Kinh nghiệm và bài học về phẩm chất con người Câu hỏi thảo luận Phân tích nghệ thuật và cách sử dụng từ ngữ trong các câu tục ngữ trên và rút ra bài học từ những câu tục ngữ đó...
Trang 1CHÀO MỪNG CÁC THẦY CÔ GIÁO
VỀ DỰ GIỜ HỌC HÔM NAY
Giáo viên: Nguyễn Thị Huyền
Trang 2TIẾT77 : TỤC NGỮ VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
I Tìm hiểu chung
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
1: Một mặt người bằng mười mặt của 2: Cái răng , cái tóc là góc con người
3 : Đói cho sạch , rách cho thơm 4: Học ăn ,học nói ,học gói ,học mở
5 : Không thầy đố mày làm nên
6 : Học thầy không tày học bạn
7 : Thương người như thể thương thân
8 :Ăn quả nhớ kẻ trồng cây 9: Một cây làm chẳng nên non
Ba cây chụm lại nên hòn núi cao
II Đọc hiểu văn bản
? Xét về nội dung có thể
chia văn bản thành mấy nhóm ?
3 nhóm Về phẩm chất con người : Câu 1, 2, 3
Về học tập tu dưỡng : Câu 4, 5, 6
Quan hệ ứng xử : Câu 7, 8, 9
Trang 3TIẾT77 : TỤC NGỮ VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
1: Một mặt người bằng mười mặt của 2: Cái răng , cái tóc là góc con người
3 : Đói cho sạch , rách cho thơm 4: Học ăn ,học nói ,học gói ,học mở
5 : Không thầy đố mày làm nên
6 : Học thầy không tày học bạn
7 : Thương người như thể thương thân
8 :Ăn quả nhớ kẻ trồng cây 9: Một cây làm chẳng nên non
Ba cây chụm lại lên hòn núi cao
a Kinh nghiệm và bài học
về phẩm chất con người
Câu hỏi thảo luận
Phân tích nghệ thuật và
cách sử dụng từ ngữ
trong các câu tục ngữ
trên và rút ra bài học từ
những câu tục ngữ đó
Trang 4BÀI 19 TIẾT77 : TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
1: Một mặt người bằng mười mặt của 2: Cái răng , cái tóc là góc con người
3 : Đói cho sạch , rách cho thơm
Câu 1:
* Nghệ thuật : So sánh , nhân hoá
* Bài học : Khẳng định , đề cao giá trị con
người ,con người là thứ của cải quí nhất
Câu 2: * Sử dụng từ nhiều nghĩa
*Bài học :
+ Khuyên chúng ta hãy biết hoàn thiện mình
từ những điều nhỏ nhất
+ Thể hiện phần nào nhân cách sống
Câu 3:
* Hình thức:Đối ý : Đói- sạch ; Rách -thơm
* Bài học :Dù vật chất thiếu thốn , khó khăn
vẫn phải giữ gìn phẩm chất trong sạch
Con người phải có lòng tự trọng
Trang 5TIẾT 77 : TỤC NGỮ VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
1: Một mặt người bằng mười mặt của 2: Cái răng , cái tóc là góc con người
3 : Đói cho sạch , rách cho thơm
Câu 1:
* Nghệ thuật : So sánh , nhân hoá
* Bài học : Khẳng định , đề cao giá trị con
người ,con người là thứ của cải quí nhất
Câu 2: * Sử dụng từ nhiều nghĩa
*Bài học : + Khuyên chúng ta hãy biết hoàn
thiện mình từ những điều nhỏ nhất
+ Thể hiện phần nào nhân cách sống
Câu 3:
* Hình thức:Đối ý : Đói- sạch ; Rách -thơm
* Bài học :Dù vật chất thiếu thốn , khó khăn
vẫn phải giữ gìn phẩm chất trong sạch
Con người phải có lòng tự trọng
?Tóm lại ba câu tục ngữ trên khuyên nhủ chúng ta điều gì ?
Có gì đặc biệt trong cách diễn đạt ?
Với cách nói giàu hình ảnh , các câu khẳng định con người là giá trị nhất nên phải yêu quí , bảo vệ và biết đánh giá một cách thấu đáo ,đồng thời nhắn nhủ con người phái biết giữ gìn phẩm giá trong sạch của mình
Trang 6BÀI 19 TIẾT77 : TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
4: Học ăn ,học nói ,học gói ,học mở
5 : Không thầy đố mày làm nên
6 : Học thầy không tày học bạn
? Câu 4,5,6 đúc kết những kinh nghiệm gì ?
Câu này có 4 vế các vế vừa có quan
hệ đẳng lập vừa có quan hệ bổ sung cho nhau
b Kinh nghiệm và bài học
về việc học tập tu dưỡng
Em thấy câu này có mấy vế ? Mối quan hệ
giữa các vế ?
a Kinh nghiệm và bài học
về phẩm chất con người
Trang 7TIẾT77 : TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
4: Học ăn ,học nói ,học gói ,học mở
5 : Không thầy đố mày làm nên
6 : Học thầy không tày học bạn
?Em hãy chỉ ra biện pháp nghệ thuật trong câu trên ?Tác dụng của nó ?
Điệp từ “ học” có tác dụng nhấn mạnh việc học tỉ mỉ , toàn diện : Trong giao tiếp , cư xử , công việc
?Em hiểu như thế nào về
“ học ăn , học nói , học gói , học mở”
-Học từ những thứ nhỏ nhất -Biết làm mọi việc khéo tay
b Kinh nghiệm và bài học
về việc học tập tu dưỡng
a Kinh nghiệm và bài học
về phẩm chất con người
Trang 8TIẾT 77 : TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
4: Học ăn ,học nói ,học gói ,học mở
5 : Không thầy đố mày làm nên
6 : Học thầy không tày học bạn
? Câu tục ngữ này khuyên chúng ta điều
gì ?
Con người phải học để mọi hành
vi ứng xử đều chứng tỏ mình là người lịch sự , tế nhị , thành thạo công việc , tức con người có văn hoá , nhân cách
b Kinh nghiệm và bài học
về việc học tập tu dưỡng
a Kinh nghiệm và bài học
về phẩm chất con người
Trang 9TIẾT77 : TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
4: Học ăn ,học nói ,học gói ,học mở
5 : Không thầy đố mày làm nên
6 : Học thầy không tày học bạn
Em hiểu gì về nghĩa của hai câu tục ngữ 5 , 6 ?
b Kinh nghiệm và bài học
về việc học tập tu dưỡng
a Kinh nghiệm và bài học
về phẩm chất con người
Theo em những điều khuyên răn trong hai câu tục ngữ 5,6 trên mâu thuẫn với nhau hay bổ sung cho nhau ?
- Bổ sung để hoàn chỉnh quan niệm về việc học của con ngừơi trong cuộc sống
- Khẳng định vai trò của người thầy và tầm quan trọng của việc học ở bạn
Trang 10TIẾT 77 : TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
4: Học ăn ,học nói ,học gói ,học mở
5 : Không thầy đố mày làm nên
6 : Học thầy không tày học bạn
?Qua ba câu tục ngữ trên em rút ra bài
học gì ?
Nhân dân ta khuyên nhủ học tập phải toàn diện tỉ mỉ , học thầy , học bạn mới
là người có văn hoá
b Kinh nghiệm và bài học
về việc học tập tu dưỡng
a Kinh nghiệm và bài học
về phẩm chất con người
Trang 11TIẾT77 : TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
7 : Thương người như thể thương thân
8 : Ăn quả nhớ kẻ trồng cây
9 : Một cây làm chẳng nên non
Ba cây chụm lại nên hòn núi cao
? Cho biết nghệ thuật nào được sử dụng trong câu tục ngữ thứ
7 ?
So sánh : Thương người Thương thân
Tình thương đối Tình thương dành với người khác cho mình
? Lời khuyên từ câu
tục ngữ ?
-Hãy sống bằng lòng nhân ái , vị tha -Không nên sống ích kỉ
Là triết lí về cách sống đầy giá trị nhân văn
c Kinh nghiệm và bài học về
quan hệ ứng xử
b Kinh nghiệm và bài học
về việc học tập tu dưỡng
a Kinh nghiệm và bài học
về phẩm chất con người
Trang 12Ăn quả nhớ kẻ trồng cây Câu 8:
Nghĩa đen: Trái
ngon quả ngọt vật
chất do lao động tạo
nên.
Nghĩa đen: Ng ời trồng trọt,chăm sóc cây.
Ăn quả nhớ kẻ trồng cây
Nghĩa bóng:
Là những thành quả,
những giá trị tinh
thần trong cuộc
sống
Ăn quả nhớ kẻ trồng cây
Nghĩa bóng:
Những ng ời đi tr ớc
Những ng ời tạo dựng cuộc sống ấm no hạnh phúc cho nhân dân
ăn quả nhớ kẻ trồng cây
=> Nhắc nhở con ng ời đ
ợc thừa h ởng thành quả nào đó thì phải biết ơn ng
ời có công tạo dựng lên nó.
Trang 13TIẾT77 : TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
7 : Thương người như thể thương thân
8 : Ăn quả nhớ kẻ trồng cây
9 : Một cây làm chẳng nên non
Ba cây chụm lại nên hòn núi cao
Câu tục ngữ 9 sử dụng nghệ thuật gì ? Tác dụng ?
Nghệ thuật ẩn dụ , đối lập giữa hai vế Khẳng định sức mạnh đoàn kết , chia
sẻ thất bại
? Câu tục ngữ này khuyên nhủ chúng ta
điều gì?
- Phải có tinh thần tập thể trong sống
và làm việc , tránh lối sống cá nhân
b Kinh nghiệm và bài học
về việc học tập tu dưỡng
a Kinh nghiệm và bài học
về phẩm chất con người
c Kinh nghiệm và bài học về
quan hệ ứng xử
Trang 14TIẾT77 : TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
TỤC NGỮ
VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI
7 : Thương người như thể thương thân
8 : Ăn quả nhớ kẻ trồng cây
9 : Một cây làm chẳng nên non
Ba cây chụm lại nên hòn núi cao
? Bài học nào được rút
ra từ các câu tục ngữ
7,8,9 ?
- Qua hình ảnh so sánh , ẩn dụ , các câu tục ngữ khuyên con người phải có lòng nhân ái , vị tha , luôn ghi nhớ công lao
của những người đi trước
b Kinh nghiệm và bài học
về việc học tập tu dưỡng
a Kinh nghiệm và bài học
về phẩm chất con người
c Kinh nghiệm và bài học về
quan hệ ứng xử
Trang 15Tỡm những cõu tục ngữ đồng nghĩa và trỏi nghĩa.
1
2
3
4
7
8
- Người sống hơn đống vàng
- Người là vàng, của là ngói
- Người ta là hoa đất
- Chết vinh cũn hơn sống nhục
- Chết đứng cũn hơn sống quy
- Chết trong cũn hơn sống ngoài
- Ăn trụng nồi, ngồi trụng hướng
- Núi hay cũn hơn hay núi
- Bầu ơi thương…
- Chị ngó em nõng
- Lỏ lành đựm lỏ rỏch
- Uống nước nhớ nguồn
- Uụng nước nhớ kẻ trồng cõy
- Chỏy nhà hàng xúm bỡnh chõn như vại
- Thân trâu trâu lo, thân bò bò liệu
- Ăn chỏo đỏ bỏt
- Ăn cõy tỏo rào cõy sung
- Đ ợc chim bẻ ná, đựơc cá quên nơm
- Của trọng hơn người
- Đói ăn vụng túng làm liều