Kỹ năng thực hành giải phẫu động vật

DỤNG CỤ VÀ HÓA CHÁT CANTHOUNVERSITY @MNNNMMMNNBRRREBBEESaSaSaờờờờằằÀan - Khay mồ có tắm cao su đề có định mẫu.. - Một số vật dụng khác: + Tranh vẽ: cầu tạo ngoài, các bước giải phau

Jax D4) KY NANG THỰC HÀNH GIẢI PHẪU ĐỘNG VẬT SEE ; = 75 Pn 5 P

MOT SO VAN DE CHUNG

THUC HANH GIAI PHAU DONG VAT

Bộ Môn Sinh Khoa Sư Phạm

NOI DUNG BAO CAO

1 DỤNG CỤ VÀ HÓA CHÁT

CANTHOUNVERSITY @MNNNMMMNNBRRREBBEESaSaSaờờờờằằÀan

- Khay mồ có tắm cao su đề có định mẫu

- Bộ đồ mỗ gồm: dao mỗ hay kéo, kim nhọn,

kim mũi giáo và panh (kẹp)

- Dụng cụ hỗ trợ quan sát: kính lúp tay, kính

lúp máy (nêu có)

'wWww.ctu.edu.vn nan

- Một số vật dụng khác:

+ Tranh vẽ: cầu tạo ngoài, các bước giải

phau va cau tao trong

1 DỤNG CỤ VÀ HÓA CHÁT

cANrHo uwveRsrrv mm

- Hóa chất: cồn 96 độ và formol công nghiệp,

dùng đề giêt chêt hay cô định mâu

+ Formol cố định mẫu được pha theo công

thức 8,5 nước : I formol công nghiệp (4% hoặc 10%)

+ Cồn được pha theo cồn kế

'wWww.ctu.edu.vn nan

2 MẪU VẬT

cANTHouNveRsrr mm

2.1 Tiêu chuẩn để chọn mẫu vật thực hành giải phẫu

2.2 Một số đối tượng được đề nghị thay thế

2.3 Cách xử lý mẫu để chuẩn bị mẫu giải phẫu

'www.ctu.edu.vn san

- Tính đại diện cao

- Tính đồng đều cao (mức độ tươi sống)

- Bài 20: Quan sát một so thân mềm

Bài 23: Mồ và quan sát tôm sông

Tôm càng xanh > Cua đồng, cua biên

Bài 26: Châu chấu

le.) ow = Gœ XS e›: oO Sy

Bài 36: Quan sát cấu tạo trong ếch đồng

Éch đồng > Cóc nhà

'www.ctu.edu.vn san

'www.ctu.edu.vn mang

Bài 47: Cấu tạo trong của thỏ

- Giải phẫu trên mẫu sống:

+ Giải phẫu trực tiếp (ốc bươu, cua, tôm) + Hủy tủy (cóc, ếch)

'www.ctu.edu.vn mang

- Giết chết mẫu bằng nhiều phương pháp khác nhau:

.®ANTHO UUVERGITY _ A@ANMNNPPPNNNNNnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnnn

+ Làm ngạt trong nước (thỏ, bồ câu, ) + Bằng phương pháp cơ học (cá)

+ Bằng phương pháp hóa học: làm chết trong

côn hay formol (gián, giun, cua, cắt ké, chuột )

'www.ctu.edu.vn san

3 MỘT SÓ LƯU Ý TRONG GIẢI PHẪU

ĐỘNG VẬT

— EE

- Xác định bề mặt giải phẫu của cơ thể:

+ DVKXS: mat lung (trừ 1 số trường hợp) + ĐVCXS: mặt bụng

Crop Callciterous glands Seminal vesicles

of ventral connective peristomium Ganglia Pharyngeal

'www.ctu.edu.vn mang

- Trong quá trình giải phẫu

'CANTHOUNVERSITY MNNMMMNBRRRRSESSaSaSaSaSaaraSaằờ ằ Œ đẩaGGGh

- Tích cực sử dụng các dụng cụ giải phẫu cho

thành thạo

- Mũi kéo luôn chếch lên phía trên tránh làm đứt các nội quan bên dưới

'www.ctu.edu.vn san

2 AR

- Vị trí có định mẫu tương đối so với khay mỗ

- Kim ghim cố định mẫu vào khay mỗ phải

nghiêng về phía ngoài một góc 45° so với tấm cao su

có định mẫu

- Không được ghim kim trực tiếp lên các nội

quan

'www.ctu.edu.vn san

- Một số lưu ý khác

CANTHOUNVERSTY MNNNNNNEENENEEEEEaESAaSaaaatờờartrrtãraaaằẳẳặn

- Không được để dụng cụ trong khay mồ,

trong khi hay đã giải phẫu xong

- Đối với những động vật phân tính, cố gắng tìm cả cá thê đực và cái trong một buôi thực hành

- Trước khi thực hiện đường cắt hay tháo gỡ

một bộ phận nào đó cần nắm được vị trí, đặc điểm

cấu tạo và sự liên hệ giữa bộ phận đó với các bộ

phận khác để thực hiện chính xác

'www.ctu.edu.vn san

.CANTHO UNIVERSITY

XIN CHÂN THÀNH

CÁM ƠN !

Một số dấu hiệu nhận biết giun quắn

ngoài môi trường tự nhiên

'www.ctu.edu.vn san

Kĩ thuật xử lý mẫu

CANTHOUNVERSTY MNNNNNNEENENEEEEEaESAaSaaaatờờartrrtãraaaằẳẳặn

- Mẫu giun quắn rửa sạch qua nước

— giết chết trong dung dịch formol 2 %

— xếp mẫu ở trạng thái duỗi thẳng vào hộp có nắp đậy (chờ 15 phút cho mẫu vừa cứng)

— đỗ từ từ dung dịch formol 4% vào (trong 24 giò)

— thay dung dịch formol 4% mới để lưu trữ (ngâm

ngập mẫu)

—> rửa sạch nhiều lần qua nước trước khi giải phẫu

'www.ctu.edu.vn san

Lỗ cái

hú đực (XVID)

Dai Nhú phụ

Hình 2.2 Hình thái ngoài của giun quan

(heo Bahl, 1243) ,uu,ouụ.edu.vn m==nn c =—

'www.ctu.edu.vn mang

Tuyến phy sinh dye—2

Ong phong tin!

- Tuyến tiền liệt

BÀI 2: GIẢI PHẪU VÀ QUAN SÁT

ÓC BUOU (PILA POLITA)

Ve

Seê

Hình 3.1 Một số loài ốc nước ngọt có kích thước lớn thường gặp ở Nam Bộ

A Oc buou (Pila polita); B Oc lat (Pila conica);

C Oc buwou vang (Pomacea cannaliculata)

'www.ctu.edu.vn san

'www.ctu.edu.vn mang

Rust

Dương hành

'www.ctu.edu.vn mang

Phía lưng Phía bụng

Manh tràng (dưới buồng trứng)

Buồng trứng Manh tràng

` Động mạch bên vạt áo Dạ dày

Tĩnh mạch chủ sau Tuyến ovadueal

'www.ctu.edu.vn san

BÀI 3: GIẢI PHẪU VÀ QUAN SÁT

CUA ĐÒNG (SOMANNIATHELPHUSA GERMAINI)

'www.ctu.edu.vn mang

Chan ham | Chân ham II Chân hàm III Chân bụng con cái 'www.ctu.edu.vn man con đực

'www.ctu.edu.vn

BÀI 4: GIẢI PHẪU VÀ QUAN SÁT GIAN NHA (PERIPLANETA AMERICANA)

TE

Đốt ống

Xúc biện môi dưới Tấm nghiền ngoài

Đốt ngọn

—Đốt gốc

'www.ctu.edu.vn mang

'www.ctu.edu.vn mang

'www.ctu.edu.vn san