Nghiên cứu, thiết kế và chế tạo thử nghiệm giường bệnh nhân điều khiển điện 5 chức năng

TÓM TẮT Giường bệnh nhân điều khiển điện 5 chức năng được sử dụng rộng rãi trong các phòng chăm sóc đặc biệt Hồi sức tích cực - ICU.. Chi phí đầu tư lớn khoảng >500 triệu/chiếc và tính

LỜI CAM ĐOAN

Kết quả nghiên cứu trong đề tài này là của riêng tôi Những kết quả nghiên cứu được trình bày trong đề tài là trung thực, không vi phạm bất cứ điều gì trong luật sở hữu trí tuệ Việt Nam Nếu sai, tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật

TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Nguyễn Nhật Duẩn

TÓM TẮT LUẬN VĂN

Họ và tên học viên: NGUYỄN NHẬT DUẨN

Chuyên ngành: Kỹ thuật Y Sinh Khóa: 2012B

Cán bộ Hướng dẫn: TS NGUYỄN THÁI HÀ

Đơn vị: Bộ Môn Công nghệ điện tử và Kỹ thuật y sinh

Viện Điện tử Viễn Thông - Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội

Tên đề tài: “Nghiên cứu, thiết kế và chế tạo thử nghiệm giường bệnh nhân điều khiển điện 5 chức năng”

Tên tiếng Anh là: “Design and manufacture an electric - five function bed for patient”

TÓM TẮT

Giường bệnh nhân điều khiển điện 5 chức năng được sử dụng rộng rãi trong các phòng chăm sóc đặc biệt (Hồi sức tích cực - ICU) Đề tài nghiên cứu thiết kế và chế tạo thử nghiệm 01 giường bệnh nhân điều khiển điện bao gồm: Mô phỏng thiết

kế cơ khí 3D; thiết kế hoàn thiện 01 mô đun điều khiển: nguồn điều khiển nạp ắc quy thông minh (dùng khi mất điện); Khối xử lý trung tâm; bàn phím điều khiển trung tâm và bàn phím điều khiển cầm tay; 5 chức năng điều khiển gồm: nâng - hạ phần đầu; nâng hạ phần chân; nâng hạ đều toàn giường; nâng hạ phần đầu giường; nâng hạ phần cuối giường; nghiêng trái-phải Định hướng gia công sản xuất loạt trong nước có mở rộng tính năng trong quản lý và giám sát theo dõi bệnh nhân

MỤC LỤC

TÓM TẮT LUẬN VĂN 2

DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ 5

CHƯƠNG 1: ĐẶT VẤN ĐỀ 11

11

1.1.1 Tính cấp thiết 11

1.1.2 Quá trình thực hiện 13

1.1.3 Nội dung Đề tài nghiên cứu: 14

1.1.4 Các vấn đề cần nghiên cứu, tìm hiểu để thực hiện gồm: 15

1.1.5 Kết quả Đề tài đạt được: 15

1.2 Công tác chăm sóc bệnh nhân tại đơn vị Hồi sức (Intensive Care Units - ICU) 16

1.2.1 Đơn vị Hồi sức tích cực là gì? 16

1.2.2 Phục hồi sức khỏe sau điều trị tích cực: 18

1.2.3 Phục hồi chức năng: 20

1.2.4 Trang thiết bị đặc thù của các đơn vị hồi sức: 20

1.2.5 Các đường ống nối tới bệnh nhân: 23

1.2.6 Những khó khăn về kỹ thuật trong công tác chăm sóc bệnh nhân tại Phòng chăm sóc đặc biệt 25

30

30

33

2.2.1 Giường hồi sức: 33

2.2.2 Tiêu chí đánh giá giường hồi sức: 33

2.2.3 Ý nghĩa các chức năng điều khiển tới công tác chăm sóc người bệnh 35

37

37

37

37

38

38

ết kế: 39

39

40

42

4.1 42

42

42

4.2 44

44

45

46

4.3.1 Thiết kế nguồ 46

4.3.2 Thiết kế phần mạch điều khiển chính: 54

a)Chip điều khiển trung tâm ATmega16 54

b)Nguồn trung tâm của mạch điều khiển: 58

59

d)Các khối phụ trợ khác: 59

65

4.4 Xây dựng thuật toán, lập trình phần mềm điều khiển: 69

4.4.1 Các yêu cầu về phần mềm: 69

4.4.2 Thuật toán điều khiển: 69

4.4.3 Kết quả đạt được: 72

CHƯƠNG 5: TỔNG HỢP ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ 73

5.1 Mục tiêu thiết kế đặt ra: 73

5.2 Kết quả đạt được: 74

5.2.1 Về phần Cơ khí: 74

5.2.2 Về phần điện tử điều khiển 76

5.3 Đánh giá ứng dụng thực tế: 79

5.4 Hướng phát triển của sản phẩm: 82

86

PHỤ LỤC 1 Chương trình phần mềm 87

Phụ lục 2: MỘT SỐ BẢN VẼ THIẾT KẾ CƠ KHÍ 123

DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ

Hình 2 1- Giường bệnh nhân 1 tay quay cơ khí 30

Hình 2 2- Mẫu giường bệnh nhân hai chức năng điều khiển cơ khí – điện 31

Hình 2 3 - Giường bệnh nhân 3 chức năng điều khiển 32

Hình 2 4 - Giường bệnh nhân 4 chức năng điều khiển quay tay 32

Hình 2 5 - Giường bệnh nhân 5 chức năng điều khiển 33

Hình 3 1- Giao điện khởi động của Autodesk Inventor Professional 2012 38

Hình 3 2- Cửa sổ làm việc của Autodesk Inventor 2012 39

Hình 3 3- Mô phỏng giường HS 5 chức năng điều khiển điện Phương án 1 41

Hình 3 4- Mô phỏng giường HS 5 chức năng điều khiển điện Phương án 2 41

Hình 4 1- Sơ đồ khối toàn bộ hệ thống điện điều khiển giường 43

Hình 4 2 - Sơ đồ nguyên lý nguồn Nạp cho ắc quy 46

Hình 4 3- Hình ảnh thực tế của IC LM2576 48

Hình 4 4-Sơ đồ cấu trúc bên trong của IC LM2576 48

Hình 4 5-Sơ đồ nguyên lý khối nguồn nạp trung tâm 49

Hình 4 6-Sơ đồ chân của IC 74HC4053 50

Hình 4 7- Bảng chân lý của IC 74HC4053 50

Hình 4 8- Sơ đồ nguyên lý của HC4053 51

Hình 4 9-LM339 ứng dụng báo trạng thái nạp của ắc quy (đang nạp) 52

Hình 4 10- Hình 4 11-LM339 ứng dụng báo trạng thái nạp của ắc quy (BattLow) 53

Hình 4 12- Sơ đồ đấu nối nguyên lý khối nguồn 12V; 53

Hình 4 13 – Hình ảnh thực của Chip Vi điều khiển trung tâm Atmega16L 56

Hình 4 14-Ký hiệu các chân của Vi điều khiển Atmega16L 56

Hình 4 15-Sơ đồ cấu trúc bên trong của Chip Atmega16L 57

Hình 4 16- Sơ đồ đấu nối nguyên lý mạch điều khiển trung tâm Atmega16L 57

Hình 4 17-Khối nguồn nuôi và nguồn điều khiển của khối điều khiển trung tâm 58

Hình 4 18-Nguyên lý khối báo trạng thái 59

Hình 4 19-Sơ đồ nguyên lý khối đệm dòng và các chân Jump kết nối 60

Hình 4 20- Sơ đồ nguyên lý đấu nối hệ rơ le điều khiển Motor 61

Hình 4 21-Sơ đồ chân và hình ảnh rơ le G2R-2 Omron 12VDC 62

Hình 4 22- Cách đấu nối rơ le điều khiển và nguyên lý bảo vệ theo cách mắc cầu H 63

Hình 4 23-Sơ đồ nguyên lý mạch bảo vệ chống ngắn mạch cho motor 64

Hình 4 24-Sơ đồ nguyên lý khối giao tiếp RS232 65

Hình 4 25-Sơ đồ mạch in Modul điều khiển trung tâm (Mặt trên) 65

Hình 4 26- Sơ đồ mạch in Modul điều khiển trung tâm (Mặt dưới) 66

Hình 4 27-Sơ đồ bố trí linh kiện mạch điều khiển trung tâm 66

Hình 4 28 Sơ đồ mạch in Modul nguồn nạp (Mặt dưới) 67

Hình 4 29 Sơ đồ mạch in Modul nguồn nạp (Mặt trên) 67

Hình 4 30- Sơ đồ bố trí linh kiện nguồn nạp 68

Hình 4 31-Sơ đồ thuật toán nguồn nạp một chiều thông minh 70

Hình 4 32-Sơ đồ thuật toán lập trình cho khối điều khiển trung tâm 71

Hình 5 1- Mẫu giường hồi sức 5 chức năng theo phương án 1 74

Hình 5 2- Mẫu giường hồi sức 5 chức năng theo phương án 2 75

Hình 5 3-Hình ảnh thực tế của khối điều khiển trung tâm 76

Hình 5 4-Hình ảnh thực tế khối nguồn nạp cho ắc quy 76

Hình 5 5-Hình ảnh thực tế Modul nguồn nạp cho ắc quy 77

Hình 5 6 - Bảng điều khiển trung tâm của giường 77

Hình 5 8 - Hình ảnh bảng điều khiển 78

Hình 5 9-Bàn phím điều khiển cầm tay 78

Hình 5 10 - Giường hồi sức 5 chức năng đã hoàn thiện thay thế phần 79

điện tử và một số mo đun cơ khí; 79

Hình 5 11 - Bảng so sánh hình ảnh, chất lượng các phần gia công chính 81

LỜI NÓI ĐẦU

Những thành tựu khoa học kỹ thuật mà con người đạt được đã và đang góp phần vô cùng quan trọng đối với sự phát triển của xã hội Và yếu tố con người ngày càng được quan tâm và đưa lên hàng đầu Một quốc gia hùng mạnh, một xã hội văn

minh đó phải là một đất nước “khỏe về trí, giàu về lực” Để làm được điều đó thì Y

học với sự đóng góp của những tiến bộ khoa học kỹ thuật đã thực sự làm nên những cuộc cách mạng trong chẩn đoán và điều trị bệnh

Ngày nay, ngành công nghiệp thiết bị y tế đang bùng nổ Ngành công nghiệp này đã không ngừng tăng trưởng mặc dù nền kinh tế toàn cầu có nhiều biến động

Lý do chính cho sự thành công này có lẽ xuất phát từ ý thức giữ gìn chăm sóc sức khỏe của mỗi chúng ta Về bản chất, cùng một công nghệ nhưng nó giúp mang lại các kỹ thuật chăm sóc sức khỏe có thể kéo dài tuổi thọ, nâng cao chất lượng cuộc sống cho con người nên đó không phải là điều bất ngờ Nhu cầu về được đào tạo thiết kế thiết bị y tế tăng lên rất nhiều trong vài năm qua Nhưng thực tế trong trường đại học và sách giáo khoa thường chỉ cung cấp một cái nhìn lướt qua về công nghệ về thiết bị y tế Tuy nhiên đi vào thực tiễn, được tiếp xúc với nhiều chủng loại trang thiết bị từ lâm sàng tới cận lâm sàng, chúng ta mới thấy được sự phong phú và đa dạng của các chủng loại trang bị Vì vậy việc tiếp cận, khai thác, nghiên cứu thiết kế hướng tới sản xuất trang thiết bị y tế cần được sự quan tâm rất lớn các cấp, ngành theo chiến lược phát triển quốc gia

Ở Việt Nam chúng ta, trên con đường phát triển hòa nhịp chung cùng với thế giới, những trang thiết bị y tế được đầu tư hiện đại và đang tiếp tục được đầu tư lắp đặt cho các bệnh viện, các cơ sở y tế

Đối với chúng ta, những người làm công tác kỹ thuật cần được trang bị những kiến thức cần thiết để có thể vận hành, lắp đặt, bảo dưỡng và tiến tới nghiên cứu chế tạo đưa vào sản xuất hàng loạt phục vụ trong nước đúng theo định hướng phát triển khoa học kỹ thuật giai đoạn 2011-2020 đã được Thủ tướng Chính Phủ phê duyệt;

Trong quá trình công tác, làm việc tại Bệnh viện Hữu Nghị Việt Đức - một Bệnh viện ngoại khoa lớn nhất cả nước và có tầm ảnh hưởng lớn với Quốc tế Với

nhiệm vụ là quản lý và sửa chữa trang thiết bị y tế, là cơ hội cho Tôi được tiếp cận, được nghiên cứu học hỏi để nắm bắt tất cả các chủng loại thiết bị y tế được sử dụng tại đây Và cũng chính tại đây, Tôi cũng thấy được còn rất nhiều những bất cập, những khó khăn trong công tác quản lý, sửa chữa, khai thác sử dụng trang thiết bị

Với niềm đam mê nghiên cứu, sáng tạo Tôi luôn mong muốn kéo dài tuổi thọ làm việc cho các trang thiết bị theo phương châm: tôn trọng tính năng - chức năng hoạt động nguyên thủy, để từ đó phát triển và nâng cấp nó lên đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới

Một số lượng lớn trang thiết bị y tế viện trợ, trang thiết bị y tế đầu tư tương đối hiện đại đã phải đưa vào danh sách hủy (có khi chỉ sử dụng được vài năm đã phải đắp chiếu vì hết bảo hành, hãng dừng sản xuất, vì thiếu linh kiện vật tư … để

bỏ đi cỗ máy hàng vài trăm triệu đến vài tỷ đồng) Vậy làm thế nào để kéo dài tuổi thọ cho nó? Tại sao không khai thác nó, mổ xẻ nó để bắt nó phải làm việc theo ý của mình?

Giường hồi sức điều khiển điện sử dụng trong Khoa Gây mê hồi sức, thuộc Trung tâm hồi sức tích cực của Bệnh viện Việt Đức là một trong số những trang bị như vậy Số lượng trang bị này là 18 chiếc, theo dự án ODA của chính Phủ Đức từ năm 2000 Giường sử dụng được khoảng 6 năm, đến năm 2006 bắt đầu hỏng nặng

và có nguy cơ phải thanh lý là rất lớn Chi phí đầu tư lớn (khoảng >500 triệu/chiếc)

và tính đến thời điểm 2013, những chiếc giường có tuổi 12-13 năm này vẫn là một trong những chiếc giường hiện đại nhất mà Bệnh viện Việt Đức có;

Đến với chương trình đào tạo Cao học khóa 2012B chuyên ngành Điện tử y sinh, được trang bị một khối lượng kiến thức lớn về chuyên ngành y sinh, đã thôi thúc Tôi thực hiện quyết tâm với ý tưởng nghiên cứu chế tạo sản xuất nó, Tôi đã đề xuất với Giáo viên Hướng dẫn đề tài:

“Nghiên cứu, thiết kế và chế tạo thử nghiệm giường bệnh nhân điều khiển điện 5 chức năng”

Tên tiếng Anh là: “Design and manufacture an electric - five function bed for patient”

Nội dung của Đề tài được triển khai gồm:

Chương I - Đặt vấn đề

Nội dung chính trong chương này muốn nêu rõ tính cấp thiết, mục đích yêu cầu và mục tiêu nghiên cứu chế tạo thử nghiệm Tìm hiểu chung về công tác chăm sóc bệnh nhân, bảo quản, bảo dưỡng các trang thiết bị trong Phòng Hồi sức tích cực; Các văn bản và quy định pháp lý cho việc nghiên cứu thiết kế chế tạo thiết bị y tế;

Chương II - Giường Hồi sức bệnh nhân

Nội dung chính trong chương này là tìm hiểu khái quát chung về các loại giường bệnh nhân, giường hồi sức bệnh nhân có điều khiển, các thành phần và tính năng của nó khi sử dụng tại các đơn vị chăm sóc đặc biệt;

Chương III - Thiết kế cơ khí

Trong chương này sẽ đưa ra phác họa ý tưởng phần khung xương cho chiếc giường, chi tiết hóa các thành phần của nó và có mô hình 3D cụ thể Tính toán sơ bộ kết cấu cơ khí, lựa chọn vật liệu

Chương IV - Thiết kế phần điện, điện tử

Đây là phần trọng tâm của Đề tài, nội dung chính của chương này sẽ tập

trung vào việc nghiên cứu, tìm hiểu lựa chọn bài toán thiết kế sao cho tối ưu hóa phần cứng, phần mềm điều khiển Thiết kế các mô đun điều khiển: Nguồn, nguồn nạp, Xử lý trung tâm, bàn phím điều khiển (trung tâm và cầm tay), các chức năng

mở rộng; Thuật toán điều khiển, lập trình vi điều khiển cho phần cứng;

Chương V - Tổng hợp đánh giá kết quả

Nội dung chính của chương này là: Tổng hợp các kết quả đã thực hiện được trong chương III và Chương IV; Các kết quả thử nghiệm thực tế, hướng mở rộng và phát triển;

Kết luận

Thực tế trong quá trình thực hiện, với nhiều hạng mục nội dung nghiên cứu, thiếu tài liệu kỹ thuật, tài liệu tham khảo và kinh tế vì vậy Đề tài không tránh khỏi nhiều thiếu sót Tôi rất mong được đón nhận sự quan tâm góp ý và giúp đỡ của các Thầy cô, bạn bè, các nhà đầu tư … để cùng nhau hợp tác phát triển mở rộng định hướng này sớm cho ra mắt một sản phẩm thực sự

Cuối cùng, Tôi cũng xin chân thành cám ơn các Thầy, các Cô trong Bộ môn Công nghệ Điện tử và Kỹ thuật y sinh; Trung tâm Điện tử Y sinh, Khoa Điện tử Viễn thông Đại học Bách Khoa Hà Nội Đặc biệt là Giáo Sư Nguyễn Đức Thuận đã dành nhiều thời gian giúp đỡ Tôi hoàn thành đồ án, Tiến sỹ Nguyễn Thái Hà là người hướng dẫn trực tiếp đã tận tình giúp đỡ tôi trong suốt thời gian qua, định hướng góp ý chỉnh sửa cho tôi hoàn thành tốt đề tài này

Tôi cũng xin chân thành cám ơn Vụ trang thiết bị và công trình y tế, Viện tự động hóa Kỹ thuật Quân sự/Viện KHCNQS/Bộ quốc phòng và những người bạn đã luôn sẵn sàng chia sẻ góp ý giúp tôi hoàn thành đề tài này;

Tôi cũng xin chân thành cám ơn Ban Giám đốc, Phòng VT-TBYT, Phòng Hồi sức tích cực Bệnh viện HN Việt Đức đã cho tôi cơ hội được thực hiện thực tế, được áp dụng thử nghiệm sản phẩm của mình /

Hà Nội, ngày 15 tháng 4 năm 2014

Học viên thực hiện

Ks Nguyễn Nhật Duẩn

CHƯƠNG 1: ĐẶT VẤN ĐỀ 1.1

1.1.1 Tính cấp thiết

Là cái nôi của ngành ngoại khoa Việt Nam, là một Trung tâm phẫu thuật lớn nhất của cả nước, Bệnh viện Việt Đức gắn liền với tên tuổi nhà phẫu thuật nổi tiếng Tôn Thất Tùng cùng phương pháp mổ gan Việt Nam mang tên ông, đã được phổ biến rộng rãi trên thế giới trong gần 4 thập kỷ qua

Ngày nay, với 1400 giường bệnh (QĐ 822/QĐ - BYT ngày08/2/2013) chuyên về Ngoại khoa, 30 phòng mổ thuộc các chuyên ngành sâu về phẫu thuật được trang bị hiện đại theo tiêu chuẩn của các nước tiên tiến: phẫu thuật Thần kinh

Sọ não, phẫu thuật Tim mạch, phẫu thuật Gan mật, phẫu thuật Tiêu hoá, phẫu thuật Chấn thương Chỉnh hình, phẫu thuật Tiết niệu, phẫu thuật Nhi khoa, phẫu thuật cấp cứu và phẫu thuật các bệnh nhân nhiễm khuẩn v v

g quy

Hàng năm Bệnh viện phẫu thuật tới gần 30 nghìn ca các loại

Cùng với đội ngũ các Giáo sư, Tiến sỹ, các chuyên gia phẫu thuật và kỹ thuật viên được đào tạo cơ bản ở trong và ngoài nước, bệnh viện đang phát huy truyền thống của cơ sở chuyên khoa đầu ngành trong các lĩnh vực: triển khai và phổ biến các kỹ thuật ngoại khoa, đào tạo các bác sỹ phẫu thuật, các bác sỹ gây mê hồi sức Triển khai các đề tài nghiên cứu khoa học cấp Nhà nước và cấp Bộ, đặc biệt là mở rộng hợp tác quốc tế với nhiều nước và nhiều tổ chức phi chính phủ ở các châu lục khác nhau trên lĩnh vực Ngoại khoa

thêm Đến thời điểm hiện nay đã có 6 vệ tinh thuộc các tỉnh Miền Bắc

Cùng với sự phát triển kinh tế xã hội, hợp tác quốc tế, từ năm 2008 Bệnh viện HN Việt Đức đã chủ trương xã hội hóa, đa dạng hóa, cùng với thực hiện cơ chế

tự thu chi, Bệnh viện đã đầu tư dự án tòa nhà trung tâm kỹ thuật cao 11 tầng Tòa nhà được thiết kế tiêu chuẩn, với hệ thống trang thiết bị tiêu chuẩn, hiện đại đáp ứng khắt khe nhất về công tác ngoại khoa, tương đương với trung tâm ngoại khoa các nước tiên tiến

Bệnh viện có một trung tâm hồi sức tích cực với gần 30 giường bệnh; Bên cạnh đó còn mở rộng tại 3 phòng Hồi tỉnh (Recovery Room) và 01 phòng hồi sức của Khoa Phẫu thuật thần kinh Tổng số giường phục vụ cho Hồi sức tích cực, hồi sức sau mổ là: 50 giường Số giường hồi sức này hoạt động 24/24 với trang thiết bị

y tế hiện đại, đội ngũ nhân viên y bác sỹ chuyên môn sâu Khi tòa nhà 11 tầng đi vào hoạt động, sẽ nâng tổng số giường phục vụ Hồi sức tích cực lên khoảng 100 giường Với con số này sẽ đảm bảo cho Bệnh viện sẽ không bao giờ bị quá tải ít nhất trong thời gian 5 năm tới

Với một số lượng lớn trang bị, viện trợ nhiều, tuy nhiên công tác kỹ thuật còn nhiều bất cập Công tác quản lý, bảo trì bảo dưỡng, sửa chữa có nhiều hạn chế, một phần do yếu tố con người, một phần do thiếu tài liệu kỹ thuật Đại đa số các trang bị là nhập khẩu, xuất xứ ở nhiều nước: Đức, Pháp, Nhật, Ý, Nga, Tây Ban Nha, Anh, Thụy điển… Tài liệu không có, vật tư thì đặc chủng, công nghệ bản quyền, do đó việc tiếp cận khai thác sửa chữa thực sự khó khăn: Như máy

mê, máy thở, Monitor, Dao mổ siêu âm, hệ thống nội soi, Máy hấp tiệt trùng …

Trong số đó có Giường hồi sức bệnh nhân 18 chiếc (02 chiếc của Anh quốc, 16 chiếc của Đức) Đây là lô giường được đầu tư theo Dự án của Đức dành cho Khu nhà Mổ Số giường này được tiếp nhận năm 2000, được đánh giá là giường hiện đại bậc nhất vào thời điểm đó và hiện nay nó vẫn được đánh giá là giường bệnh nhân hiện đại nhất của Bệnh viện Việt Đức đến thời điểm này

Tuy nhiên, tính đến năm 1012 đã gần 12 năm toàn bộ lô giường này đã bị hỏng nhiều, chủ yếu là phần điện điều khiển, hệ thống phanh và bánh xe di chuyển Từ trước những năm 2008, Phòng VT-TBYT của Bệnh viện đã mời một

số đơn vị đến khảo sát để bảo dưỡng, sửa chữa lớn cho cả lô giường này Tuy nhiên, sau khi khảo sát đơn vị lên giá thành báo giá quá cao Trong số đó vẫn không xử lý được phần điều khiển mà vẫn phải chờ nhập từ Đức về; Chi phí đầu

tư mua mới 01 chiếc là khoảng 20.000 EUR đến 30.000 EUR Còn chi phí vật tư sửa chữa khoảng 7.000 đến 10000 EUR/chiếc;

Năm 2010, đơn vị sử dụng đã chuyển 02 chiếc hỏng nặng nhất ra kho đề nghị xin thanh lý (huỷ): mất hết các modul, bàn phím điều khiển; hỏng toàn bộ động

cơ, cơ khí biến dạng

Năm 2011, khi về công tác tại Bệnh viện, sau khi tiến hành khảo sát đánh giá thực trạng lô giường này, đặc biệt có điều kiện khảo sát kỹ 02 chiếc đang xin hủy Với những kinh nghiệm trong công tác và mối quan hệ với các đơn vị bạn, Tôi đã mạnh dạn báo cáo Ban giám đốc đề nghị cho khôi phục và cải tiến lại 02 chiếc giường hỏng này Nếu thành công, sẽ là nền tảng cơ sở tốt để khôi phục cải tiến cho toàn bộ 16 chiếc còn lại, cũng như cơ hội mở ra chúng ta có thể sản xuất được giường điện chủng loại này

1.1.2 Quá trình thực hiện

Sau khi khảo sát, lập phương án Tôi đã làm báo cáo lên Ban Giám đốc Song song với việc đề xuất phương án nghiên cứu khôi phục cải tiến cho 02 chiếc giường này, Tôi còn mạnh dạn đề xuất khôi phục cải tiến cho nhiều trang bị khác như: máy phun dung dịch khử trùng, máy rửa khử khuẩn; máy sấy dụng cụ kỹ thuật cao, xe kéo dãn cột sống, máy hấp ẩm công, máy chạy thận nhân tạo, máy chuyển bệnh phẩm xử lý mô… Ban Giám đốc đã rất phấn khởi và hoàn toàn ủng hộ các đề xuất

Nhưng khi triển khai thực hiện rất khó khăn về vấn đề tài chính Bộ phận tài chính chỉ đồng ý cấp kinh phí khi sản phẩm hoàn thiện, đưa vào hoạt động ổn định

và được chuyên môn chấp nhận Thực tế, từ trước tới nay, việc khôi phục sửa chữa, cải tiến chưa có tiền lệ Một số ý kiến chuyên môn không ủng hộ Họ lo lắng cho công tác an toàn, họ cho rằng áp dụng theo tiêu chuẩn của Tây vì Việt Nam chưa có tiêu chuẩn nào về trang thiết bị Nếu không may làm ra mà bệnh nhân có vấn đề thì

ai chịu trách nhiệm? Rồi làm sao để có thể kiểm chuẩn được đạt yêu cầu chỉ tiêu chất lượng… Tóm lại kết luận là: Đồng ý cho phép khôi phục, nghiên cứu sửa chữa các sản phẩm Hãng không sửa được, không còn vật tư thay thế Nếu sửa chữa, khôi phục thành công thì cho thanh toán theo thực tế

Với một suy nghĩ: Đằng nào thì trang bị cũng xin hủy, nếu sửa được khôi phục được thì cứu được 16 chiếc còn lại, một cơ số không nhỏ và tiết kiệm được rất nhiều ngân sách Nếu không thành công cũng là bài học cho những trang bị tiếp theo

án báo cáo xin tự tổ chức thực hiện bằng kinh phí tự bỏ ra: Phần Cơ khí 15 triệu + Phần điện tử 5 triệu, không tính chi phí khác, Tôi đã hoàn thành được sản phẩm theo đúng phương án đã trình bày

Giường đã được nghiệm thu trước sự chứng kiến của 3 bên: Chuyên môn,

Kỹ thuật, Tài chính Giường được đưa vào sử dụng thử nghiệm 6 tháng để đánh giá, nếu đáp ứng yêu cầu chuyên môn, lúc đó Bộ phận tài chính mới cho phép thanh toán Và đến thời điểm hiện nay gần 2 năm, chiếc giường - sản phẩm khôi phục cải tiến của Tôi vẫn hoạt động ổn định, được chuyên môn đánh giá cao Và sau gần 14 tháng, mỗi chiếc giường khôi phục tổng chi phí được duyệt là 30 triệu/chiếc giường

1.1.3 Nội dung Đề tài nghiên cứu:

Từ kết quả đạt được và đứng trước yêu cầu bức thiết trên, Học viên đã đề

xuất với giáo viên Hướng dẫn, xin được phát triển nghiên cứu đề tài: “Nghiên cứu thiết kế và chế tạo thử nghiệm giường bệnh nhân điều khiển điện 05 chức năng” dùng chăm sóc các bệnh nhân hồi sức tích cực

Mục tiêu của Đề tài: Nghiên cứu thiết kế, chế tạo thử nghiệm 01 sản phẩm giường bệnh nhân có kích thước, tính năng tương đương với giường điện hiện

có của Bệnh viện”:

+ Chức năng chính đạt được: Giường điều khiển điện gồm 5 chức năng:

nâng-hạ phần đầu; nâng nâng-hạ phần chân; nâng nâng-hạ đều toàn giường; nâng nâng-hạ phần đầu giường; nâng hạ phần cuối giường; nghiêng trái-phải

+ Điều khiển: Bảng điều khiển trung tâm; bàn phím điều khiển cầm tay

+ Nguồn điện 220V-50Hz; điện áp động cơ: DC, đảm bảo cách ly an toàn; + Đảm bảo sử dụng được khi mất điện bằng hệ thống ắc quy;

+ Đảm bảo thao tác nâng hạ khẩn cấp bằng tay có khi sự cố về phần điều khiển + Có hệ thống phanh đồng bộ, di chuyển cơ động, nhẹ nhàng;

+ Cải tiến thêm: Tính năng tự động khoá hệ thống khi không thao tác;

Hướng phát triển mở rộng:

- Tích hợp hệ thống cân điện tử bệnh nhân; bổ sung tính năng báo động, gọi y tá, dịch vụ giải trí cho bệnh nhân: ti vi, kết nối mạng hữu tuyến hoặc vô tuyến, giám sát theo dõi qua camera

- Tích hợp Monitor theo dõi, Xây dựng giao diện chuẩn trong truyền thông y tế, kết nối về trung tâm hữu tuyến hoặc vô tuyến (wifi) để bác

sỹ có thể theo dõi được từ xa đối với bệnh nhân của mình;

1.1.4 Các vấn đề cần nghiên cứu, tìm hiểu để thực hiện gồm:

- Công tác chăm sóc bệnh nhân trong đơn vị Hồi sức tích cực;

- Những khó khăn, sự cố thường xảy ra trong quá trình sử dụng trang

bị này tại đơn vị sử dụng;

- Các văn bản pháp lý;

- Chuẩn quy trình thiết kế thiết bị y tế;

- Công tác an toàn trang bị và các giải pháp an toàn;

- Thiết kế cơ khí, thủy lực, chọn vật liệu;

- Chuẩn truyền thông trong y tế;

- Kỹ thuật mạch điện tử, vi xử lý

- Xây dựng bài toán điều khiển, lập trình phần cứng;

- Thử nghiệm đánh giá và kiểm định của Vụ trang thiết bị và Công trình

1.2 Công tác chăm sóc bệnh nhân tại đơn vị Hồi sức (Intensive Care Units - ICU)

1.2.1 Đơn vị Hồi sức tích cực là gì?

Phòng Hồi sức tích cực là một đơn vị chăm sóc đặc biệt (Intensive Care Units - ICU) trong các Bệnh viện chuyên khoa Tại đây sẽcó các chế độ chăm sóc đặc biệt (điều trị và theo dõi giám sát) cho những người ở trong tình trạng bị bệnh nặng hoặc không ổn định

ICU còn được gọi là đơn vị chăm sóc quan trọng hoặc khoa điều trị chuyên sâu Mỗi bệnh nhân nằm trong ICU đều cần đượctheo dõi, hồi sức liên tục và hỗ trợ chức năng để giữ cho cơ thể của họ “sống” Họ không có khả năng tự thở và có thể

bị suy đa cơ quan

Có rất nhiều nguyên nhân khác nhau gây racác tổn thương nặng cho các cơ quan nội tạng của bệnh nhân Phổ biến nhất bao gồm:

• Tai nạn nghiêm trọng: tai nạn giao thông, tai nạn lao động hoặc chấn thương sọ não nghiêm trọng;

• Đột quỵ cấp tính (ngắn hạn) tình trạng sức khỏe nghiêm trọng: một cơn đau tim, hay đột quỵ (khả năng cung cấp máu cho nãobị gián đoạn)

• Nhiễm trùng nghiêm trọng như viêm phổi nặng (viêm phổi) hoặc nhiễm trùng huyết (ngộ độc máu)

•Phẫu thuật lớn: sau một cuộc đại phẫu thuật, và yêu cầu hậu phẫu được chỉ định phải đưa về trung tâm ICU phục hồi sau phẫu thuật hoặc một biện pháp khẩn cấp nếu có biến chứng trong phẫu thuật;

Thiết bị y tế sử dụng trong các đơn vị này là 24/24/7, để điều trị và theo dõi giám sát đến khi người bệnh phục hồi Bên cạnh các bệnh nhân nặng (suy đa tạng,

do bệnh lý) thì một số trường hợp bệnh nhân có thể vẫn được nhận vào ICU như khi phẫu thuật, hoặc sau một tai nạn hoặc bệnh tật nghiêm trọng hoặc theo yêu cầu chuyên khoa

Giường bệnh nhân trong ICU là một trang bị rất hiện đại và có giá thành đắtvì chúng mang tính đặc thù

Thiết bị giám sát chuyên môn:phục vụ công tác chuyên môn, được truy cập theo dõi liên tục từ các điều dưỡng có kinh nghiệm (thông thường là một y tá cho mỗi giường)

Một số đơn vị ICU gắn vào khu vực điều trị các điều kiện cụ thể, theo từng chuyên khoa và các bác sỹ chuyên khoa sẽ phụ trách việc theo dõi, điều trị Đơn vị ICU có thể chuyên về :

- Rối loạn thần kinh

- Tim mạch

- Sơ sinh (chăm sóc tích cực trẻ sơ sinh - NIC) - như khuyết tật tim, hoặc

có một biến chứng sau khi sinh;

- Trẻ em (chăm sóc đặc biệt cho trẻ em Pediatric Intensive Care - PIC) - cho trẻ em dưới 16 tuổi

Khi bệnh nhân có dấu hiệu tự thở được, cơ chế hoạt động đã cơ bản được phục hồi, các giác quan có phản hồi, lúc này có thể qua giai đoạn chăm sóc đặc biệt

và bệnh nhân này có thể được chuyển về đơn vị điều trị chuyên khoa để tiếp tục phục hồi của họ Đây là một bước tiến triển tốt từ bệnh nhân, từ đơn vị chăm sóc đặc biệt về chuyên khoa Thời gian để hồi phục giữa bệnh nhân cũng khác nhau, phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tuổi tác, mức độ sức khỏe và vận động tập thể dục, cũng như tình trạng bệnh nhân khi vào đơn vị ICU

Khi bệnh nhân được xuất viện, bệnh nhân vẫn cần một thời gian nghỉ ngơi hoặc điều trị thêm để đảm bảo ổn định hoàn toàn, thì thông thường được chuyển về theo dõi các bệnh viện tuyến dưới, hoặc các đơn vị điều trị dịch vụ theo yêu cầu

Tại các phòng khám, hội trường của đơn vị HSTC cho phép người nhà bệnh nhân có thể trao đổi với các nhân viên chăm sóc, với bác sỹ về các vấn đề liên quan đến bệnh nhân:

- Phương pháp điều trị và thủ tục cho bệnh nhân, cung cấp thông tin cũng như trao đổi về tiền sử của bệnh nhân cho nhân viên y tế biết

- Vấn đề phục hồi của bệnh nhân và tình trạng bệnh nhân, thời gian và phương pháp giúp nhanh phục hồi của bệnh nhân

1.2.2 Phục hồi sức khỏe sau điều trị tích cực:

chăm sóc đặc biệt

cả về thể chất và tinh thần Thậm chí quá trình này còn kéo dài sau khi bệnh nhân đã được xuất viện, quá trình hồi phục của bệnh nhân có thể chậm lại Một vấn đề phổ biến nhất bệnh nhân có thể gặp phải trong khi phục hồi được mô tả dưới đây:

- Tình trạng mệt mỏi: Điểm yếu nghiêm trọng và mệt mỏi là vấn đề phổ biến nhất của trong quá trình phục hồi Rất khó để xác định kéo dài trong bao nhiêu thời gian, nhưng nó sẽ cải thiện theo thời gian Nhiều người đã được chăm sóc đặc biệt bắt đầu cảm thấy tốt hơn sau 2-3 tháng Tuy nhiên, nó có thể mất đến sáu tháng trước khi sức khỏe của bệnh nhân hoàn toàn trở lại bình thường

Nếu bệnh nhân chấn thương nghiêm trọng, chẳng hạn như chấn thương sọ não, có thể mất nhiều thời gian hơn Khi bệnh nhân được chăm sóc đặc biệt trong một thời gian dài nguy cơ giảm cân và giảm sức mạnh cơ bắp Điều này là do khoảng thời gian bệnh nhân đã bất động Các khớp xương, các bó cơ của bệnh nhân không vận động nên có thể rất rệu rã, nhức mỏi Để khắc phục điều này, bệnh nhân cần thể dục điều độ bằng cách đi bộ, vận động nhẹ nhàng và tăng dần mức độ luyện tập, bệnh nhân luyện tập cần có người nhà hỗ trợ Bệnh nhân có thể phục hồi chức năng bằng vật lý trị liệu Các bác sỹ hoặc nhân viên phục hồi chức năng sẽ quyết định các bài tập và nâng dần mức độ vận động Bệnh nhân được trợ thở một thời

gian dài thì giọng nói của bệnh nhân có thể khàn, nhưng điều này sẽ được cải thiện khá nhanh chóng

- Không có khả năng nắm các vật dụng nhỏ: Sau khi được chăm sóc đặc biệt trong một thời gian, bệnh nhân cũng có thể cảm thấy khó khăn để nắm các vật dụng nhỏ Ví dụ, lần đầu tiên, bệnh nhân có thể không có khả năng giữ một cây bút để viết

- Cảm thấy chán nản: Nếu bệnh nhân đã được chăm sóc đặc biệt trong một thời gian, bệnh nhân có thể cảm thấy dễ bị trầm cảm Một số người cảm thấy lo âu (cảm giác khó chịu), trong một số trường hợp có thể trở nên tồi

tệ sau khi ra viện

- Chức năng nhận thức: Sau khi được chăm sóc đặc biệt, một số người gặp vấn đề với chức năng nhận thức của họ (khả năng tâm thần) Ví dụ, bệnh nhân có thể cảm thấy khó khăn để tập trung hoặc gặp khó khăn khi ghi nhớ những điều

1.2.3 Phục hồi chức năng:

Khi còn điều trị tại Bệnh viện, bệnh nhân sẽ được đánh giá để xác định xem bệnh nhân có nguy cơ phát triển bất kỳ khó khăn về thể chất hoặc tinh thần sau điều trị tại ICU Thông tin được trao đổi, thông tin tới người nhà bệnh nhân như:

• Các vấn đề về thể chất bệnh nhân đang có

• Các vấn đề thông tin liên lạc bệnh nhân đang có

• Các triệu chứng tâm lý mà bệnh nhân có, như trầm cảm hoặc lo âu Nếu bệnh nhân có nguy cơ gặp vấn đề trong quá trình phục hồi của bệnh nhân, người nhà bệnh nhân có thể thiết lập một số mục tiêu phục hồi chức năng nhằm mục đích giúp cải thiện tốt nhất sự hồi phục cho bệnh nhân

Các thông tin này sẽ được gửi tới đội ngũ chuyên gia chăm sóc sức khỏe người có trách nhiệm chăm sóc của bệnh nhân sau khi bệnh nhân rời khỏi ICU Các chuyên gia chăm sóc sẽ xây dựng các bài tập, chế độ dinh dưỡng tốt nhất để phục hồi chức năng cho bệnh nhân

1.2.4 Trang thiết bị đặc thù của các đơn vị hồi sức:

Như đã trình bày trên, đơn vị ICU được trang bị các trang thiết bị thiết bị rất hiện đại, đắt tiền vàđặc thù chuyên ngành theo từng chuyên khoa

Yêu cầu tiêu chuẩn cho một phòng chăm sóc đặc biệt:

+ Hệ thống điện ổn định (có qua UPS trung tâm);

+ Hệ thống khí sạch, ô xy sạch được cấp tại các ổ gắn trên tường, hệ thống này được cung cấp từ trung tâm oxy, khí nén của Bệnh viện;

+ Hệ thống hút dịch trung tâm;

+ Hệ thống lọc khí và điều hòa không khí trong Phòng;

+ Hệ thống báo động: báo cháy, cảnh báo nhiệt độ, áp suất phòng;

+ Giường hồi sức có điều khiển điện;

+ Máy chụp Xquang di động;

+ Máy xét nghiệm đông máu, công thức máu;

+ Máy hút dịch di động;

+ Đèn phẫu thuật 1 - 3 chao di động;

+ Các thiết bị chuyên khoa: Máy đo áp lực nội sọ; Buồng ấm trẻ sơ sinh;

máy chạy thận nhân tạo…

Các loại thiết bị lắp đặt tại ICU sẽ phụ thuộc vào loại bệnh nhân chuyên khoa Các trang bị đều được cài đặt các chế độ cảnh báo bằng tín hiệu âm thanh báo động Các âm thanh đặc trưng sẽ làm cho nhân viên biết về những thay đổi nhỏ để tình trạng bệnh nhân, hoặc thông báo cho họ khi có một điều gì để điều chỉnh các thông số cho phù hợp

1.2.4.1 Máy thở

Là thiết bị hỗ trợ, điều khiển cưỡng bức thở cho bệnh nhân Nếu phổi của bệnh nhân bị tổn thương nặng và bệnh nhân không thể tự thở được, bệnh nhân cần phải được gắn với một máy thở Máy thở thực chất là một máy di chuyển dòng không khí có oxy làm giàu vào và ra khỏi phổi của bệnh nhân Nếu bệnh nhân chỉ cần trợ thở cho một vài ngày, bệnh nhân có thể dùng ống thở từ máy thở đặt trong miệng của bệnh nhân, hoặc qua ống nội khí quản hoặc ETT, đôi khi cũng đặt vào mũi của bệnh nhân Tuy nhiên, nếu bệnh nhân phải trợ thở dài ngày, bệnh nhân có thể có một hoạt động ngắn gọi là khí quản Ống trong miệng của bệnh nhân sẽ được thay thế bằng một ống ngắn hơn được đặt trực tiếp vào khí quản của bệnh nhân (khí quản) Có thể dùng phương pháp thở không xâm lấn bằng mặt nạ thở (Mask thở)

1.2.4.2 Monitor giám sát

Là thiết bị được gắn kết đo và giám sát theo dõi: Điện tim ECG, nhịp tim

HR, nhịp thở RESP, nhịp mạch PR, nồng độ ôxy bão hòa SpO2, huyết áp không thiệp NIBP, nhiệt độ cơ thể TEMP

1.2.4.3 Máy truyền dịch, bơm tiêm điện

Có chức năng cung cấp cho cơ thể người bệnh một nguồn cung cấp ổn định của chất lỏng cần thiết, các vitamin, chất dinh dưỡng và thuốc men Các loại

thuốc được truyền vào từ từ và liên tục trong công tác điều trị chăm sóc đặc biệt có thể bao gồm:

- Thuốc an thần - để giảm lo âu và kích thích cho bệnh nhân ngủ

- Thuốc kháng sinh - loại thuốc thường được dùng với liều cao và được sử dụng để điều trị nhiễm trùng do vi khuẩn

- Thuốc giảm đau - còn được gọi là thuốc giảm đau

sử dụng để loại bỏ chất tiết dư thừa (chất lỏng) và giúp giữ sạch cho đường hô hấp của bệnh nhân

1.2.4.7 Giường hồi sức

Là thiết bị trung tâm của bệnh nhân, cũng là chiếc giường nằm điều trị, nhưng giường hồi sức cần có những tính năng chuyên biệt để phục vụ cho công tác chuyên môn Giường hồi sức thực tế là giường bệnh nhân có điều khiển được các tư thế sao cho đảm bảo chuyển động nhẹ nhàng êm đều đảm bảo tốt cho bệnh nhân ở các tư thế, bên cạnh đó giúp cho công tác chuyên môn có thể thực hiện dễ dàng, nhanh chóng khi có sự cố xảy ra đối với bệnh nhân

1.2.4.8 Máy chạy thận

Thận có chức năng lọc các chất thải từ máu của bệnh nhân và quản lý các cấp của chất lỏng trong cơ thể Nếu thận của bệnh nhân bị hư, suy không còn chức

năng, máy chạy thận có thể thay thế chức năng này Trong kỳ lọc máu, máu của bệnh nhân sẽ được đưa qua máy chạy thận (quá trình lọc máu), máy lọc sẽ làm việc như một quả thận để loại bỏ các loại độc tố, chất thải… ra ngoài

1.2.4.9 Máy đo áp lực nội sọ

Dùng cho các chấn thương sọ não, máy đo theo dõi áp lực nội sọ để đánh giá được mức độ tổn thương, khả năng phục hồi tình trạng bệnh nhân để cho bác sỹ quyết định có hay không nên phẫu thuật, dừng lại hay tiếp tục việc điều trị…;

1.2.4.10 Giường ấm trẻ em sơ sinh

Sử dụng hồi sức cho trẻ sơ sinh Đối với Trẻ sơ sinh chăm sóc đặc biệt Neonatal Intensive Care –NIC làcác thiết bị chuyên dụng để chăm sóc cho em bé không khỏe, hoặc những bé sinh non (trước 37 tuần của thai kỳ) Trẻ sơ sinh trong chăm sóc đặc biệt được đặt trong lồng ấp, được kiểm soát nhiệt độ cơ thể của bé và đảm bảo vô trùng Các lồng ấp có lỗ tay có kích thước cho phép các bác sĩ chăm sóc đặc biệt và y tá có thể chăm sóc các bé sơ sinh Trẻ sơ sinh trong chăm sóc đặc biệt được theo dõi và điều trị theo cách tương tự như người lớn Nhiệt độ cơ thể của bé của bệnh nhân có thể được theo dõi bằng một cảm biến nhỏ trên da Mức độ oxy trong máu của họ cũng có thể được đo bằng cách sử dụng một đoạn gắn liền với bàn tay hoặc bàn chân của họ Nếu em bé của bệnh nhân không thể tự thở, yêu cầu thông gió nhân tạo thông qua một máy thở Họ cũng có thể cần phải được cho ăn bằng đường tĩnh mạch (thông qua một ống trực tiếp vào tĩnh mạch)

1.2.5 Các đường ống nối tới bệnh nhân:

nhân và xuống dạ dày của bệnh nhân Các thức ăn dinh dưỡng lỏng chứa tất cả các chất dinh dưỡng mà bệnh nhân có thể gồm:

1.2.5.3 Ống dẫn dịch

Sau khi phẫu thuật, ống gọi là đường dẫn dịch có thể được sử dụng để loại bỏ bất cứ tích tụ máu hoặc chất dịch tại vùng phẫu thuật của vết thương Đường ống này thường sẽ được gỡ bỏ sau khi một vài ngày

1.2.5.4 Ống thông tiểu

Là ống thông mỏng, ống linh hoạt có thể được chèn vào bàng quang Chúng cho phép nước tiểu được thông qua ra khỏi cơ thể mà không cần phải vào nhà vệ sinh Có thể có một túi ni lông dẻo đặc biệt, trong suốt treo bên giường của bệnh nhân Này được gọi là ống thông Foley và được kết nối thẳng vào bàng quang bệnh nhân Nó được sử dụng để đo lượng nước tiểu bệnh nhân bài tiết Điều này cũng cho phép đánh giá được chức năng thận của bệnh nhân

1.2.6 Những khó khăn về kỹ thuật trong công tác chăm sóc bệnh nhân tại Phòng chăm sóc đặc biệt

1.2.6.1 Trách nhiệm của khối chuyên môn Hồi sức tích cực:

- Bác sỹ: Người ra y lệnh, ký chịu trách nhiệm về mặt điều trị cho mỗi

bệnh nhân Mỗi Bác sỹ có thể theo dõi, điều trị liên tục cho một hoặc một nhóm bệnh nhân Các thông tin được theo dõi hàng ngày, khi có bất kỳ tình huống nào về tình trạng bệnh nhân mà các y sỹ, điều dưỡng, kỹ thuật viên báo cáo thì Bác sỹ phải

có chỉ định điều chỉnh, hoặc hướng dẫn xử lý ngay Điều chỉnh đặt các chế độ thở, thông số thở máy cho bệnh nhân;

- Đối với các y sỹ, điều dưỡng:

Điều dưỡng trưởng của Khoa sẽ quản lý, theo dõi, tổng hợp … thông tin

từ các điều dưỡng viên trong khoa, quản lý số lượng, nắm tình trạng hỏng hóc của trang thiết bị trong Khoa, Phòng của mình để kịp thời tham mưu, báo cáo Ban lãnh đạo Khoa, Phòng có hướng xử lý, giải quyết; Tổ chức giảng bài, phân công nhiệm

vụ, phân tua trực … cho các điều dưỡng viên;

Các điều dưỡng viên: Tiếp nhận, bàn giao, chăm sóc theo dõi bệnh nhân hàng ngày, trong tua trực của mình Nhiệm vụ của các điều dưỡng là thay ga, đệm, quần áo cho bệnh nhân, theo dõi vệ sinh đường thở, vết thương, vết phẫu thuật… cho bệnh nhân Kiểm tra đo nhiệt độ, theo dõi các thông số thở, nhịp tim, huyết áp

… ghi chép các thông chúng vào Tờ bệnh án theo dõi hàng ngày theo giờ đúng chỉ định của Bác sỹ Khi thấy các thông số bất thường, tình trạng bệnh nhân phải kịp thời thông báo tới Bác sỹ trực trong tua, hoặc Bác sỹ điều trị của bệnh nhân;

Ngoài ra, nhiệm vụ của các điều dưỡng còn: Bảo quản vệ sinh các máy móc, trang bị được giao tại từng giường hồi sức Nhận ca và hết ca đều phải bảo quản, vệ sinh máy móc, trang bị, dụng cụ theo đúng quy định kỹ thuật (chỉ được bảo quản bề mặt ngoài của máy, các núm nút) Đối với các dụng cụ, đường ống … phải súc rửa, ngâm dung dịch sát khuẩn, khử khuẩn hoặc đăng ký đưa đi tiệt khuẩn theo đúng quy định;

Điều dưỡng còn phải được hướng dẫn vận hành cài đặt các chế độ hoạt động của những thiết bị cơ bản như: Bơm tiêm, bơm truyền dịch, monitor theo dõi

bệnh nhân, đo điện tim, sốc tim, thao tác vận hành giường hồi sức để đưa tư thế bệnh nhân theo chỉ định của Bác sỹ điều trị;

- Đối với các kỹ thuật viên:

Kỹ thuật viên trong khoa, Phòng Hồi sức sẽ phải đảm nhiệm việc quản

lý trực tiếp các trang thiết bị, máy móc của toàn khoa đang sử dụng và trong kho dự phòng Phải nắm được số lượng, tình trạng chất lượng của trang bị trong Khoa, phòng của mình, kịp thời điều động thay thế khi bất kỳ thiết bị nào bị lỗi, hỏng Với đặc thù thiết bị 24/24h và 7/7ngày luôn làm việc hết công suất, do đó phải kịp thời

có máy thay thế ngay

1.2.6.2 Đối với công tác kỹ thuật:

Các Bác sỹ, điều dưỡng đều được đào tạo hướng dẫn vận hành tất cả các trang thiết bị, dụng cụ, vật tư sử dụng tại Khoa, Phòng của mình Theo đúng yêu cầu kỹ thuật, chỉ những nhân viên được đào tạo mới được phép vận hành trang thiết

bị Theo quy định, mỗi trang bị đều có đi kèm:

- Các kỹ thuật viên: Được lấy từ các cử nhân cao đẳng, cao đẳng nghề, trung cấp nghề, công nhân kỹ thuật Các kỹ thuật viên này về được đào tạo dần bằng kinh nghiệm của những người đi trước;

- Trình độ ngoại ngữ yếu: Đặc biệt là tiếng Anh, gần như 80% không hiểu tiếng Anh kỹ thuật;

- Công tác bảo đảm kỹ thuật: Chưa chủ động, còn phụ thuộc quá nhiều vào Hãng, đối với các máy mới dù hết bảo hành nhưng vẫn 100% phụ thuộc vào Hãng Các máy cũ thì nhờ cậy vào kỹ thuật bên các Hãng hỗ trợ toàn bộ Vì vậy khi

có sự cố hỏng hóc các nhân viên kỹ thuật thường bị động, bị cuống không xử lý được và sẽ ảnh hưởng lớn đến công tác chuyên môn, bị gián đoạn quá trình điều trị, đặc biệt là Hồi sức Nếu không còn thiết bị dự phòng là nguy cơ đối với bệnh nhân;

Vì phụ thuộc vào Hãng, nên về vấn đề chi phí sửa chữa thay thế là rất đắt, hiệu quả

sử dụng thiết bị không cao Một yếu kém nữa của công tác bảo đảm kỹ thuật là: Kế hoạch bảo dưỡng định kỳ cho trang bị không có Có những trang bị từ lúc mua về đến lúc hỏng không được bảo dưỡng, có khi 3 năm, 6 năm thậm chí trên 10 năm như các Monitor, máy thở… Đây là vấn đề nan giải, vì phụ thuộc vào Hãng, phụ thuộc vào tiêu chuẩn của Hãng, vì sợ phải tháo ra… dẫn đến bên trong máy móc là một ổ vi khuẩn tập trung, đây chính là nguyên nhân ảnh hưởng tới công tác kiểm soát nhiễm khuẩn của khoa Phòng Khoa Vi sinh thường xuyên phải lấy mẫu nuôi cấy vi khuẩn và hầu hết việc khử khuẩn không hiệu quả do vi khuẩn nằm rất an toàn trong các lớp bụi dày như mạng nhện trong thiết bị

- Công tác huấn luyện đào tạo: Phụ thuộc vào công tác huấn luyện của Hãng Trong khi đó với Hãng chỉ huấn luyện sử dụng, vấn đề kỹ thuật gần như là không chuyển giao Bên cạnh đó, thông thường các Hãng tại Việt Nam chủ yếu là

kinh doanh bán hàng nên mảng kỹ thuật còn rất yếu Khi nhân viên Hãng đến đào tạo vận hành lại chỉ hướng dẫn lên lớp cho các bác sỹ, y tá dưới Khoa phòng chuyên môn, chứ không có nhân viên Phòng VT-TBYT Công tác huấn luyện vận hành phải được cập nhật kế hoạch thường xuyên cho đơn vị sử dụng, đặc biệt là lớp y tá mới, và thiết bị mới Đúng quy định thì hàng quý Phòng VT-TBYT phải bố trí cán

bộ soạn bài lên lớp bổ túc giảng cho các nhân viên, y tá Khoa, Phòng chuyên môn, nhưng tại các Bệnh viện của chúng ta hiện nay không thực hiện được việc này;

- Tài liệu Hướng dẫn sử dụng: Với các máy mới được cung cấp bởi đơn

vị bán hàng Tuy nhiên rất bất cập vì họ chỉ dịch sang tiếng việt, nhiều khi quá dài

Có nhiều nhân viên vận hành đọc còn khó hiểu, nên họ chỉ học truyền tay Đối với các máy cũ hoặc viện trợ hầu như không có HDSD, và việc này trách nhiệm thuộc Phòng VT-TBYT phải biên soạn cung cấp bổ sung kịp thời, đảm bảo đủ, ngắn gọn

dễ hiểu cho người sử dụng

- Tài liệu kỹ thuật: gần như 100% máy móc là không có Vì vậy công tác sửa chữa gặp nhiều rất nhiều khó khăn Bên cạnh việc đa dạng nhiều chủng loại trang thiết bị, lại có xuất xứ nguồn gốc khác nhau Các thiết bị đa số là độc quyền như bên quân sự, do đó việc can thiệp khi không có tài liệu kỹ thuật gần như không thể nếu không có chuyên môn sâu và kinh nghiệm Đây là bài toán dành cho đội ngũ kỹ sư, việc này đòi hỏi các kỹ sư phải chủ động, tích cực học hỏi, tìm tòi sáng tạo, đồng thời phía Bệnh viện cần phải có chủ trương kế hoạch hỗ trợ việc đào tạo trong và ngoài nước cho lực lượng kỹ sư Phải có sự hợp tác chặt chẽ với các đơn vị

kỹ thuật có kinh nghiệm và uy tín ở bên ngoài Nhưng vấn đề này các Bệnh viện của chúng ta chưa chú trọng Ban lãnh đạo chỉ tập trung giải quyết ưu tiên bài toán chuyên môn, còn máy móc hỏng hóc nếu khó khăn phức tạp sẽ định hướng mua mới thay thế

- Vấn đề sử dụng thực tế tại đơn vị Khoa Phòng: việc vận hành chủ yếu

là do nhân viên điều dưỡng làm Các điều dưỡng được giao nhiệm vụ bảo quản vệ sinh bề mặt bên ngoài hàng ngày Nhưng do không được đào tạo bài bản, chỉhướng dẫn một vài lần của nhân viên Hãng, nên các điều dưỡng thườ

Trong số các điều dưỡng có người cứng tay, tỉ mỉ hơn, nhưng có

nhiều điều dưỡng ỷ lại chuyên môn Khi có sự cố của máy sẽ bị cuống, sợ, bấm loạn hết các núm nút, sau khi không được sẽ gọi điện lên bộ phận kỹ thuật Bên cạnh đó,

vì không hiểu về máy móc và không thực hiện đúng quy tắc tháo lắp, vệ sinh bảo quản máy

Mục đích Chương I, Học viên muốn đưa ra:

tạo thử nghiệm theo đề tài luận văn đã đề xuất;

- Hiểu được tính chất quan trọng trong công tác chăm sóc bệnh nhân tại các Phỏng HSTC Người làm kỹ thuật cũng phải nắm rõ được tính chất công tác chuyên môn, chức năng nhiệm vụ của cán bộ nhân viên trong Khoa, sẽ là cơ sở tốt cho việc tiếp nhận thông tin, cũng như cung cấp thông tin về tình trạng trang thiết bị từ các nhân viên sử dụng trực tiếp, thêm vào đó là trách nhiệm đối với việc quản lý trang bị trong Khoa;

- Nắm được toàn bộ các loại trang thiết bị và công tác bảo quản, bảo dưỡng trong Phòng Hồi sức tích cực Hơn nữa, học viên muốn trình bày chức trách nhiệm vụ trong công tác vận hành sử dụng, bảo quản trực tiếp hàng ngày tại Khoa, Phòng

- Nắm được những khó khăn thực tế trong công tác quản lý, sửa chữa bảo dưỡng, huấn luyện đào tạo thực tế tại các Bệnh viện hiện nay, trong đó có Bệnh viện HN Việt Đức Hà Nội;

-

chế tạo thiết bị y tế Đây chính là cơ sở Pháp lý và tìm kiếm nguồ

CHƯƠNG 2:

2.1

Giường bệnh là một thuật ngữ dùng để chỉ một số lượng không gian dành cho bệnh nhân trong một cơ sở y tế, một bệnh viện Quy mô của mỗi đơn vị y tế được đánh giá bằng số lượng “giường bệnh” trong đơn vị đó

Giường với điều chỉnh bên đường ray đầu tiên xuất hiện ở Anh một thời gian giữa năm 1815 và 1825 Giường có một tay quay cơ khí ở một bên để điều chỉnh giường nâng lên hạ xuống

Hình 2 1- Giường bệnh nhân 1 tay quay cơ khí

Năm 1874, công ty nệm Andrew Wuest and Son, Cincinnati, Ohio, đăng ký bằng sáng chế cho một loại khung nệm với một cái đầu bản lề có thể được nâng lên, một tiền thân của chiếc giường bệnh viện hiện đại

Nhưng người mà phát minh ra chiếc giường bệnh có 3 phân khúc điều chỉnh là Tiến sỹ Willis Dew Gatch Willis D Gatch (1878-1954) là chủ tịch của Sở khoa phẫu thuật tại Trường Đại học Indiana Y Đây chính là chiếc giường bệnh điều chỉnh hiện đại đầu tiên của thế kỷ 20

"Giường Gatch " là một chiếc giường có thể điều chỉnh độ cao của người bệnh

về các phân khúc như: phần đầu hoặc phần chân (tính từ đầu gối) bằng điều chỉnh

cơ khí (về sau này là điều khiển điện)

Giường bệnh nhân là một sản phẩm dùng cho chăm sóc sức khỏe, nó có đặc điểm khác so với các giường ngủ thông thường Những đặc trưng khác biệt của

giường sử dụng cho bệnh nhân phải đáp ứng được:

- Giường có kích thước dùng sử dụng cho 01 người (chiều rộng từ 1200mm; dài từ 1800mm - 2300mm);

900mm Giường có thể di chuyển và cố định được bằng các bánh xe và các phanh tại các vị trí bánh xe;

- Giường thường sử dụng kèm với đệm dày 50mm - 100mm;

- Tùy thuộc nhu cầu và chỉ định đối với từng bệnh nhân, chuyên khoa, mà chọn các loại giường có điều chỉnh khác nhau:

+ Không chức năng điều khiển (giường nằm đơn giản);

+ Một chức năng điều khiển (điều khiển nâng hạ phần đầu và thân); + Hai chức năng điều khiển (nâng hạ phần đầu, thân; và nâng hạ phần chân, đùi);

Hình 2 2- Mẫu giường bệnh nhân hai chức năng điều khiển cơ khí – điện

+ Ba chức năng điều khiển: Nâng hạ phần đầu, thân; nâng hạ phần đùi, chân; nâng hạ toàn giường;

Hình 2 3 – Giường bệnh nhân 3 chức năng điều khiển

+ Bốn chức năng điều khiển: Nâng hạ phần đầu, thân; nâng hạ phần đùi, chân; nâng hạ đều toàn giường; Nâng hạ phần đầu giường, cuối giường;

Hình 2 4 – Giường bệnh nhân 4 chức năng điều khiển quay tay

+ Năm chức năng điều khiển: Nâng hạ phần đầu, thân; nâng hạ phần đùi, chân; nâng hạ đều toàn giường; Nâng hạ phần đầu giường, cuối giường; Nghiêng trái, nghiêng phải;

Hình 2 5 – Giường bệnh nhân 5 chức năng điều khiển

2.2

2.2.1 Giường hồi sức:

Để đáp ứng yêu cầu trong công tác điều trị, hỗ trợ tốt nhất cho các loại bệnh nhân, làm giảm áp lực trên các bộ phận của cơ thể, cơ bản là việc phân phối lực được dàn trải trên toàn thân của người bệnh Giường bệnh viện đáp ứng được các tiêu chí này được coi là trợ giúp về tư thế cho bệnh nhân Chúng được gọi chung là giường hồi sức

2.2.2 Tiêu chí đánh giá giường hồi sức:

Một giường bệnh được coi là giường hồi sức khi nó có từ 4 chức năng trở nên, cụ thể:

- Cho phép di chuyển nhẹ nhàng, êm đều trên các bánh xe Có hệ thống phanh cơ khí đảm bảo cố định chắc chắn, độ bám ma sát tốt trên các bánh

xe, chống trơn, trượt

- Có 4 chức năng điều khiển trở lên kể cả cơ khí và điện Ngày nay, với sự phát triển của KHKT, tiêu chí giường hồi sức phải đáp ứng chính là điều khiển điện toàn bộ nhưng có thể điều khiển bằng cơ khi điều khiển điện

có sự cố Điều khiển cơ có thể là điều khiển thủy lực Tuy nhiên, với yêu cầu cao về công tác kiểm soát nhiễm khuẩn, vì bệnh nhân thường nằm dài

ngày, nên giường hồi sức phát triển mạnh về mảng điều khiển thủy lực Tránh hiện tượng dầu thủy lực trào, tràn hoặc chảy ra sàn, ảnh hưởng lớn đến công tác an toàn chống nhiễm khuẩn;

- Chức năng các bộ phận của giường hồi sức:

+ Bánh xe: Cho phép di chuyển trơn tru, bám chắc, chống trơn, trượt Thông thường, bánh xe của giường Hồi sức là bánh kép (bánh đôi) có tác dụng bám sát tốt hơn, chống xoay Cấu tạo bánh xe cũng rất đặc biệt: Phần trục, ổ bạc, có vòng bi, được ép kín, có mỡ chống mài mòn bôi trơn Chống nước, bụi bẩn Phần ổ bạc, vòng bi này cho phép sử dụng từ 5-10 năm;

Phần vành và lốp: Phần vành được đúc và ép vào phần ổ trục vòng bi, bên cạnh đó phần lốp cũng được ép chết vào vành đúc Thông thường vành là loại nhựa composit có đàn hồi Phần lốp thường là cao su chịu mài mòn và hóa chất thông thường; Tuổi thọ của phần bánh lốp tùy thuộc vào môi trường hóa chất sử dụng tại các Phòng Hồi sức, thông thường cho phép từ 3-8 năm;

Phần cơ cấu hãm (gọi là Phanh): Có cấu trúc đặc biệt, là cơ cấu hãm bằng

lò so, qua một cụm cam định hình Khi cần khóa (chốt) giường cố định, người sử dụng chỉ cần đạp chân vào cơ cấu phanh phía đầu giường là cố định được bánh Khi chuyển vị trí cần phanh, cơ cấu cam được xoay về vị trí có bán kính lớn nhất, để ép chốt hãm vào má phanh, má phanh ép chặt vào phần vành Cả giường với 4 bánh kép, cùng với trọng lượng của giường, bệnh nhân sẽ là một chốt rất chắc chắn Bốn bánh kép (8 bánh) khi khóa phanh còn cho phép chống xoay, vì vậy giảm tối đa ma sát trượt khi nền trơn

+ Hệ thống khung cơ khí: Khung cơ khí là hệ thống khung kim loại hoàn hảo Phát triển qua nhiều thế hệ, cùng với sự tiến bộ của kỹ thuật mới đặc biệt là gia công kỹ thuật cao hiện nay, cho phép các bộ phận được chế tạo rất tinh xảo, các khớp liên động rất linh hoạt, làm cho các giường hiện đại hoạt động mềm dẻo hơn, đáp ứng nhiều tính năng hơn: Có thể thu lại như

chiếc ghế tựa lớn, có thể di chuyển như một chiếc xe lăn, phối hợp tính năng mát xa toàn thân Thông thường khung giường là bằng thép không

gỉ, Inox tiêu chuẩn y tế, hiện nay có thể là khung cac bon Tất cả đều được phun sơn tĩnh điện Kết cấu cơ khí nói chung phải đảm bảo:

Chắc chắn, các khớp liên động êm, nhẹ nhàng;

Chia làm 3 phân khúc: Nâng hạ phần đầu và thân trên bệnh nhân; Nâng

hạ phân chân bệnh nhân;

Có các pittong hãm để có thể nâng hạ các phân khúc, các chức năng khác khi hệ thống điện điều khiển gặp sự cố; Có các phanh hãm, mở pittong, chuyển vị trí hộp bánh răng;

Có các cụm thanh chắn (vai giường), thành giường linh hoạt Chúng được nâng, hạ vị trí khi cần thiết

Phần chiều dài cơ sở có thể thay đổi được để đáp ứng với các bệnh nhân

có chiều cao khác nhau;

Có các động cơ điều khiển và cơ cấu hộp số hoặc bánh răng giảm tốc truyền động;

Có hệ thống điều khiển điện ổn định; có sử dụng ắc quy khi mất nguồn điện lưới; Có 01 bàn phím điều khiển trung tâm gắn vào giường và một bàn phím điều khiển cầm tay;

Nếu giường tích hợp hệ thống cân điện tử thì có thêm các Loadcell cảm biến lực để phục vụ việc đo, kiểm tra cân nặng bệnh nhân;

Đồng bộ: Có các phụ kiện đồng bộ phục vụ bệnh nhân như bàn ăn, thanh treo dịch truyền, giá gắn thiết bị

Giường hồi sức còn có thể tích hợp hệ thống báo gọi y tá bằng các nút ấn bên thành giường;

2.2.3 Ý nghĩa các chức năng điều khiển tới công tác chăm sóc người bệnh

- Điều khiển nâng hạ phần đầu và thân: Giúp bệnh nhân có thể tạo cảm giác dễ chịu khi phải nằm một thời gian dài, đó cũng là tốt cho bệnh nhân

có nhiều đờm, rãi hoặc tư thế ngồi để ăn uống, chăm sóc vết thương: vỗ đờm phần lưng, vệ sinh thay băng

- Điều khiển nâng hạ phần chân: giúp bệnh nhân tạo cảm giác dễ chịu khi nằm một thời gian dài, chân tay buồn bã, hoặc đó cũng là tư thế cần cho công tác điều trị chấn thương xương khớp

- Điều khiển nâng hạ toàn giường: nhằm giúp cho công tác di chuyển bệnh nhân được dễ dàng, giúp tư thế chăm sóc, xử lý vết thương cho bệnh nhân phù hợp với tư thế của nhân viên, bác sỹ phẫu thuật

- Điều khiển nâng, hạ đầu giường, cuối giường: Cũng nhằm tạo điều kiện chăm sóc tốt nhất cho bệnh nhân, nhất là các bệnh nhân có huyết áp không ổn định, bên cạnh sự điều khiển quản lý của máy móc, thuốc hỗ trợ, thì tư thế của bệnh nhân cũng là yếu tố giúp tăng cường việc lưu thông máu lên não

- Điều khiển nghiêng trái, phải: Cũng tạo điều kiện tốt cho bệnh nhân ở tư thế nghiêng khi nằm ngửa một thời gian dài mà không tự nghiêng được Tuy nhiên tư thế nghiêng ít sử dụng hơn, vì nếu sử dụng hỗ trợ bệnh nhân phải có người chăm sóc bên cạnh, hoặc góc nghiêng nhỏ để hỗ trợ việc

hô hấp, điều chỉnh huyết áp lưu thông máu Tư thế nghiêng của giường quan trọng nhất lại là các tiểu phẫu, phẫu thuật trực tiếp phải xử lý tại giường khi không cho phép nghiêng bệnh nhân để thao tác Khi đó phẫu thuật viên cần nghiêng giường ở tư thế trái hoặc phải đảm bảo cho phẫu trường tốt nhất;

Kết luận chương II:

Trong chương II, học viên đã trình bày một cách khái quát nhất về giường bệnh nhân y tế Đồng thời cũng trình bày rõ về yêu cầu tiêu chuẩn cho giường Hồi sức tích cực Ý nghĩa của các chức năng điều khiển của giường đối với công tác chăm sóc sức khỏe của Bệnh nhân

- -300;

+ Đệm bệnh nhân: 2000x900x100;

3.1.2

-

3.2.2

Cấu trúc hệ thống của Autodesk Inventor tạo ra thế mạnh về thiết kế mô hình 3D, quản lý thông tin, hợp tác thiết kế và hỗ trợ kỹ thuật Một số điểm mạnh trong cấu trúc hệ thống này là:

- Thiết kế mạch lạc, sử dụng công nghệ phát triển thông dụng (như COM và VBA)

- Tương tích với phần cứng hiện đại, như Card OpenGL và Dual Processors

- Có khả năng xử lý hàng ngàn chi tiết và các cụm lắp lớn

- Cung cấp giao diện lập trình ứng dụng (Application Program Interface - API) và cấu trúc mở rộng với công nghệ COM chuẩn để tạo lập và chạy các ứng dụng thứ ba (Third-party applications)

- Có khả năng trao đổi trực tiếp dữ liệu thiết kế với bản vẽ 2D của AutoCADđ, mô hình 3D của Mechanical Desktopđ hoặc mô hình STEP từ các hệ thống CAD khác

Autodesk Inventor cần cho ai? Autodesk Inventor là công cụ tạo mô hình solid, hướng đối tượng (Feature-Based1), dùng cho các nhà thiết kế thiết kế cơ khí trong môi trường 3D

Hỡnh 3 2- Cửa sổ làm việc của Autodesk Inventor 2012

3.2.3

3.3

Với tinh thần nghiên cứu say mê và nghiêm túc, sản phẩm 3D đã hoàn thiện

Để đáp ứng yêu cầu của đơn vị sử dụng là Phòng HSTC, với thiết kế này, phần thành giường, modul đầu giường và cuối giường, các bánh xe đã được gia công lắp đặt thay thế cho 16 giường của Bệnh viện Các sản phẩm này đưa vào sử dụng gần 2 năm rất ổn định

giường

a)

nhau: