Hiện trạng nguồn lợi cá nổi lớn ở vùng biển xa bờ Việt Nam giai đoạn 2011-2012

 Tuy nhiên, hiện nay số liệu thiếu cập nhật  Nhu cầu của công tác quản lý, thực tiễn sản xuất cần phải có số liệu điều tra nguồn lợi cập nhật, chính xác  Dự án “Điều tra tổng thể hiện

BÁO CÁO

Hi n tr ng ngu n l i cá n i l n ện trạng nguồn lợi cá nổi lớn ạng nguồn lợi cá nổi lớn ồn lợi cá nổi lớn ợi cá nổi lớn ổi lớn ớn

Hi n tr ng ngu n l i cá n i l n ện trạng nguồn lợi cá nổi lớn ạng nguồn lợi cá nổi lớn ồn lợi cá nổi lớn ợi cá nổi lớn ổi lớn ớn

vùng bi n xa b Vi t Nam

ở vùng biển xa bờ Việt Nam vùng bi n xa b Vi t Nam ển xa bờ Việt Nam ờ Việt Nam ện trạng nguồn lợi cá nổi lớn

ở vùng biển xa bờ Việt Nam ển xa bờ Việt Nam ờ Việt Nam ện trạng nguồn lợi cá nổi lớn

giai đo n 2011-2012 ạng nguồn lợi cá nổi lớn

giai đo n 2011-2012 ạng nguồn lợi cá nổi lớn

BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN

VIỆN NGHIÊN CỨU HẢI SẢN

Mở đầu

Sự cần thiết phải điều tra nguồn lợi

 Công tác điều tra hiện nay còn tồn tại một số vấn đề: thiếu; yếu;

không liên tục; chưa đồng bộ; giải pháp còn hạn chế

 Nguồn lợi không phải là vô tận, luôn biến động không ngừng nên cần được điều tra, đánh giá thường xuyên, liên tục

 Tuy nhiên, hiện nay số liệu thiếu cập nhật

 Nhu cầu của công tác quản lý, thực tiễn sản xuất cần phải có số liệu điều tra nguồn lợi cập nhật, chính xác

 Dự án “Điều tra tổng thể hiện trạng và biến động nguồn lợi hải

sản biển Việt Nam” được phê duyệt thực hiện từ 2011 đến 2015.

Nguồn lợi cá nổi lớn:

 Cá ngừ: cá ngừ đại dương (ngừ mắt to, ngừ vây vàng); cá ngừ nhỏ (ngừ vằn, ngừ chù, ngừ ồ, …)

 Cá thu: thu chấm, thu vạch

Khung lô-gic của dự án

V IV

III II I

Phương pháp điều tra

Phương pháp điều tra

Phạm vi điều tra

 Vùng biển xa bờ Trung Bộ;

 Vùng biển xa bờ Đông Nam Bộ;

 Vùng Giữa Biển Đông

(là khu vực phân bố tập trung chủ yếu của

nhóm cá nổi lớn)

=> Chia làm 7 tiểu vùng (Đ.V.Ưu, 2007)

Thiết kế trạm điều tra

 Khu ô vuông: 60 x 60 hải lý

 Các mặt cắt: song song với đường vĩ

tuyến, khoảng cách là 30 hải lý.

 Trạm điều tra: so le nhau dọc theo các

mặt cắt, khoảng cách giữa các trạm trên

một mặt cắt là 60 hải lý

Phương pháp điều tra

60 trạm câu vàng

60 trạm lưới rê

Tàu thuyền, thiết bị điều tra

Tàu điều tra:

+ 03 tàu lưới rê

+ 03 tàu câu vàng cá ngừ đại dương

Thiết bị thu mẫu thủy sinh vật và TCCC

Thiết bị thu mẫu Khí tượng Hải dương

- Khoảng cách giữa các lưỡi câu: 50m

- Khoảng cách giữa các phao ganh: 150m

- Chiều dài dây phao ganh: 30m

- Chiều dài thẻo câu: 30m

Phương pháp thu mẫu

Thu mẫu thành phần loài

 Mỗi trạm điều tra tiến hành đánh 1 mẻ câu

vàng, 1 mẻ lưới.

 Sản lượng mẻ lưới/mẻ câu: phân loại và định

loại đến loài

 Cân khối lượng, đếm số con của từng loài

 Phân tích riêng rẽ cho từng loại lưới

Thu mẫu sinh học

 Các loài chủ yếu: cá ngừ vây vàng, cá ngừ

mắt to, cá ngừ vằn, cá ngừ chù và cá ngừ ồ

 Đo chiều dài hàng loạt

 Phân tích sinh học: cân khối lượng, đo chiều

dài, xác định đọ chín muồi tuyến sinh dục,

độ no dạ dày.

 Thu mẫu tuyến sinh dục, mẫu nhĩ thạch.

 Thu mẫu tiêu bản.

Phương pháp phân tích số liệu

Thu mẫu sinh học

vàng: kg/100 lưỡi câu)

Cấu trúc thành phần loài

Số lượng họ, giống, loài bắt gặp

Cấu trúc thành phần loài

Số lượng họ, giống, loài bắt gặp

Cấu trúc thành phần loài

Thành phần sản lượng - Lưới rê

Cấu trúc thành phần loài

Thành phần sản lượng – Câu vàng

Năng suất khai thác – Lưới rê

Năng suất khai thác trung bình chung tất cả các loài – Lưới rê

Năng suất khai thác – Lưới rê

Năng suất khai thác – Lưới rê

Biến động năng suất khai thác – Lưới rê (điều tra)

Năng suất khai thác – Lưới rê

Biến động năng suất khai thác – Lưới rê (nghề cá thương phẩm)

Năng suất khai thác – Câu vàng

Biến động năng suất khai thác trung bình – Câu vàng (điều tra)

Năng suất khai thác – Câu vàng

Biến động năng suất khai thác trung bình – Câu vàng (nghề cá thương phẩm)

Phân bố nguồn lợi – Lưới rê (73)

Phân bố nguồn lợi – Lưới rê (85)

Phân bố nguồn lợi – Lưới rê (100)

Phân bố nguồn lợi – Lưới rê (123)

Phân bố nguồn lợi – Câu vàng

Biến động ngư trường khai thác

Trữ lượng cá nổi lớn

Nhận xét

Thành phần loài

 Số lượng họ giống loài bắt gặp trong chuyến điều tra tương đối

phong phú; Đã bắt gặp tổng số 129 loài thuộc 88 giống và 46 họ;

 Thành phần sản lượng tập trung chủ yếu ở họ cá Thu ngừ;

 Đối với lưới rê, cá ngừ vằn chiếm ưu thế trong tổng sản lượng khai thác;

 Đối với câu vàng, cá ngừ vây vàng và mắt to chiếm ưu thế trong tổng sản lượng khai thác

Nhận xét

Năng suất khai thác

 Năng suất khai thác của lưới rê và câu vàng nhìn chung khá thấp so với các chuyến điều tra trước đây

 Năng suất khai thác của cả lưới rê và câu vàng đều có sự biến động theo mùa vụ và theo chu kỳ biến động El Niño - La Niña khá rõ rệt

 Đối với lưới rê, năng suất khai thác cá ngừ vằn cao nhất bắt gặp ở loại lưới 2a = 100mm

Kiến nghị

 Để đảm bảo khai thác bền vững nguồn lợi, cần duy trì sản lượng

khai thác cá ngừ đại dương hàng năm trong khoảng từ 17.000 tấn đến 21.000 tấn

 Cần tiếp tục điều tra để đánh giá sự biến động nguồn lợi nhón cá nổi lớn làm cơ sở cho việc định hướng phát triển các loại nghề khai thác

xa bờ tập trung vào nhóm đối tượng này

 Cần phải hoàn chỉnh hệ thống thu thập số liệu sinh học nghề cá cung cấp đầu vào cho các mô hình đánh giá nguồn lợi và nghề cá

 Cần có những chương trình nghiên cứu sâu về tập tính di cư, ngư

trường trọng điểm và đánh giá biến động nguồn lợi cá ngừ đại

dương để phục vụ công tác dự báo ngư trường khai thác

Trân trọng cảm ơn!