Thực hiện chính sách bảo hiểm thất nghiệp từ thực tiễn tỉnh bình dương (tóm tắt)

Xuất phát từ nhận định trên Tôi quyết định l a chọn và nghiên cứu đề tài “Thực hiện chính sách BHTN từ thực tiễn tỉnh Bình Dương ” là yêu cầu khách quan cấp thiết có ý nghĩa lý luận và t

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

Công trình được hoàn thành tại: Học viện Khoa học xã hội

Người hướng dẫn khoa học: PGS TS Văn Tất Thu

Phản biện 1: ………

………

Phản biện 2: ……… ………

………

Luận văn sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận văn thạc sĩ họp tại: Học viên Khoa học Xã hội …… giờ …… ngày …… tháng …… năm ……

Có thể tìm hiểu luận văn tại : Thư viện Học viện Khoa học Xã hội

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Sau gần 6 năm đi vào cuộc s ng ch nh sách HTN đã th c s phát huy được vai tr t ch c c trong hệ th ng ch nh sách về việc làm cũng như các ch nh sách về an sinh xã hội của Việt Nam Nh ng tác động của ch nh sách này như một nhân t t ch c c rõ nét góp phần

hỗ trợ khó khăn ổn định cuộc s ng cho NLĐ mất việc làm để từ đó giảm thiểu các tác động lên tình hình kinh tế xã hội ở cấp vĩ mô là điều hiển nhiên không ai có thể phủ nhận Ch nh vì thế gần 6 năm qua ch nh sách HTN không chỉ được biết đến với vai tr của một

ch nh sách liên quan tới việc làm thị trường lao động mà c n chứng

tỏ vai tr quan trọng của một ch nh sách an sinh xã hội góp phần đáng kể về việc đảm bảo an sinh xã hội trong b i cảnh kinh tế xã hội

có nhiều khó khăn

Ngày Qu c hội Việt Nam đã ch nh thức thông qua Luật Việc làm và ch nh thức có hiệu l c kể từ ngày Theo đó các quy định ch nh sách cao nhất về BHTN trong Luật BHXH 2006 sẽ hết hiệu l c và ch nh sách HTN sẽ ch nh thức được quy định theo Luật Việc làm đồng thời kèm theo rất nhiều các thay đổi quan trọng: từ nguồn cấu thành qu cách t nh thời gian hưởng

đ i tượng tham gia ảo lưu thời gian đóng kh ng chế mức hưởng

t i đa tăng cường các hỗ trợ đào tạo nghề…

ình Dương là một tỉnh nằm trong vùng kinh tế trọng điểm ph a Nam Ngay từ nh ng năm 9 của thế kỷ trước, với ch nh sách trải thảm đỏ đón các nhà đầu tư ình Dương trở thành một trong nh ng tỉnh đi đầu trong thu hút đầu tư góp phần giải quyết việc làm không

nh ng cho lao động trong tỉnh mà c n lao động từ các tỉnh khác đến

Hiện nay, tổng s doanh nghiệp đang hoạt động tại tỉnh là .8 doanh nghiệp, tổng s lao động có việc làm trong các doanh nghiệp đang hoạt động là 9 người S lao động đến đăng ký và làm hồ

sơ hưởng TCTN tăng cao theo từng năm riêng năm s người đăng ký thất nghiệp đã hơn 9 % so với năm ằng 68% so với năm và gần bằng 75% của năm Ch nh vì vậy Ch nh sách HTN được Đảng bộ và ch nh quyền tỉnh ình Dương đặc biệt quan tâm

Xuất phát từ nhận định trên Tôi quyết định l a chọn và nghiên

cứu đề tài “Thực hiện chính sách BHTN từ thực tiễn tỉnh Bình Dương ” là yêu cầu khách quan cấp thiết có ý nghĩa lý luận và th c

tiễn sâu sắc làm luận văn thạc sĩ chuyên ngành Ch nh sách công của mình

2 Tình hình nghiên cứu đề tài

Đến thời điểm hiện nay có khá nhiều ài viết công trình nghiên cứu liên quan đến Ch nh sách ảo hiểm thất nghiệp Tuy nhiên vấn

đề th c hiện Ch nh sách bảo hiểm thất nghiệp tại ình Dương chưa

có đề tài nào đi sâu nghiên cứu đặc biệt th c hiện dưới dạng luận văn thạc sĩ Ngành Ch nh sách công cho thấy đây là một vấn đề hết sức quan trọng, bởi thế một luận văn về th c hiện Ch nh sách ảo hiểm thất nghiệp vẫn là một điều đáng làm

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Mục đích nghiên cứu:

Học viên làm nghiên cứu này làm đề tài t t nghiệp thạc sĩ ngành

Ch nh sách công Trên cơ sở làm rõ nh ng vấn đề lý luận về th c hiện Ch nh sách ảo hiểm thất nghiệp làm luận văn đánh giá th c trạng th c hiện Ch nh sách ảo hiểm thất nghiệp tại ình Dương Luận văn sẽ đề xuất nh ng giải pháp tang cường th c hiện Ch nh sách ảo hiểm thất nghiệp trong thời gian tới

3.2 Nhiêm vụ nghiên cứu:

- Nghiên cứu cơ sở lý luận, lý thuyết, cơ sở pháp lý quy định về

ch nh sách bảo hiểm thất nghiệp ở Việt Nam Đồng thời làm rõ nh ng quan điểm chỉ đạo m c tiêu của ch nh sách bảo hiểm thất nghiệp

- Đánh giá th c trạng Ch nh sách bảo hiểm thất nghiệp hiện hành của ình Dương Phát hiện nh ng vấn đề nguyên nhân nh ng ưu điểm và hạn chế

- Đề xuất nh ng giải pháp hoàn thiện ch nh sách BHTN

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Nghiên cứu giải pháp và công c ch nh sách bảo hiểm thất nghiệp

từ th c tiễn tại ình Dương theo góc độ khoa học ch nh sách công

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Không gian nghiên cứu: tại tỉnh ình Dương

Thời gian: Giai đoạn từ năm 01/01/ đến 30/11/2016

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

5.1 Phương pháp luận

Luận văn vận d ng cách tiếp cận nghiên cứu ch nh sách công đa ngành liên ngành khoa học xã hội và áp d ng các phương pháp nghiên cứu ch nh sách công từ lý luận đến th c tiễn và phân t ch đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả th c hiện ch nh sách bảo hiểm thất nghiệp

5.2 Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp thu thập thông tin: Phân t ch và tổng hợp ,sử d ng

phương pháp th ng kê thu thập s liệu Phân t ch và khai thác thông tin từ các nguồn có sẵn liên quan đến đề tài nghiên cứu, bao gồm các văn kiện tài liệu, Nghị quyết của Đảng Nhà nước, bộ ngành ở Trung ương và địa phương các công trình nghiên cứu áo cáo tài liệu

th ng kê của ch nh quyền, doanh nghiệp, tổ chức cá nhân có liên quan tr c tiếp hoặc gián tiếp đến vấn đề ch nh sách bảo hiểm thất nghiệp tỉnh ình Dương

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

th ng cơ sở lý luận ch nh sách việc làm đ i với lao động có tay nghề

và kết quả nghiên cứu việc th c hiện ch nh sách này tại ình Dương

để đạt được hiệu quả cao nhất

6.2 Ý nghĩa thực tiễn

Cung cấp nh ng vấn đề có t nh th c tiễn trong việc vận d ng các

lý thuyết về ch nh sách công để xem xét gi a lý thuyết và th c tiễn

về th c hiện Ch nh sách ảo hiểm thất nghiệp tại ình Dương Từ đó đưa ra nh ng đề xuất có giá trị tham khảo đ i với các nhà quản lý để nâng cao hiệu quả th c hiện Ch nh sách ảo hiểm thất nghiệp trong

th c tiễn nh ng năm tiếp theo

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đ ầu, kết luận và danh m c tài liệu tham khảo,

ph l c, kết cấu luận văn gồm có chương

Chương 1: Nh ng vấn đề lý luận về th c hiện ch nh sách HTN

ở Việt Nam

Chương 2: Th c trạng th c hiện ch nh sách HTN tại tỉnh ình

Dương

Chương 3: Phương hướng, giải pháp nâng cao hiệu quả th c hiện

ch nh sách HTN ở nước ta hiện nay

Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỰC HIỆN

CHÍNH SÁCH BHTN Ở VIỆT NAM

1.1 Một số khái niệm bảo hiểm, BHTN; chính sách BHTN

1.1.1 Khái niệm thất nghiệp

Thất nghiệp là nh ng người trong độ tuổi lao động có khả năng lao động có nhu cầu việc làm đang không có việc làm đang đi tìm việc làm

1.1.2 Khái niệm Bảo hiểm:

Bảo hiểm là một hoạt động dịch v tài ch nh thông qua đó một cá nhân hay một tổ chức có quyền được hưởng bồi thường hoặc chi trả tiền bảo hiểm nếu rủi ro hay s kiện bảo hiểm xảy ra nhờ vào khoản đóng góp ph ảo hiểm cho mình hay cho người thứ ba Khoản tiền bồi thường hoặc chi trả này do một tổ chức đảm nhận, tổ chức này có trách nhiệm trước rủi ro hay s kiện bảo hiểm và ù trừ chúng theo quy luật th ng kê

1.1.3 Khái niệm về chính sách BHTN:

Ch nh sách HTN là tổng thể các quan điểm các quyết định

ch nh trị có liên quan của Nhà nước về BHTN với m c tiêu giải pháp công c c thể nhằm bảo đảm an sinh xã hội, giải quyết tình trạng thất nghiệp, trợ giúp kịp thời cho nh ng người lao động thất nghiệp trong th i gian chưa tìm được việc làm và tạo điều kiện cho

họ học nghề tìm kiếm công việc của mình

1.2 Quan điểm của Đảng, chính sách của nhà nước về BHTN

1.2.1 Quan điểm của Đảng về BHTN

Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa

xã hội (năm 99 và ổ sung phát triển năm ) và nghị quyết của

các kỳ đại hội đặc iệt Nghị Quyết s -NQ TW ngày -6-2012, của an Chấp hành Trung ương Đảng khóa XI

1.2.2 Chính sách của nhà nước về BHTN

Hiến pháp năm lần đầu tiên khẳng định quyền an sinh xã hội cơ ản cho người dân (Điều 4: “Công dân có quyền được bảo đảm an sinh xã hội”; Điều 9: “Nhà nước tạo ình đẳng về cơ hội để công dân th hưởng phúc lợi xã hội phát triển hệ th ng an sinh xã hội Các nội dung của ch nh sách ảo hiểm thất nghiệp ở nước ta được quy định trong Luật HXH được thông qua tại kỳ họp thứ 9,

Qu c hội Khoá XI

1.2.3 Chính sách BHTN cụ thể của nhà nước

ảo hiểm thất nghiệp ước đầu th c hiện đây là ch nh sách mới

về an sinh xã hội với m c đ ch ù đắp một phần thu nhập cho người lao động ảo hiểm thất nghiệp góp phần phát huy t nh t ch c c và khắc ph c nh ng hạn chế của cơ chế thị trường

1.3 Khái niệm, ý nghĩa, tầm quan trọng của việc thực hiện chính sách BHTN

Tổ chức th c hiện ch nh sách HTN là toàn ộ quá trình chuyển

ý ch của Nhà nước (chủ thể ch nh sách) thành hiện th c tới các đ i tượng ch nh sách nhằm đạt được m c tiêu định hướng Nói cách khác

tổ chức th c hiện ch nh sách HTN là quá trình hiện th c hóa đưa

ch nh sách HTN vào th c tiễn cuộc s ng

1.4 Nội dung các bước trong tổ chức (trong quy trình) thực hiện chính sách BHTN

Tổ chức th c hiện ch nh sách nói chung th c hiện ch nh sách HTN nói riêng là quá trình triển khai th c hiện ch nh sách vào th c tiễn cuộc s ng gồm nhiều nhiệm v đan xen kế tiếp tác động và ổ sung cho nhau Quy trình tổ chức th c hiện ch nh sách gồm các ước, mỗi ước có yêu cầu, nhiệm v khác nhau nhưng có hiệu l c tác động qua lại lẫn nhau hướng tới m c tiêu đảm bảo hiệu quả th c hiện ch nh sách quy trình tổ chức th c hiện ch nh sách HTN gồm các ước sau:

1.4.1 Xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện chính sách BHTN:

Tổ chức th c hiện ch nh sách công nói chung th c hiện ch nh sách HTN nói riêng để đảm bảo th ng nhất và có hiệu quả cao cần phải th c hiện theo kế hoạch

1.4.2 Phổ biến, tuyên truyền chính sách BHTN:

Phổ biến tuyên truyền ch nh sách là ước thứ hai trong quy trình

tổ chức th c hiện ch nh sách HTN nhưng là ước quan trọng có ý nghĩa lớn đ i với các cơ quan nhà nước và các đ i tượng th c thi

ch nh sách

1.4.3 Phân công phối hợp thực hiện chính sách BHTN

ước tiếp theo trong quy trình tổ chức th c hiện ch nh sách HTN là phân công ph i hợp các cơ quan đơn vị tổ chức th c hiện

ch nh sách kế hoạch đã được phê duyệt ch nh sách HTN được triển khai th c hiện trong phạm vi toàn qu c, s lượng cá nhân tổ chức tham gia th c thi ch nh sách rất lớn, bao gồm các đ i tượng th hưởng ch nh sách người dân và ộ máy th c hiện ch nh sách của nhà nước

1.4.6 Đôn đốc, theo dõi, kiểm tra, thực hiện chính sách bảo hiểm thất nghiệp

Đôn đ c theo dõi kiểm tra là chức năng nhiệm v quan trọng, tất yếu khách quan trong quản lý quản trị nói chung trong tổ chức

th c hiện ch nh sách HTN nói riêng

1.4.7 Tổng kết, đánh giá, rút kinh nghiệm thực hiện chính sách BHTN

Tổng kết đánh giá rút kinh nghiệm th c hiện ch nh sách HTN

là ước cu i cùng nhưng hết sức quan trọng và cần thiết trong tổ chức th c hiện ch nh sách

Yếu t khách quan là các yếu t xuất hiện và tác động đến tổ chức

th c hiện ch nh sách HTN từ ên ngoài độc lập với ý mu n của chủ thể quản lý Nh ng yếu t khách quan tác động đến tổ chức th c hiện ch nh sách HTN cần phải chú ý đến, bao gồm:

- T nh chất của vấn đề ch nh sách HTN

- Môi trường th c thi ch nh sách HTN là yếu t khách quan quan trọng tác động mang đến ch nh sách HTN

- M i quan hệ gi a các đ i tượng th c thi ch nh sách HTN cũng

là yếu t khách quan tác động không nhỏ đến kết quả tổ chức th c hiện ch nh sách HTN

- Tiềm l c của các nhóm đ i tượng ch nh sách HTN cũng là yếu

t khách quan tác động đến hiệu quả tổ chức th c hiện ch nh sách BHTN

- Đặc t nh của đ i tượng ch nh sách HTN:

b Các yếu tố chủ quan:

Trong tổ chức th c hiện ch nh sách công nói chung th c hiện

ch nh sách HTN nói riêng cần phải quan tâm đến các yếu t khách quan Các yếu t thuộc về cơ quan nhà nước (cơ quan công quyền),

do cán ộ công chức chủ động chi ph i đến các quá trình th c thi

ch nh sách được coi là các yếu t chủ quan Tổ chức th c hiện ch nh sách HTN cần chú ý đến các yếu t chủ quan sau:

- Th c hiện đúng đầy đủ các ước trong quy trình tổ chức th c hiện ch nh sách

- Năng l c th c hiện ch nh sách của cán ộ công chức trong bộ máy nhà nước là yếu t chủ quan có vai tr quyết định đến kết quả tổ chức th c hiện ch nh sách HTN

- Điều kiện vật chất cần thiết cho quá trình tổ chức th c hiện

ch nh sách HTN

- Cu i cùng một yếu t chủ quan vô cùng quan trọng trong tổ chức

th c hiện ch nh sách HTN đó là s đồng tình ủng hộ của nhân dân

1.6 Những yêu cầu cơ bản trong tổ chức thực hiện CS BHTN

Để th c hiện được các yêu cầu cơ ản trong tổ chức th c hiện

ch nh sách HTN như: Yêu cầu th c hiện đúng m c tiêu ch nh sách HTN Yêu cầu đảm bảo t nh hệ th ng trong tổ chức th c hiện

ch nh sách HTN yêu cầu đảm bảo t nh pháp lý khoa học và hợp

lý trong tổ chức th c hiện HTN yêu cầu bảo đảm lợi ch th c s cho đ i tượng th hưởng ch nh sách HTN

1.6.1 Yêu cầu thực hiện đúng mục tiêu chính sách BHTN

Có thể nói ch nh sách HTN là ch nh sách ảo hiểm ngắn hạn

M c tiêu ch nh của HTN là giúp người thất nghiệp sớm quay trở lại thị trưởng lao động thông qua việc hỗ trợ về tài ch nh TV GTVL, đạo tạo nghề làm giảm thiểu tình trạng thất nghiệp

1.6.2 Yêu cầu đảm bảo tính hệ thống trong tổ chức thực hiện chính sách BHTN:

Bộ Lao động-Thương inh và Xã hội đã chủ trì ph i hợp với các cơ

quan có liên quan như: HXH Việt Nam, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Tổ chức các hoạt động thông tin tuyên truyền các chế độ,

1.6.4 Yêu cầu bảo đảm lợi ích thực sự cho đối tượng thụ hưởng chính sách BHTN

Ch nh sách HTN là nhằm thay thế ù đắp một phần thu nhập tạm thời dành cho nh ng người lao động bị mất việc làm Ch nh sách HTN c n hỗ trợ người lao động được học nghề được hỗ trợ tìm

việc làm giúp họ nhanh chóng ổn định cuộc s ng

1.7 Các phương pháp tổ chức thực hiện chính sách BHTN

Để tổ chức th c hiện ch nh sách HTN có hiệu quả Ch nh sách HTN đề ra, cần có các phương pháp tổ chức th c hiện ch nh sách BHTN

Phương pháp kinh tế: Cần có phải có chế tài mạnh để ngăn chặn

tình trạng vi phạm, gian lận qu BHTN của doanh nghiệp và NLĐ

Phương pháp giáo dục, thuyết phục: Tăng cường các iện pháp

tuyên truyền phổ biến, tập huấn nh ng quy định mới của ch nh sách HTN đến với NLĐ doanh nghiệp, tổ chức đơn vị s nghiệp, nhất

là các đơn vị, doanh nghiệp ở vùng sâu vùng xa

1.8 Các chủ thể tham gia thực hiện chính sách BHTN

Chủ thể an hành ch nh sách công là Nhà nước thông qua các cơ quan quyền l c như: Qu c hội Ch nh phủ các ộ ngành th c hiện