Tăng cường các hoạt động trải nghiệm sáng tạo nhằm giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh lớp chủ nhiệm

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ NỘI ------SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM TĂNG CƯỜNG CÁC HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM SÁNG TẠO NHẰM GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG CHO HỌC SINH LỚP CHỦ NHIỆM Lĩnh vực/Môn: Chủ nh

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ NỘI

- -SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

TĂNG CƯỜNG CÁC HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM SÁNG TẠO NHẰM GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG

CHO HỌC SINH LỚP CHỦ NHIỆM

Lĩnh vực/Môn: Chủ nhiệm Cấp học : THPT

NĂM HỌC 2016-2017

MÃ SKKN:

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ NỘI

- -SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

TĂNG CƯỜNG CÁC HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM SÁNG TẠO NHẰM GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG

CHO HỌC SINH LỚP CHỦ NHIỆM

Lĩnh vực/Môn: Chủ nhiệm Cấp học : THPT

NĂM HỌC 2016-2017

MÃ SKKN:

MỤC LỤC

A ĐẶT VẤN ĐỀ

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích của đề tài 2

3 Đối tượng nghiên cứu 3

4 Phương pháp nghiên cứu 3

B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 1 Cơ sở lý luận của vấn đề 4

1.1 Vấn đề giáo dục, đạo đức lối sống 4

1.2 Hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong chương trình giáo dục phổ thông 5

2 Thực trạng của vấn đề 7

2.1 Thực trạng của hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong trường phổ thông 7

2.2 Thực trạng giáo dục đạo đức, lối sống qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo cho học sinh lớp chủ nhiệm 8

3 Tăng cường các hoạt động trải nghiệm, sáng tạo nhằm giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh lớp chủ nhiệm 10

3.1 Giáo dục đạo đức, lối sống của học sinh lớp chủ nhiệm thông qua các hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong nhà trường 10

3.2 Hoạt động trải nghiệm, sáng tạo ngoài nhà trường 17

4 Hiệu quả thực hiện các giải pháp 22

C KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 1 Kết luận 25

2 Khuyến nghị 26

Chiến lược phát triển giáo dục giai đoạn 2011-2020 xác định mục tiêu

tổng quát: Đến năm 2020, nền giáo dục nước ta được đổi mới căn bản và toàn diện theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa, dân chủ hóa và hội nhập

quốc tế; chất lượng giáo dục được nâng cao một cách toàn diện, gồm: giáo dục

đạo đức, kỹ năng sống, năng lực sáng tạo, năng lực thực hành, năng lực

ngoại ngữ và tin học; đáp ứng nhu cầu nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và xây dựng nền kinh tế tri thức; đảm bảo công bằng xã hội trong giáo dục và cơ hội học tập suốt đời cho mỗi người dân, từng bước hình thành xã hội học tập Như vậy, có

thể dễ dàng nhận ra, giáo dục đạo đức, kĩ năng sống được xem là mục tiêu quantrọng không kém gì giáo dục văn hóa

Không có kế hoạch nào lớn lao, quan trọng và cao quí cho bằng kế hoạch

trồng người Quản Tử đã khẳng định: “Nhất niên chi kế mạc như thọ cốc; thập niên chi kế mạc như thọ mộc; chung thân chi kế mạc như thọ nhân”(Kế hoạch

một năm không gì bằng trồng lúa; kế hoạch mười năm không gì bằng trồng cây;

kế hoạch trọn đời không gì bằng trồng người) Vị Chủ tịch nước vô cùng đáng

kính của nhân dân Việt Nam ta cũng từng tâm niệm: Vì lợi ích mười năm thì

phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người Khái niệm “trồng

người” chắc chắn là giáo dục, đào tạo một con người có đủ tài và đức.

Thế nhưng, có một thực tế ai cũng nhận ra là đa phần học sinh trung họcphổ thôngngày nay học hành với suy nghĩ “đối phó” hoặc chỉ lo chăm chút chobản thân nhiều kiến thức, nhiều khả năng mà vô tình lãng quên đi việc đào luyệntâm hồn, nuôi dưỡng nhân cách Việc giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinhtrung học phổ thông vô cùng cấp thiết và phải diễn ra một cách thường xuyên.Hơn nữa, học sinh trung học phổ thông (đặc biệt học sinh lớp 11) là lứa tuổiđang dần hoàn thiện nhân cách, đạo đức; lứa tuổi đáng yêu nhưng cũng đầynhững phức tạp, bí ẩn Để giáo dục đạo đức, lối sống cho các em thì việc dùng

những bài giảng đạo lí khô khan, cứng nhắc, lan man là điều tưởng chừng khó

có hiệu quả

Trong chương trình giáo dục phổ thông mới, hoạt động giáo dục (theonghĩa rộng) bao gồm hoạt động dạy học và hoạt động trải nghiệm sáng tạo Vớihoạt động trải nghiệm sáng tạo, học sinh có thể qua trải nghiệm thực tiễn màhình thành tình cảm, lối sống một cách tự nhiên, không khuôn phép, không theobất kì một chuẩn đã có nào

Xuất phát từ những đòi hỏi cấp bách đã nêu, tôi mạnh dạn chọn cho mình

đề tài “Tăng cường các hoạt động trải nghiệm sáng tạo nhằm giáo dục đạo

đức, lối sống cho học sinh lớp chủ nhiệm” làm sáng kiến kinh nghiệm.

2 Mục đích của đề tài:

Khi chọn đề tài “Tăng cường các hoạt động trải nghiệm sáng tạo nhằm

giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh lớp chủ nhiệm” tôi đã xác định một số

mục đích:

Cập nhật những đổi mới của giáo dục đào tạo, cụ thể là một trong hai hoạtđộng của dạy học - hoạt động trải nghiệm sáng tạo Đây là hoạt động mới nhằmphát huy tối đa tính tích cực, chủ động và phát triển những năng lực có thể tiềm

ẩn ở học sinh Bởi lẽ, qua hoạt động này, học sinh lớp chủ nhiệm tự chiếm lĩnh,

tự rút ra cho mình những bài học đạo đức, lối sống một cách nhẹ nhàng, tựnhiên Đó là sản phẩm các em thu được do quá trình tự trải nghiệm, tự học nên

sẽ rất có ý nghĩa và được khắc sâu

Phát huy chức năng đa diện của hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong nhàtrường trong việc phát triển năng lực, phẩm chất học sinh lớp chủ nhiệm Họcsinh có thể trải nghiệm qua tư tưởng tình cảm hoặc qua các hoạt động thực tế,qua đó ta có thể thấy những năng lực tưởng chừng học sinh không có, nhữngviệc tưởng chừng học sinh không thể làm đều được giải quyết một cách đơngiản

Mạnh dạn áp dụng những việc bản thân đã làm và có hiệu quả để giảiquyết đề tài, tôi rất mong những kinh nghiệm mà tôi tích lũy được sẽ hữu ích vớicông việc nhọc nhằn của người làm giáo viên chủ nhiệm Đồng thời, thông qua

đề tài tôi cũng muốn trao đổi và rất mong nhận được sự góp ý của cấp lãnh đạo

và đồng nghiệp

3 Đối tượng nghiên cứu

- Thực nghiệm với lớp chủ nhiệm 11A9

- Lớp đối chứng: Lớp 11A6

4 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu tài liệu: tham khảo các tài liệu có nội dung liênquan

- Phương pháp phân tích số liệu

- Phương pháp phân tích, tổng hợp, khái quát

- Phương pháp thực nghiệm

B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

1 Cơ sở lí luận của vấn đề:

1.1 Vấn đề giáo dục đạo đức, lối sống

Theo Wikipedia thì Đạo: Đường đi, hướng đi, lối làm việc, ăn ở, Đức:

Theo Khổng Tử, sống đúng luân thường là có Đức Theo Đạo (Lão tử) tu thântới mức hợp nhất với trời đất, an hoà với mọi người là có Đức Đạo đức đượcxem là khái niệm luân thường đạo lý của con người, nó thuộc về vấn đề tốt-xấu,hơn nữa xem như là đúng-sai, được sử dụng trong 3 phạm vi: lương tâm conngười, hệ thống phép tắc đạo đức và trừng phạt đôi lúc còn được gọi giá trị đạođức; nó gắn với nền văn hoá, tôn giáo, chủ nghĩa nhân văn, triết học vànhững luật lệ của một xã hội về cách đối xử từ hệ thống này

Lối sống hay phong cách sống, nếp sống là những nét điển hình, được lặp

đi lặp lại và định hình thành phong cách, thói quen trong đời sống cánhân, nhóm xã hội, dân tộc, hay là cả một nền văn hóa Cha mẹ làngười thầy đầu tiên của những đứa trẻ Ngoài ra thì tầng lớp xã hội, địa vị xãhội, giai cấp cũng ảnh hưởng và định hình đến lối sống cá nhân Một số lối sốngđược biết đến nhiều hiện nay như lối sống bảo thủ, lối sống truyền thống, lốisống cấp tiến, lối sống phô trương, lối sống lành mạnh, Hay là lối sống đua đòicủa tuổi trẻ mới lớn, lối sống thác loạn của một số bộ phận giới trẻ ở Việt Nam,

…

Con người không phải tự nhiên mà có đạo đức, lối sống Phải qua quátrình rèn giũa, học tập, tiếp thu kiến thức; phải có kinh nghiệm sống nhất địnhmới biết điều đúng, điều sai, điều tốt, điều xấu, mới hình thành dần đạo đức, lốisống cá nhân Đặc biệt, đạo đức hay lối sống đều hoàn toàn có thể thay đổi theolứa tuổi, môi trường sống, địa vị xã hội

Theo điều tra dân số Việt Nam năm 2016 thì lứa tuổi từ 15-19 tuổi (lứatuổi học sinh trung học phổ thông) chiếm số lượng khá lớn Đây là lứa tuổi đanghoàn thiện nhân cách, đạo đức, là lứa tuổi thích tìm tòi, khám phá mọi thứ xungquanh để hình thành đạo đức, lối sống riêng cho mình, không chịu lệ thuộc cáchdạy dỗ của người lớn Lứa tuổi không quá bé, không phải lớn, rất dễ phát triểnsai hướng, lệch hướng Đồng thời, xã hội ngày càng phát triển, hội nhập thì bêncạnh những điều tiến bộ, hiện đại nó kéo theo vô số những tệ nạn, mối đe dọađối với đạo đức, lối sống của giới trẻ, trong đó có học sinh trung học phổ thông

Giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh trung học phổ thông là điều vôcùng cần thiết trong nhà trường nói chung và đối với học sinh lớp chủ nhiệm nóiriêng Điều đó giúp các em rèn luyện suy nghĩ, hành vi, tâm trạng của bản thân;

giúp các em sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình, xã hội; có khả năng đốiphó linh hoạt với những đổi thay liên tục của cuộc sống; và xây dựng cho mìnhnhững mối quan hệ tốt đẹp trước hết trong lớp, trong trường và sau này là ngoài

xã hội; sống tích cực, an nhiên và lành mạnh

1.2 Hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong chương trình giáo dục phổ thông

a Khái niệm trải nghiệm sáng tạo

Theo quan điểm của triết học, sự trải nghiệm được hiểu là kết quả của sựtương tác giữa con người với thế giới khách quan Nhà triết học vĩ đại ngườiNga Solovyev V.S quan niệm rằng trải nghiệm là kiến thức kinh nghiệm thựctế; là thể thống nhất bao gồm kiến thức và kỹ năng Trải nghiệm là kết quả của

sự tương tác giữa con người và thế giới, được truyền từ thế hệ này sang thế hệkhác Theo Wikipedia: Trải nghiệm là kiến thức hay sự thành thạo một sự kiệnhoặc một chủ đề bằng cách tham gia hay chiếm lĩnh nó Nói chung, người tacông nhận trải nghiệm là mối quan hệ thực tế giữa chủ thể và đối tượng Điềunày giúp chúng ta cố gắng để có các trải nghiệm một cách chủ động, và có ýthức

Sáng tạo được hiểu là có năng lực vận dụng những kiến thức đã biết đểứng dụng trong tình huống mới, không theo chuẩn đã có Vậy thì, sáng tạo lànhìn một vấn đềtheo những cách khác với thông thường Tức là nhìn mọi thứ từcác góc độ, tầm nhìn khác nhau, "nhìn" theo những cách không bị hạn chế bởithói quen, bởi phong tục, bởi tiêu chuẩn

Như vậy, hiểu một cách nôm na thì hoạt động trải nghiệm sáng tạo là hoạtđộng tương tác giữa con người và đối tượng theo cách mới, khác với thông

thường Theo PGS TS Đinh Thị Kim Thoa - Chủ nhiệm khoa Các khoa giáo dục, trường Đại học Giáo dục (Đại học Quốc gia Hà Nội) trong một bài phỏng vấn có định nghĩa:Hoạt động trải nghiệm sáng tạo là hoạt động giáo dục, trong

đó, dưới sự hướng dẫn của nhà giáo dục, từng cá nhân học sinh được tham gia trực tiếp vào các hoạt động khác nhau của đời sống nhà trường cũng như ngoài

xã hội với tư cách là chủ thể của hoạt động, qua đó phát triển năng lực thực tiễn, phẩm chất nhân cách và phát huy tiềm năng sáng tạo của cá nhân mình.

b Mục đích

Mục đích chính của việc tổ chức hoạt động trải nghiệm sáng tạo trongtrường phổ thông là nhằm hình thành và phát triển những phẩm chất, tư tưởng, ýchí, tình cảm, giá trị, kỹ năng sống và những năng lực chung cần có ở con ngườitrong xã hội hiện đại Điều này thực hiện mục tiêu quan trọng của giáo dục đàotạo: giáo dục những con người toàn diện

Hoạt động trải nghiệm sáng tạo còn là chiếc cầu nối giữa nhà trường, kiếnthức các môn học và thực tiễn cuộc sống một cách có tổ chức, có định hướng;

nó nhằm nuôi dưỡng và phát triển đời sống tình cảm, ý chí, tạo động lực hoạtđộng, tích cực hóa bản thân

c Nội dung

Hoạt động trải nghiệm sáng tạo thường hướng đến những kiến thức thựctiễn gắn bó với đời sống, địa phương, cộng đồng, đất nước, mang tính tổng hợpnhiều lĩnh vực giáo dục, nhiều môn học; dễ vận dụng vào thực tế

Được thiết kế thành các chủ điểm mang tính mở, không yêu cầu mối liên

hệ chặt chẽ giữa các chủ điểm Chẳng hạn: Sắp xếp các tư liệu trong phòngtruyền thống nhà trường, đóng vai người quản lí trong nhà trường lập kế hoạchchung cho học sinh ngày khai trường, viết bài tìm hiểu về các vấn đề đến các ditích lịch sử, danh lam thắng cảnh đã đi qua, tổ chức thi cắm hoa, câu lạc bộ vềtình yêu, tình bạn, giới tính, tạo dựng không gian lớp học xanh - sạch - đẹp haythậm chí tập làm giáo viên chủ nhiệm trong một giờ sinh hoạt lớp…

d Hình thức tổ chức

Đa dạng, phong phú, mềm dẻo, linh hoạt, mở về không gian, thời gian,quy mô, đối tượng và số lượng… Có hoạt động tổ chức trong trường, có hoạtđộng tổ chức ngoài trường, hình thức không lần nào giống lần nào, luôn đổi mới

để tạo hứng thú trong học sinh

Học sinh có nhiều cơ hội trải nghiệm ở nhiều không gian, thời gian và vớinhiều đối tượng khác nhau Có đối tượng trải nghiệm chỉ là suy nghĩ hay tìnhcảm nào đó, có đối tượng là một sự vật, con người, …

Có nhiều lực lượng tham gia chỉ đạo, tổ chức các hoạt động trải nghiệmvới các mức độ khác nhau: Ban giám hiệu, giáo viên, phụ huynh, nhà hoạt động

xã hội, chính quyền, doanh nghiệp, … Trong đó, vai trò quan trọng không thểkhông kể đến là giáo viên chủ nhiệm - người tổ chức, dẫn dắt, hướng dẫn, địnhhướng các học sinh thực hiện các hoạt động trải nghiệm sáng tạo, người đồnghành cùng tháo gỡ những khúc mắc cùng học sinh Tiếp đó là phụ huynh - lựclượng luôn kề vai sát cánh cùng thầy cô và học sinh trong mọi hoạt động, lựclượng sẵn sang hỗ trợ thầy trò về cả vật chất và tinh thần

d Tương tác, phương pháp

Đa chiều, không giới hạn chiều tương tác, để học sinh có thể tiếp thu kiếnthức và trải nghiệm ở nhiều phương diện

Học sinh tự hoạt động, trải nghiệm là chính.Như vậy mọi trải nghiệm mới

có giá trị, vì chính bản thân học sinh là người đã suy nghĩ, đã làm trực tiếp và tựkhám phá ra

e Kiểm tra, đánh giá

Nhấn mạnh đến kinh nghiệm, năng lực thực hiện, tính trải nghiệm

Theo những yêu cầu riêng, mang tính cá biệt hóa, phân hóa

Thường đánh giá kết quả đạt được bằng nhận xét Qua nhận xét, giáo viênrút ra đánh giá về ưu điểm, hạn chế trong quá trình trải nghiệm của học sinhnhằm giúp các em có kinh nghiệm trong những hoạt động trải nghiệm khác

2 Thực trạng của vấn đề

2.1 Thực trạng của hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong trường phổ thông

Hoạt động trải nghiệm sáng tạo đã được các trường phổ thông đưa vàochương trình học cho học sinh nhằm thực hiện mục tiêu giáo dục toàn diện chohọc sinh; phát triển năng lực thực tiễn, phẩm chất nhân cách và phát huy tiềmnăng sáng tạo của các em Tuy nhiên, nhìn một cách tổng quan thì cách tổ chứchoạt động giáo dục này vẫn còn tồn tại nhiều vấn đề cần bàn luận:

Hiện nay vẫn chưa có tài liệu hướng dẫn cụ thể về tổ chức hoạt động trảinghiệm sáng tạo Hoạt động này cần được thiết kế thành một chương trình chỉnhthể, tích hợp, thống nhất, có tính thực tiễn và mềm dẻo với từng địa phương,hướng tới mục tiêu quan trọng nhất là phẩm chất và năng lực và phải được triểnkhai, thực hiện theo phương thức tổ chức hoạt động cho học sinh trải nghiệm,sáng tạo

Bởi thế cho nên dẫn tới hậu quả tất yếu đó là: việc tổ chức của các trườngphổ thông xưa nay chưa được bài bản, chưa thực sự hiệu quả Ngoài ra, nhàtrường còn gặp khó trong khâu kiểm tra, đánh giá hoạt động trải nghiệm sángtạo của học sinh Tai hại hơn, ở một số cơ sở còn có hiện tượng nhầm lẫn giữahoạt động trải nghiệm sáng tạo và hoạt động tham quan ngoại khóa Điều nàylàm mất đi mục tiêu quan trọng và to lớn của việc tổ chức hoạt động trải nghiệmsáng tạo

Việc tổ chức các hoạt động này còn khá tốn kém, cần kinh phí nhưng nhàtrường không thể đáp ứng nên rất cần công tác xã hội hóa, đặc biệt với huyệnmiền núi còn nghèo Hơn nữa, hiểu biết của phụ huynh, học sinh, xã hội về hoạtđộng trải nghiệm sáng tạo và ý nghĩa của hoạt động còn hạn chế

Bên cạnh đó, việc liên hệ với cơ sở đưa học sinh trải nghiệm đôi khi cũngkhông thuận lợi như nhà máy hạn chế số lượng học sinh đến, khó sắp xếp thờigian

Tóm lại, việc tổ chức hoạt động trải nghiệm sáng tạo ở các nhà trườngphổ thông còn gặp vô vàn khó khan, khách quan có, chủ quan có Mà chúng ta

có thể chỉ ra được ngay những điểm nổi cộm: hạn chế về thời gian, điều kiện,thiếu cách làm hiệu quả

2.2 Thực trạng giáo dục đạo đức, lối sống qua hoạt động trải nghiệm sáng tạo cho học sinh lớp chủ nhiệm

a Vai trò của giáo viên chủ nhiệm với học sinh lớp chủ nhiệm

Có người từng nói: Giáo viên mà sợ chủ nhiệm lớp thì không nên làmthầy Bởi lẽ, người giáo viên chủ nhiệm ngoài là người có thể dạy cho học sinhkiến thức còn cần nhiệt tình, sâu sát, cần cù, quan sát tinh, trí nhớ giỏi, tâm lí vàkhông ngại khó, ngại khổ Giáo viên chủ nhiệm là người thầy dạy dỗ học sinhlớp chủ nhiệm đồng thời là người bạn chia sẻ với các em mọi chuyện trong cuộcsống, đưa ra cho các em lời khuyên kịp thời, đúng đắn, gắn kết lớp học thànhmột tập thể vững mạnh, thống nhất

Giáo viên chủ nhiệm là tấm gương cho học trò của mình noi theo Từ lời

ăn, tiếng nói, cách hành xử, từng cử chỉ, hành động dù là nhỏ bé của chủ nhiệmlớp cũng sẽ khắc sâu vào trí nhớ của học sinh, vì vậy chúng cần chuẩn mực, môphạm và nhân văn Không quá lời nếu khẳng định: học sinh lớp chủ nhiệm mangdấu ấn khá đậm nét của người thầy, người cô dìu dắt chúng

Hơn nữa, giáo viên chủ nhiệm là chiếc cầu nối vững chắc, giữ vai trò chủđạo trong việc phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội Sự phối hợp thườngxuyên giữa các lực lượng giáo dục này một cách có hiệu quả sẽ giúp học sinhtiến bộ không chỉ về học tập mà còn về đạo đức, giáo dục các em trở thành conngoan, trò giỏi, công dân có ích

Một người giáo viên chủ nhiệm được học sinh lớp mình nhìn nhận nhưngười cha, người mẹ thứ hai, người luôn gần gũi, tiếp xúc và có thời gian bêncạnh chúng khá nhiều Vì vậy, việc giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh lớpchủ nhiệm dường như là điều đương nhiên mà mỗi giáo viên chủ nhiệm đã, đang

nề, áp lực Đây là điều không dễ Bời những bài học về đạo đức, lối sống thường

khô khan, nhàm chán, khó đi vào lòng học sinh phổ thông Vậy phải làm thếnào?

Nhiều chủ nhiệm lớp đã tìm ra những biện pháp, cách thức đa dạng,phong phú vô cùng: kể chuyện, đóng kịch, tuyên truyền … Tuy nhiên, họ chưabiết tận dụng các hoạt động trải nghiệm sáng tạo để giáo dục đạo đức, lối sốngcho học sinh của mình Hoặc có chăng, họ nhầm lẫn giữa hoạt động trải nghiệmsáng tạo với hoạt động tham quan ngoại khóa; hoặc tổ chức trải nghiệm sáng tạonhưng không nhằm mục tiêu giáo dục đạo đức, lối sống, …

Tăng cường hoạt động trải nghiệm sáng tạo nhằm giáo dục đạo đức, lốisống có vẻ như còn là điều xa lạ đối với các giáo viên chủ nhiệm lớp Mặc dù,nếu tận dụng được hoạt động này, chúng ta sẽ có những bài học đạo đức, lốisống rất ý nghĩa lại tự nhiên và không gò bó Nó được học sinh rút ra trong quátrình trải nghiệm nên sẽ khắc rất sâu và có giá trị với học sinh

3 Tăng cường các hoạt động trải nghiệm, sáng tạo nhằm giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh lớp chủ nhiệm

3.1 Giáo dục đạo đức, lối sống của học sinh lớp chủ nhiệm thông qua cáchoạt động trải nghiệm sáng tạo trong nhà trường

Ở lứa tuổi học sinh lớp 11, các hoạt động trải nghiệm diễn ra khá nhiềutrong nhà trường, ví dụ: các tiết chào cờ đầu tuần, sinh hoạt cuối tuần, các cuộcthi, phong trào do Đoàn trường tổ chức và phát động Qua các hoạt động này,giáo viên chủ nhiệm lớp chủ động có cách thức giáo dục đạo đức, lối sống đadạng nhưng phù hợp, có hiệu quả Sau đây, tôi xin hệ thống lại một số hoạt động

cơ bản:

a Giáo dục đạo đức, lối sống qua các cuộc thi, phong trào thi đua do nhà trường phát động: viết bài dự thi tìm hiểu về giao thông, thi văn nghệ, thi cắm hoa, làm bánh chưng đón Tết cổ truyền, tham gia Ngày hội thể thao truyền thống, …

Các hoạt động trên được nhà trường tổ chức dưới dạng hoạt động ngoạikhóa cho học sinh Giáo viên chủ nhiệm chủ động giao việc cho học sinh trướckhi học sinh lớp mình tham gia các hoạt động đó để các em có báo cáo sau khikết thúc các hoạt động Báo cáo ấy nhằm mục tiêu hướng tới đầu ra là những bàihọc về đạo đức, lối sống

* Hoạt động viết bài dự thi: An toàn giao thông, ngày 30/4, 22/12, Em yêu lịch sử Việt Nam…

- Mục tiêu: Giáo dục học sinh sống yêu thương, sống trách nhiệm Cụ thể,qua đây học sinh biết tuân thủ Pháp luật, kỉ cương của xã hội, biết tham gia giao

thông văn minh để giữ an toàn cho bản thân và không làm ảnh hưởng đến ngườixung quanh; học sinh biết tự hào về lịch sử của dân tộc để qua đó biết giữ gìn,phát huy những truyền thống quý báu của cha anh Qua hoạt động này, học sinh

có thể bước đầu hình thành năng lực giải quyết vấn đề, năng lực tự nhận thức vàtích cực hóa bản thân

- Tổ chức: Khuyến khích100% học sinh trong lớp tham gia Học sinh tựnghiên cứu tài liệu để trả lời những nội dung liên quan đến bài dự thi một cáchđộc lập

- Kiểm tra, đánh giá: Vào tiết sinh hoạt lớp gần nhất, giáo viên tổ chứcmột buổi chia sẻ kinh nghiệm, hiểu biết sau khi làm bài dự thi Trong buổi sinhhoạt, học sinh sẽ nói lên tiếng nói chủ quan của bản thân; sau đó thảo luận vàđưa ra bài học rút ra sau hoạt động viết bài dự thi

- Kết quả: Học sinh đã có ý thức tự giác đội mũ bảo hiểm khi đi xe đạpđiện, xe máy điện Số học sinh gửi xe ngoài nhà trường hay đi xe máy đếntrường, lạng lách đánh võng, vượt đèn đỏ không còn.Ngoài ra, khi đến những ditích lịch sử, các em cũng đã có ý thức giữ gìn vệ sinh, không làm xấu, làm bẩn

- Tổ chức: Huy động 100% học sinh trong lớp; trong đó, một số học sinh

sẽ tham gia thi, một số học sinh trong đội hậu cần chăm lo đời sống, mua sắmnguyên vật liệu, chuẩn bị cơ sở vật chất tốt nhất Một số bạn lo dọn dẹp sânkhấu, khu vực thi trước và sau khi thi Tất cả những bạn còn lại thuộc đội cổ vũnhằm động viên tinh thần trong suốt quá trình thi

Học sinh trong cuộc thi Vui tết Nguyên đán

Học sinh trong Ngày hội thể thao và thi văn nghệ

- Kiểm tra, đánh giá: Tổ chức một buổi thảo luận về những điều rút rađược qua cuộc thi Các học sinh được trải nghiệm qua vai trò người trực tiếp thi,hậu cần hay cổ vũ đều chia sẻ những điều muốn nói Giáo viên chủ nhiệm làngười tổng hợp các ý kiến và kết luận, rút ra bài học đạo đức, lối sống cho họcsinh: Trong một tập thể phải biết chia sẻ với nhau mọi công việc, cùng vui, cùngbuồn; phải biết đoàn kết để làm nên sức mạnh

- Kết quả: Sau buổi rút kinh nghiệm, các hoạt động tập thể sau đó hầu hếthọc sinh đều rất tự giác, biết bảo nhau, thu xếp công việc hợp lí, hợp tình Đặcbiệt, tinh thần đồng đội của các em thay đổi thấy rõ

b Giáo dục đạo đức, lối sống qua các buổi sinh hoạt theo chủ đề