Bài thuyết trình phân tích chính sách thuế và tăng trưởng xanh

Tăng trưởng xanh là sự tăng trưởng đạt được bằng cách tiết kiệm và sử dụng các nguồn tài nguyên và năng lượng hiệu quả để giảm thiểu biến đổi khí hậu và thiệt hại tới môi trường, tạo ra các động lực tăng trưởng mới thông qua nghiên cứu và phát triển công nghệ xanh, tạo các cơ hội việc làm mới và đạt được sự hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh Các quy định khuyến khích khai thác và sử dụng tiết kiệm, hiệu quả nguồn tài nguyên, chưa thể hiện rõ ý nghĩa của việc bảo vệ môi trường và giảm thiểu ô nhiễm, doanh nghiệp vẫn chưa nỗ lực giảm thiểu thiệt hại đối với môi trường.Những biện pháp khuyến khích đầu tư chưa tác động trực tiếp đến hành vi tiêu dùng và hoạt động sản xuất các sản phẩm gây tác động xấu đến môi trường.Ở góc độ doanh nghiệp và toàn xã hội, vai trò của chính sách thuế trong việc bảo vệ môi trường còn mờ nhạt cách hiểu và thực hiện của cộng đồng xã hội còn chưa triệt để.

CHÍNH SÁCH THUẾ VÀ TĂNG TRƯỞNG XANH

Nhóm 9

Nội dung

I Giới thiệu chung

1) Định nghĩa Tăng trưởng xanh

Theo Hàn Quốc: Tăng trưởng xanh là sự tăng trưởng đạt được

bằng cách tiết kiệm và sử dụng các nguồn tài nguyên và năng lượng hiệu quả để giảm thiểu biến đổi khí hậu và thiệt hại tới môi trường, tạo ra các động lực tăng trưởng mới thông qua nghiên cứu và phát triển công nghệ xanh, tạo các cơ hội việc làm mới và đạt được sự hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường

I Giới thiệu chung

1) Định nghĩa Tăng trưởng xanh

Theo Tổ chức Sáng kiến tăng trưởng xanh của Liên Hợp Quốc: Tăng trưởng xanh hay xây dựng nền kinh tế xanh là quá

trình tái cơ cấu lại hoạt động kinh tế và cơ sở hạ tầng để thu được kết quả tốt hơn từ các khoản đầu tư cho tài nguyên, nhân lực và tài chính, đồng thời giảm phát thải khí nhà kính, khai thác và sử dụng ít tài nguyên thiên nhiên hơn, tạo ra ít chất thải hơn và giảm sự mất công bằng trong xã hội

I Giới thiệu chung

1) Định nghĩa Tăng trưởng xanh

Theo Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế OECD: Tăng

trưởng xanh là thúc đẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế đồng thời đảm bảo rằng các nguồn tài sản tự nhiên tiếp tục cung cấp các tài nguyên và dịch vụ môi trường thiết yếu cho cuộc sống của chúng ta

I Giới thiệu chung

1) Định nghĩa Tăng trưởng xanh

Định nghĩa tăng trưởng xanh của Việt Nam: Tăng trưởng

xanh là sự tăng trưởng dựa trên quá trình thay đổi mô hình tăng trưởng, tái cơ cấu nền kinh tế nhằm tận dụng lợi thế so sánh, nâng cao hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế thông qua việc nghiên cứu và áp dụng công nghệ tiên tiến, phát triển hệ thống cơ sở hạ tầng hiện đại để sử dụng hiệu quả tài nguyên thiên nhiên, giảm phát thải khí nhà kính, ứng phó với biến đổi khí hậu, góp phần xóa đói giảm nghèo và tạo động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế một cách bền vững

I Giới thiệu chung

1) Định nghĩa Tăng trưởng xanh

=> Các đặc điểm chính:

Tăng

trưởng

xanh

Tăng trưởng kinh tế bền vững

Sử dụng tài nguyên thiên nhiên hợp lýBảo vệ môi trường

I Giới thiệu chung

- Tiềm năng to lớn để đạt được phát triển bền vững và giảm đói nghèo với tốc độ chưa từng thấy đối với tất cả các quốc gia

- Riêng đối với các quốc gia đang phát triển, tăng trưởng “xanh” còn tạo đà cho bước “nhảy vọt” để phát triển kinh tế, bỏ qua cách tăng trưởng kinh tế theo kiểu “ô nhiễm trước, xử lý sau”. 

Châu Á –

Thái Bình Dương

2005

Hội nghị (APEC) Tháng 11-2011

Hội nghị Biến đổi Khí hậu tại Nam Phi tháng 12-2011

Chiến lược EU

2020

2) Xu hướng quốc tế thúc đẩy tăng trưởng xanh

II Sự cần thiết của Tăng trưởng xanh tại

Việt Nam1) Thực trạng kinh tế, môi trường Việt Nam

- Phát triển kinh tế chưa bền vững

- Chất lượng tăng trưởng, hiệu suất, hiệu quả và tính cạnh tranh của nền kinh tế còn thấp

- Tăng trưởng kinh tế còn dựa nhiều vào các yếu tố phát triển theo chiều rộng, dựa vào khai thác tài nguyên với cường

độ cao, hiệu quả thấp

II Sự cần thiết của Tăng trưởng xanh tại Việt Nam

II Sự cần thiết của Tăng trưởng xanh tại Việt Nam

II Sự cần thiết của Tăng trưởng xanh tại

Việt Nam

2) Lợi ích của TTX

tại Việt Nam

- Khuyến khích sử dụng hiệu quả tài nguyên thiên nhiên

- Hạn chế những ngành sử dụng lãng phí tài nguyên thiên nhiên, gây ô nhiễm môi trường

- Ứng dụng và phát triển công nghệ hiện đại

- Giảm phát thải khí nhà kính

- Ứng phó với vấn đề biến đổi khí hậu

- Nâng cao đời sống nhân dân; tạo thêm việc làm từ các ngành công nghiệp xanh

- Cải thiện chất lượng cuộc sống: lối sống thân thiện với môi trường

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

1) Chính sách thuế và TTX ở các nước trên thế giới

Các nước OECD

Trung Quốc

Hàn Quốc

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

1) Chính sách thuế và TTX ở các nước trên thế giới

-Tái cấu trúc một số loại thuế để đưa các yếu tố môi trường vào trong thuế đó, ví dụ: thuế carbon trên các sản phẩm năng lượng

áp dụng ở Đan Mạch, Phần Lan, Na Uy…

Bảng 1 Cải cách thuế xanh và những sắc thuế liên quan đến môi

trường ở các nước

Nguồn: OECD, 2011

Nước Nội dung cải cách thuế xanh Năm bắt đầu

Phần Lan Áp dụng thuế carbon chung đối với nhiên liệu 1990

Na Uy Áp dụng thuế carbon trong lĩnh vực dầu

khoáng sản

1991  

Đan Mạch Áp dụng thuế carbon đánh vào nhiên liệu và

phát triển thuế liên quan đến năng lượng

1992  

Bỉ Áp dụng thuế mới đối với một số sản phẩm

1999

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

1) Chính sách thuế và TTX ở các nước trên thế giới

từ 13% xuống 11% trong năm 2009 và xuống 10% trong năm

2010 cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

1) Chính sách thuế và TTX ở các nước trên thế giới

* Trung Quốc

- Trung Quốc có thể tạo ra nguồn thu lên tới 2,5% GDP trong

năm 2020 với mức thuế carbon 20 USD/tấn CO2 

 sử dụng nguồn thu từ thuế carbon để hỗ trợ, khuyến khích các doanh nghiệp sử dụng năng lượng sạch, hoặc thực hiện các biện pháp thích nghi với biến đổi khí hậu.  

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

f Thuế GTGT

b Thuế tài nguyên

e Thuế TNDN

c Thuế tiêu thụ đặc biệt

d Thuế xuất, nhập khẩu

Tăng trưởng xanh

a Thuế, phí môi trường

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

1) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

a) Thuế, phí Bảo vệ môi trường

-Thuế BVMT là loại thuế gián thu, thu vào sản phẩm, hàng hóa khi sử dụng gây tác động xấu đến môi trường

-Hai nguyên tắc cơ bản đã được quốc tế thừa nhận là “người gây

ô nhiễm phải trả tiền” và “người hưởng thụ phải trả tiền”

Văn bản Nội dung khuyến khích phát triển kinh tế xanh

Luật Thuế

bảo vệ môi

trường

số 57/2010/QH12

Số thuế phải nộp = số lượng đơn vị hàng hóa chịu thuế x mức thuế

tuyệt đối quy định trên một đơn vị hàng hóa.

Bảo đảm nguyên tắc: Mức thuế đối với hàng hóa chịu thuế được xác định theo mức độ gây tác động xấu đến môi trường của hàng hóa.

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

Các văn bản khác quy định về mức phí bảo vệ môi trường :

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

b) Thuế tài nguyên

-Công cụ quan trọng để cơ quan quản lý nhà nước tăng cường công tác quản

lý, giám sát quá trình hoạt động khai thác tài nguyên theo quy định của pháp luật đối với các tổ chức, cá nhân khai thác tài nguyên;

-Áp dụng theo Luật Thuế tài nguyên số 45/2009/QH12 ngày 25/11/2009 (có hiệu lực từ ngày 01/7/2010).

-Mức thuế suất từ 0% (đối với nước thiên nhiên phục vụ các ngành nông, lâm, ngư, diêm nghiệp và sinh hoạt) đến 20%, 30%, 40%

(đối với tài nguyên, khoáng sản quý hiếm)

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

c) Thuế tiêu thụ đặc biệt

Ở Việt Nam, chính sách thuế cũng đã có những thay đổi để ứng phó với biến đổi khí hậu bằng các giải pháp như: Thuế tiêu thụ đặc biệt được áp dụng với mức thuế suất ưu đãi đối với các loại

xe chạy bằng điện và năng lượng mặt trời và các loại xe sử dụng ga; loại ô tô chạy bằng xăng kết hợp năng lượng điện, năng lượng sinh học

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

c) Thuế tiêu thụ đặc biệt

Văn bản Nội dung khuyến khích phát triển kinh tế xanh

- Điều chỉnh thuế suất của một số hàng hóa, dịch vụ

- Đối với mặt hàng xăng thì bổ sung thêm 2 mức thuế suất thấp dành cho xăng sinh học => tạo điều kiện hạ giá bán của xăng sinh học, qua đó, thúc đẩy sử dụng nhiên liệu ít gây hại môi trường

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh ở Việt Nam

d) Thuế xuất, nhập khẩu

Văn bản Nội dung khuyến khích phát triển kinh tế xanh

Nghị định số

59/2007/NĐ-CP

ngày 09/4/2007

- Miễn thuế nhập khẩu đối với trang thiết bị, nguyên vật liệu phục

vụ cho các dự án đầu tư cơ sở xử lý chất thải rắn

và áp dụng cho cả trường hợp mở rộng quy mô dự án, thay thế, đổi mới công nghệ

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

d) Thuế xuất, nhập khẩu

Văn bản Nội dung khuyến khích phát triển kinh tế xanh

thuế.

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

e) Thuế thu nhập doanh nghiệp

Văn bản chính sách Nội dung khuyến khích phát triển kinh tế xanh

Luật Thuế thu nhập doanh

nghiệp 14/2008/QH12 ngày

03/06/2008 Luật Sửa đổi Luật thuế thu nhập

doanh nghiệp (Luật số

32/2013/QH13) và Thông tư 78/2014/TT-BTC

- Ưu đãi về thời gian miễn thuế, giảm thuế đối với doanh nghiệp thành lập mới từ dự án đầu tư thuộc lĩnh vực môi trường được miễn thuế tối đa không quá 4 năm và giảm 50% số thuế phải nộp tối đa không quá 9 năm tiếp theo

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

e) Thuế thu nhập doanh nghiệp

-10%: hoạt động xã hội hóa trong lĩnh vực môi trường; thu nhập của doanh nghiệp từ trồng, chăm sóc, bảo vệ rừng

-10% (15 năm): thực hiện dự án đầu tư mới; sản xuất năng lượng tái tạo, năng lượng sạch; phát triển công nghệ sinh học; bảo vệ môi trường + miễn thuế tối đa 4 năm, giảm 50% số thuế phải nộp tối đa 9 năm tiếp theo;

-20% (10 năm) (kể từ ngày 01/01/201517%), miễn thuế thu nhập doanh nghiệp 12 năm, giảm 50% số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp trong 4 năm tiếp theo đối với thu nhập của doanh nghiệp từ thực hiện dự án đầu tư mới trong lĩnh vực sản xuất sản phẩm tiết kiệm năng lượng

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam e) Thuế thu nhập doanh nghiệp

Văn bản Nội dung khuyến khích phát triển kinh tế xanh

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

- Quy định về ưu đãi thuế giá trị gia tăng: Doanh nghiệp, hợp tác

xã hoạt động bảo vệ môi trường được hưởng ưu đãi về thuế giá trị gia tăng theo quy định của pháp luật về thuế giá trị gia tăng.

định). 

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

Đánh giá chung:

•Về Luật thuế bảo vệ môi trường:

- Nhiều sản phẩm, hàng hóa khả năng gây ô nhiễm môi trường chưa được đưa vào diện điều chỉnh của luật (chất tẩy rửa trong công nghiệp, thuốc lá, chất thải phóng xạ…)

- Mức thuế tuyệt đối qui định còn khá thấpmức độ răn đe chưa cao, nhiều cơ sở sản xuất kinh doanh không kê khai chính xác khối lượng nguyên, nhiên liệu gây ô nhiễm là cơ sở tính toán số tiền thuế phải trả.

- Biểu tính thuế nếu không được cập nhật thường xuyên  mức thuế sẽ bị giảm giá trị trên thực tế và mức độ răn đe các hành vi vi phạm lại càng yếu đi.

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam Đánh giá chung:

•Về thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế xuất nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng

Khuyến khích các doanh nghiệp tiến

hành các hoạt động bảo vệ môi

trường, đầu tư các hoạt động sản xuất

kinh doanh có lợi cho môi trường,

cho nền kinh tế xanh

Chưa có những tổng kết chính thức về mức độ định lượng hiệu quả thực sự của các chính sách thuế và phí Hầu hết các chính sách này mới được hoàn thiện và ban hành trong khoảng 4-5 năm trở lại đây

III Chính sách thuế và Tăng trưởng xanh

2) Chính sách thuế và TTX ở Việt Nam

Đánh giá chung:

-Các quy định khuyến khích khai thác và sử dụng tiết kiệm, hiệu quả nguồn tài nguyên, chưa thể hiện rõ ý nghĩa của việc bảo vệ môi trường và giảm thiểu ô nhiễm, doanh nghiệp vẫn chưa nỗ lực giảm thiểu thiệt hại đối với môi trường.

-Những biện pháp khuyến khích đầu tư chưa tác động trực tiếp đến hành vi tiêu dùng và hoạt động sản xuất các sản phẩm gây tác động xấu đến môi trường.

-Ở góc độ doanh nghiệp và toàn xã hội, vai trò của chính sách thuế trong việc bảo vệ môi trường còn mờ nhạt  cách hiểu và thực hiện của cộng đồng xã hội còn chưa triệt để.

IV Khuyến nghị

1) Nhóm giải pháp về thuế, phí bảo vệ môi trường

-Sửa đổi mức thuế bảo vệ môi trường, hoàn thiện các chính sách về các loại phí bảo vệ môi trường

-Mở rộng từng bước diện đối tượng chịu thuế

-Áp dụng rộng rãi hệ thống các loại phí ô nhiễm (pollution charges and pollution fees)

-Thuế các-bon cần được áp dụng vào giữa hoặc cuối thời kỳ 2021-2030

IV Khuyến nghị

2) Nhóm giải pháp về các loại thuế khác (thuế TNDN, thuế XNK…)

-Giảm sâu hơn thuế nhập khẩu, thuế thu nhập doanh nghiệp đối với những dây chuyền sản xuất áp dụng các công nghệ xanh so với mức đang được giảm ở giai đoạn hiện nay -Áp dụng chế độ ưu đãi thuế đối với những doanh nghiệp có hoạt động bảo vệ môi trường

-Sử dụng ưu đãi thuế để khuyến khích, thúc đẩy phát triển các nguồn năng lượng sạch, quản lý chặt chẽ việc khai thác và sử dụng các tài nguyên thiên nhiên của đất nước

IV Khuyến nghị

3) Nhóm giải pháp về thuế tài nguyên

-Cần có biện pháp quản lý chặt chẽ đối với các hoạt động khai thác tài nguyên như khai thác các loại quặng, than, dầu khí ở dạng thô

-Áp dụng mức thuế suất cao hơn nữa đối với loại tài nguyên dạng thô, ngược lại, đánh thuế suất thấp hơn đối với tài nguyên dạng tinh hoặc đã chế biến

Thank you for your attention!