Bài 9 Thí nghiệm về tính kinh tế nhiên liệu của ô tô

9.1 Tính kinh tế nhiên liệu của ô tô• Lượng tiêu hao nhiên liệu phụ thuộc vào: - điều kiện vận hành chế độ tải, tình trạng mặt đường, vv - kết cấu của các cụm và hệ thống trên xe góc đặ

Thí nghiệm về tính kinh tế nhiên liệu

của ô tô

Trình bày: Đỗ Tiến Minh

9.1 Tính kinh tế nhiên liệu của ô tô

• Lượng tiêu hao nhiên liệu phụ thuộc vào:

- điều kiện vận hành (chế độ tải, tình trạng mặt đường, vv)

- kết cấu của các cụm và hệ thống trên xe (góc đặt bánh xe,

áp suất lốp, hình dạng vỏ xe, vv)

- người điều khiển xe (mức độ thành thạo)

• Do sự đa dạng của điều kiện vận hành nên người ta phải

qui định một số loại thí nghiệm đặc biệt để đánh giá tính

kinh tế nhiên liệu của ô tô gồm:

- Thí nghiệm đo nhiên liệu tiêu hao ở chế độ kiểm tra

- Thí nghiệm đo nhiên liệu tiêu hao ở chế độ chuyển động

ổn định

- Thí nghiệm đo nhiên liệu tiêu hao trên đường của bãi thử chuyên dùng

- Thí nghiệm đo nhiên liệu tiêu hao khi xe chuyển động theo chu trình

- Thí nghiệm đo nhiên liệu tiêu hao trên đường giao thông chung

• Các xe thí nghiệm phải được kiểm tra các cụm và hệ thống

ở tình trạng kỹ thuật tốt, tránh gây ra các lực cản chuyển động làm ảnh hưởng đến kết quả thí nghiệm

• Trước khi thí nghiệm phải cho xe chạy từ 30-50 km để đạt

nhiệt độ dầu bôi trơn trong động cơ và hệ thống truyền lực 9.2 Các loại thí nghiệm đo tiêu hao nhiên liệu của ô tô

9.2.1 Thí nghiệm đo nhiên liệu tiêu hao ở chế độ kiểm tra

• Mục đích: xác định lượng tiêu hao nhiên liệu nhỏ nhất trong

điều kiện vận hành tốt nhất mà xe có thể đạt được

• Điều kiện thí nghiệm:

- Đường bằng phẳng, khô, sạch, nhẵn, có hệ số bám cao, dài khoảng 3 km

- Xe trong tình trạng kỹ thuật tốt và đầy tải

- Cho xe chạy ở tay số cao, với vận tốc ổn định (không phải vận tốc lớn nhất)

- Dùng thiết bị đo có độ chính xác 1%

- Cho xe chạy 2 chiều ngược nhau để loại trừ ảnh hưởng của gió và độ dốc của đường rồi lấy kết quả trung bình

9.2.2 Thí nghiệm đo nhiên liệu tiêu hao ở chế độ chuyển động ổn định

• Mục đích: Xác định lượng tiêu hao nhiên liệu tương ứng với

vận tốc chuyển động khác nhau

• Điều kiện thí nghiệm:

- Đường phẳng, khô, nhẵn, sạch, độ bám cao, và đủ dài

(khoảng 1km) để đảm bảo đo tiêu hao nhiên liệu

- Xe trong tình trạng kỹ thuật tốt, không tải

- Cho xe chạy ở tốc độ cao nhất, rồi giảm dần mỗi lần 20 km/

h (đối với xe con) và 10 km/h (đối với xe tải và xe bus) cho tới tốc độ ổn định nhỏ nhất

- Ở mỗi tốc độ, tiến hành thí nghiệm 2 lần theo 2 hướng

ngược nhau rồi lấy kết quả trung bình

• Xây dựng đồ thị biểu diễn quan hệ giữa lượng tiêu hao

nhiên liệu (lít/100km) và tốc độ chuyển động của ô tô

Đồ thị biểu diễn quan hệ giữa lượng tiêu hao nhiên liệu

(lít/100km) và tốc độ chuyển động của ô tô

9.2.3 Thí nghiệm đo nhiên liệu tiêu hao trên đường của bãi thử

chuyên dùng

• Mục đích: Đánh giá so sánh tiêu hao nhiên liệu ở các ô tô

trong điều kiện vận hành trên cùng một loại đường thí

nghiệm

• Điều kiện thí nghiệm: Do ảnh hưởng của các xe khác nên

tốc độ của xe ở các tay số thường không phát huy trị số lớn nhất Để phản ánh thực tế này người ta:

- Dùng đường có các profin dọc khác nhau trong bãi thử

chuyên dùng

- Giới hạn tốc độ lớn nhất của xe trên đoạn đường đo này

- Tiến hành đo lượng tiêu hao nhiên liệu và thời gian thí

nghiệm ở tất cả các đoạn đường (tương ứng với tốc độ giới hạn qui định) Mỗi đoạn đo 2 lần theo 2 hướng ngược nhau rồi lấy kết quả trung bình cả về lượng nhiên liệu tiêu hao và vận tốc xe

• Xây dựng đồ thị tiêu hao nhiên liệu trên đường của bãi thử

chuyên dùng

Đồ thị tiêu hao nhiên liệu trên đường của bãi thử chuyên dùng

• Nếu so sánh với đồ thị biểu diễn quan hệ giữa lượng tiêu

hao nhiên liệu (lít/100km) và tốc độ chuyển động của ô tô ở trên thì lượng tiêu hao nhiên liệu lần thử này lớn hơn

9.2.4 Thí nghiệm đo nhiên liệu tiêu hao khi xe chuyển động theo chu trình

• Mục đích:

- xác định mức tiêu hao nhiên liệu đối với các loại xe vận hành theo chu trình đặc trưng như Xe bus trong thành phố, xe đưa thư báo, vv Các thông số đặc trưng này là quãng đường, số lần vào ra số, số lần ngắt ly hợp, số lần phanh, chế độ tải động

cơ, vv

• Điều kiện thí nghiệm:

- Dùng toán học thống kê để xử lý các thông số đặc trưng của qui trình nhằm xây dựng qui trình thí nghiệm cho xe

- Cho xe chạy theo hành trình và khoảng cách định trước

- Tiến hành đo lượng nhiên liệu tiêu hao và thời gian chuyển động chung của ô tô

• Xử lý kết quả: - Tiêu hao nhiên liệu trên 1 đơn vị quãng đường

- Tốc độ trung bình

- Tốc độ chuyển động trung bình

9.2.5 Thí nghiệm đo nhiên liệu tiêu hao trên đường giao thông chung

• Mục đích: Đánh giá tiêu hao nhiên liệu trong điều kiện vận

hành thực tế của xe

• Điều kiện thí nghiệm:

- Tiến hành thí nghiệm trên nhiều loại đường khac nhau (đất, đá, bê tông, vv)

- Đường có chiều dài tối thiểu 50-100 km

- Trên mỗi loại đường, tiến hành đo 2 lần theo 2 chiều

ngược nhau rồi lấy kết quả trung bình

9.3 Dụng cụ đo lượng nhiên liệu tiêu hao

a Phương pháp đo thể tích

• Sơ đồ nguyên lý

1 Nguồn sáng

2 Ống đo

3 Cảm biến đi-ôt quang

4 Thùng nhiên liệu

5, 6 Các van

a ống đo hình cầu kiểu hở

b ống đo hình cầu kiểu kín

• Chỉ dùng cho xe chạy xăng

b Phương pháp đo khối lượng

• Sơ đồ nguyên lý

1 thùng nhiên liệu

2, 3 các van

4 Bình đo

5 Cảm biến

6 Quả cân

• Phương pháp này thường dùng cho xe chạy dầu

• Độ chính xác cao hơn phương pháp đo thể tích