Vấn đề chính sách phát triển văn hoá từ thực tiễn thành phố đà nẵng (tt)

Thực trạng các bất cập, hạn chế trong quá trình phát triển văn hoá của thành phố Đà Nẵng thời gian qua cần được các giới, các ngành, các cấp quan tâm, bàn luận, nghiên cứu, mạnh dạn đề x

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

Công trình được hoàn thành tại

Học viện Khoa học Xã hội

`

Có thể tìm hiểu luận văn tại Thư viện Học viện Khoa học Xã hội

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội, Việt Nam cũng như nhiều quốc gia khác trên thế giới ngày càng nhận thức sâu sắc về tầm quan trọng của văn hoá, cũng như CSVH đối với sự phát triển bền vững đất nước

Ở Việt Nam, từ những nhận thức đó, Đảng và Nhà nước đã luôn quan tâm và đề ra nhiều chủ trương, chính sách xây dựng và phát triển

sự nghiệp văn hoá NQTƯ5 KVIII “về xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc” đã ghi nhận một bước tiến mới về việc nhận thức vai trò của văn hóa, chính sách phát triển văn hóa đối với sự nghiệp phát triển đất nước Trong suốt hơn 15 năm sau khi NQTƯ5 KVIII được ban hành, nhiều CSVH đã ra đời góp phần phát triển văn hóa nước nhà và những CSVH đó không những tạo điều kiện để người dân có cơ hội sáng tạo văn hóa, mà còn mở rộng mức hưởng thụ văn hoá cho người dân, góp phần phát triển con người Việt Nam một cách toàn diện

Quán triệt quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về văn hoá, Đảng bộ và chính quyền thành phố Đà Nẵng hết sức quan tâm lĩnh vực quan trọng này và những thành tựu nổi bật về phát triển kinh tế - xã hội của thành phố thời gian qua có một phần đóng góp không nhỏ từ các CSVH hiệu quả mang lại Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu thì việc hoạch định và triển khai thực hiện những CSVH của thành phố thời gian qua vẫn tồn tại không ít những bất cập, hạn chế tác động xấu đến các lĩnh vực của đời sống xã hội và trong chính lĩnh vực văn hoá, cần ban hành những chính sách để giải quyết Trong số các vấn đề chính sách phát triển văn hoá từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng thời gian qua có thể thấy nổi bật lên hai vấn đề chính sách: Văn hoá thành phố vẫn chưa được đầu tư phát triển tương

xứng với kinh tế và nhu cầu thụ hưởng của người dân, ĐTH đã làm biến đổi mạnh mẽ văn hoá và lối sống của cư dân Đà Nẵng

Thực trạng các bất cập, hạn chế trong quá trình phát triển văn hoá của thành phố Đà Nẵng thời gian qua cần được các giới, các ngành, các cấp quan tâm, bàn luận, nghiên cứu, mạnh dạn đề xuất các vấn đề chính sách nhằm sửa đổi, bổ sung những CSVH bất cập, không còn phù hợp, kịp thời đề ra những CSVH mới đáp ứng nhu cầu xã hội, nhu cầu của sự phát triển bền vững Từ những lý do trên, tác giả lựa chọn đề tài

“Vấn đề chính sách phát triển văn hoá từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng” làm luận văn chính sách công là xuất phát từ nhu cầu cấp thiết

của thực tế và có ý nghĩa thực tiễn đối với sự phát triển kinh tế - xã hội thành phố

2 Tình hình nghiên cứu đề tài

Ở nước ta, phạm trù chính sách công, CSVH còn khá mới mẻ vì thế những công trình nghiên cứu về đối tượng này chưa nhiều Hơn nữa, cho đến nay vẫn chưa có công trình nào đề cập tới vấn đề chính sách phát triển văn hóa, đặc biệt là từ thực tiễn một địa phương, cụ thể

là thành phố Đà Nẵng Có thể khái quát một số công trình tiêu biểu liên

quan đến vấn đề nghiên cứu như sau:

2.1 Nghiên cứu về chính sách công

- Công trình Tìm hiểu về khoa học chính sách công (NXB Chính

trị quốc gia, Hà Nội, 1999) của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí

Minh, Viện Khoa học chính trị và cuốn Đại cương về chính sách công

(NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2013) do Nguyễn Hữu Hải, Lê Văn Hoà (Đồng chủ biên) là hai trong nhiều công trình mà tôi tiếp cận để tìm hiểu một cách khái quát về khoa học chính sách công ở khía cạnh lịch sử, khái niệm, bản chất

- Công trình Những vấn đề cơ bản về chính sách và quy trình

chính sách (NXB Đại học quốc gia thành phố Hồ Chí Minh, 2001) của

Lê Chi Mai đã đưa ra những quan niệm về khái niệm, bản chất, vai

trò chính sách công được chấp nhận rộng rãi Công trình này cũng đã chỉ ra các bước của quy trình chính sách công, từ xây dựng đến triển khai chính sách

- Trong bài Đánh giá chính sách công ở Việt Nam: Vấn đề và

giải pháp (trên Tạp chí Cộng sản online, ngày 17-12-2012), Nguyễn

Đăng Thành đã phân tích một khâu quan trọng của quy trình chính sách, đó là đánh giá chính sách Trên cơ sở đó, tác giả nhận diện vấn đề chính sách và đề xuất giải pháp

- Trong Chương trình giảng dạy kinh tế Fulbright, niên khoá

2011-2013, tài liệu Phân tích chính sách công: Nhập môn, Chương 3:

Cấu trúc các vấn đề chính sách của William N Dunn đã giới thiệu bản

chất, đặc điểm, cấu trúc vấn đề chính sách Đây là một trong những nguồn tài liệu mà tác giả luận văn tham khảo để xây dựng phần cơ sở lý luận

2.2 Nghiên cứu về chính sách phát triển văn hóa

Thực tế có khá nhiều công trình nghiên cứu về văn hoá, nhưng nghiên cứu ở khía cạnh CSVH thì không nhiều, còn nghiên cứu về vấn

đề chính sách phát triển văn hoá thì hầu như không có:

- Trong công trình Phát triển văn hoá Việt Nam giai đoạn

2011-2020: Những vấn đề phương pháp luận (NXB Chính trị quốc gia, Hà

Nội, 2009), Phạm Duy Đức đã bàn đến các vấn đề phương pháp luận nghiên cứu, thực trạng và giải pháp để phát triển văn hóa, con người Việt Nam trong giai đoạn 2011-2020 căn cứ từ Chiến lược phát triển văn hoá đến năm 2020 của nước ta với những định hướng và nhiệm vụ được xác định cụ thể

- Cuốn Chính sách văn hoá (Giáo trình dành cho sinh viên Đại

học và Cao đẳng các trường văn hoá - nghệ thuật, Hà Nội, 2012) đã giới thiệu các khái niệm, đặc tính, vai trò CSVH của một số nước trên thế giới và những vấn đề cốt yếu trong CSVH Việt Nam qua các giai đoạn lịch sử, đặc biệt là thời kỳ đổi mới Đây là nguồn tài liệu quan

trọng để tác giả luận văn xây dựng phần cơ sở lý luận của đề tài

- Trong công trình Đảng lãnh đạo xây dựng và phát triển văn

hoá trong thời kỳ đổi mới (NXB Chính trị quốc gia - Sự thật, Hà Nội,

2012), tác giả Nguyễn Danh Tiên giúp người đọc có thêm tài liệu về quá trình đổi mới quan điểm của Đảng về xây dựng và phát triển văn hóa từ năm 1986 đến nay

- Tổng kết 15 năm thực hiện NQTƯ5 KVIII, tác giả Nguyễn Tri

Nguyên đã có bài viết: Đổi mới và hoàn thiện chính sách văn hoá (Báo

Nhân dân cuối tuần online, ngày 17-9-2013) Ở công trình này, tác giả khẳng định vai trò của CSVH Ông viết: “Chính sách văn hóa hiện thực hóa được những tư tưởng cơ bản trong các nghị quyết của Đảng ta về văn hóa, thực chất là ý chí, quan điểm và định hướng, tạo điều kiện cơ bản để quản lý văn hóa của đất nước với tư cách là phương tiện hiệu quả để thiết lập cuộc sống tốt đẹp đồng thời với việc phát triển một nền sản xuất và thị trường văn hóa lành mạnh”

- Trong cuốn Văn hoá sức mạnh nội sinh của phát triển, Phùng

Hữu Phú, Đinh Xuân Dũng (Đồng chủ biên) (NXB Chính trị quốc gia -

Sự thật, Hà Nội, 2004), các bài viết chuyên sâu của nhiều nhà khoa học đầu ngành về văn hoá đã đưa ra một cái nhìn khá toàn diện về những vấn đề lý luận và thực tiễn về phát triển văn hóa trong thời kỳ đổi mới ở nước ta; đề xuất mục tiêu, quan điểm, định hướng và giải pháp có tầm chiến lược và tính đột phá trong việc xây dựng và phát triển văn hóa trong giai đoạn hiện nay

2.3 Nghiên cứu về văn hoá Đà Nẵng

Nghiên cứu về văn hoá Đà Nẵng có thể đề cập đến một số bài viết của các nhà nghiên cứu trên Tạp chí Phát triển kinh tế - xã hội Đà Nẵng, như sau:

- Lê Hữu Ái trong công trình Đô thị hoá và các hiệu ứng văn hoá

cho sự phát triển kinh tế ở thành phố Đà Nẵng hiện nay vào năm 2011

đã chỉ ra những nét khác biệt trong lối sống của cư dân Đà Nẵng so với

các vùng miền khác, chịu tác động của quá trình ĐTH nhưng lối tư duy tiểu nông (tính tuỳ tiện, tính vô tổ chức ) của người dân Đà Nẵng, cũng như của những người nhập cư trong nước khó có thể nhanh chóng thay đổi để phù hợp với lối sống đô thị văn minh, hiện đại; đồng thời đề xuất biện pháp khắc phục những tồn tại trên

- Năm 2012, Viện Phát triển kinh tế - xã hội Đà Nẵng đã tiến hành khảo sát lấy ý kiến của người dân về thực trạng và nhu cầu sử dụng đối với hệ thống thiết chế văn hoá thể thao trên địa bàn thành phố

Đà Nẵng (2002-2012) tại 3 phường thuộc quận Hải Châu (Hoà Cường Bắc, Bình Hiên và Thuận Phước) và 2 xã thuộc huyện Hoà Vang (Hoà Tiến và Hoà Châu) và trên cơ sở này Huỳnh Năm và Đàm Thị Vân

Dung đã căn cứ để nhận định vấn đề trên với bài viết Hệ thống thiết chế

văn hoá cơ sở tại thành phố Đà Nẵng, thực trạng và nhu cầu qua ý kiến của người dân và đề xuất một số giải pháp, kiến nghị góp phần xây

dựng và sử dụng có hiệu quả hệ thống thiết chế văn hóa cơ sở xã,

phường trên địa bàn thành phố Đà Nẵng

- Năm 2014, Đỗ Thanh Tân trong bài viết Xu hướng vận động

văn hoá trong bối cảnh đô thị hoá ở Đà Nẵng hiện nay đã có những

đóng góp khi chỉ ra: Đà Nẵng trong bối cảnh ĐTH diễn ra trên diện rộng, văn hoá thành phố đang ở vào giai đoạn đặc biệt, không ngừng tiếp biến, văn hoá phát triển trong thời cơ và thánh thức mới (văn hoá

và lối sống đô thị, sự biến đổi của văn hoá gia đình…)

Trên đây là những công trình, bài viết đề cập đến văn hoá Đà Nẵng trên các khía cạnh liên quan đến vấn đề nghiên cứu của luận văn, tuy không trực tiếp nhưng cũng góp phần giúp tác giả tìm hiểu văn hoá

quý giá giúp tác giả kế thừa và xây dựng nên hệ thống cơ sở lý luận của

đề tài; liên hệ nghiên cứu lĩnh vực văn hoá ở hướng tiếp cận mới: vấn

đề chính sách, từ đó có thể đề xuất một số giải pháp giải quyết những vấn đề đặt ra trong thực tiễn phát triển văn hóa ở thành phố Đà Nẵng

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Mục đích của luận văn

- Xác định các vấn đề chính sách từ thực tiễn phát triển văn hóa của thành phố Đà Nẵng trong thời gian qua

- Đề xuất một số giải pháp nâng cao năng lực phát hiện và đề xuất các vấn đề chính sách phát triển văn hóa trên địa bàn thành phố Đà Nẵng trong thời gian tới

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Để đạt được mục đích nghiên cứu trên, luận văn có nhiệm vụ:

Thứ nhất, hệ thống hóa những vấn đề lý luận về chính sách công,

vấn đề chính sách công, CSVH, chính sách phát triển văn hóa, chu trình chính sách phát triển văn hoá và việc xác định vấn đề chính sách phát triển

văn hoá Thứ hai, từ việc phân tích và đánh giá thực trạng về những bất

cập, hạn chế trong xây dựng và phát triển văn hóa trên địa bàn thành phố

Đà Nẵng thời gian qua, tìm ra nguyên nhân (khách quan, chủ quan) của các vấn đề chính sách phát triển văn hóa đó

Thứ ba, đề xuất một số giải pháp nâng cao năng lực phát hiện và

đề xuất các vấn đề chính sách phát triển văn hoá trên địa bàn thành phố

Đà Nẵng trong thời gian tới

4 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là những vấn đề chính sách phát triển văn hóa từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng

4.2 Phạm vi nghiên cứu

- Về không gian: địa bàn thành phố Đà Nẵng

- Về thời gian: từ năm 1997 đến năm 2015

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

5.1 Phương pháp luận

- Khoa học chính sách công: Phân tích chu trình chính sách từ

phát hiện vấn đề, xây dựng chính sách, ban hành, triển khai thực hiện, kiểm tra, đánh giá tính hiệu quả, phát hiện vấn đề và tiếp tục hoàn thiện chính sách

- Văn hóa học phát triển: Với nguyên lý về sự phát triển cho thấy

trong hoạt động nhận thức và hoạt động thực tiễn của bất kỳ lĩnh vực nào, trong đó có lĩnh vực văn hoá, con người đều tôn trọng quan điểm phát triển Các nhà nghiên cứu văn hoá hiện nay quan niệm rất biện chứng khi cho rằng: văn hoá không chỉ thúc đẩy mà có khi còn cản trở

sự phát triển Vì vậy, văn hoá về cơ bản vừa có vai trò động lực, mục tiêu, nguồn lực nội sinh đối với phát triển kinh tế - xã hội nhưng văn hoá cũng có thể trở thành lực cản đối với phát triển nếu nó lạc hậu, lệch lạc, thiếu đồng bộ trong chính bản thân nó hay đối với quá trình phát triển kinh tế - xã hội nói chung

5.2 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp: Thu thập thông tin, số

liệu từ các văn bản triển khai thực hiện, tổng kết, đánh giá, thẩm tra của Thành uỷ, Hội đồng Nhân dân, Uỷ ban Nhân dân thành phố Đà Nẵng, Sở VH,TT&DL và các đơn vị liên quan về lĩnh vực văn hoá

- Phương pháp thu thập thông tin sơ cấp: Thu thập thông tin, số

liệu bằng trao đổi, phỏng vấn sâu Phương pháp này khắc phục những hạn chế mà các phương pháp khác mắc phải: Trao đổi với một số lãnh đạo, quản lý lĩnh vực văn hoá ở thành phố Đà Nẵng; phỏng vấn nhà nghiên cứu lịch sử, văn hoá có uy tín của thành phố (ông Bùi Văn Tiếng, nguyên Trưởng Ban Tổ chức Thành uỷ Đà Nẵng, hiện là Chủ tịch Liên hiệp Hội văn học nghệ thuật thành phố)

Ngoài ra, trong luận văn tác giả còn sử dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học xã hội như tổng hợp, phân tích, so sánh, thống kê

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

6.1 Ý nghĩa lý luận

Đề tài vận dụng lý thuyết về chính sách công, cụ thể là lý thuyết

về chu trình chính sách công, trong đó có khâu xác định vấn đề chính sách công để xác định các vấn đề chính sách phát triển văn hóa từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng; do vậy, kết quả nghiên cứu góp phần làm sáng

tỏ, chứng minh và bổ sung cho các lý thuyết về chính sách công, đưa ra

lý luận về khái niệm chính sách công, vấn đề chính sách công và chính sách phát triển văn hóa

6.2 Ý nghĩa thực tiễn

- Nghiên cứu vấn đề chính sách phát triển văn hóa từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng sẽ làm rõ những thuận lợi, khó khăn, những tồn tại, hạn chế trong thực thi đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước về văn hoá ở cấp địa phương Từ đó, giúp các nhà hoạch định chính sách (của địa phương, Trung ương) xác định các vấn đề chính sách, các mục tiêu, giải pháp công cụ giải quyết các vấn đề chính sách nhằm phát triển lĩnh vực văn hoá, góp phần phát triển kinh tế - xã hội

- Ngoài ra, luận văn có thể làm tài liệu tham khảo cho những người nghiên cứu, tìm hiểu chính sách phát triển văn hóa, các vấn đề chính sách phát triển văn hoá trên địa bàn thành phố Đà Nẵng

7 Kết cấu của luận văn

Luận văn được chia làm 03 chương, không kể phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo

Chương 1 Lý luận về vấn đề chính sách phát triển văn hoá Chương 2 Thực trạng xây dựng, ban hành, thực hiện chính sách phát triển văn hoá từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng giai đoạn 1997-2015 Chương 3 Một số giải pháp nâng cao năng lực phát hiện và đề xuất các vấn đề chính sách phát triển văn hoá trên địa bàn thành phố Đà Nẵng

CHƯƠNG 1

LÝ LUẬN VỀ VẤN ĐỀ CHÍNH SÁCH

PHÁT TRIỂN VĂN HOÁ

1.1 Khái niệm công cụ

1.1.1 Chính sách công, vấn đề chính sách công và vấn đề chính sách phát triển văn hoá

- Chính sách công

“Chính sách công là một tập hợp các quyết định chính trị có liên quan của Nhà nước nhằm lựa chọn mục tiêu cụ thể và giải pháp thực hiện giải quyết các vấn đề của xã hội theo mục tiêu tổng thể đã xác định” (Đỗ Phú Hải, Học viện Khoa học xã hội, 2012)

“Chính sách công là những quyết định hành động của các cơ quan thuộc Nhà nước tác động đến các hiện tượng tồn tại trong quá trình vận động, phát triển của xã hội để đạt được các mục tiêu nhất định”

- Vấn đề chính sách công

Vấn đề chính sách công là một bộ phận của vấn đề xã hội, là vấn

đề cần được trả lời và là mâu thuẫn cần phải giải quyết hoặc đang trong quá trình giải quyết về mặt chính sách của Nhà nước trên các lĩnh vực của đời sống xã hội (kinh tế, chính trị, văn hoá - xã hội ) hay nói cách khác thì đây là những nhu cầu trong tương lai của đời sống xã hội cần được đáp ứng, cần đạt được về mặt chính sách của Nhà nước

- Vấn đề chính sách phát triển văn hoá

Vấn đề chính sách phát triển văn hoá được hiểu là một bộ phận của các vấn đề xã hội dùng để chỉ những mâu thuẫn nảy sinh trong quá trình phát triển văn hoá hay những nhu cầu về văn hoá mà người dân cần được giải quyết, đáp ứng bằng chính sách của Nhà nước

1.1.2 Chính sách văn hóa và chính sách phát triển văn hoá

- Chính sách văn hoá

Định nghĩa của các chuyên gia văn hoá tại Monaco năm 1967 và của UNESCO cuối thế kỷ XX: “Chính sách văn hoá là một hệ thống các nguyên tắc, các thực hành của nhà nước trong lĩnh vực văn hoá nhằm phát triển và quản lý thực tiễn đời sống văn hoá theo những quan điểm phát triển và cách thức quản lý riêng, đáp ứng nhu cầu phát triển đời sống văn hoá tinh thần của nhân dân trên cơ sở vận dụng các điều kiện vật chất

và tinh thần sẵn có của xã hội” [28, tr.21]

- Chính sách phát triển văn hóa

“Chính sách phát triển văn hoá là một hệ thống các quyết định thực hành của nhà nước trên lĩnh vực văn hoá, có những quan điểm và

có cách thức quản lý riêng, đáp ứng nhu cầu đời sống văn hoá tinh thần, vật chất của người dân trên cơ sở vận dụng các điều kiện vật chất, tinh thần sẵn có của xã hội và cả sáng tạo ra những giá trị văn hoá mới tiên tiến đáp ứng nhu cầu ngày càng cao về hưởng thụ và sáng tạo văn hoá của người dân”

1.2 Chu trình chính sách phát triển văn hóa và việc xác định vấn đề chính sách phát triển văn hoá

1.2.1 Chu trình chính sách phát triển văn hoá

a) Xác định vấn đề chính sách văn hoá

Xác định vấn đề chính sách văn hoá là giai đoạn khởi đầu nằm trong chu trình chính sách phát triển văn hoá, bao gồm từ bước khởi đầu phát hiện ra những mâu thuẫn nảy sinh trong quá trình phát triển văn hoá hay những nhu cầu về văn hoá mà người dân cần được giải quyết, đáp ứng bằng chính sách

b) Xây dựng chính sách phát triển văn hoá

Chính sách PTVH ở nước ta được xây dựng bởi các cơ quan hay các cấp chính quyền trong bộ máy nhà nước theo yêu cầu của xã hội, của nhân dân, là sản phẩm của quá trình thực thi quyền lực chính trị

c) Ban hành chính sách phát triển văn hoá

Trong những năm qua, đã có một số bộ Luật về văn hóa đã được

ban hành, các cơ quan Chính phủ xây dựng các Nghị định hướng dẫn thực hiện luật; các Bộ soạn thảo và ban hành các thông tư - tạo môi trường pháp lý thuận lợi để thực hiện chính sách Ở cấp địa phương, Thành uỷ, Tỉnh Uỷ, các Sở VH, TT&DL… có thể xây dựng, ban hành các văn bản hành chính phù hợp với thẩm quyền của mình nhằm cụ thể hoá chủ trương, đường lối, chính sách văn hoá của Đảng, Nhà nước thành văn bản pháp quy

d) Đánh giá chính sách văn hoá

Đánh giá chính sách công nói chung, CSVH nói riêng là khâu rất quan trọng nhưng thường ít được quan tâm Sau khi chính sách phát triển văn hoá được thực hiện, Chính phủ tổ chức điều tra khách quan đối với những đối tượng hưởng lợi, các đối tượng chịu tác động trực tiếp từ CSVH và đánh giá kết quả thực hiện chính sách

1.2.2 Xác định vấn đề chính sách phát triển văn hoá

Xác định vấn đề chính sách phát triển văn hóa là khâu mấu chốt trong toàn bộ chu trình chính sách phát triển văn hoá Yêu cầu cao nhất của khâu này là khả năng nhìn ra vấn đề phụ thuộc ở năng lực nhận thức, biểu đạt nó cũng như cơ chế nêu vấn đề để vấn đề văn hoá trở thành chính sách

Xác định vấn đề và đề xuất chính sách phát triển văn hoá được thực hiện theo các bước sau:

- Tổng quan vấn đề: Tổng quan rõ ràng về các tồn tại, hạn chế, trở

ngại, khó khăn, vướng mắc trong đời sống kinh tế - xã hội dưới tác động của đường lối, pháp luật, CSVH cần được giải quyết bằng chính sách

- Xác định quy mô, mức độ nghiêm trọng của vấn đề: Nghiên cứu

thực tiễn để xác định quy mô, mức độ nghiêm trọng của các vấn đề đó

để định rõ phạm vi và mức độ can thiệp của chính sách

- Trình bày vấn đề: Trình bày một cách rõ ràng, nội dung đầy đủ

các phần (mô tả vấn đề, nguyên nhân gây ra, phân tích bản chất vấn đề)

- Đề xuất phương án chính sách: Đề xuất các phương án chính