều lần thì dùng được
b)PHương pháp rửa dụng cụ
Nhìn chung các dụng cụ làm bằng thuỷ tinh có độ bền hoá học,chịuđược nhiệt độ cao rất khác về hình dạng và kích thước Do đó các loạidụng cụ khác nhau cần có các phương pháp rửa khác nhau
phiến kính
Với phiến kính cũ (đã dùng làm tiêu bản)
Chùi sạch mỡ và vaselin trên phiến kính bằng miếng vải tẩm xilenhoặc ngâm tiêu bản vào dung dịch sulfubricomate trong 48h
Ngâm tiêu bản vào nước xà phòng và đun sôi trong vòng 1h
Rửa nước,để ráo
Ngâm tiêu bản vào cồn 900 trong 2h
Lau khô chúng bằng vải mịn và sấy khô
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 26
-Với phiến kính mới:cần kiểm tra độ ph và xử lí để đạt độ trung tínhYêu cầu:các phiến kính sau khi rửa phải đạt tiêu chuẩn sạch mỡ vàtrong
ống nghiệm
Chuẩn bị các loại ống nghiệm khác nhau để dễ dàng phân loại ốngnghiệm
-Đối với các ống nghiệm cũ đã bị nhiểm khuẩn
Hấp vô khuẩn 1210C trong 15 phút
Lấy ra và đổ các vật phẩm trong ống nghiệm ra khỏi ống nghiệm
Ngâm ống nghiệm vào nước ấm
Rửa ống nghiệm bằng cách
o Dùng chổi chấm xà bông cọ xát vào thành ống đều khắp nhiềulần
o Rửa nước 2-3 lần
o Úp ống nghiệm cho thật ráo nước và khô
o Sấy khô trong tủ ấm 400C
-Với các ống nghiệm không bị nhiễm khuẩn hay chứa các vi khuẩnkhông gây bệnh thì không phải hấp khử trùng và tiến hành rửa nhưtrên
Đĩa pectri
-Đặt ngữa đĩa pectri trong lòng bàn tay
-Tay phải dùng dẻ chấm tro có xà bông xát vào 2 mặt của đĩa, các khe ởchân đĩa và thành đĩa
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 27
Ngâm trong dung dịch sulfurbicromate trong 24h
-Xát kĩ hai đầu vào phần ngoài pipet bằng giẻ và nước xà bông
-Dùng nước xả ngược để thông cặn pipet
-Cắm pipet trên giá đầu nhọn để lên trên
Các dụng cụ thuỷ tinh khác
-Dùng giẻ với nước xà bông đặt lắc kĩ để rửa phần trong dụng cụ
-Rửa nước nhiều lần cho thật sạch và để ráo
Nút và ống cao su
-PHân loại các dụng cụ này theo kích thước to nhỏ, xấu,tốt sạch hay bẩn-Ngâm từng loại riêng vào nước ấm (50-800C) trong 3-4 h
rửa nước lã nhiều lần
-PHơi nắng 2-3 h rồi cất đi dùng
III.3.1.2) Bao gói dụng cụ
1 nguyên tắc
-Dụng cụ được bao gói phải đảm bảo thật sạch và khô
-Bao gói phải thât kín và cẩn thận để sử dụng sau khi sử trùng vẫn đảmbảo sự vô trùng trong lớp giấy gói và lấy ra sử dụng dễ dàng
2 phương pháp bao gói dụng cụ
Việc bao gói dụng cụ gồm 2 khâu
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 28
Làm nút bông: cho các ống nghiệm,hình tam giác,pipet…
bao gói: cho hầu hêt các dụng cụ thuỷ tinh
)Cách làm nút bông
Với các ống nghiệm
-Lấy một miếng bông không thấm nước cuộn lại
-Dùng khúc tre ấn vào giữa cuộn bông
-Yêu cầu:
Nút có kích thước độ chặt vừa phải
Đầu nút trong phần ngoài lớn hơn phần trong ống nghiệm
Lấy nút ra hay đóng vào dễ dàng
Với các chai lọ bình tam giác có kích thước lớn :cách làm tương tựnhưng lượng bông đưa vào phải nhiều hơn và lọc bằng một lớp vải gạtVới các pipet, dùng một sợi dây thép nhỏ nhét một ít bông vào đầu lớncủa pipet
b) Cách bao gói dụng cụ
Với các dụng sụ sau khi làm nút bông, cần được bao gói phần có nútbông bằng giấy dầu hay giấy báo để khi hấp khử trùng nút bông không bịướt, đảm bảo điều kiện vô trùng tốt hơn,cách làm như sau:
-Cắt các băng giấy hình chữ nhật với kích thước cần theo dụng dụ cầnbao gói
-Quấn băng giấy quanh đầu có nút bông
-Gập ống giấy sát vào nút bông ở mặt trước và hai bên
-Gập nốt phần giấy còn lại và cài sâu vào trong
Yêu cầu
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 29
-PHần giấy bao ngoài phải chặt kín
-Bao bằng giấy dầu với dụng cụ hấp ướt
-Bao bằng giấy báo với dụng cụ sấy khô khi khử trùng
Với các dụng cụ như pipet, dĩa pectri,que gạt phải dùng giấy bao kíntoàn bộ.có thể thay giấy báo bằng một hộp nhôm kín đựng tất cả cácdụng cụ trên để khử trùng
3.3 Khử trùng dụng cụ
10-Nguyên tắc
Sau khi khử trùng cần phải đảm bảo
-Sự vô trùng tuyệt đối cho các vật phẩm và các dụng cụ
-Không làm thay đổi chất lượng mẫu vật
-bảo đảm an toàn tuyệt đối cho người
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 30
Có thể khử trùng bằng phương pháp nhiệt khô hay nhiệt ướt
a)khử trùng bằng phương pháp nhiệt khô
Dưới tác dụng của sức nóng khô,các cấu tử của tế bào vi sinh vật bị oxihoá,tế bào bị khô hoàn toàn và chết
o Xoay các núm để điều chỉnh kim chỉ trên đồng hồ nhiệt độ
và kim chỉ trên đồng hồ thời gian tới các chỉ số mong muốn (1600Ctrong vòng 2h hay 1800C trong vòng 30 phút)
o Tủ nhiệt và thời gian mong muốn sẽ được duy trì nhờ bộphận đièu chỉnh tự động
o Tắt tủ sấy để nguội 600C mới mở tủ lấy dụng cụ Tránh mở
tủ lấy dụng cụ khi nhiệt độ trong tủ đang còn cao sẽ làm dụng cụthuỷ tinh dễ bị vỡ
o Các dụng cụ sau khi sấy mà giấy bao có màu hơi vàng làđược
-Khử trùng bằng cách đốt qua lửa nung đỏ
PHương pháp này dùng để khử trùng pipet, que cấy ,đầu ốngnghiệm,miệng các bình tam giác sau khi lấy nút bông ra
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 31
-Cách khử trùng
Hơ dụng cụ trên ngọn lửa đèn cồn, đưa qua đưa lại 3-4 lần.quecấy phải được nung thật đỏ hết chiều dài que cấy
Đợi cho dụng cụ nguội mới được dùng để tránh vỡ dụng cụ và
vi sinh vật không bị tiêu diệt khi lấy giống Cũng có thể nhúng dụng
cụ vào cồn etylic 900C rồi đốt nhiều lần để khử trùng
a)Khử trùng bằng sức nóng ướt
1-Đun sôi trong nước
-Phương pháp này dùng khi cần khử trùng nhanh các dụng cụ:cốc thuỷtinh Kim tiêm kẹp,chai,lọ…
2)Hấp gán đoạn ở 1000C
-Phương pháp này dùng để hấp khử trùng một số loại môi trường nuôicấy nấm men bánh mì,men gia súc… và những vi sinh vật tạo bào tửkhác
-Cáchs khử trùng
Hấp môi trường ở 1000C từ 30-40phút
Lấy ra để tủ ấm 24h cho các bào tử của vi sinh vật nảy mầm
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 32
Hấp môi trường lần 2 ở 1000C trong 30-40 phút để tiêu diệt cácbào tử vừa mới nảy mầm
Lặp lại quá trinh này từ 3-4 lần
-Kết quả: Môi trường vừa được vô trùng,vừa đảm bảo không bị biến đổi4-Khử trùng bằng hơi nước bão hoà ở áp suất cao
-PHương pháp này thường được thực hiện ở nồi hấp tiệt trùng ở áp suấtcao Đó là thiết bị làm bằng kim loại,chịu được nhiệt độ và áp suấtcao,có khả năng tự động điều chỉnh áp suất và thời gian tiệt trùng theoyêu cầu của người sử dụng
5)Nguyên tắc hoạt động
-Làm gia tăng nhiệt để khử trùng các vật bằng hơi nước bão hoà dưới ápsuất lớn bình thường của khí quyển Khi áp suất hơi nước tăng thì nhiệt
độ trong nồi cũng tăng cũng tăng nhờ hệ thống van rất chặt chẽ
-Mối quan hệ giữa áp suất ghi trên áp kế với nhiệt độ trong nồi biểu hiện qua bảng dưới đây
Áp suất (atm) Nhiêt độ(0C) Áp suất(atm) nhiệt độ(0C)
Cách sử dụng
Chuẩn bị các dụng cụ chứa môi trường (ống nghiệm,bình tam giác
đã được bao gói phần nút bông để tránh làm ướt nút bông để tránhlàm ướt nút bông)
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 33
Cho 3 l nước vào nồi hấp rồi kiểm tra và điều chỉnh mức nước chophù hợp Luôn kiểm tra mức nước ở trong nồi hấp trước khi tiến hànhkhử trùng.
Xếp các dụng cụ vào rổ inox và đưa và đưa hấp
Đóng chặt nồi hấp
Cắm phích địên
Điều chỉnh kim đồng hồ điện áp và chỉ số mong muốn
Điều chỉnh kim đồng hồ thời gian khử trùng và chỉ số mong muốn
Đóng kín van xả
Bật công tắt khử trùng (hay nhấn nút start) của nồi hấp
Nhờ sự điều chỉnh của hệ thống tự động,quá trình hấp và khử trùngđược diễn ra và kêt thúc bằng còi báo hiệu
-Chờ kim quay kế chỉ về số 0,mới mở nắp nồi từ từ,để nhiệt độ hạthấp rồi lấy dụng cụ,vật liệu đã khử trùng ra
Rút phích điện (ngưng cung cấp điện cho nồi hấp)
Dán nhãn ghi ngày,tháng năm khử trùng vào dụng cụ hay nguyênvật liệu vừa khử trùng để tiện việt sử dụng
Chú ý
Để đảm bảo an toàn và hiệu quả của công việt hấp khử trùng,ngườilàm thí nghiệm cần phải
o kiểm tra lại nồi hấp trước khi sử dụng
o Thận trọng thực hiện đúng quy trình được chỉ dẫn
o Tránh cung cấp điện đột ngột để không gây vỡ dụngcụ,nguyên liệu hoặc gây nổ nguy hiểm
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 34
o Trực tiếp theo dõi qúa trình hấp khử trùng cho đến khi kếtthúc và ngắt điện
o Định kì kiểm tra chất lượng đồng hồ áp kế và van an toàn
o Tóm lại,phương pháp hấp khử trùng bằng hơi nước bão hoà
ở áp suất cao là phương pháp phổ biến và hiệu quả nhất trong tất cảcác phương pháp khử trùng nhờ khả năng tiêu diệt được cả tế bàosinh dưỡng lẫn bào tử của vi sinh vật
o Gần đây một số phòng thí nghiệm vi sinh vật học của cácviện và trường đã được trang bị mới loại nồi hấp áp suất cao dướidạng hình khói hình chữ nhật,gọn đẹp và tiện sử dụng hơn nhưngnguyên tắc hoạt động vẫn giữ nguyên
c)Khử trùng bằng cách lọc
PHương pháp này cùng để khử trùng các loại môi trường khôngthích hợp với phương pháp khử trùng ở nhiệt độ cao (như môi trườnghuyết thanh,dung dich albumin,đôi khi cả môi trường đường) Ngoài ra
có thể dùng biện pháp này để tách các vi sinh vật với các sản phẩm traođổi chất của chúng trong dung dịch nuôi cấy
Nguyên tắc:cho dung dịch đi qua màng lọc (của dụng cụ lọc) mà kích
thước lỗ màng nhỏ hơn kích thước vi sinh vật cần lọc Nhờ đó dịch qualọc được vô trùng
Cấu tạo bình lọc: Có rất nhiều loại dụng cụ lọc khác nhau nhưng phổ
biến nhất là bình lọc zeilz Cấu tạo của nó gồm 3 bộ phận
o bộ phận trên có hình trụ để chứa dịch lọc (ống lọc)
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 35
o Bộ phận ở dưới dùng để chứa dịch đã qua lọc
o Bộ phận ở giữa dùng làm màng lọc (quan trọng nhất)
Màng lọc bừng amiăng,hình tròn dày 3-5mm
cả ba bộ phận trên liên kết nhau nhờ các ốc vít
Bình lọc này có thể nối với một bình tam giác có vòi hút chân không đểtạo nên sự chênh lệch áp suất giữa trên và dưới màng lọc do đó làm tăngtốc độ lọc
Cách tiến hành
o -Hấp khử trùng ống lọc,bình chứa dịch lọc và các phụ tùngkèm theo ở 1 atm,trong 15 phút ở nhiệt độ 1210C
o Đặt màng lọc vào giữa ống lọc và bình đựng dịch lỏng cốđịnh 3 bộ phận này nhờ các ốc vít
o Đỗ dịch lọc vào ống lọc
o Nối bình đựng dịch lọc với bình tam giác được gắn với bìnhhút chân không Trong đoạn vòi nối có bông gòn để hạn chế sự nhiễmtrùng dịch lọc
o Cho máy hút chân không hoạt động để đưa độ chênh lệch ápsuất lên từ từ và dịch lọc chảy thành từng giọt Áp suất tạo ra khôngquá 30-40 cm thuỷ ngân
o Thời gian lọc không được quá kéo dài 30 phút
o Lọc xong,lấy một ít dịch lọc cấy vào môi trường thạch-nướcthịt pepton để trong tủ ấm 370C Kiểm tra độ vô trùng của dịch lọc
o Bỏ màng lọc đi vì màng này chỉ được sử dụng 1 lần
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 36
Cấu tạo:
o Tủ kính có cửa để đưa vào hay lấy ra các dụng cụ
o Hệ thống bơm và lọc không khí bên ngoài thành không khí vôtrùng thổi vào tủ đồng thời với bộ phận hút khí ra để đảm bảo sự cânbằng áp suất trong và ngoài tủ
Chú ý: khi tiến hành thao tác xong ở trong tủ,cần chuyển ngay các hoá
chất,dụng cụ, nguyên vật liệu khỏi tủ,vô trùng lại rồi mới tắt các hệthống bơm lọc khí của tủ
III.3.2) Chuẩn bị môt trường nuôi cấy trong phòng thí nghiệm
III.3.2.1) Chuẩn bị nguyên liệu
Các nguyên vật liệu đem làm môi trường nhất thiết phải cung cấp đầy đủcác thành phần dinh dưỡng cho các quá trình trao đổi chất của tế bàonấm men,đồng thời phải duy trì được thế oxi hoá-khử ,áp suất thẩm thấu
và tạo được sự ổn định của ph thích hợp cho môi trường
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 37
-Các thành phần nguên liệu phải được cân đong chính xác và pha chếtheo đúng trình tự hướng dẫn
-Đối với môi trường dịch thể ,các thành phần nguyên vật liệu được cân,đong rồi hoà tan với nước
- Đi với môi trường thạch bột thì cần dùng với các thành phần khác rồihoà tan và nước ,nếu có thạch sợi thì phải cần thạch sợi ,ngâm vào nướcvớt thạch ra rồi vắt khô cho vào nồi nấu môi trường để đun
III.3.2.2) Làm trong môi trường
môi trường giúp quan sát việt phát triển của nấm men dễ dàng hơn.có thểlàm trong môi trường bằng phương pháp lọc môi trường qua bônggòn,vải thưa hay giấy lọc cũng có thể lộc môi trường bằng than hoạt tínhhay lòng trắng trứng gà Trong phương pháp lọc bằng lòng trắng trứng
gà ,cứ 1 l môi trường thì phải sử dụng 1 quả trứng gà Trước tiên trộnlòng trắng trứng với 1 thể tích nước tương đương rồi đánh cho đến khisủi bọt Sau đó cho hỗn hợp này vào môi trường ,khuấy đều rồi đun sôitrong vòng 10-15 phút ,để lắng và lọc
III.3.2.3) Điều chỉnh ph của môi trường
Các nấm men khác nhau chỉ có thể sinh trưởng trong những khoảng phkhác nhau và chỉ phát triển tối ưu tại 1 khoảng ph xác định nào đó,vì vậy
ph của môi trường phải điều chỉnh sao cho thích hợp
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 38
Các chất thưòng điều chỉnh ph trong môi trường nuôicấy:NA0H,K0H,HCL,H2SO4,NA2CO3…
Để xác định ph của moi trường,có thể sử dụng các chất chỉ thị màunhư giấy quỳ tím hay xanh brômmthymol.thuy nhiên,việc sử dụng máy
đo ph có sẵn trong phòng thí nghiệm cho kết quả chính xác hơn
III.3.2.4) Vô khuẩn môi trường
Phương pháp vô khuẩn và các điều kiện vô khuẩn một môi trường nào
đó phụ thuộc vào tính chất của môi trường đó.phương pháp thường được
sử dụng nhiều nhất để vô khuẩn môi trường là phương pháp hấp tiệttrùng môi trường bằng hơi nước ở áp suất cao: thiết bị auto clave thờigian 20 phút.nhiệt độ là 1210C
III.3.2.5) Làm thạch nghiêng,thạch đứng và thạch đĩa
1- thạch nghiêng
-Phân phối môi trường (có chứa thạch) vào ống nghiệm hay lọ thuỷ tinh
có nút bông hay nắp đậy sau khi vô khuẩn môi trường Thể tích môitrường được phân phối và ống nghiệm hay lọ phụ thuộc vào yêu cầu về
độ dài của mặt thạch nghiêng hay độ cao của phần thạch sâu Thôngthường ,người ta cho vào ống nghiệm một lượng môi trường bằng 1/3 thểtích ống nghiệm để làm thạch nghiêng
-Cần phải thực hiện các thao tác phân phối thật nhanh,gọn gàng với các
kĩ thuật vô trùng để tránh nhiễm khuẩn từ bên ngoài
-Để nguội ống nghiệm hay lọ có chứa môi trường ở tư thế nghiêng gócsao cho mặt nghiêng và phần thạch đạt yêu cầu
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 39
-Để yên cho đến khi môi trường đặt lại.bề mặt thạch nghiêng phải đượcbằng phẳng không gồ ghề,nhẵn và liên tục.
2-Thạch đứng
-Tiến hành phân phối môi trường như đối với thạch nghiêng nhưng làmnguội ống nghiệm ở tư thế đứng.thông thường người ta cho vào ốngnghiệm một lượng môi trường bằng ¾ thể tích ống nghiệm của thạchđứng
-Để yên cho đến khi môi trường đặc lại
3thạch đĩa
Proteins-việc phân phối môi trường vào thạch đĩa thường phải được thựchiện trong tủ cấy vô trùng
-Đĩa pectri thường phải được vô lhuẩn
-Tiến hành song song với các kĩ thuật vô trùng
-Có thề phân phối môi trường vào đĩa bằng pipet hay rót trực tiếp ra dĩa.Tuỳ vào yêu cầu cụ thể của từng thí nghiệm mà thể tích môi trường đượcphân phối vào dĩa có khác nhau để tạo môi trường thạch có độdày ,mỏng khác nhau
-Đậy nắp lại,xoay đĩa theo đường tròn ,tới lui một cách nhẹ nhàng nhưng
để tránh môi trường dấy lên nắp và thành đĩa
-Để yên cho đến khi môi trường đặc lại
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương
Trang 40
III.3.2.6) PHân phối môi trường vào dụng cụ chứa
Các dụng cụ chưa môi trường thường là bình tam giác,các loại ốngnghiệm,hay hộp đĩa pectri Quá trình phân phối môi trường vào dụng cụchứa phải tuân thủ một số nguyên tắc cơ bản sau:
-Môi trường phải được phân phối ở trạng thái lỏng
-Nếu dụng cụ chứa là đĩa pectri và môi trường cần phảo được vô khuẩnthì môi trường này cần phải vô khuẩn thì dĩa này cần phải hấp tiệt trùngtrước khi phân phối môi trường
-Nếu dụng cụ chứa là ống nghiệm hay bình tam giác thì phải sử dụngphễu –các thao tác phân phối cần phải được nhanh gọn,khéo léo để môitrưòng không bị giấy lên miệng hay thành của dụng cụ chứa và phảihoàn thành trước khi môi trường bắt đầu hoá rắn
III.3.2.7)Bảo quản,kiểm tra môi trường
-Môi trường chưa được sử dụng cần phải được bảo quản ở nơi khôthoáng mát tránh ánh sáng nhiệt độ phải thích hợp (thường 0-50C) và có
độ ẩm thích hợp để tránh làm khô môi trường
-Thời gian bảo quản phải được tuân thủ nghiêm ngặt theo yêu cầu củatừng thí nghiệm để đảm bảo chất lượng môi trường
III.4)PHƯƠNG PHÁP PHÂN LẬP GIỐNG NẤM MEN
Viết lại phần phân lập giống và chọn chủng loại Ban đầu chưa thể tách giống thuần chủng từ khuẩn lạc riêng biệt mà phải tiến hành tăng sinh, pha loãng mẫu tiếp đến cấy mẫu và ủ mẫu rồi mới
Sinh viên: Dương Thị Thuỳ Dương