Các nhân tố ảnh hưởng đến thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại tỉnh thái nguyên

- Nghiên cứu, thiết kế và đề xuất nhóm giải pháp nhằm để hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới thôn mới và hạn chế những tác động tiêu cực của các nhân tố công tác tuyên truyền vận động

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH

––––––––––––––––––––––––––––

NGUYỄN QUANG HUY

CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN THÀNH LẬP QUỸ XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI TẠI TỈNH THÁI NGUYÊN

LUẬN VĂN THẠC SĨ THEO ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG

CHUYÊN NGÀNH: KINH TẾ NÔNG NGHIỆP

THÁI NGUYÊN - 2016

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH

––––––––––––––––––––––––––––

NGUYỄN QUANG HUY

CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN THÀNH LẬP QUỸ XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI TẠI TỈNH THÁI NGUYÊN

Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp

Mã số: 60.62.01.15

LUẬN VĂN THẠC SĨ THEO ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG

Người hướng dẫn khoa học: GS.TS BÙI MINH VŨ

THÁI NGUYÊN - 2016

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan luận văn này là công trình nghiên cứu của riêng tôi, chưa công bố tại bất kỳ nơi nào, mọi số liệu sử dụng trong luận văn này là những thông tin xác thực

Tôi xin chịu mọi trách nhiệm về lời cam đoan của mình

Thái Nguyên, ngày 27 tháng 10 năm 2016

Tác giả luận văn

Nguyễn Quang Huy

LỜI CẢM ƠN

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới GS.TS Bùi Minh Vũ, người đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn

Tôi xin trân trọng cảm ơn các thầy giáo, cô giáo khoa Kinh tế, khoa Sau Đại học - Trường Đại học Kinh tế & Quản trị Kinh doanh Thái Nguyên - Đại học Thái Nguyên đã đóng góp nhiều ý kiến quý báu giúp đỡ tôi trong quá trình nghiên cứu, hoàn thành luận văn

Tôi xin chân thành cảm ơn tới Ban lãnh đạo, các bạn bè đồng nghiệp,

đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn này

Do bản thân còn nhiều hạn chế nên luận văn không tránh khỏi những thiếu sót, tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của các thầy cô giáo

và các bạn

Tôi xin chân thành cảm ơn!

Thái Nguyên, ngày 27 tháng 10 năm 2016

Tác giả luận văn

Nguyễn Quang Huy

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

LỜI CẢM ƠN ii

MỤC LỤC iii

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT vii

DANH MỤC BẢNG viii

MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 2

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3

4 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài 3

5 Kết cấu, nội dung của luận văn 4

Chương 1: LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN VỀ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN THÀNH LẬP QUỸ XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI 5

1.1 Lý luận về các nhân tố ảnh hưởng đến thành lập quỹ xây dựng NTM 5

1.1.1 Một số khái niệm chủ yếu 5

1.1.2 Sự cần thiết phải thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới 8

1.1.3 Đặc điểm hoạt động của quỹ xây dựng nông thôn mới khi thành lập 13

1.1.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến việc thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới 15

1.2 Kinh nghiệm về tác động của các nhân tố đến việc thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới 19

1.2.1 Kinh nghiệm của nước ngoài 19

1.2.2 Kinh nghiệm trong nước 23

1.2.3 Bài học kinh nghiệm rút ra cho tỉnh Thái Nguyên 27

Tóm tắt chương 1 29

Chương 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC

NHÂN TỐ ĐẾN THÀNH LẬP QUỸ XÂY DỰNG NTM 30

2.1 Câu hỏi nghiên cứu 30

2.2 Phương pháp nghiên cứu 30

2.2.1 Phương pháp thu thập thông tin 30

2.2.2 Phương pháp tổng hợp thông tin 32

2.2.3 Phương pháp phân tích thông tin 32

2.3 Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu 37

Tóm tắt chương 2 38

Chương 3: THỰC TRẠNG VỀ ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN VIỆC THÀNH LẬP QUỸ XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI TẠI TỈNH THÁI NGUYÊN 39

3.1 Đặc điểm của địa bàn nghiên cứu 39

3.1.1 Điều kiện tự nhiên 39

3.2.2 Đặc điểm kinh tế xã hội 40

3.2 Tình hình xây dựng nông thôn mới tại Thái Nguyên 42

3.2.1 Công tác tổ chức triển khai thực hiện xây dựng nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên 42

3.2.2 Kết quả thực hiện công tác xây dựng nông thôn mới 45

3.3 Thực trạng hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới tại Thái Nguyên 47

3.3.1 Nguồn quỹ xây dựng nông thôn mới từ đóng góp của cộng đồng 47

3.3.2 Nguồn quỹ xây dựng nông thôn mới từ vốn đóng góp của doanh nghiệp 49

3.3.3 Nguồn quỹ xây dựng nông thôn mới từ vốn tín dụng (bao gồm cả đầu tư phát triển và thương mại) 52

3.3.4 Nguồn quỹ xây dựng nông thôn mới từ hỗ trợ từ ngân sách nhà nước (có bao gồm cả trái phiếu Chính phủ) 55

3.3.5 Nguồn quỹ xây dựng nông thôn mới từ vốn tài trợ khác 57

3.3.6 Các công việc đã thực hiện nhằm thúc đẩy việc thành lập các quỹ xây

dựng nông thông mới 58

3.4 Phân tích dữ liệu khảo sát về các yếu tố ảnh hưởng tới hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên 68

3.4.1 Thông tin đối tượng khảo sát 68

3.4.2 Kiểm định thang đo 70

3.4.3 Phân tích nhân tố khám phá 71

3.4.4 Phân tích tương quan và hồi quy 72

3.4.5 Đánh giá về các yếu tố trong mô hình 74

3.5 Đánh giá chung về vấn đề xây dựng quỹ NTM trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên 81

3.5.1 Những điểm đạt được 81

3.5.2 Những điểm còn hạn chế 82

Tóm tắt chương 3 84

Chương 4: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU ĐỂ HÌNH THÀNH QUỸ XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI TẠI TỈNH THÁI NGUYÊN 85

4.1 Một số quan điểm về việc xây dựng phương hướng hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới 85

4.1.1 Sự cần thiết phải xây dựng quỹ nông thông mới 85

4.1.2 Phương hướng hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên đến năm 2020, tầm nhìn 2035 để phù hợp với Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) 88

4.2 Căn cứ xây dựng các giải pháp về hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới 92

4.2.1 Căn cứ khoa học 92

4.2.2 Căn cứ thực tiễn 93

4.3 Một số giải pháp chủ yếu nhằm hạn chế những tác động tiêu cực của những nhân tố ảnh hưởng đến việc hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới

tại tỉnh Thái Nguyên 94

4.3.1 Hoàn thiện công tác tuyên truyền vận động người dân tham gia xây dựng nông thôn mới 94

4.3.2 Nâng cao nhận thức của bộ phận cán bộ làm nhiệm vụ huy động và quản quỹ xây dựng nông thôn mới 97

4.3.3 Tăng cường hiệu quả hoạt động thu hút đầu tư của khu vực tư nhân 98

4.3.4 Nâng cao tính hiệu quả, công khai và cân đối trong việc huy động quỹ xây dựng nông thôn mới 100

4.4 Kiến nghị 101

KẾT LUẬN 102

TÀI LIỆU THAM KHẢO 104

PHỤ LỤC 106

PTNT : Phát triển nông thôn

XDNTM : Xây dựng nông thôn mới

DANH MỤC BẢNG

Bảng 3.1: Kết quả thực hiện các tiêu chí về xây dựng nông thôn mới tại

Thái Nguyên 46

Bảng 3.2: Cơ cấu nguồn vốn từ đóng góp của cộng đồng 48

Bảng 3.3: Cơ cấu vốn đầu tư của doanh nghiệp 50

Bảng 3.4: Cơ cấu vốn tín dụng 53

Bảng 3.5: Cơ cấu vốn huy động từ ngân sách nhà nước 55

Bảng 3.6: Cơ cấu vốn huy động từ nguồn tài trợ khác 57

Bảng 3.7: Các hoạt động tuyên truyền vận động người dân, cộng đồng tham gia đóng góp quỹ xây dựng nông thôn mới 59

Bảng 3.8: Các hoạt động nâng cao nhận thức của đội ngũ cán bộ đối với quỹ xây dựng nông thôn mới 62

Bảng 3.9: Các hoạt động thu hút, xúc tiến đầu tư 64

Bảng 3.10: Tăng cường tính công khai minh bạch về các khoản thu chi 67

Bảng 3.11: Thông tin đối tượng khảo sát 69

Bảng 3.12: Kết quả kiểm định thang đo 70

Bảng 3.13: Kết quả phân tích nhân tố 71

Bảng 3.14: Kết quả phân tích tương quan 72

Bảng 3.15: Kết quả phân tích hồi quy 73

Bảng 3.16: Đánh giá về công tác tuyên truyền, vận động 74

Bảng 3.17: Đánh giá về nhận thức cán bộ 75

Bảng 3.18: Đánh giá về khả năng thu hút nhà đầu tư tư nhân 77

Bảng 3.19: Đánh giá về hiệu quả, công khai trong quá trình thu chi 78

Bảng 3.20: Đánh giá về khả năng hình thành quỹ 80

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Định hướng phát triển kinh tế - xã hội đến năm 2020 của đảng ta, tại đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X đã xác định: “hiện nay và nhiều năm tới, vấn đề nông nghiệp, nông dân và nông thôn có tầm chiến lược đặc biệt quan trọng”, là vấn đề chiến lược trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội, góp phần quan trong thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, là cơ sở ổn định chính trị và an ninh quốc phòng; là yếu tố quan trọng đảm bảo sự phát triển bền vững của đất nước trong quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá theo định hướng xã hội chủ nghĩa, nhưng trước hết phải xuất phát từ lợi ích của nông dân, phát huy vai trò của giai cấp nông dân và các giải pháp tài chính tạo điều kiện thuận lợi giúp nông dân nâng cao trình độ mọi mặt, có đời sống vật chất và tinh thần ngày càng cao tạo tiền đề phục vụ xây dựng nông thôn mới trên địa bàn cả nước

Để xây dựng một nông thôn mới bền vững và phát triển, cần phải chú trọng đến việc nâng cao năng lực cho cộng đồng người dân của nông thôn, đặc biệt là quan tâm đến việc thành lập các Quỹ đối với xây dựng nông thôn mới ở từng địa phương

Tuy nhiên, trên thực tế nhiều nơi chưa có những giải pháp tích cực và

cụ thể trong thực hiện các dự án phát triển nông thôn Có rất nhiều lý do và lực cản như trình độ hiểu biết của người dân, năng lực quản lý, cơ chế, phương pháp triển khai thực hiện và điều kiện cơ sở hạ tầng thấp kém,…

Bên cạnh đó, Theo Nghị Quyết trung ương 26- khóa 1- về Tam Nông, ngày 05/08/2008 (xuất phát điểm từ Nghị Quyết này), xác định rõ xây dựng nông thôn mới là nghiệp vụ hàng đầu của nền Nông nghiệp nước ta theo hướng hiện đại, có nhiều giải pháp thực hiện Trong đó việc xây dựng quỹ NTM theo chiều dọc, ngang đất nước (miền núi, trung du, Đồng bằng, ven

biển) Việc thành lập các quỹ ở vùng thể hiện đặc điểm chủ yếu của vũng miền đó Việt Nam có tất cả 54 dân tộc tộc người, có đặc điểm khác nhau, nên việc thành lập quỹ có những đặc điểm khác nhau ở các góc độ quản lý hành chính Nhà nước (TW, tỉnh, huyện, xã) Trong đó, cấp TW được coi là một trong những cấp vĩ mô, các cấp: tỉnh, huyện, xã được coi là một trong những cấp vi mô, điều này rất quan trọng và gắn với dân Việc thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới là rất cần thiết trong việc huy động các nguồn lực tài chính xây dựng nông thôn mới Tuy nhiên, đây là một trong những nội dung còn nhiều khó khăn

Vì vậy, việc nghiên cứu thành lập quỹ XDNTM là một việc làm cần thiết, khách quan, xuất về về yêu cầu lý luận và thực tiễn Do đó, học viêc cao

học lựa chọn đề tài: “Các nhân tố ảnh hưởng đến thành lập quỹ xây dựng

nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên” để làm luận văn tốt nghiệp thạc sĩ của mình Đây là việc làm có nhiều mặt nhằm góp phần nâng cao về mặt lý

luận và tính khả thi theo yêu cầu của thực tế đặt ra

2 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài

2.1 Mục tiêu chung

Đánh giá thực trạng thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới cùng những nhân tố ảnh hưởng (nội hàm về mặt kinh tế) đến thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên Từ đó đưa ra các giải pháp đẩy mạnh hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới của tỉnh Thái Nguyên

2.2 Mục tiêu cụ thể

- Hệ thống hoá cơ sở lý luận và thực tiễn về xây dựng nông thôn mới và các nhân tố ảnh hưởng đến thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên

- Đánh giá thực trạng sự ảnh hưởng của các nhân tố đến thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên

- Nghiên cứu, thiết kế và đề xuất nhóm giải pháp nhằm để hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới thôn mới và hạn chế những tác động tiêu cực của các nhân tố (công tác tuyên truyền vận động người dân tham gia xây dựng nông thôn mới, nhận thức của cán bộ làm nhiệm vụ huy động và quản lý quỹ xây dựng nông thôn mới, hoạt động thu hút đầu tư của khu vực tư nhân, tính hiệu quả, công khai và cân đối trong việc huy động quỹ xây dựng nông thôn mới) có ảnh hưởng đến thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới (các nhân tố ảnh hưởng đến việc thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Đề tài tập trung vào nghiên cứu nguồn hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới các các nhân tố ảnh hưởng đến thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại Thái Nguyên

3.2 Phạm vi nghiên cứu

3.2.1 Phạm vi về không gian: Trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên (04 huyện) 3.2.2 Thời gian nghiên cứu: Số liệu thu thập thứ cấp từ năm 2012 đến

năm 2015

4 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài

Ý nghĩa khoa học: Luận văn cung cấp một cơ sở lý thuyết quan trọng

về xây dựng nông thôm mới, các nhân tố ảnh hưởng đến thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên

Ý nghĩa thực tiễn: Luận văn cho thấy thực trạng về các nhân tố ảnh hưởng đến thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại Thái Nguyên và các nhân tố ảnh hưởng đến thực trạng xây dựng nông thôn mới, qua đó cho thấy được thực trạng sự ảnh hưởng của các nhân tố đến hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới tại Thái Nguyên và từ đó có các giải pháp nhằm tăng cường xây dựng nông thôn mới tại Thái Nguyên

5 Kết cấu, nội dung của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, và danh mục tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn bao gồm 4 chương:

Chương 1 Lý luận và kinh nghiệm thực tiễn về các nhân tố ảnh hưởng

đến thành lập quỹ xây dựng NTM

Chương 2 Phương pháp nghiên cứu ảnh hưởng của các nhân tố đến

thành lập quỹ xây dựng NTM

Chương 3 Thực trạng về ảnh hưởng của các nhân tố đến thành lập quỹ

xây dựng nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên

Chương 4 Phương hướng và giải pháp chủ yếu để thành lập quỹ xây

dựng nông thôn mới và hạn chế những tác động tiêu cực có ảnh hưởng đến thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên

Chương 1

LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN VỀ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN THÀNH LẬP QUỸ XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI 1.1 Lý luận về các nhân tố ảnh hưởng đến thành lập quỹ xây dựng NTM

1.1.1 Một số khái niệm chủ yếu

1.1.1.1 Khái niệm nông nghiệp

Nông nghiệp theo nghĩa hẹp là ngành sản xuất ra của cải vật chất mà con người phải dựa vào quy luật sinh trưởng của cây trồng, vật nuôi để tạo ra sản phẩm như lương thực, thực phẩm để thoả mãn các nhu cầu của mình Nông nghiệp theo nghĩa rộng còn bao gồm cả lâm nghiệp, ngư nghiệp

Như vậy, nông nghiệp là ngành sản xuất phụ thuộc rất nhiều vào tự nhiên Những điều kiện tự nhiên như đất đai, nhiệt độ, độ ẩm, lượng mưa, bức

xạ mặt trời trực tiếp ảnh hưởng đến năng suất, sản lượng cây trồng vật nuôi Nông nghiệp cũng là ngành sản xuất có năng suất lao động rất thấp, vì đây là ngành sản xuất phụ thuộc rất nhiều vào tự nhiên; là ngành sản xuất mà việc ứng dụng tiến bộ khoa học - công nghệ gặp rất nhiều khó khăn Ngoài ra sản xuất nông nghiệp ở nước ta thường gắn liền với những phương pháp canh tác,

lề thói, tập quán đã có từ hàng nghìn năm nay

1.1.1.2 Khái niệm nông thôn

Nông thôn được coi như là khu vực địa lý nơi đó cộng đồng dân cư sinh sống gắn bó, có quan hệ trực tiếp đến khai thác, sử dụng môi trường và tài nguyên thiên nhiên cho hoạt động sản xuất nông nghiệp

Hiện nay trên thế giới chưa thống nhất định nghĩa về nông thôn Có nhiều quan điểm khác nhau

Có quan điểm cho rằng chỉ cần dựa vào trình độ phát triển cơ sở hạ tầng Quan điểm khác lại cho rằng nên dựa vào chỉ tiêu trình độ tiếp cận thị trường, phát triển hàng hóa để xác định vùng nông thôn Theo quan điểm

nhóm chuyên viên của Liên hợp quốc đề cập đến khái niệm nông thôn - đô thị

để so sánh nông thôn và đô thị với nhau

Khái niệm nông thôn chỉ có tính chất tương đối và luôn biến động theo thời gian để phản ánh biến đổi về kinh tế xó hội của mỗi quốc gia trên thế giới Trong điều kiện kinh tế Việt Nam có thể hiểu nông thôn theo khái niệm sau:

“Nông thôn là vùng sinh sống của tập hợp dân cư, trong đó có nhiều nông dân Tập hợp cư dân này tham gia vào các hoạt động kinh tế, văn hóa-xã hội và môi trường trong một thể chế chính trị nhất định và chịu ảnh hưởng của các tổ chức khác”

1.1.1.3 Khái niệm phát triển nông thôn

Phát triển nông thôn là một phạm trù rộng được nhận thức với rất nhiều quan điểm khác nhau

Theo Ngân hàng Thế giới (1975) đó đưa ra định nghĩa: “Phát triển nông thôn là một chiến lược nhằm cải thiện các điều kiện sống kinh tế và xã hội của một nhóm người cụ thể - người nghèo ở vùng nông thôn Phát triển nông thôn giúp những người nghèo sống ở các vùng nông thôn được hưởng lợi ích từ sự phát triển”

Quan điểm khác lại cho rằng, phát triển nông thôn nhằm nâng cao vị thể kinh tế và xã hội cho người dân nông thôn qua việc sử dụng có hiệu quả cao các nguồn lực của địa phương bao gồm nhân lực, vật lực và tài lực

Phát triển nông thôn có tác động theo nhiều khía cạnh khác nhau Phát triển nông thôn là qua trình thực hiện hiện đại hóa nền văn hóa nông thôn, nhưng vẫn bảo tồn được những giá trị truyền thống thông qua việc ứng dụng khoa học và công nghệ Đồng thời đây là quá trình thu hút mọi người dân tham gia vào các chương trình phát triển, nhằm mục tiêu cải thiện chất lượng cuộc sống của các cư dân nông thôn

Khái niệm phát triển nông thôn mang tính toàn diện, đảm bảo tính bền vững về môi trường Vì vậy trong điều kiện của Việt Nam, tổng kết từ các chiến lược kinh tế xã hội của Chính phủ, thuật ngữ này được hiểu như sau:

“Phát triển nông thôn là một quá trình cải thiện có chủ ý một cách bền vững về kinh tế, xã hội, văn hóa và môi trường, nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân nông thôn và có sự hỗ trợ tích cực của Nhà nước và các tổ chức khác”

1.1.1.4 Khái niệm xây dựng nông thôn mới

Xây dựng nông thôn mới là một chính sách về một mô hình phát triển

cả về nông nghiệp và nông thôn, nên vừa mang tính tổng hợp, bao quát nhiều lĩnh vực, vừa đi sâu giải quyết nhiều vấn đề cụ thể, đồng thời giải quyết các mối quan hệ với các chính sách khác, các lĩnh vực khác trong sự tính toán, cân đối mang tính tổng thể, khắc phục tình trạng rời rạc, hoặc duy ý chí

Xây dựng nông thôn mới là cuộc cách mạng và cuộc vận động lớn để

cộng đồng dân cư ở nông thôn đồng lòng xây dựng thôn, xã, gia đình của mình khang trang, sạch đẹp; phát triển sản xuất toàn diện (nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ); có nếp sống văn hoá, môi trường và an ninh nông thôn được đảm bảo; thu nhập, đời sống vật chất, tinh thần của người dân được nâng cao

Xây dựng nông thôn mới là sự nghiệp cách mạng của toàn Đảng, toàn dân, của cả hệ thống chính trị Nông thôn mới không chỉ là vấn đề kinh tế - xã hội, mà là vấn đề kinh tế - chính trị tổng hợp

Xây dựng nông thôn mới giúp cho nông dân có niềm tin, trở nên tích cực, chăm chỉ, đoàn kết giúp đỡ nhau xây dựng nông thôn phát triển giàu đẹp, dân chủ, văn minh

Xây dựng nông thôn mới là tổng thể những đặc điểm, cấu trúc tạo thành một kiểu tổ chức nông thôn theo tiêu chí mới, đáp ứng yêu cầu mới đặt

ra cho nông thôn trong điều kiện hiện nay, là kiểu nông thôn được xây dựng

so với mô hình nông thôn cũ (truyền thống, đã có) ở tính tiên tiến về mọi mặt

Ngày 19/4/2009, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số TTg, ban hành "Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới” bao gồm 19 tiêu chí

491/QĐ-và được chia thành 5 nhóm: Nhóm tiêu chí về quy hoạch; về hạ tầng kinh tế -

xã hội; kinh tế và tổ chức sản xuất; văn hóa - xã hội - môi trường và về hệ thống chính trị 19 tiêu chí để xây dựng mô hình nông thôn mới bao gồm: Quy hoạch và thực hiện quy hoạch, giao thông, thủy lợi, điện, trường học, cơ

sở vật chất văn hóa, chợ nông thôn, bưu điện, nhà ở dân cư, thu nhập bình quân đầu người/năm, tỷ lệ hộ nghèo, cơ cấu lao động, hình thức tổ chức sản xuất, giáo dục, y tế, văn hóa, môi trường, hệ thống tổ chức chính trị xã hội vững mạnh và an ninh, trật tự xã hội Trong 19 tiêu chí lớn sẽ có những chỉ tiêu cụ thể, tổng cộng gồm 39 chỉ tiêu để đánh giá về xã đạt chuẩn NTM

1.1.1.5 Khái niệm về quỹ xây dựng nông thôn mới

- Quỹ là tập hợp các phương tiện tài chính hay vật chất khác cho những hoạt động nào đó theo những mục tiêu định trước với những quy đinh/ quy chế nhất định Quỹ lớn hay nhỏ đều biểu thị khả năng về mặt phương tiện và vật chất để thực hiện mục tiêu đề ra

- Tất cả các quỹ đều không tồn tại với một khối lượng tĩnh tại một thời điểm mà còn luôn luôn biến động theo hướng tăng lên ở đầu vào với các nguồn thu và giảm đi ở đầu ra với các khoản chi như một dòng chảy liên tục

- Quỹ xây dựng nông thôn mới là quỹ tài chính được hình thành từ nguồn đóng góp của các cá nhân và tổ chức nhằm phục vụ cho công tác xây dựng nông thôn mới

1.1.2 Sự cần thiết phải thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới

Nước ta có tỷ lệ người dân sống ở khu vực nông thôn thậm chí là vùng sâu, vùng xa, vùng miền núi khá cao, trong đó 79% lực lượng lao động của cả nước đang làm việc và sinh sống nhờ vào các hoạt động nông - lâm - ngư nghiệp Thực tế tại các khu vực nông thôn cho thấy, mức sống của người dân còn rất thấp, tỷ lệ đói nghèo cao Thêm vào đó, khả năng tiếp cận với các dịch

vụ công của người dân còn rất hạn chế Do đó, nhiệm vụ được đặt lên hàng

đầu đối với sự nghiệp CNH - HĐH nông nghiệp, nông thôn của nước ta là phát triển kinh tế nông thôn, xây dựng nông thôn với diện mạo mới Như phân tích ở trên, quỹ xây dưng nông thôn có một vai trò vô cùng quan trọng đối với quá trình phát triển kinh tế nông thôn Và thực tiễn nhiều năm vừa qua tại vùng nông thôn cũng cho thấy, thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới là

cơ sở để hệ thống cơ sở hạ tầng, giao thông nông thôn phát triển Từ đây, hàng rào đóng kín của kinh tế tự nhiên, tự cấp, tự túc ở các vùng nông thôn bị trọc thủng Quỹ xây dựng nông thôn mới làm hệ thống GT nông thôn phát triển giúp giảm giá thành sản xuất, giảm rủi ro, thúc đẩy lưu thông hàng hóa trong sản xuất kinh doanh nông nghiệp và các ngành liên quan trực tiếp đến nông nghiệp - khu vực phụ thuộc nhiều vào tự nhiên Nhờ vậy, thị trường nông nghiệp của vùng nông thôn được mở rộng, kích thích hộ nông dân tăng gia sản xuất Từ đó, nâng cao thu nhập cũng như đời sống của người nông dân, góp phần thực hiện mục tiêu xói đói, giảm nghèo, giảm dần khoảng cách giữa nông thôn và thành thị Bởi vậy, thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới

là một xu thế tất yếu, khách quan không thể thiếu được trong sự nghiệp CNH

- HĐH nông nghiệp nông thôn của nước ta hiện nay

Bên cạnh đó, việc thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới còn xuất phát

từ vai trò của quỹ sau khi được thành lập như sau:

Quỹ xây dựng nông thôn mới được thành lập để thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế nông nghiệp, nông thôn, hoàn thiện hệ thống cơ sở hạ tầng, giao thông nông thôn Từ đó, kích thích phát triển kinh tế nông thôn, tạo công

ăn việc làm và cung ứng tốt hơn công tác giáo dục và chăm sóc sức khỏe Quỹ xây dựng nông thôn mới tạo ra sự tiếp cận của người dân nông thôn với các dịch vụ như tín dụng, công nghệ, truyền thông và thông tin dễ dàng hơn, nhanh chóng hơn với chi phí thấp hơn Vậy, vai trò của quỹ xây dựng nông thôn mới đối với vùng nông thôn được xem xét duới 2 góc độ phát triển kinh

tế và phát triển xã hội như sau:

Đối với phát triển kinh tế nông thôn

Vai trò cụ thể của quỹ xây dựng nông thôn mới trong công cuộc phát triển kinh tế nông thôn được nhìn nhận trên các nội dung sau:

Thứ nhất, quỹ xây dựng nông thôn mới tạo điều kiện thuận lợi cho việc

mở rộng thị trường nông nghiệp nông thôn, thúc đẩy sản xuất và lưu thông hàng hóa phát triển

Quỹ xây dựng nông thôn là tiền để cho hệ thống đường bộ nông thôn

phát triển tạo điều kiện cho việc vận chuyển máy móc, thiết bị, vật tư kỹ thuật, phân bón về nông thôn để phục vụ sản xuất nông nghiệp và thực hiện

cơ giới hóa trong sản xuất nhằm giảm nhẹ lao động chân tay một cách dễ dàng hơn, tạo ra những mùa vụ bội thu Thêm vào đó, quỹ xây dựng nông thôn mới giúp hệ thống đường xá nông thôn đi lại thuận tiện, người nông dân

có điều kiện tiếp xúc và mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp, đẩy nhanh quá trình tái sản xuất kịp thời vụ Mặt khác, khi có đường giao thông tốt, các lái buôn mang ô tô đến mua nông sản ngay tại cánh đồng hay trang trại lúc mùa vụ Điều này làm cho nông dân yên tâm về khâu tiêu thụ, giảm được chi phí đi lại cũng như nông sản đảm bảo được chất lượng từ nơi thu hoạch đến nơi chế biến

Quỹ xây dựng nông thôn mới tạo điều kiện thuận lợi cho thương nghiệp phát triển, làm tăng đáng kể khối lượng hàng hóa và khả năng trao đổi giữa vùng nông thôn với thành thị Điều đó cho thấy những tác động có tính lan tỏa của quỹ xây dựng nông thôn mới đóng vai trò tích cực Quỹ xây dựng nông thôn mới không chỉ thể hiện vai trò cầu nối giữa các giai đoạn và nền tảng cho sản xuất mà còn góp phần làm chuyển hóa và thay đổi tính chất nền kinh tế nông nghiệp, nông thôn theo hướng phát triển sản xuất kinh doanh hàng hóa

và kinh tế thị trường

Thứ hai, quỹ xây dựng nông thôn mới tạo ra sự thay đổi căn bản trong

cơ cấu sản xuất và chuyển dịch cơ cấu KT-XH nông thôn

Trước hết, quỹ xây dựng nông thôn mới không chỉ tạo điều kiện cho việc thâm canh mở rộng sản xuất và tăng năng suất cây trồng mà còn dẫn tới quá trình đa dạng hóa nền nông nghiệp, với những thay đổi lớn về cơ cấu sử dụng đất đai, mùa vụ, cơ cấu về các loại cây trồng cũng như cơ cấu lao động

và sự phân bố các nguồn lực khác trong nông nghiệp, nông thôn Hơn nữa, quỹ xây dựng nông thôn mới tạo điều kiện và kích thích các ngành, các lĩnh vực sản xuất kinh doanh khác ngoài nông nghiệp ở nông thôn như: công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, vận tải, xây dựng… Đường xá và các công trình công cộng đi tới đâu thì các lĩnh vực này hoạt động và phát triển tới đó Do

đó, nguồn vốn, lao động đầu tư vào lĩnh vực phi nông nghiệp cũng như thu nhập từ các hoạt động này ngày càng tăng Tất cả các tác động đó dẫn tới sự thay đổi đáng kể trong cơ cấu kinh tế của từng vùng cũng như toàn bộ nền kinh tế nông nghiệp Từ đó, sự chuyển dịch theo hướng nông - công nghiệp (hay công nghiệp hóa) thể hiện ngày càng rõ nét và phổ biến Thêm vào đó, quỹ xây dựng nông thôn mới là tiền đề cơ bản cho quá trình phân bố lại dân

cư, lao động và lực lượng sản xuất trong nông nghiệp và các ngành khác ở nông thôn cũng như trong nền kinh tế quốc dân

Đối với phát triển văn hóa - xã hội

Các hoạt động văn hóa xã hội là yếu tố tác động trực tiếp đến đời sống tinh thần của người dân, góp phần không nhỏ vào sự phồn vinh của quốc gia Tuy nhiên do các yếu tố lịch sử, địa lý … đời sống văn hóa tinh thần của người dân các vùng không đồng đều, đặc biệt là giữa thành thị, nông thôn, những vùng xa xôi hẻo lánh Khoảng cách đó chỉ được xóa dần khi có sự đầu

tư đồng bộ giữa các vùng với nhau:

Về y tế: Sự đầu tư của quỹ xây dựng nông thôn mới giúp cho người dân

dễ dàng tiếp xúc với các dịch vụ y tế và các nhân viên y tế sẽ đến phục vụ

được nhiều hơn, sức khỏe của người dân ngày càng được đảm bảo Ngoài ra, việc áp dụng và tuyên truyền các biện pháp kế hoạch hóa gia đình sẽ được nâng cao hơn, làm giảm mức độ tăng dân số, giảm tỷ lệ suy dinh dưỡng ở trẻ

em và nâng cao sức khỏe cho người già ở khu vực nông thôn

Về giáo dục: Quỹ xây dựng nông thôn mới là nguồn kinh phí xây dựng

các cơ sở giáo dục để tăng số lượng trẻ em tới lớp, làm giảm tỷ lệ thất học ở trẻ em nông thôn Thu hút được đội ngũ giáo viên giỏi có trình độ từ thành thị

về dạy tại các trường học ở vùng sâu, vùng xa, vùng nông thôn nghèo, tránh được sự ngại ngần khi phải đi lại khó khăn và tạo điều kiện ban đầu để họ yên tâm làm việc

Hơn nữa, quỹ xây dựng nông thôn mới tạo ra nguồn kinh phí tổ chức

các hoạt động tuyên truyền khuyến khích người dân đặc biệt là người phụ nữ thường xuyên tham gia vào các hoạt động tập thể, thể dục, thể thao … ở địa phương Từ đó có thể thay đổi được những tập tục lạc hậu trói buộc người phụ nữ nông thôn từ bao đời nay, không biết gì ngoài việc đồng áng, bếp núc Ngoài ra, quỹ xây dựng nông thôn mới góp phần xây dựng hệ thống giao thông nông thôn từ đó thúc đẩy hoạt động văn hóa, xã hội, tôn tạo và phát triển những công trình và giá trị văn hóa truyền thống, nâng cao dân trí đời sống tinh thần của người nông dân

Có thể nói, quỹ xây dựng nông thôn mới sẽ góp phần quan trọng vào việc cải tạo điều kiện lao động, điều kiện sinh hoạt, làm tăng phúc lợi xã hội

và chất lượng cuộc sống của dân cư nông thôn Từ đó, làm giảm bớt chênh lệch, khác biệt về thu nhập và hưởng thụ vật chất, văn hóa giữa các tầng lớp, các nhóm dân cư trong nông thôn cũng như giữa nông thôn và thành thị

* Nhu cầu, khả năng thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới

Thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới cần dựa vào nguồn vốn đóng góp của công đồng dân cư, nguồn vốn đầu tư của doanh nghiệp, nguồn vốn tín dụng và nguồn vốn hỗ trợ từ ngân sách nhà nước, cụ thể như sau:

- Đóng góp của nông dân là 10% vào thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới là để chỉnh trang, sửa sang các công trình, đầu tư sản xuất của chính họ trên đất của họ, trong đó một số ít cũng tham gia vào các công trình công cộng Cũng có nơi huy động ngày công, có nơi hiến đất, cũng có nơi đóng tiền

- Vốn đầu tư của doanh nghiệp là 20% vào quỹ xây dựng nông thôn mới, đây là khâu bền vững nhưng để thu hút được vốn đầu tư doanh nghiệp thì các địa phương phải có quy hoạch rõ ràng, có chính sách ưu đãi để doanh nghiệp an tâm đầu tư vào nông thôn, nông nghiệp và đứng vững ở nông thôn, gắn với nông dân, phát triển sản xuất và định hướng sản xuất

- Vốn tín dụng (bao gồm cả đầu tư phát triển và thương mại) là 30% vào quỹ xây dựng nông thôn mới với mục đích đầu tư sản xuất cho người dân

và công trình phúc lợi…

- Hỗ trợ từ ngân sách nhà nước vào thành lập xây dựng nông thôn mới

là 40% bao gồm 2 khoản, thứ nhất là các chương trình mục tiêu quốc gia và chương trình có mục tiêu trên địa bàn nông thôn chiếm 23%; thứ 2 là từ xây dựng nông thôn mới 17% (cho 8 nhóm, như: nước sạch môi trường, đường liên thôn, liên xóm, giao thông nội đồng, hệ thống thủy lợi kênh mương nội đồng… và 8 danh mục công trình nhà nước hỗ trợ, 7 danh mục công trình nhà nước đầu tư 100% vốn)

-Vốn tài trợ khác thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới: Vận động, tranh thủ sự ủng hộ của các tổ chức, cá nhân, đơn vị và con em của quê hương thành đạt hướng về quê hương

1.1.3 Đặc điểm hoạt động của quỹ xây dựng nông thôn mới khi thành lập

Để đảm bảo tính khả thi của các nguồn vố thì cần phải nắm chắc các đặc điểm của các nguồn vốn để tận dụng triệt để Quỹ xây dựng nông thôn mới cũng có những đặc điểm riêng:

- Quỹ xây dựng nông thôn mới được thành lập từ nguồn vốn ngân sách nhà nước (khoảng 40%), nguồn vốn tín dụng (khoảng 30% gồm nguồn vốn tín dụng đầu tư phát triển và tín dụng thương mại), nguồn vốn đầu tư của Doanh nghiệp, Hợp tác xã (khoảng 20%), nguốn vốn đóng góp của cộng đồng

và vốn viện trợ (khoảng 10%)

- Quỹ xây dựng nông thôn mới được thực hiện theo nguyên tắc lồng ghép vốn từ các chương trình mục tiêu quốc gia, các chương trình, dự án hỗ trợ có mục tiêu đang triển khai trên địa bàn nông thôn và tiếp tục triển khai trong những năm tiếp theo gồm: chương trình giảm nghèo; chương trình quốc gia về việc làm; chương trình nước sạch và vệ sinh môi trường nông thôn; chương trình phòng, chống tội phạm; chương trình dân số và kế hoạch hóa gia đình; chương trình phòng, chống một số bệnh xã hội, bệnh nguy hiểm và HIV/AIDS chương trình thích ứng biến đổi khí hậu; chương trình về văn hóa; chương trình giáo dục đào tạo; chương trình 135; dự án trồng mới 5 triệu ha rừng; hỗ trợ đầu tư trụ sở xã; hỗ trợ chia tách huyện, xã; hỗ trợ khám chữa bệnh cho người nghèo, cho trẻ em dưới 6 tuổi…; đầu tư kiên cố hóa trường, lớp học; kiên cố hóa kênh mương; phát triển đường giao thông nông thôn; phát triển cơ sở hạ tầng nuôi trồng thủy sản, làng nghề…;

- Quỹ xây dựng nông thôn mới được sử dụng, phân bổ nguồn vốn thực hiện các chương trình, dự án nằm trong Chiến lược phát triển nông thôn của các địa phương theo thứ tự ưu tiên: (1) Công trình trọng điểm, bức xúc có tác động chi phối các công trình đầu tư khác (2) Năng lực tổ chức thực hiện công trình, dự án của ngành, địa phương trong năm kế hoạch trước liền kề và (3)

Áp dụng cơ chế thưởng bằng hình thức phân bổ vốn đầu tư công trình dự án cho ngành, địa phương, đơn vị làm tốt

- Quỹ xây dựng nông thôn mới được huy động và sử dụng dựa trên nhiều căn cứ pháp lý được quy định bởi Chính phủ, ví dụ: Quyết định 800/QĐ-TTg ngày 4/6/2010, quyết định 695/QĐ-TTg ngày 8/6/2012, Nghị định số

106/2008/NĐ-CP ngày 19 tháng 9 năm 2008 của Thủ tướng Chính phủ, Nghị định số 41/2010/NĐ-CP ngày 12 tháng 4 năm 2010 của Chính phủ

- Quỹ xây dựng nông thôn mới chủ yếu dựa vào nguồn ngân sách từ trung ương, ngân sách cấp tỉnh, huyện ít bố trí đầu tư cho hoạt động này, thậm chí không có

- Việc thành lập quỹ theo yều cầu đặt ra cần phải tập trung ưu tiên ở các cấp hành chính khác nhau (thể hiện đặc điểm kinh tế - xã hội, truyền thống, vùng miền)

- Việc sử dụng quỹ xây dựng nông thôn mới phải có hiệu quả để làm thay đổi bộ mặt xây dựng nông thôn mới Đây là nội dung quan trọng trong việc hiện đại hóa nông nghiệp, mang tính chuyên nghiệp, để thực hiện công nghiệp hóa trong lĩnh vực nông nghiệp

- Từ việc thành lập quỹ đến việc sử dụng quỹ là một cuộc cách mạng về nhận thức và hành động trên thực tế để đưa quỹ đó vào cuộc sống

- Hiện nay nhu cầu của người dân ở nông thôn để phát triển kinh tế nông nghiệp theo hướng hiện đại và nâng cao đời sống là thiết yếu Do đó, nhà nước cần phải tạo điều kiện để thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới

1.1.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến việc thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới

1.1.4.1 Nhân tố bên ngoài

Một là, chủ trương đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước về việc thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới

Cơ chế chính sách là yếu tố rất quan trọng đối với xây dựng nông thôn mới, đặc biệt là cơ chế chính sách trong việc thu hút donah nghiệp đầu tư vào xây dựng nông thôn mới Cơ chế chính sách cần phải ưu đãi cho doanh nghiệp đầu tư về nông nghiệp, nông thôn Chủ trương đường lối đúng đắn sẽ thỏa mãn yêu cầu thực tế về xây dựng nông thôn mới Chủ trương đường lối

và chính sách đúng đắn thể hiện ở sự phù hợp với quy luật tất yếu, khách quan Đồng thời nó phản ánh rõ thực trạng của nền kinh tế nông nghiệp, nông

thôn mà ngời nông dân đang thực hiện Ngoài ra, nó phản ánh được khả năng thực tế của ngân sách nhà nước trong việc thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới Do đó, cơ chế chính sách của Nhà nước cần phải tạo điều kiện thực tế để xây dựng quỹ xây dựng nông thôn mới ở các cấp Tạo điều kiện để cho cán bộ quản lý, kỹ thuật, cán bộ chỉ đạo thực tiễn ở nông thôn tiếp cận với bên ngoài (thu hút vốn, tài trợ của nước ngoài, kỹ thuật, kinh nghiệm quản lý…) Nhà nước cũng cần hỗ trợ trong công tác mở lớp đào tạo, bồi dưỡng cán bộ giúp nâng cao trình độ quản lý, kỹ thuật ở cơ sở

Hai là, khả năng đóng góp từ ngân sách nhà nước vào quỹ xây dựng nông thôn mới

Mặc dù ngân sach nhà nước không phải là nguồn lực chủ đạo nhưng nó đóng vai trò khá quan trọng trong quỹ xây dựng nông thôn mới tại địa phương Ngân sách nhà nước có vai trò trong việc phát triển cơ sở hạ tầng, hỗ trợ kinh phí đào tạo nghề cho lao động thông thôn, điều này cũng góp phần không nhỏ vào việc thu hút đàu tư của các khu vực tư nhân

1.1.4.2 Nhân tố bên trong

Một là, công tác tuyên truyền vận động người dân tham gia xây dựng nông thôn mới

Công tác tuyên truyền vận động người dân tham gia xây dựng nông thôn mới là một trong những nội dung rất quan trọng góp phần vào tăng cường nguồn quỹ xây dựng nông thôn mới Để thực hiện tuyên truyền và vận động người dân tích cực trong tham gia xây dựng nông thôn mới thì cần phải thực hiện tốt các yêu cầu sau:

- Để mọi cán bộ và người dân hiểu về tầm quan trọng của chương trình xây dựng nông thôn mới: đây là chương trình phát triển nông thôn toàn diện, bền vững với mục đích nâng cao nhanh cuộc sống vật chất và tinh thần của cư dân nông thôn

- Hiểu rõ chương trình xây dựng NTM không phải là dự án xây dựng

cơ bản mà đây là một chương trình phát triển tổng hợp về kinh tế, văn hóa, chính trị, xã hội

- Hiểu rõ vai trò của cộng đồng là chủ thể xây dựng NTM tại địa bàn, lấy nội lực là căn bản…, hiểu kỹ nội dung, phương pháp, cách làm và tự tin đứng lên làm chủ, tự giác tham gia và sáng tạo trong tổ chức thực hiện

Để thực hiện tốt thì công tác tuyên truyền vận động phải được thực hiện một cách thường xuyên, sâu rộng; luôn đổi mới nội dung và hình thức theo từng thời kỳ Các hình thức tuyên truyền được đa dạng hóa qua các phương tiện thông tin đại chúng, hội thảo chuyên đề, hội thi tìm hiểu, sân khấu hoá… Các cơ quan cấp tỉnh: Đài PTTH tỉnh, Báo tỉnh cần phải có nhiều chuyên đề, chuyên trang, chuyên mục và tin, bài; Ban tuyên giáo Tỉnh ủy đã phối hợp với các Sở: Nông nghiệp và PTNT, Thông tin và Truyền thông, tổ chức các cuộc giao ban báo chí để tuyên truyền về xây dựng NTM

Bên cạnh đó cũng cần phải khuyến khíc các địa phương trong việc tổ

chức lễ phát động “Toàn dân chung sức xây dựng nông thôn mới”; Khuyến

khích các địa phương trong việc chủ động đầu tư thêm kinh phí để xây dựng các cụm Pano - ap phich, in ấn tài liệu tuyên truyền vận động, tổ chức sân khấu hóa các Hội thi tìm hiểu về Chương trình xây dựng NTM điển hình

Hai là, nhận thức của bộ phận cán bộ làm nhiệm vụ huy động và quản quỹ xây dựng nông thôn mới

Nhận thức của cán bộ làm nhiệm vụ huy động quỹ xây dựng nông thôn mới cũng rất quan trọng, ảnh hưởng lớn đến việc hình thành quỹ và mở rộng quỹ xây dựng nông thôn mới Trước tiên, các cán bộ cần phải nhận thức được sâu sắc vai trò và ý nghĩa của xây dựng nông thôn mới và nguồn hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới Trong việc hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới, các cán bộ làm nhiệm vụ huy động và quản lý quỹ xây dựng nông thôn

mới cần phải xác định rõ vai trò của nguồn vốn ngân sách nhà nước trong quỹ xây dựng nông thôn mới Các cán bộ không nên coi vốn ngân sách nhà nước

là nguồn vốn chủ đạo hình thành nên quỹ xây dựng nông thôn mới, hoặc trông chờ vào việc bán đất để xây dựng nông thôn mới Nhu cầu đầu tư hiện nay trong xây dựng nông thôn mới là rất lớn, trong khi đó nguồn vốn ngân sách lại hạn chế , vì vậy nguồn vốn ngân sách nhà nước không phải là nguồn vốn chủ đạo Nguồn vốn ngân sách nhà nước chỉ có thể hiểu là “vốn mồi” để thu hút đầu tư của tư nhân, khuyến khích sự đóng góp của cộng đồng dân cư vào xây dựng nông thôn mới Nếu nhận thức đúng đắn về nguồn vốn xây dựng nông thôn mới thì đội ngũ cán bộ mới chủ động và sáng hơn trong việc tìm kiếm nguồn vốn mở rộng quỹ xây dựng nông thôn mới

Ba là, hoạt động thu hút đầu tư của khu vực tư nhân

Mức độ tham gia của khu vực tư nhân vào đóng góp quỹ xây dựng nông thôn mới phụ thuộc rất nhiều vào sự hấp dẫn của từng dự án và tầm quan trọng của từng dự án trong xây dựng nông thôn mới Để thu hút khu vực

tư nhân tham gia vào hình thành quỹ xây dựng nông thôn mới trước tiên cần phải đa dạng hóa nguồn vốn đầu tư vào xây dựng nông thôn mới Hình thức đầu tư của khu vực tư nhân trong xây dựng nông thôn mới là rất đa dạng Do

đó, các địa phương cần phải cho phép tư nhân được tham gia dưới nhiều hình thức khác nhau Các hình thức đầu tư của khu vực tư nhân về có thể áp dụng bao gồm: BOT, BOO, tư nhân tiến hành xây dựng công trình theo hợp đồng

ký kết và thu phí trong thời gian nhất định, có thể thiết kế, xây dựng, tài trợ cho công trình và thu tiền thanh toán theo hợp đồng

Ngoài ra, các địa phương cần phải có cá biện pháp hỗ trợ trong việc làm giảm các rào cản về hành chính, cải thiện các thủ tục hành chính rườm ra, nhanh chóng trong việc giải quyết tố cơ chế đất đai nhằm đẩy mạnh thu hút đầu tư

Thứ tư là tính hiệu quả, công khai và cân đối trong việc huy động quỹ xây dựng nông thôn mới

Để đảm bảo tính hiệu quả trong huy động nguồn lực thực hiện Chương trình xây dựng nông thôn mới thì nguồn lực ngân sách trung ương hỗ trợ cần phải được đảm bảo về mức và thời hạn theo cam kết Đối với các nguồn lực khác thời điểm huy động cũng là yếu tố cần xem xét nghiên cứu để đảm bảo tính hiệu quả và khả thi trong thực hiện huy động (vì không thể huy động nhân dân đóng góp vào thời điểm mất mùa, thất bát…)

Việc công khai huy động nguồn lực xây dựng nông thôn mới vừa đảm bảo sự rõ ràng, minh bạch cho người dân, vừa tạo ra cơ hội cho họ quyền tiếp cận với các quyết định sử dụng nguồn lực hiệu quả

Việc cân đối phù hợp trong huy động quỹ xây dựng nông thôn mới cần

là sự gắn kết giữa nguồn lực huy động và việc sử dụng nguồn lực Đối với những công trình, lĩnh vực đầu tư xây dựng nông thôn mới đòi hỏi vốn lớn và

ít có khả năng xã hội hoá cao cần phải được huy động và tài trợ từ các nguồn ngân sách, viện trợ, còn ngược lại cần được tiến hành huy động thông qua cơ

chế đối ứng hay vay

1.2 Kinh nghiệm về tác động của các nhân tố đến việc thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới

1.2.1 Kinh nghiệm của nước ngoài

1.2.1.1 Bài học kinh nghiệm của Thái Lan

Thái Lan là một trong những nước có nền kinh tế khá phát triển ở khu vực Đông Nam Á Trong đó xuất khẩu gạo và cao su tự nhiên là hai lĩnh vực đem lại nguồn lợi nhuận lớn cho quốc gia - đứng hàng đầu thế giới về xuất khẩu hai mặt hàng này Chính sách kinh tế của Thái Lan là ưu tiên huy động vốn thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tạo tiền đề cho lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn phát triển

Chính phủ nước này coi việc huy động nguồn vốn đóng góp của dân cư

là nguồn vốn chủ yếu thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới Do đó, Thái Lan sử dụng nhiều biện pháp để huy động nguồn vốn này, cụ thể là:

- Thái Lan chú trọng thực hiên Quy chế dân chủ cơ sở, tạo điều kiện để người dân tham gia từ đầu và trong cả quá trình lập đề án, quy hoạch NTM,

kế hoạch phát triển kinh tế xã hội; phát huy vai trò của người dân trong việc lựa chọn dự án đầu tư, quyết định mức độ đóng góp, phương án thực hiện và

tổ chức giám sát của cộng đồng theo quy định, trên cơ sở đó động viên các gia đình đóng góp tiền, của và sức lao động để chính trang khu dân cư…,xây dựng nhà cửa, cơ sở sản xuất…,xây dựng kết cấu hạ tầng của thôn, xã theo phương châm làm tư nhà làm ra

- Chính phủ phát động nhân dân trước hết là cán bộ công chức nêu cao

tinh thần vì cộng đồng hiến đất, tự giác giải phóng mặt bằng, tích cực ủng hộ, tạo thuận lợi cho các chủ đầu tư triển khai các dự án đầu tư trên địa bàn Xây dựng bầu không khí đồng thuận trong nhân dân, tạo sự thân thiện hợp tác và sẵn sàng chia sẻ khó khăn với các nhà đầu tư, các doanh nghiệp để thu hút kêu gọi đầu tư vào địa bàn phát triển sản xuất

Bên cạnh đó, nguồn vốn đầu tư của doanh nghiệp để thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới cũng được chính phủ Thái Lan chú trọng với các biện pháp được áp dụng là:

- Nhà nước chú trọng công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức cho

nhân dân về vai trò của doanh nghiệp, HTX đối với phát triển kinh tế-xã hội

của địa phương

- Phát huy vai trò của chính quyền cơ sở trong việc tạo môi trường thu

hút đầu tư và phát triển doanh nghiệp, HTX

Mặc dù quỹ xây dựng nông thôn mới của Thái Lan đã thu được nhiều kết quả đáng kể từ nguồn vốn đầu tư của doanh nghiệp và đóng góp tự nguyện của nhân dân song nguồn vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước cho quỹ xây dựng nông

thôn mới vẫn chiếm tỷ trọng lớn Đây là vấn để lớn mà Thái Lan đang gặp phải bên cạnh sự khủng hoảng về chính trị đang diễn ra rất căng thẳng

1.2.1.2 Bài học kinh nghiệm của Hàn Quốc

Chính phủ Hàn Quốc khẳng định: “Thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới là cần thiết trong sự phát triển kinh tế nông nghiệp, nông thôn” Quỹ xây

dựng nông thôn mới tại Hàn Quốc được dùng chủ yếu phục vụ công tác xây dựng và nâng cấp đường xá nông thôn từ đó nâng cao khả năng tiếp cận của khu vực nông thôn với các khu vực khác trong toàn lãnh thổ và góp phần nỗ lực xóa đói giảm nghèo của Chính phủ Chính phủ ban hành chương trình khuyến khích huy động các nguồn vốn thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới với mục tiêu nâng cao sức sản xuất và thu nhập của nông dân, ưu tiên xây dựng đường nối các điểm dân cư biệt lập với trung tâm dịch vụ nông thôn và với rộng đồng Đồng thời cũng phù hợp với tổng thể phát triển KT-XH của từng vùng

Nét nổi bật trong quỹ xây dựng nông thôn mới của Hàn Quốc là quỹ này được thành lập với nguồn lực từ nhiều phía tức là sự tham gia mạnh mẽ hơn của khu vực tư nhân sẽ trở nên ngày càng quan trọng Chính phủ đã có những chính sách thu hút vốn đầu tư của khu vực tư nhân như thực hiện hình thức đầu tư BOT, BTO, BT, hỗ trợ về khoa học công nghệ, kỹ thuật và nhân lực…

Ngoài ra, nguồn vốn ngân sách nhà nước cũng nguồn lực được chú trong để thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới Nguồn vốn này được Chính phủ bổ sung tăng cường bằng cách: tích cực tạo nguồn thu ngân sách, chủ động bố trí vốn đối ứng để tiếp nhận và sử dụng có hiệu quả nguồn đầu tư từ ngân sách cấp trên vào từng khu vực nông thôn; nâng cao năng lực và hiệu quả quản lý nhà nước về tài chính ngân sách, về đầu tư xây dựng cơ bản.Tăng cường giám sát, kiểm tra, thanh tra của các cơ quan nhà nước; giám sát của công đồng, đảm bảo công khai minh bạch với tất cả các khoản đầu tư

1.2.1.3 Bài học kinh nghiệm của Trung Quốc

Trung Quốc là một nước nông nghiệp có truyền thống lâu đời, đất rộng người đông với dân số trên 1,2 tỷ người, phần lớn dân cư sống ở khu vực nông thôn Vì thế, ngay từ đầu những năm 1980, Chính phủ Trung Quốc đã quan tâm đến việc thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới để phát triển nông nghiệp nông thôn Hệ thống nông hộ đã thay thế các công xã nhân dân, sức lao động được giải phóng, khuyến khích nông dân làm giàu, các mô hình phát triển nông thôn rầm rộ diễn ra khắp mọi nơi Sự phát triển mạnh mẽ của nền công nghiệp nông thôn đã đòi hỏi mạng lưới cơ sở hạ tầng phải phát triển tương xứng với nó Bởi vậy, Chính phủ đã đặc biệt chú trọng quan tâm đến thu hút nguồn vốn cho việc thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới nhằm tạo điều kiện phát triển cơ sở hạ tầng, giao thông nông thôn Để thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới, Chính phủ TQ đã đưa ra hàng loạt những ưu đãi nhằm huy động nguồn vốn cho nguồn quỹ này nhằm phát triển kinh tế nông thôn, cụ thể như sau:

Nhà nước TQ thực hiện chính sách ưu đãi với tất cả các chủ đầu tư trong và ngoài nước khi bỏ vốn đầu tư vào vùng núi, vùng sâu, vùng xa nhất là đầu tư vào CSHT nông thôn Chẳng hạn về chính sách thuế, đối với các dự án đầu tư vào lĩnh vực ngoại thương thì trong hai năm đầu kinh doanh được miễn thuế, những năm tiếp theo cho đến năm thứ 5 được giảm 50% Với các dự án đầu tư trong các lĩnh vực sản xuất, xây dựng và giao thông được miễn giảm trong 5 năm đầu, những năm sau đó cho đến năm thứ 10 được giảm 50%

Để huy động được nhiều vốn và sử dụng vốn có hiệu quả hơn, Chính phủ TQ đã có quy định rõ ràng về thưởng kinh tế đối với những người có công mời được hạng mục, vốn đầu tư, nhân tài đến hợp tác Trường hợp mời được hạng mục sau khi bỏ vốn cho hạng mục và hạng mục đi vào sử dụng sẽ được tài chính địa phương cấp 5% bằng tiền đầu tư cố định để trả một lần cho

người có công mời Trường hợp mời được chủ đầu tư có hoàn lại với lãi suất thấp thì được hưởng 8% lãi suất của mức chênh lệch giữa lãi suất bình thường

và lãi suất thấp tính trong một năm Trường hợp mời được nhân tài quản lý, các chuyên gia khoa học kỹ thuật có trình độ trung cấp trở lên (không phân biệt quốc tịch) đến làm việc phục vụ quản lý kinh doanh, làm cho xí nghiệp đạt được những thành tựu nổi bật thì những đơn vị nhận người trích 5% lợi nhuận năm đó trả một lần cho người giới thiệu

Cùng với quá trình tạo môi trường thuận lợi nhất cho các chủ đầu tư ở bên ngoài bỏ vốn kinh doanh ở vùng núi nhằm lấy kinh phí để xây dựng cơ sở

hạ tầng giao thông, nhà nước cũng đã phát động phong trào toàn dân làm đường GTNT kết hợp với việc triệt để sử dụng các loại vật liệu tại chỗ như đất đá và các loại vật liệu khác một cách khoa học để hình thành đường giao thông đưa vào sử dụng kịp thời Sau đó phân loại đường để lần lượt nâng cấp, duy tu bảo dưỡng theo đúng tiêu chuẩn kỹ thuật Nhờ đó đáp ứng được nhu cầu vận tải trước mắt mà không vượt quá khả năng đầu tư ban đầu và thực hiện được đúng quan điểm chỉ đạo của Chính phủ

1.2.2 Kinh nghiệm trong nước

1.2.2.1 Kinh nghiệm của tỉnh Nam Định

Trong quá trình lãnh đạo, chỉ đạo, triển khai xây dựng nông thôn mới, tỉnh Nam Định đã rút ra được một số bài học kinh nghiệm:

Một là, công tác tuyên truyền giữ vai trò quan trọng hàng đầu

Cần tiến hành thường xuyên, sâu rộng, nhất là ở cơ sở, để các cấp, các ngành, đoàn thể, các tầng lớp nhân dân trong tỉnh nhận thức sâu sắc việc xây dựng nông thôn mới là tất yếu, khách quan, hợp quy luật phát triển; là quá trình đổi mới sâu sắc, toàn diện trên mọi lĩnh vực ở nông thôn theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa; mục tiêu của xây dựng nông thôn mới là nhằm phát triển nông nghiệp, nông thôn bền vững, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của

người dân nông thôn; xây dựng nông thôn mới là nhiệm vụ vừa cấp bách, vừa

có ý nghĩa chiến lược lâu dài; là nhiệm vụ khó khăn, phức tạp, được thực hiện đồng bộ trên cơ sở kế thừa và phát triển, có bước đi vững chắc, lộ trình phù hợp với đặc điểm của từng địa phương; là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị

và toàn xã hội, trong đó, người dân ở nông thôn là chủ thể trực tiếp Trên cơ

sở đó, xác định rõ trách nhiệm, quyền và nghĩa vụ của từng cấp ủy, chính quyền, cán bộ, đảng viên, của mỗi người dân trong xây dựng nông thôn mới

Hai là, công tác quy hoạch nông thôn mới phải đi trước một bước

Phải lựa chọn đơn vị tư vấn có năng lực và kinh nghiệm Quy hoạch xây dựng nông thôn mới phải bảo đảm tính lâu dài, bền vững, kế thừa những yếu tố hợp lý, cảnh quan, nét đặc trưng văn hóa của từng địa phương Quy trình xây dựng quy hoạch phải công khai, dân chủ, có sự tham gia thảo luận, đóng góp ý kiến rộng rãi của nhân dân

Ba là, xây dựng nông thôn mới cần có lộ trình và bước đi phù hợp

Trước hết, ưu tiên thực hiện các tiêu chí phát triển sản xuất, giải quyết việc làm, chuyển dịch cơ cấu lao động, nâng cao thu nhập cho nhân dân và các nội dung cần ít vốn đầu tư Trong xây dựng kết cấu hạ tầng, trình tự ưu tiên đầu tư theo phương châm “Từ ngoài đồng vào trong làng; từ ngõ xóm lên trung tâm xã” Phân cấp quản lý xây dựng công trình, hạng mục công trình mạnh mẽ cho các xã, các thôn và cộng đồng dân cư để chủ động huy động tối

đa nguồn lực cho xây dựng nông thôn mới

Bốn là, kiểm tra, đôn đốc, uốn nắn những lệch lạc của cơ sở trong quá trình triển khai xây dựng nông thôn mới là công việc thường xuyên, liên tục của các cấp ủy đảng, chính quyền

Cần đặc biệt chú ý phát hiện, ngăn chặn kịp thời những việc làm thiếu dân chủ, huy động, đầu tư xây dựng cơ bản quá khả năng, thiếu đồng thuận của cộng đồng dân cư

Năm là, quan tâm xây dựng tổ chức cơ sở đảng và các tổ chức trong hệ thống chính trị ở cơ sở vững mạnh

Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, trước hết là đội ngũ cán bộ lãnh đạo

xã có trình độ, năng lực, đủ sức tổ chức thực hiện nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới

1.2.2.2 Kinh nghiệm của tỉnh Thái Bình

Thái Bình là tỉnh thuộc đồng bằng sông Hồng, có bề dày truyền thống yêu nước, cách mạng và truyền thống văn hóa; nhân dân dũng cảm trong chiến đấu chống giặc ngoại xâm, cần cù, sáng tạo trong lao động sản xuất Thế hệ nối tiếp thế hệ, người Thái Bình đã tích lũy được nhiều kinh nghiệm quý trong phát triển nông thôn, xây dựng nông thôn, cụ thể:

Trong những năm đầu thực hiện công cuộc đổi mới, Thái Bình đã tập trung thực hiện chương trình “điện, đường, trường, trạm, nước sạch và điện thoại”, với phương châm “Nhà nước và nhân dân cùng làm”, làm thay đổi hẳn

bộ mặt nông thôn và cải thiện đời sống vật chất, tinh thần của nông dân Từ đầu thế kỷ XXI đến nay, mặc dù tập trung cao độ cho phát triển công nghiệp, dịch vụ nhằm đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng kinh tế và chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng giảm tỷ trọng nông nghiệp, tăng tỷ trọng công nghiệp, dịch vụ, Thái Bình vẫn xác định đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn và chuyển nông nghiệp sang sản xuất hàng hóa là một trong những nhiệm vụ trọng tâm tạo bước đột phá tăng trưởng kinh

tế của tỉnh

Từ đầu năm 2009, Thái Bình đã chủ động đề ra chủ trương và chọn 8

xã ở 8 huyện, thành phố làm điểm xây dựng nông thôn mới với 30 tiêu chí, sau đó điều chỉnh thành 19 tiêu chí cho phù hợp với Bộ tiêu chí nông thôn mới quốc gia; thành lập ban chỉ đạo xây dựng nông thôn mới của tỉnh, các huyện, thành phố và các xã làm điểm do đồng chí bí thư cấp ủy làm trưởng ban Cấp ủy, ban chỉ đạo và chính quyền, đoàn thể các cấp trong tỉnh tập

trung quán triệt, tuyên truyền sâu rộng chủ trương xây dựng mô hình điểm và nội dung, yêu cầu xây dựng nông thôn mới Các ngành liên quan và huyện, thành phố hướng dẫn, giúp xã điểm triển khai quy trình xây dựng quy hoạch chung; tỉnh có chính sách hỗ trợ vốn để triển khai thực hiện một số nội dung xây dựng nông thôn mới

Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVIII (tháng 10-2010) đã đề ra mục tiêu phương hướng đến năm 2020, Thái Bình trở thành tỉnh nông thôn mới, có nền nông nghiệp và công nghiệp theo hướng hiện đại và mục tiêu đến năm 2015

có 20% số xã trở lên hoàn thành xây dựng nông thôn mới

Triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh, Tỉnh ủy đã ban hành Nghị quyết về “Xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2011 - 2015, định hướng đến năm 2020”, trong đó đề ra mục tiêu chung: “Xây dựng nông thôn mới có nền sản xuất phát triển; kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội đồng bộ, từng bước hiện đại; văn hóa - xã hội tiến bộ; dân chủ được phát huy; môi trường sinh thái được bảo vệ; đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân ngày càng được nâng cao; an ninh, trật tự được bảo đảm; hệ thống chính trị được củng

cố vững chắc” Mục tiêu cụ thể là đến năm 2015, phấn đấu tất cả các xã đạt

10 tiêu chí trở lên, trong đó, 70 xã trở lên hoàn thành xây dựng nông thôn mới (8 xã làm điểm của tỉnh hoàn thành vào năm 2013); đến năm 2020, các xã còn lại đạt 15 tiêu chí trở lên, 6 huyện trở lên đạt tiêu chí nông thôn mới

Ủy ban nhân dân tỉnh đã xây dựng Đề án “Xây dựng nông thôn mới tỉnh Thái Bình giai đoạn 2011 - 2015, định hướng đến năm 2020”; thành lập, kiện toàn ban chỉ đạo các cấp và thành lập các tiểu ban thuộc Ban Chỉ đạo tỉnh thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới Chỉ đạo các xã căn cứ 19 tiêu chí để rà soát, đánh giá đúng thực trạng nông thôn; triển khai xây dựng quy hoạch nông thôn mới, trọng tâm là quy hoạch chung, quy hoạch chi tiết giao thông, thủy lợi nội đồng và quy hoạch chi tiết khu trung tâm xã, điểm dân cư nông thôn; hướng dẫn các xã lập đề án xây

dựng nông thôn mới, công khai quy hoạch, đề án và tổ chức lấy ý kiến nhân dân trước khi phê duyệt để tạo sự đồng thuận khi triển khai thực hiện Tỉnh đã ban hành Quy định “Một số cơ chế chính sách hỗ trợ và quản lý đầu tư xây dựng công trình kết cấu hạ tầng nông thôn mới giai đoạn 2011 - 2015”; đồng thời ban hành và chỉ đạo thực hiện các đề án: cơ giới hóa sản xuất nông nghiệp, phát triển chăn nuôi trang trại quy mô lớn, chủ động kiểm soát dịch bệnh trên gia súc, gia cầm, phát triển nuôi ngao, phát triển nghề, làng nghề và các đề án đào tạo nghề cho lao động nông thôn, đào tạo cán bộ xã Tỉnh chỉ đạo các xã triển khai dồn điền, đổi thửa đất nông nghiệp theo quy hoạch vùng sản xuất hàng hóa quy mô lớn, gắn với xây dựng, chỉnh trang hệ thống giao thông, thủy lợi nội đồng phục vụ cơ giới hóa sản xuất Trong bố trí nguồn lực, tỉnh đã chỉ đạo tập trung nguồn vốn ngân sách nhà nước các cấp trước hết cho đầu tư phát triển sản xuất và xây dựng, nâng cấp các công trình, hạng mục công trình dân sinh cấp thiết; lồng ghép các chương trình mục tiêu quốc gia cho xây dựng nông thôn mới; đồng thời chỉ đạo các xã đẩy mạnh vận động nhân dân đóng góp công sức, tiền của, đất đai và vận động doanh nghiệp, những người con quê hương có điều kiện tham gia đóng góp xây dựng nông thôn mới

1.2.3 Bài học kinh nghiệm rút ra cho tỉnh Thái Nguyên

Từ kinh nghiệm học hỏi được của các nước trên thế giới, công tác thành lập quỹ xây dựng nông thôn ở nước ta nói chung và tỉnh Thái Nguyên nói riêng đã rút ra được những bài học sau:

Cần chú trọng nguồn vốn đóng góp của cộng đồng dân cư để thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên Để thu hút nguồn vốn này cần:

- Đẩy mạnh thực hành tiết kiệm chống lãng phí, khuyến khích tiết kiệm chi tiêu để phục vụ sản xuất, tăng tích lũy đầu tư phát triển sản xuất, kinh doanh

- Tạo sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp, các nghành tháo gỡ khó khăn

trong việc giải quyết các thủ tục hành chính, thủ tục tín dụng để người dân được tiếp cận và hưởng các chính sách ưu đãi của nhà nước như chính sách

hỗ trợ lãi suất, hỗ trợ cây, con giống, hỗ trợ đầu tư cơ sở sản xuất kinh doanh nhằm tạo động lực và niềm tin kích thích người dân mạnh dạn đầu tư phát triển sản xuất

- Tạo sự liên kết chặt chẽ giữa nhà nước - doanh nghiệp - nhà khoa học

và nhà nông nhằm giải quyết những khó khăn trong sản xuất, tiêu thụ sản phẩm, khuyến khích đầu tư sản xuất

- Thưc hiện tốt công tác theo dõi thi đua, biểu dương điển hình tiên

tiến; thực hiện ghi công những người có nhiều đóng góp xây dựng quê hương

Bên cạnh đó, nguồn vốn tín dụng ngân hàng cũng cần được chú trọng thu hút để thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên Do nguồn vốn tín dụng ngân hàng là nguồn vốn có tiềm năng lớn của tỉnh Để thu hút nguồn vốn thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới cần:

- Phát huy vai trò hội nông dân, các tổ chức chính trị xã hội Thái Nguyên trong việc tín chấp vay vốn và thực hiện toàn bộ hoặc một số khâu trong nghiệp vụ tín dụng sau khi đã thỏa thuận với tổ chức tín dụng cho vay Theo dõi, giám sát và hỗ trợ các tổ chức, cá nhân được bảo lãnh trong việc sản xuất, tiêu thụ sản phẩm và trả nợ các tổ chức tín dụng đúng hạn

- Phát huy vai trò các cấp chính quyền xã trong tỉnh về việc tích cực cải thiện môi trường đầu tư, xây dựng quan hệ thân thiên với nhà đầu tư để thu hút đầu tư, qua đó dẫn vốn tín dụng vào địa bàn, nhất là nguồn tín dụng đầu tư phát triển

- Nâng cao trách nhiệm chính quyền trong việc cấp giấy chứng nhận

quyền sử dụng đất để người dân có điều kiện thực hiện thủ tục vay có tài sản thế chấp; xác nhận giấy đề nghị vay vốn tín chấp; hỗ trợ các tổ chức tín dụng thẩm định, cho vay, thu hồi nợ vay, xử lý rủi ro đối với các khoản vay của các

đối tượng khách hàng bị thiệt hại do thiên tai, dịch bệnh trên diện rộng theo quy định của pháp luật;

- Để tăng quy mô và hiệu quả sử dụng nguồn vốn tín dụng và đảm bảo cho DN và Ngân hàng cùng đồng hành phát triển các Doanh nghiệp phải tăng được hiệu quả hoạt động của mình

Tóm tắt chương 1

Như vậy trong chương 1 tác giả đã trình bày những khái niệm cơ bản

về nông thôn mới và xây dựng nông thôn mới: khái niệm về nông thôn mới, khái niệm xây dựng nông thôn mới Đặc biệt, tác giả đã trình bày các khái niệm về xây dựng nông thôn mới tại Thái Nguyên, đây là cơ sở lý thuyết lý thuyết quan trọng của đề tài trong việc xây dựng nông thôn mới và thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới Bên cạnh đó, tác gỉ cũng trình bày các bài học kinh nghiệm về thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại các các quốc gia trên thế giới và tại một số địa phương: bài học kinh nghiệm của Thái Lan, bài học kinh nghiệm của Hàn Quốc, bài học kinh nghiệm của Trung Quốc và một

số bài học kinh nghiệm của mốt số quốc gia trong nước

Chương 2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC NHÂN TỐ

ĐẾN THÀNH LẬP QUỸ XÂY DỰNG NTM 2.1 Câu hỏi nghiên cứu

- Thực trạng thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại Thái Nguyên như thế nào?

- Các nhân tố nào ảnh hưởng đến thành lập Quỹ xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên?

- Có những giải pháp nào để tăng cường công tác thành lập quỹ xây dựng nông thôn mới tại Thái Nguyên?

2.2 Phương pháp nghiên cứu

2.2.1 Phương pháp thu thập thông tin

Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp

Là các tài liệu có sẵn đã được công bố công khai trên báo chí, truyền hình và thông tin đại chúng, các nghị quyết, quyết định về xây dựng nông thông mới, các công trình nghiên cứu khoa học….vv Các tài liệu bao gồm các báo cáo của Ủy ban nhân dân tỉnh Thái Nguyên về kết quả đạt được, các chương trình và kế hoạch xây dựng nông thôn, các nguồn vốn huy động tài trợ cho xây dựng nông thôn mới tại tỉnh Thái Nguyên

Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp

Bước 1: Chọn địa điểm nghiên cứu bằng cách chọn mẫu điển hình: Chọn 4 huyện trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên là: Đồng Hỷ; Đại Từ; Định Hóa; Phú Bình

Bước 2: Có thể chọn mẫu ngẫu nhiên(chọn theo tiểu vùng kinh tế): Mỗi huyện chọn ra 02 xã, mỗi xã chọn ra 04 thôn; mỗi thôn chọn ra 10

hộ Tổng là 220 hộ Số phiếu thu về là 205 hộ và có 195 phiếu hợp lệ Tác giả

sẽ nghiên cứu với 195 phiếu này