1./ TÊN ĐỀ TÀI: MỘT SỐ KINH NGHIỆM TRONG CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM VỀ VAI TRÒ CỦA GIÁO VIÊN CHỦ NHIỆM ĐỐI VỚI SỰ PHÁT TRIỂN, HOÀN THIỆN NHÂN CÁCH CỦA HỌC SINH 2./ ĐẶT VẤN ĐỀ: 2.1./ Lí do chọn đ
Trang 11./ TÊN ĐỀ TÀI: MỘT SỐ KINH NGHIỆM TRONG CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM VỀ VAI TRÒ CỦA GIÁO VIÊN CHỦ NHIỆM ĐỐI VỚI SỰ PHÁT TRIỂN, HOÀN THIỆN NHÂN CÁCH CỦA HỌC SINH
2./ ĐẶT VẤN ĐỀ:
2.1./ Lí do chọn đề tài:
- Chúng ta đang sống trong thời đại văn minh, khoa học, với sự phát triểnvượt bậc của ngành công nghệ thông tin, nó đã làm cho cuộc sống con ngườingày được nâng cao
Nhưng kéo theo đó thì giới trẻ ngày nay chạy theo lối sống hưởng thụ mà
họ cho là hợp thời, sành điệu, họ chưa thực sự coi trọng, quan tâm đến nhữngtruyền thống tốt đẹp của dân tộc
- Học sinh hôm nay sống bàng quan, ích kỉ, thiếu trách nhiệm với giađình, bản thân; chay lười học tập, đua đòi, thiếu hoài bão lập thân, lậpnghiệp; dùng mạng xã hội Facebook chỉ để “nói nhảm” và giết thời gian
- Điều này đang là vấn đề cấp bách đối với các nhà giáo dục cũng nhưnhững người có trách nhiệm
- Một học sinh ngoan ngoãn, chăm chỉ, hiền lành không phải sinh ra đãđược như vậy mà nhờ được chăm sóc giáo dục Bác Hồ cũng đã từng viết
“Hiền dữ phải đâu là tính sẵn Phần nhiều do giáo dục mà nên”
- Một đứa trẻ lớn lên, hình thành được một tính cách tốt hay xấu trước hết
nó phụ thuộc vào sự giáo dục của người lớn trong gia đình, nhà trường, môitrường xã hội, các hoạt động xã hội mà các em tham gia Mà ở trường thìngười gần gũi các em nhiều nhất và có thể có sự ảnh hưởng lớn nhất đến các
em là giáo viên chủ nhiệm (GVCN)
- Vì vậy, tôi khẳng định rằng vai trò của giáo viên chủ nhiệm lớp rất quantrọng, là một trong những nhân tố quyết định chất lượng giáo dục toàn diệncho học sinh
- Nhưng nếu như công tác chuyên môn của người giáo viên được các nhàtrường sư phạm chú trọng đào tạo thì công tác chủ nhiệm của giáo viên chủnhiệm chưa thực sự được quan tâm Nhiều giáo viên chủ nhiệm gặp rất nhiềukhó khăn, lúng túng trong quá trình thực hiện nhiệm vụ
Trang 2- Và tôi không muốn chỉ nói lên nhìn nhận về thực trạng hiện nay, mà tôimuốn nêu lên những biện pháp khắc phục, những kinh nghiệm, những thànhcông nho nhỏ trong việc giáo dục nhân cách học sinh THCS của bản thân tôi,mong được chia sẻ và nhận được những đóng góp từ quí thầy, cô giáo.
- Đó là lí do để tôi chọn viết sáng kiến kinh nghiệm này : “MỘT SỐ
KINH NGHIỆM TRONG CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM VỀ VAI TRÒ CỦA GIÁO VIÊN CHỦ NHIỆM ĐỐI VỚI SỰ PHÁT TRIỂN, HOÀN THIỆN NHÂN CÁCH CỦA HỌC SINH”
2.2./ Mục đích viết sáng kiến kinh nghiệm này:
Tôi viết sáng kiến kinh nghiệm này với mong muốn :
2.2.1 Ghi lại những biện pháp mình đã làm để suy ngẫm, để chọn lọc vàđúc kết thành kinh nghiệm của bản thân Từ đó đề xuất những biện pháp giáodục học sinh có hiệu quả, xây dựng và phát triển nhân cách tốt đẹp cho họcsinh THCS, giúp các em trở thành những người có ích cho xã hội
2.2.2 Được chia sẻ với đồng nghiệp những việc đã làm và đã thành côngtrong công tác chủ nhiệm lớp
2.2.3.Nhận được những lời góp ý, nhận xét từ đồng nghiệp, cán bộ quản línhà trường, Ban Giám khảo của Phòng Giáo dục – Đào tạo, để tôi phát huynhững mặt mạnh, điều chỉnh, khắc phục những thiếu sót, để đảm nhận tốthơn nữa vai trò chủ nhiệm của mình
2.2.4 Rèn luyện tinh thần năng động, giữ lòng say mê, sáng tạo, cố gắnghọc tập, tự cải tạo mình để theo kịp sự tiến bộ của thời đại
2.3./ Đối tượng nghiên cứu:
- Công tác giáo dục đạo đức học sinh ở trường THCS
- Quá trình rèn luyện, phát triển nhân cách của học sinh THCS
- Vai trò của giáo viên chủ nhiệm đối với sự hình thành, phát triển nhâncách học sinh
2.4./ Phạm vi nghiên cứu:
- Môi trường giáo dục học sinh trường THCS Nguyễn Trãi - Đại Lộc –Quảng Nam
Trang 3- Thời gian nghiên cứu: từ năm 2008 (khi bắt đầu được phân công làmcông tác chủ nhiệm) đến nay.
2.5./ Nhiệm vụ nghiên cứu:
- Phân tích vấn đề nhân cách và vai trò của giáo viên chủ nhiệm trong xây
dựng và phát triển nhân cách cho học sinh THCS Từ đó nêu những nguyênnhân ảnh hưởng, bài học kinh nghiệm và những vấn đề đang đặt ra
-Tiến hành điều tra thực trạng của công tác giáo dục đạo đức học sinh,phân tích nguyên nhân, tìm ra những yếu tố liên quan đến công tác giáo dụcđạo đức học sinh để từ đó đề ra biện pháp giáo dục đạo đức cho học sinhtrong giai đoạn hiện nay
2.6./ Phương pháp nghiên cứu
2.6.1/Phương pháp nghiên cứu lý luận
Nghiên cứu những kiến thức về tâm lý lứa tuổi, tâm lí sư phạm, cáchgiải quyết các tình huống sư phạm
2.6.2/Phương pháp quan sát
- Nhìn nhận về công tác giáo dục đạo đức học sinh của trường THCSNguyễn Trãi và thực trạng nhân cách học sinh hiện nay
- Từ đó đưa ra các biện pháp rèn luyện, giáo dục đạo đức học sinh
2.6.3/Phương pháp thực nghiệm sư phạm
- Vạch ra những kế hoạch, biện nhằm rèn luyện, giáo dục đạo đức, nhâncách cho học sinh
- Tiến hành thực hiện, đánh giá hiệu quả của những phương pháp đó
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm GD
2.7./ Những điểm mới của nghiên cứu
- Điểm mới của sáng kiến là những kinh nghiệm thực tế của GVCN trongquá trình rèn luyện, giáo dục nhân cách học sinh
2.8./ Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài:
Góp phần vào việc nhận thức đầy đủ hơn vai trò của giáo viên chủ nhiệmđối với quá trình xây dựng và phát triển nhân cách cho học sinh THCS
Trang 4Kết quả nghiên cứu có thể sử dụng làm tài liệu tham khảo cho việc giáodục học sinh trong trường THCS, công tác chỉ đạo của các cán bộ quản lýgiáo dục ở trường THCS.
3./ CƠ SỞ LÍ LUẬN:
- Nhà trường, gia đình, xã hội có vai trò giáo dục khác nhau đối với sựhình thành, phát triển phẩm chất, đạo đức, lối sống cho học sinh Trong đónhà trường được xem là trung tâm, chủ động, định hướng trong việc phối hợpvới gia đình và xã hội
- Nhà trường là môi trường giáo dục toàn diện nhất, là cơ quan nhà nướcthực hiện chức năng giáo dục chuyên nghiệp nhất, nên nhà trường là lựclượng giáo dục hiệu quả nhất, hội tụ những yếu tố cần thiết để có thể huyđộng sức mạnh giáo dục từ gia đình, xã hội Không ai khác người trực tiếphiện thực hóa những chức năng trên trong trường THCS chính là GVCN
- SKKN này nhằm xác định ý nghĩa, vai trò của GVCN và nhà trườngtrong hoàn cảnh môi trường xã hội, quan hệ xã hội ngày càng đa dạng, phongphú Đó không chỉ là việc tổ chức tốt giáo dục trong nhà trường, mà còn tổchức phối hợp tất cả các hoạt động, các lực lượng của xã hội tạo ra sự thốngnhất trong môi trường giáo dục, phát huy mọi tiềm năng của xã hội, nhằm tạo
ra sức mạnh tổng hợp đến quá trình phát triển, hoàn thiện nhân cách học sinh
- Cơ sở lí luận chủ yếu của tổ chức hoạt động giáo dục giúp phát triển vàhoàn thiện nhân cách học sinh là lí luận dạy học và giáo dục, là các vấn đềcủa tâm lí học về sự phát triển và hoàn thiện nhân cách học sinh thông quaquá trình tổ chức các hoạt động và giao lưu Đó cũng là luận điểm cơ bản vềmối quan hệ giữa cá nhân với hoàn cảnh xã hội và tự nhiên Nó cũng nói lênmối quan hệ biện chứng giữa quá trình tác động có định hướng của giáo dục
xã hội với sự hoạt động, tự giáo dục, tự rèn luyện của cá nhân
- Hiệu quả của hoạt động giáo dục phụ thuộc vào nhiều yếu tố, nhiều điềukiện khách quan và chủ quan của chủ thể tham gia vào quá trình giáo dục
- Quá trình giáo dục là quá trình tổ chức cuộc sống (học tập, lao động, vuichơi, sinh hoạt tập thể, giải trí,….) cho học sinh Là một quá trình chuyển hóa
tự giác, tích cực, những yêu cầu, chuẩn mực xã hội thành hành vi, thói quentương ứng ở người học dưới vai trò chủ đạo của người giáo viên
4./
CƠ SỞ THỰC TIỄN:
Trang 5- Cơ sở thực tiễn của đề tài là thực trạng về lối sống thờ ơ, thiếu tráchnhiệm, vô cảm ở một bộ phận học sinh và thực tiễn về vai trò của giáo viênchủ nhiệm đối với sự phát triển, hoàn thiện nhân cách của học sinh
- Bên cạnh gia đình thì trường học là mái nhà thứ hai nuôi dưỡng trí tuệ,nhân cách cho học sinh, và ở trường người có thời gian gần gũi, tiếp xúc vớicác em nhiều nhất chính là GVCN Chính vì thế mà GVCN có vai trò rất quantrọng đối với sự phát triển, hoàn thiện nhân cách
- Thực tế đã chứng minh rằng người giáo viên chủ nhiệm có phẩm chất vànăng lực luôn được đồng nghiệp, phụ huynh tín nhiệm, học sinh kính trọng họ
có ảnh hưởng mạnh sự phát triển, hoàn thiện nhân cách học sinh
- Những kinh nghiệm, bài học giáo dục mà tôi rút ra trong quá trình đi dạy,quá trình chủ nhiệm của bản thân
5./ NỘI DUNG NGHIÊN CỨU:
CHƯƠNG 1 VAI TRÒ CỦA GIÁO VIÊN CHỦ NHIỆM VAI TRÒ CỦA GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC, NHÂN CÁCH CHO HỌC SINH
5.1.1/Vai trò của giáo viên chủ nhiệm (GVCN).
Giáo viên chủ nhiệm là người làm công tác quản lí toàn diện lớp học, làngười quyết định đến thành công hay thất bại của công tác giáo dục trong nhàtrường, là người trực tiếp theo dõi những biến đổi tâm tư, nguyện vọng vàtình cảm của mỗi học sinh nên GVCN đại diện cho quyền lợi, nghĩa vụ củatập thể học sinh
GVCN còn là cầu nối giữa học sinh với giáo viên bộ môn (GVBM), giađình, nhà trường, xã hội, hoàn thiện hệ thống các mối quan hệ, biết phối hợp
và thống nhất các tác động để giáo dục học sinh
Để xây dựng được tập thể đoàn kết và giáo dục toàn diện học sinh tronglớp, GVCN phải gương mẫu, có năng lực, có phẩm chất đạo đức, tâm huyếtvới nghề, yêu thương tận tụy với học sinh GVCN phải tìm hiểu, nắm vữnghọc sinh trong lớp về mọi mặt, cộng tác chặt chẽ với gia đình học sinh, phốihợp với GVBM, tổ chức Đoàn đội để giáo dục học sinh trong lớp mình chủnhiệm
Xác định mục tiêu, phương hướng và đưa ra những chỉ tiêu, phấn đấu vềhạnh kiểm, học tập của học sinh lớp chủ nhiệm GVCN là người triển khaicác giải pháp cụ thể để đạt được kết quả tốt nhất trong công tác
Trang 65.1.2/ Vai trò của giáo dục đạo đức, nhân cách
- Mục tiêu mà giáo dục hướng đến đó chính là sự trưởng thành của đốitượng giáo dục ở tất cả các mặt: tri thức, hiểu biết, kĩ năng, đạo đức, nhâncách trong đó đạo đức, nhân cách là quan trọng nhất
- Tri thức và nhân cách vốn là hai mặt của một con người, trong đó nhâncách có vị trí đặc biệt quan trọng Quan niệm này đã được Chủ tịch Hồ ChíMinh khẳng định trong câu nói: “ Có tài mà không có đức là người vô dụng,
có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó”
- Đạo đức là tiêu chí đánh giá sự văn minh, cao thượng của xã hội, conngười Người có đạo đức là người cao thượng; một dân tộc, mặc dầu kinh tếcòn lạc hậu, nhưng có được đạo đức cần, kiệm, liêm, chính thì vẫn xứng đáng
là một dân tộc văn minh
- Đạo đức giúp cho con người luôn giữ được nhân cách, bản lĩnh làmngười trong mọi hoàn cảnh, không dễ bị thay đổi trước những xoay vần, biếnthiên của thời cuộc: Giàu sang không thể quyến rũ, nghèo khó không thể laychuyển, sức mạnh không thể khuất phục
- CHƯƠNG 2 NHÂN CÁCH, SỰ PHÁT TRIỂN, HOÀN THIỆN NHÂN CÁCH HỌC SINH.
5.2.1./ Khái niệm về nhân cách:
- Nhân cách: Là tổ hợp những đặc điểm, những thuộc tính tâm lý của cánhân, qui định bản sắc và giá trị xã hội của con người
- Sự phát triển nhân cách: Biểu hiện qua các dấu hiệu cơ bản sau:
+ Sự phát triển về mặt tâm lý: biểu hiện ở những biến đổi cơ bản trong cácquá trình nhận thức, tình cảm, ý chí, ,hành động, đặc biệt là sự hình thành
và hoàn thiện các thuộc tính tâm lí, các quá trình, các trạng thái tâm lý của cánhân
+ Sự phát triển về mặt xã hội: Thể hiện ở những biến đổi trong cách ứng
xử của cá nhân đối với những người xung quanh, sự tích cực của cá nhân khitham gia vào các mối quan hệ xã hội
5.2.2./Những yếu tố ảnh hưởng tới sự phát triển nhân cách: Di truyền, môi trường, giáo dục, hoạt động cá nhân
a) Di truyền: Đó là sự truyền lại từ cha mẹ đến con cái những thuộc
Trang 7tính nhất định.
b) Môi trường: là hệ thống phức tạp, đa dạng các hoàn cảnh bên ngoài,các điều kiện tự nhiên và xã hội xung quanh cần thiết cho sinh hoạt và pháttriển của con người
Vai trò của môi trường đối với sự phát triển nhân cách:+ Nhờ môi trường cá nhân chiếm lĩnh được các kinh nghiệm xã hội loài người
để hình thành và phát triển nhân cách của mình
c) Giáo dục: Là quá trình hình thành cho người được giáo dục lýtưởng, động cơ, tình cảm, niềm tin, những nét tính cách của nhân cách, nhữnghành vi, thói quen cư xử đúng đắn trong xã hội thông qua việc tổ chức cho họcác hoạt động và giao lưu
d) Hoạt động cá nhân: Đóng vai trò quyết định trực tiếp tới sự hìnhthành và phát triển nhân cách của con người
5.2.3./ Vai trò chủ đạo của giáo dục trong sự phát triển, hoàn thiện nhân cách:
Trong những tác động đó thì giáo dục là sự tác động có mục đích, có tổchức nên nó là nhân tố chủ đạo trong sự phát triển nhân cách.+ Giáo dục là sự tác động có mục đích, có tổ chức, có kế hoạch nhằm thựchiện có hiệu quả các mục đích đã đề ra
+ Giáo dục có thể mang lại những tiến bộ mà các nhân tố khác như bẩm sinh,
di truyền hoặc môi trường, hoàn cảnh không thể có được
+ Giáo dục còn có thể uốn nắn những phẩm chất tâm lý xấu và làm cho nóphát triển theo chiều hướng mong muốn của xã hội Đó chính là hiệu quả củacông tác giáo dục lại đối với trẻ em hư hoặc những người phạm pháp
CHƯƠNG 3 CÁC MẶT GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC ĐỂ PHÁT TRIỂN, HOÀN THIỆN NHÂN CÁCH HỌC SINH.
5.3.1./Giáo dục tinh thần yêu nước, lòng tự hào dân tộc.
- Thực tế có một bộ phận học sinh mang tư tưởng sùng bái tư tưởng, cuộcsống phương Tây Coi nhẹ và lãng quên những truyền thống đạo lí tốt đẹpcủa dân tộc, của người Á Đông
- Đó là giáo dục niềm tự hào về một Đất nước đang trong quá trình đổimới và niềm tự hào về những thành quả mà nhân dân ta, dân tộc ta đã đạt
Trang 8được, được thế giới công nhận như ở các lĩnh vực Toán học ( giải Field), thểthao ( Cờ vua, bơi lội ), các kì thi Olympic thế giới
- Giáo dục cho học sinh tinh thần yêu nước là giáo dục cho các em vềnhững truyền thống cao đẹp của dân tộc như sống giàu tình cảm, hài hòagiữa lí và tình, gắn bó với tổ tiên, quê hương, cội nguồn Cần có ví dụ cụ thểnhằm giúp học sinh nhận thức được những phẩm chất truyền thống của dântộc chẳng hạn ngày lễ tết, người Việt thường chọn về quê sum họp trongkhông khí đầm ấm của gia đình thay cho việc đi tham quan, du lịch như cácnước phương Tây Nhận thức được vẻ đẹp truyền thống của dân tộc sẽ giúphọc sinh thêm tự hào về đất nước, dân tộc mình Từ đó nâng cao niềm tin ởtương lai và khơi gợi ý thức đóng góp, cống hiến của thế hệ học sinh hômnay
5.3.2./Giáo dục lí tưởng sống:
- Giáo dục lí tưởng sống cho học sinh cũng là một trong những nội dungquan trọng của công tác phát triển, hoàn thiện nhân cách học sinh Rèn luyệncho học sinh sống có lí tưởng và theo đuổi lí tưởng cao đẹp là một việc có ýnghĩa lớn lao đối với người GVCN
- Trước hết cần giúp học sinh hiểu rõ khái niệm “lí tưởng sống” là gì? Lítưởng sống là mục đích sống cao nhất, tốt đẹp nhất mà con người muốnvươn tới Lí tưởng sống là thước đo phẩm chất con người
- Mỗi một thế hệ theo đuổi một mục đích sống riêng Trong thời đạichống giặc ngoại xâm , hàng triệu thanh niên đã lên đường ra trận vơi bài ca
“Đường ra trận mùa này đẹp lắm”, dâng hiến tuổi xuân cho Đất nước Đó làmột thế hệ đã sống với một lí tưởng cao cả:chiến đấu và hi sinh cho độc lập,
tự do của Tổ Quốc
- Trong số những anh hùng liệt sĩ đã hi sinh vì nền độc lập dân tộc, Anhhùng Liệt sĩ Lý Tự Trọng đã để lại câu nói nổi tiếng về lí tưởng sống “Conđường của thanh niên chỉ có thể là con đường cách mạng chứ không thể làcon đường nào khác” Câu nói nổi tiếng ấy cùng với sự hi sinh cao cả củaAnh hùng Lý Tự Trọng đã trở thành biểu tượng cao đẹp của Chủ nghĩa Anhhùng Cách mạng, thôi thúc thế hệ thanh niên đấu tranh cho sự nghiệp giảiphóng dân tộc
- Cho đến hôm nay, đất nước đã bước sang thập niên thứ hai của thế kỉ
Trang 9XXI Lịch sử đã sang trang mới với những cơ hội, thách thức mới Bắt kịp
sự phát triển của thời đại hay thụt lùi, lạc hậu – đó là câu hỏi đặt ra cho cácthế hệ hôm nay Trả lời được câu hỏi ấy nghĩa là đã nhận thức và tìm đượcmột mục đích sống đúng đắn, cao đẹp
- Tuy nhiên nhìn vào thực tế lại thấy đang có sự khủng hoảng về lí tưởngsống ở một bộ phận không nhỏ trong thế hệ ngày nay Không xác định đượcmục đích sống, sống vị kỉ, cá nhân, vô nghĩa, ngập chìm trong những trògame, online vô bổ đó là những vấn đề đáng báo động ở giới trẻ họcđường
- Mục tiêu phấn đấu của chúng ta hiện nay là “Dân giàu, nước mạnh, xãhội công bằng, dân chủ, văn minh” Để đạt được mục tiêu đó, mỗi cá nhân,con người phải phấn đấu thành đạt trong cuộc sống riêng, để cống hiến cho xãhội
- Cần tuyên truyền, nêu gương những tấm gương sáng: những người laođộng phát minh ra công cụ phục vụ, cải tiến sản xuất; những Tiến sĩ, phó Giáo
sư tuổi đời mới ngoài 30, sẵn sàng từ chối công việc với mức lương hấp dẫn ởnước ngoài để về phụng sự Đất nước Đó là những người có lí tưởng sống caođẹp, đúng đắn mà chúng ta cần giáo dục để học sinh noi theo
- Có thể nói rằng, lý tưởng sống chính là chiếc chìa khoá để mở cửa tươnglai của mỗi người Tương lai thế nào phụ thuộc chủ yếu vào lý tưởng sống củabản thân mỗi con người chúng ta
- Đối với học sinh, chúng ta càng nên định hướng cho các em một lí tưởngsống tốt đep Đó sẽ là nguồn động lực để các em cố gắng học tập, vươn lêntrong học tập và đạt được nhiều thành tích, đem lại niềm vinh dự cho bảnthân, gia đình và Tổ quốc
5.3.3./Giáo dục tình cảm đạo đức:
- Chủ tịch Hồ Chí Minh từng viết :” Hiền, dữ đâu phải là tính sẵn
Phần nhiều do giáo dục mà nên”
- Một người trở thành lương thiện hay bất lương “phần nhiều do giáo dục
mà nên” Điều này cho thấy người GVCN có vai trò như thế nào trong việcgiáo dục nhân cách cũng như tình cảm đạo đức học sinh
- Tình cảm đạo đức thể hiện biểu hiện ra bên ngoài bằng thái độ, cảm xúc,hành động Chẳng hạn trước những hành vi đen tối, bỉ ổi, con người thường
Trang 10căm giận, ghê tởm Trước những nghĩa cử cao đẹp, con người sẽ thán phục, tựhào.
- Một khía cạnh trong giáo dục tình cảm đạo đức cho học sinh đó là giáodục và bồi dưỡng lòng yêu thương, sự quan tâm, chia sẻ
- Cơ chế thị trường đã đem đến cho con người cuộc sống hiện đại, pháttriển, nhịp điệu hối hả, vội vàng Thế nên mặt trái của nó là khiến cho sự lạnhlùng, vô cảm đang có nguy cơ gia tăng trong xã hội Điều đó đặt ra cho ngànhgiáo dục nói chung và GVCN nói riêng một nhiệm vụ hết sức quan trọng làgiáo dục lòng nhân ái, yêu thương giữa con người với con người trong xã hội
- Việc giáo dục lòng nhân ái, yêu thương cho học sinh là công việc đòi hỏi
sự kiên trì, bền bỉ Trước hết cần thông qua những việc làm cụ thể để bồidưỡng tình yêu thương ở các em Tránh giáo dục lí thuyết, áp đặt Hãy từ mộthoàn cảnh cụ thể trong lớp, trong trường khơi gợi ở các em sự quan tâm, chia
sẻ, từ việc làm nhỏ đến ý thức trách nhiệm lớn
- Học sinh cần nhận thức được rằng: tình cảm yêu thương, tấm lòng nhân
ái là một khía cạnh đạo đức con người Bắt đầu từ sự lắng nghe, quan tâm, sau
đó là chia sẻ, giúp đỡ, cao hơn hết là sự hi sinh
- Một khía cạnh nữa trong giáo dục tình cảm đạo đức cho học sinh đó làgiáo dục ý thức và thái độ kính trọng, yêu quí người lớn tuổi, thầy cô giáo
- Để giáo dục học sinh ý thức, thái độ kính trọng, lễ phép đối với ngườilớn, với thầy cô giáo phải có biện pháp cụ thể Ví dụ như: trong mỗi học kì,cần tổ chức những buổi sinh hoạt chuyên đề về tình cảm thầy-trò, về máitrường và tập thể lớp
- Giáo viên phải là người thấu hiểu, nâng niu, trân trọng những cử chỉ,hành vi biểu lộ tình cảm cao đẹp giữa thầy và trò Không nên có lời nói, cửchỉ khiến học trò cảm thấy bị tổn thương Từ những cử chỉ, hành vi, lời nóibiểu lộ tình cảm đơn sơ, mộc mạc, GVCN cần biết cách nâng lên thành ý thức
về đạo lí thầy trò, về mối quan hệ cao đẹp trong xã hội
5.3.4./Giáo dục bổn phận, trách nhiệm:
- Trong đời sống xã hội, quyền lợi bao giờ cũng đi đôi với nghĩa vụ, hưởngthụ đi đôi với bổn phận, trách nhiệm Nếu con người chỉ biết đòi hỏi quyền lợicủa mình và hưởng thụ mà không nghĩ đến nghĩa vụ và bổn phận, trách nhiệmcủa mình thì dần dần sẽ trở thành những kẻ ích kỉ, thờ ơ, vô trách nhiệm
Trang 11Chính vì vậy, giáo dục cho học sinh ý thức về bổn phận, trách nhiệm của cánhân là một yêu cầu quan trọng.
- Học sinh cần có ý thức về bổn phận, trách nhiệm của mình trong từngmối quan hệ của cuộc sống Đó là bổn phận của con cái trong gia đình, bổnphận của cá nhân đối với tập thể, trách nhiệm của mỗi người đối với cộngđồng xã hội
- Trong tập thể, những học sinh ích kỉ, quen được chiều chuộng là nhữnghọc sinh chỉ biết quan tâm đến quyền lợi của mình
- Để giáo dục ý thức về bổn phận, trách nhiệm, GVCN cần đặt ra nhữngyêu cầu cụ thể đối với từng học sinh trong lớp
- Đối với cán bộ lớp, ý thức trách nhiệm biểu hiện ở chỗ gương mẫu thựchiện nội quy nhà trường, hoàn thành nhiệm vụ được giao
- Đối với các thành viên trong tập thể, ý thức trách nhiệm thể hiện ở việcnghiêm túc chấp hành nề nếp,nội quy, tham gia đầy đủ, tích cực phong tràohoạt động của lớp
- Để làm được điều đó, GVCN là người đưa ra yêu cầu để phát hiện họcsinh gương mẫu, có phương pháp học tập khoa học, có tác phong mẫu mực,sẵn sàng nhận trách nhiệm, biết chịu trách nhiệm trước tập thể, biết tập hợpcác bạn Nhận xét trước lớp, khen ngợi, động viên các em, đồng thời cũngnhắc nhở, phê bình những bạn chưa tốt để giáo dục các em
5.3.5./Giáo dục tính tập thể:
- Tính tập thể là một trong những phẩm chất quan trọng đối với thế hệ họcsinh hôm nay Bởi vì tính tập thể ở mỗi cá nhân là một yếu tố có tính quyếtđịnh cho sự phát triển, lớn mạnh của một tập thể, dù ở đâu
- Tinh thần tập thể thể hiện ở tinh thần, ý thức tự giác trong công việc,cũng như cuộc sống cá nhân; ở việc tự giác, nhiệt tình tham gia các hoạt độngchung, hết mình vì quyền lợi chung và gắn bó với các thành viên trong tậpthể Tính tập thể không phải là thuộc tính có sẵn mà là kết quả của quá trìnhgiáo dục, rèn luyện lâu dài vơi những phương pháp cụ thể, thích hợp
- Trong công việc cần phân công theo nhóm, theo tổ để tạo sự gắn bó giữacác thành viên, hướng tới hoàn thành nhiệm vụ chung Hướng dẫn các em tổchức, phân công công việc cụ thể, tránh việc đùn đẩy, ỷ lại, dẫn đến vô tráchnhiệm
Trang 12- Lấy ví dụ một việc nhỏ như kê xếp ghế lớp trong những giờ chào cờ, nếukhông giao việc, không rèn luyện ý thức tập thể thì sẽ dẫn đến tình trạng chỉ
có vài cá nhân gánh vác việc này Những học sinh còn lại trong lớp sẽ thảnnhiên thừa hưởng công sức của người khác và không tự giác chuẩn bị
- Trong các công việc tập thể, cần triển khai trước lớp dưới hình thức lấy ýkiến các cá nhân để tạo ra mối quan tâm ở tất cả học sinh trong lớp Tránhtình trạng chỉ có cán bộ lớp biết việc và tự giải quyết công việc Các thànhviên khác được tham gia sẽ thấy được vai trò, trách nhiệm của các em trongtập thể, thì các em sẽ trở nên gần gũi hơn, tinh thần và ý thức tập thể dần dầnđược hình thành
- Trong quá trình giáo dục tính tập thể cho học sinh, GVCN cần quan tâmtìm hiểu và phát hiện kịp thời những biểu hiện sai trái, tồn tại trong tập thểgây ảnh hưởng đến việc giáo dục tính tập thể cho học sinh Chẳng hạn: gây
bè kéo cánh hoặc chủ nghĩa cá nhân trong học sinh Người GVCN cần kiênquyết loại bỏ, ngăn chặn những hành vi này trên tinh thần giáo dục cho họcsinh nhận thức được hậu quả những hành vi ấy
5.3.6./Giáo dục tính độc lập:
- Tính độc lập là sự tự tin ở năng lực bản thân, là khả năng tự giải quyếtcác tình huống xảy ra trong cuộc sống và tinh thần tự giác tự chịu tráchnhiệm về bản thân
- Hiện tượng học sinh trước khó khăn, cũng như trước cơ hội của mìnhthường lúng túng không biết phải làm gì là hiện tượng khá phổ biến
- Bên cạnh những học sinh năng động, sáng tạo vẫn còn một bộ phậnkhông nhỏ rụt rè, thụ động
- Điều này đặt ra cho GVCN một nhiệm vụ quan trọng, đó là phải giáodục, rèn luyện cho học sinh tính độc lập, tự chủ trong cuộc sống
sinh có khả năng tự mình xây dựng kế hoạch mà không chờ sự giúp đỡ củangười khác
nhất cho dù cách xử lí đó chưa phải là hay nhất
Trang 13- Một trong những biểu hiện của tính độc lập là khi mắc sai lầm và phạmlỗi, học sinh tự mình phân tích được nguyên nhân, hậu quả, cách khắc phục.Đây là một trong những yếu tố rất quan trọng của nhân cách con người.
CHƯƠNG 4 CÁC TIÊU CHÍ CỦA MỘT GVCN
Theo tôi, người GVCN cần có những tiêu chí sau:
5.4.1./ Lấy bản thân là tấm gương cho học sinh:
-Trong thực tiễn giáo dục nói chung và trong công tác chủ nhiệm nóiriêng không có phương pháp giáo dục nào hiệu quả và thuyết phục bằng bảnthân nhà giáo dục
Bản thân tôi cho rằng chủ nhiệm là quá trình “chinh phục” học sinh củagiáo viên Nên trước nhất giáo viên chủ nhiệm phải có năng lực chuyên mônthật vững vàng Năng lực chuyên môn ở đây bao gồm cả trình độ chuyên môn
và năng lực sư phạm
Đúng như người ta vẫn gọi: giáo viên là những kĩ sư tâm hồn Người giáoviên chủ nhiệm lại càng có vai trò vô cùng quan trọng trong việc giáo dục họcsinh, không chỉ về tri thức mà còn định hình cho các em về nhân cách, lẽsống, biết yêu thương, sống có trách nhiệm cho bản thân, gia đình và xã hội Những hành động, cử chỉ, lời lẽ của giáo viên có tác động to lớn đến sựphát triển trí tuệ và nhân cách của học trò Thói quen ăn mặc chỉnh tề, nóinăng từ tốn, cư xử lịch thiệp, đi đứng trang nghiêm… của thầy cô giáo, là
“mệnh lệnh không lời”, là tấm gương tốt để học sinh noi theo
Vì vậy, khi lên lớp, giáo viên cần chú ý đến cách đi đứng, nói năng, cách
ăn mặc, cách cầm sách, chữ viết, thái độ, để học sinh noi theo Không vì bất
cứ lí do gì mà cho phép mình cẩu thả hoặc xuề xòa, qua loa trước mặt họcsinh Ngược lại nếu các thầy cô giáo ăn mặc thiếu nghiêm túc, hành xử thiếu
tế nhị, thiếu chững chạc, sẽ ít nhiều ảnh hưởng đến suy nghĩ và hành động củahọc sinh, ảnh hưởng không tốt đến môi trường giáo dục vốn lấy đạo đức,thanh liêm, lễ nghĩa làm trọng
Trước mỗi tình huống sư phạm giáo viên phải cố gắng xử lý sao cho khéoléo, vừa đảm bảo hiệu quả giáo dục, nhưng cũng tạo cho các em sự khích lệ,tránh sự căng thẳng trong tiết học Sau mỗi tình huống xử lý chưa được tốt,nên suy nghĩ lại lúc đó phải làm thế nào mới là tốt nhất, để rút kinh nghiệm,không xảy ra trường hợp tương tự
Trang 14Người giáo viên đứng lớp được ví như một nghệ sĩ trên sân khấu, nhưngnhững “kịch bản” đôi lúc lại nằm ngoài giáo án của thầy Chính vì thế ngoài
sự khéo léo truyền đạt cho các em về kiến thức bài vở, người thầy cần nhấnmạnh đến ý thức học tập, ý thức bản thân trước gia đình và xã hội Để quamỗi bài giảng, mỗi lời nói, cử chỉ của thầy có những tác động tích cực đếnnhững tâm hồn các em Đồng thời, trong quá trình giảng dạy, người thầy phải
vị tha, biết rắn, biết mềm trong những trường hợp thích hợp để các em vừakính trọng, nể phục và yêu quý người thầy Từ đó, giúp các em tiếp cận với trithức và hiểu sâu sắc hơn về đạo lý làm người
5.4.2./Giáo dục bằng tình yêu thương của người mẹ.
- Theo tôi một trong những phẩm chất cần có ở một người giáo viên chủnhiệm lớp là tình cảm của một người mẹ
- Mà “Mẹ thì hiền”, “mẹ cũng có thể nghiêm khắc nhưng bao giờ cũng yêuquý con, hiểu con và chia sẻ với con những điều con vướng mắc”, “mẹ luôn làchỗ dựa tin cậy mỗi khi con vấp ngã hoặc sai lầm”…
- Thời gian học sinh ở trường có thể bằng, thậm chí nhiều hơn ở nhà, conngười nói chung và học sinh cũng vậy, luôn khao khát được yêu thương, được
vỗ về, an ủi Vậy nên, nếu người GVCN nào dành cho học sinh thái độ, tìnhcảm như của mẹ dành cho con, hiệu quả công tác chủ nhiệm sẽ lớn hơn rấtnhiều so với GVCN lạnh lùng, thờ ơ không gần gũi yêu thương học sinh
5.4.3./Giáo viên chủ nhiệm cần phải là người bạn của học sinh.
- Nhu cầu chia sẻ tâm tư, tình cảm, trao đổi phương pháp học tập…của họctrò là rất lớn Có những điều các em không nói với mẹ, không nói với thầy cô
mà chỉ tâm sự với bạn
- Bởi vậy, nếu GVCN tạo được niềm tin tưởng, sự thân thiện gần gũi vớihọc sinh, các em sẵn sàng tâm sự, kể cả những điều sâu kín nhất của lứa tuổi.Khi đó, GVCN có cơ hội hiểu các em hơn, tư vấn và gỡ rối cho các em nhữngbăn khoăn của tuổi mới lớn, những mâu thuẫn của quan hệ học trò, thậm chí
cả những khúc mắc trong gia đình…Khi “là người bạn” của các em, không hềlàm giảm vị thế của GVCN mà trái lại, uy tín của người GVCN tăng lên đồngthời tạo lập một môi trường, một không khí gần gũi, thân thiện đoàn kết tronglớp
Trang 155.4.4./ Giáo viên chủ nhiệm cần có năng lực của một “luật sư” và
“thẩm phán”
- Một lớp học trên 30 học sinh với sự đa dạng về tính cách, với sự phức tạpcủa tâm lý lứa tuổi không thể tránh khỏi những mâu thuẫn xung đột trong tậpthể lớp và các phát sinh các tình huống giáo dục
- Vì vậy, người GVCN phải là một nhà tâm lý, biết kìm chế căng thẳng vàquản lý cảm xúc bản thân, hiểu quy luật phát triển tâm lý và các điều kiệnphát triển tâm lí ở lứa tuổi học sinh để từ đó xây dựng Kế hoạch công tác chủnhiệm cho phù hợp và hiệu quả
- GVCN phải là một “luật sư” nắm rõ các quy định, qui chế giáo dục; mộtnhà quản lý, một vị“ thẩm phán” công bằng, nghiêm minh giải quyết mộtcách thuyết phục, thỏa đáng những mâu thuẫn trong tập thể lớp
5.4.5./GVCN cũng là một nhà khoa học.
- Một GVCN thành công trong công tác chủ nhiệm là: lớp chủ nhiệm có nềnếp tốt, có chất lượng học tập tốt, nhiều học sinh đạt được thành tích caotrong học tập
- Muốn vậy, ngoài những phẩm chất trên, người GVCN cũng cần phải làmột giáo viên dạy giỏi và luôn luôn biết khích lệ, biết thắp sáng “ngọn nến”say mê trong lòng người học
CHƯƠNG 5 TIẾP NHẬN LỚP CHỦ NHIỆM.
5.5.1./Nhận lớp chủ nhiệm
Những việc làm đầu tiên của tôi khi nhận lớp chủ nhiệm luôn luôn là:
a) Phổ biến nội quy trường học, nêu rõ những điều học sinh nên làm
và không được làm là gì.
-Điều này rất cần thiết, không bao giờ thừa ở đầu mỗi năm học
-Nắm bắt lại những qui định học đường, học sinh sẽ định hướng rõ nhữngviệc nên và không nên làm
-Tránh việc sau này vi phạm rồi lại đổ lỗi là : “do em không biết”
b) Phổ biến qui chế xếp loại học lực, hạnh kiểm của học sinh
- Việc này giúp học sinh có những mục tiêu phấn đấu cụ thể trong nămhọc
Trang 16c) Bầu ban cán sự lớp và rèn luyện để ban cán sự làm việc hiệu quả.
- Ban cán sự lớp là lực lượng nòng cốt, đảm bảo sự vững mạnh của mộttập thể Hỗ trợ đắc lực cho GVCN trong công chủ quản lý lớp Do đó phải lựachọn thật kĩ, có một ban cán sự năng lực là GVCN đã thành công một nửatrong công tác quản lý, giáo dục học sinh của mình
d) Hoàn thành sơ đồ lớp.
- Những tưởng việc này không quá quan trọng nhưng thật ra đây chính là
“sợi dây thừng vô hình” kì diệu
- Chắc chắn trong một năm học, không thể tránh việc thay đổi sơ đồ lớp,nhưng không vì điều này mà GVCN quá chọn lựa để chậm chạp trong việchoàn thành sơ đồ lớp đầu năm
- Nếu không có sơ đồ lớp GVCN và cả giáo viên bộ môn rất khó quản lýlớp, chẳng biết em thường phát biểu tên gì, em hay nói chuyện tên gì, emthiếu tập trung là ai…Và học sinh lười cứ thoải mái, tự do vì thầy cô có biếtmình là ai đâu mà lo Còn những em học khá thì cũng không mấy tích cực xâydựng bài, vì vốn dĩ các em thích được gọi bằng tên, được thầy cô biết mình cốgắng… Tất cả những điều này đều do sơ đồ lớp mà ra
- Ngược lại, ngay từ đầu bước vào lớp, sơ đồ lớp nằm trên bàn thì học sinh
sẽ thấy ngay rằng mình đang nằm trong “lòng bàn tay” của giáo viên, cứ thế
mà lo chỉn chu, nghiêm túc dần thôi Học sinh nào chưa ngoan, lười biếng hayhọc giỏi, tích cực thì giáo viên bộ môn đã nhanh chóng trao đổi với GVCNrồi GVCN từ đó dễ dàng, nhanh chóng nắm bắt tình hình lớp, đưa ra biệnpháp quản lý phù hợp Như vậy nề nếp chất lượng sao không tốt, giáo dục đạođức, nhân cách học sinh sao không tốt được
5.5.2./ Xây dựng nề nếp lớp học:
a) Nắm thông tin về học sinh
- Mỗi giáo viên chủ nhiệm lớp, muốn hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình,muốn đề ra các biện pháp giáo dục học sinh phù hợp, đạt hiệu quả thì trướchết giáo viên phải hiểu học sinh, phải nắm được đầy đủ các thông tin cần thiết
về từng học sinh
- Do vậy, ngay từ ngày đầu nhận lớp, tôi thực hiện ngay công tác điều trathông tin về lí lịch, học tập học sinh
Trang 17- Qua đó tôi nắm được đầy đủ các thông tin cần thiết về từng học sinh đểghi vào Sổ Chủ nhiệm Và quan trọng hơn cả là tôi đã hiểu một phần về họcsinh của mình, điều đó rất hữu ích cho tôi trong công tác giảng dạy và giáodục học sinh
b) Bầu Ban Cán sự lớp :
- Việc bầu chọn và xây dựng đội ngũ Ban Cán sự lớp là một công việc rấtquan trọng mà người giáo viên chủ nhiệm nào cũng cần phải làm ngay sau khinhận lớp mới
- Công việc này quả thật khó khăn khi chưa nắm rõ về các học sinh tronglớp, do đó GVCN phải cố gắng quan sát và chọn lựa thật kĩ để lớp có đượcnhững ổn định ban đầu, điều này rất quan trọng để nề nếp kỉ luật, học tập lớp
đi vào ổn định
- Trong quá trình làm việc nếu nhận thấy học sinh khác có năng lực tốthơn thì GVCN có thể thay thế Ban cán sự lớp, nhưng phải thật khéo léo để
học sinh bị thay thế không mặc cảm, bị tổn thương
c) Phân công nhiệm vụ cụ thể cho Ban Cán sự lớp:
Sau khi đã bầu chọn được Ban Cán sự của lớp, tôi giao nhiệm vụ cụ thể
cho từng em như sau:
* Lớp trưởng:
+ Nhiệm vụ của lớp trưởng.
- Tổ chức, quản lý lớp thực hiện các nhiệm vụ học tập, rèn luyện của Nhàtrường
- Theo dõi, đôn đốc lớp chấp hành đầy đủ và nghiêm chỉnh nội quy, quychế, quy định về học tập Xây dựng và thực hiện nề nếp tự quản đối với cácthành viên trong lớp
- Truyền đạt và tổ chức lớp thực hiện các thông báo Nhà trường
- Phản ánh tình hình của lớp, đề xuất những kiến nghị của lớp về nhữngvấn đề liên quan đến quyền và nghĩa vụ của học sinh GVCN để giải quyếtnhững vấn đề có liên quan Tổ chức động viên những học sinh trong lớp gặpkhó khăn trong học tập, rèn luyện và đời sống
Trang 18- Thường xuyên liên hệ với giáo viên chủ nhiệm để báo cáo về tình hìnhlớp; xin ý kiến tư vấn nhằm giải quyết những vấn đề liên quan đến diễn biến
tư tưởng, học tập, rèn luyện và sinh hoạt của học sinh trong lớp
- Tổ chức sinh hoạt lớp theo thời khóa biểu, kiểm tra tình hình thực hiệnnhiệm vụ học tập, thực hiện các nội quy, quy định của trường trong tháng,bình xét điểm rèn luyện tháng, đề ra nhiệm vụ cho tháng tiếp theo; tổ chứchọp lớp đột xuất khi có việc
- Liên hệ với giáo viên để chuẩn bị cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụcho học tập; đôn đốc các bạn trong lớp đi học đầy đủ, đúng giờ, nghiêm túc.Phối hợp cùng giáo viên để điểm danh và ghi sổ theo dõi giảng dạy
- Liên hệ để nhận kế hoạch học tập và thời khóa biểu
- Phối hợp với Đoàn đội trong các hoạt động của lớp cũng như hoạt độngcủa Trường
- Thực hiện các nhiệm vụ khác do GVCN trực tiếp giao cho
- Chịu trách nhiệm trước GVCN về tình hình lớp
+ Tiêu chuẩn: Là người nhanh nhạy, có trách nhiệm với công việc, có thể
thu xếp được thời gian
- Tổ chức lớp thực hiện đầy đủ và hoàn thành kế hoạch học tập
- Liên hệ với giáo viên phụ trách môn học để chuẩn bị thiết bị phục vụ chomôn học
- Ðôn đốc các bạn đi học đầy đủ, đúng giờ, đảm bảo học tập nghiêm túc;điểm danh, ghi sổ theo dõi giảng dạy đầy đủ, kịp thời
- Liên hệ với thư viện để đăng ký mượn tài liệu học tập và phân bổ tài liệucho các bạn lớp
Trang 19- Chọn 1 nhóm các bạn học khá để hình thành cán sự môn học, giúp cácbạn khác học tập.
- Vì đây là chức vụ xử lý nội bộ, nên biểu hiện và cách làm của LPHT sẽảnh hưởng lớn đến kết quả học tập của lớp, từ đó ảnh hưởng đến sự đoàn kếttrong lớp (Nếu LPHT chỉ chơi với 1 nhóm, nhóm đó học tốt hơn các nhómkhác sẽ dần làm cho lớp bị chia rẽ)
- Đây là một chức vụ quan trọng, có ảnh hưởng lớn đến kết quả học tậpcủa lớp và sự đoàn kết của tập thể
+ Tiêu chuẩn: người có lực học tốt, có uy tín với lớp và hòa đồng Đây là
chức vụ quan trọng nên không được chỉ chọn 1 người chỉ biết học cho mình
mà không biết giúp bạn khác
* Thủ quỹ
+ Nhiệm vụ của thủ quỹ:
- Phụ trách các khoản kinh phí của lớp
- Đây là chức vụ quan trọng, có ảnh hưởng lớn đến sự đoàn kết của tập thể
- Công việc chủ yếu: Phụ trách thu, chi các khoản phí, đóng góp và quản
- Đây là một điều rất khó xử lý vì nó còn liên quan đến gia đình của cácthành viên, nên sẽ rất dễ làm mất đoàn kết trong lớp Nếu thủ quỹ chơi với 1nhóm nào đó và không minh bạch thu chi, các thành viên khác sẽ rất dễ nghingờ số tiền đóng góp của mình được dùng để chi cho người khác Điều nàyrất nguy hiểm trong tập thể
+ Tiêu chuẩn: Là người cẩn thận, kỹ lưỡng, biết tính toán, có uy tín trong
tập thể, hòa đồng với mọi thành viên trong tập thể
*Lớp phó thể mỹ:
- Là người chịu trách nhiệm mảng Thể thao , Văn nghệ của lớp
Trang 20- Công việc cụ thể: Cùng với lơp trưởng tổ chức, điều hành các phongtrào của Chi đội.
+ Tiêu chuẩn: Là người có năng khiếu về mặt thể thao hoặc văn nghệ,
biết cách tổ chức cho tập thể các hoạt động đó
- Phối hợp với lớp trưởng giữ trật tự lớp
+ Tiêu chuẩn: là người có năng lực tổ chức, điều hành, có uy tín với tậpthể, xông xáo trong công việc
Nhiệm vụ của mỗi em, tôi ghi rõ ràng trong một cuốn sổ, sau đó phát chocác em Tôi hướng dẫn từng em cách ghi chép trong sổ một cách khoa học, cụthể, rõ ràng Mỗi em sẽ làm đúng các nhiệm vụ của mình Ngoài ra, Ban cán
sự trưởng phải đoàn kết và hợp tác chặt chẽ với nhau trong công việc chung Đầu mỗi tuần, vào tiết sinh hoạt lớp ngày thứ hai, Ban cán sự lớp báo cáocác mặt hoạt động của lớp Căn cứ vào báo cáo của từng em, tôi nắm đượckhả năng quản lí lớp của từng em Và cứ cuối mỗi tháng, tôi tổ chức họp BanCán sự lớp 1 lần để tổng kết các mặt làm được của lớp, động viên khen ngợinhững việc các em đã làm tốt, đồng thời chỉ rõ những thiếu sót và hướng dẫncác em cách khắc phục
CHƯƠNG 6 MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP GIÁO DỤC NHẰM PHÁT TRIỂN, HOÀN THIỆN NHÂN CÁCH HỌC SINH.
Công tác chủ nhiệm đòi hỏi người giáo viên phải linh hoạt, có nhiềuphương pháp để giáo dục học sinh Ở đây, tôi xin nêu một số những phươngpháp cần thiết:
5.6.1./Uy tín của giáo viên quyết định sự thành công trong việc giáo dục nhân cách học sinh.
- Thực tiễn đã chứng minh rằng giáo dục học sinh là “dùng nhân cách đểgiáo dục nhân cách”, do đó muốn thực hiện tốt công tác của mình thì người
Trang 21GVCN phải có uy tín đối với học sinh Học sinh có tin, nghe và làm theothầy hay không cũng do uy tín của người thầy.
- Uy tín cuả người giáo viên là gì? Theo tôi đó là tấm lòng và tài năng củangười thầy giáo Vì có tấm lòng nên thầy giáo mới có lòng thương yêu họcsinh, tận tụy với công việc và đạo đức trong sáng Bằng tài năng, thầy giáo đạtđược hiệu quả cao trong công tác giảng dạy và giáo dục Và uy tín người giáoviên thể hiện trong suốt cuộc sống của người giáo viên đó
- Người thầy có uy tín thường có ảnh hưởng rất mạnh mẽ đến tư tưởng,tình cảm của học sinh Họ thường được học sinh thừa nhận có nhiều phẩmchất và năng lực tốt đẹp, học được các em kính trọng và yêu mến Sức mạnhtinh thần và khả năng cảm hóa của người giáo viên có uy tín thường đượcnhân lên gấp bội
- Uy tín được hình thành và thể hiện trong mọi hoạt động Người thầy phải
là tấm gương mẫu mực về đạo đức, tác phong Không ngừng tu dưỡng đạođức mới giữ gìn được sự đoàn kết, có lối sống giản dị trong sạch Hiểu đượcnhững chuẩn mực trong hoạt động sư phạm, từ đó người giáo viên mới có ýthức rèn luyện phong cách sư phạm phù hợp, mẫu mực từ lời nói đến hành vi
cử chỉ… Ngoài ra, năng lực sư phạm và trình độ chuyên môn nghiệp vụ cũng
là một thước đo không thể thiếu của người thầy Người giáo viên “vừa hồngvừa chuyên” sẽ có sức mạnh cảm hóa lớn lao, không chỉ thu hút, mà còn địnhhướng và điều khiển các hoạt động học tập của học sinh
- Để nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ mỗi giáo viên phải khôngngừng phấn đấu tự học, tự rèn nâng cao kiến thức, trình độ, năng lực chuyênmôn
- Năng lực sư phạm bao hàm các phẩm chất trí tuệ như: Khả năng quansát, sáng tạo, các phẩm chất ngôn ngữ; các phẩm chất tư duy lí luận, biết đặtmình ở vị trí của người học để hiểu họ và tự đánh giá về mình
- Năng lực sư phạm còn biểu hiện ở khả năng tổ chức cho người học pháthuy tính chủ động sáng tạo, đáp ứng nhu cầu học tập Biết kết hợp nhuầnnhuyễn các phương pháp dạy học hiện đại và nắm các kỹ năng dạy học cơ bảnnhư kỹ năng định hướng, điều khiển, trình bày, đặt câu hỏi, xử lý tình huốnggiảng dạy…
- Có thể nói, xây dựng uy tín nói chung và uy tín người giáo viên nói riêng
là một quá trình liên tục và lâu dài, đòi hỏi mỗi chúng ta phải cố gắng không