Quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ bác sỹ đa khoa ở việt nam (Tóm tắt, trích đoạn)

Cũng nhân dịp này, tôi muốn gửi lời cảm ơn tới Lãnh đạo Dự án Giáo dục và Đào tạo nhân lực y tế phục vụ cải cách hệ thống y tế, Lãnh đạo Cục Khoa học công nghệ và Đào tạo, Lãnh đạo và ch

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

LỜI CAM KẾT

Tôi xin cam kết luận văn Thạc sỹ này là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của tôi Đề tài nghiên cứu là hoàn toàn mới, không sao chép từ bất kỳ đề tài nghiên cứu, luận văn nào Các số liệu khoa học, kết quả nghiên cứu của Luận văn là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành luận văn này là kết quả của quá trình học tập nghiêm túc với sự giảng dạy kiến thức, hướng dẫn những kỹ năng cần thiết và được sự tạo điều kiện của các Thầy, Cô khoa Kinh tế chính trị, Ban Giám hiệu Trường Đại học Kinh tế Đại học Quốc gia Hà Nội Tác giả xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất đến những Thầy, Cô, những người đã truyền đạt cho Tôi những kiến thức, kinh nghiệm quý báu trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu

Ngoài ra, tôi xin cảm ơn sâu sắc tới TS Lê Thị Hồng Điệp, giảng viên hướng dẫn Tôi xây dựng và hoàn thành Luận văn này Để hoàn thành công trình nghiên cứu công phu này, là nhờ đến sự giúp đỡ nhiệt tình, sự hướng dẫn tận tâm của Cô, người đã dành rất nhiều thời gian, công sức để hướng dẫn Tôi các phương pháp khoa học, tư duy lôgic và cách thức triển khai các nội dung để hoàn thiện luận văn này

Cũng nhân dịp này, tôi muốn gửi lời cảm ơn tới Lãnh đạo Dự án Giáo dục và Đào tạo nhân lực y tế phục vụ cải cách hệ thống y tế, Lãnh đạo Cục Khoa học công nghệ và Đào tạo, Lãnh đạo và chuyên viên các cơ quan, các trường tạo điều kiện, giúp đỡ tôi trong quá trình thu thập số liệu, xây dựng và hoàn thiện luận văn này

Quá trình nghiên cứu mặc dù đã cố gắng, nỗ lực với khả năng của bản thân, nhưng do điều kiện về thời gian, nguồn lực và năng lực của bản thân còn giới hạn nên không tránh được những thiếu xót, chưa hoàn thiện Vì vậy, Tôi kính mong được các Thầy Cô nhà trường, Hội đồng và các bạn tạo điều kiện, đóng góp ý kiến để luận văn được hoàn thiện hơn

Tôi xin chân thành cảm ơn!

MỤC LỤC

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT 1

DANH MỤC BẢNG 1

DANH MỤC HÌNH 2

PHẦN MỞ ĐẦU 3

1 Tính cấp thiết của đề tài: 3

2 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu: 5

2.1 Mục tiêu chung: 5

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu: 5

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 6

3.1 Đối tượng nghiên cứu: 6

3.2 Phạm vi nghiên cứu 6

4 Kết cấu của luận văn: 6

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ QUẢN LÝ DỰ ÁN ODA CHO ĐÀO TẠO ĐỘI NGŨ BÁC SỸ ĐA KHOA 7

1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu 7

1.1.1 Các công trình nghiên cứu có chủ đề liên quan tới đào tạo đội ngũ nhân lực y tế trong đó có bác sỹ đa khoa và các nghiên cứu về quản lý dự án cho đào tạo đội ngũ bác sỹ đa khoa 7

1.1.2 Kết luận chung về tình hình nghiên cứu và những vấn đề đặt ra cho đề tài luận văn 9

1.2 Những vấn đề chung về quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ bác sỹ đa khoa 10

1.2.1 Các khái niệm 10

1.2.2 Nội dung quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ BSĐK 13

1.2.3 Các yếu tố tác động tới quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ bác sỹ đa khoa 18

1.2.4 Các tiêu chí đánh giá công tác quản lý dự án ODA cho đội ngũ BSĐK 21

2.1 Nguồn tài liệu, số liệu nghiên cứu Error! Bookmark not defined

2.1.1 Nguồn tài liệu thứ cấp Error! Bookmark not defined 2.1.2 Nguồn tài liệu sơ cấp Error! Bookmark not defined

2.2 Các phương pháp nghiên cứu cụ thể Error! Bookmark not defined

2.2.1 Phương pháp nghiên cứu tại bàn Error! Bookmark not defined 2.2.2 Phương pháp phân tích, tổng hợp Error! Bookmark not defined 2.2.3 Phương pháp thống kê, so sánh Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ DỰ ÁN ODA CHO ĐÀO TẠO ĐỘI NGŨ BÁC SỸ ĐA KHOA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY Error! Bookmark not defined

3.1 Khái quát về các dự án ODA cho đào tạo đội ngũ bác sỹ đa khoa ở Việt

Nam hiện nay Error! Bookmark not defined

3.2 Phân tích thực trạng quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ bác sỹ Đa

khoa ở Việt Nam Error! Bookmark not defined

3.2.1: Thực trạng lập kế hoạch dự án ODA cho đào tạo đội ngũ bác sỹ Đa

khoa ở Việt Nam Error! Bookmark not defined

3.2.2: Thực trạng Tổ chức bộ máy và điều hành triển khai Dự án ODA cho

đào tạo đội ngũ BSĐK Error! Bookmark not defined

3.3 Đánh giá công tác quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ bác sỹ đa

khoa ở Việt Nam Error! Bookmark not defined

3.3.1 Những kết quả đạt được trong quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ

BSĐK ở Việt Nam Error! Bookmark not defined 3.3.2 Những hạn chế trong quản lý dự án Error! Bookmark not defined 3.3.3 Nguyên nhân của những hạn chế Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ DỰ ÁN ODA CHO ĐÀO TẠO ĐỘI NGŨ BÁC SỸ ĐA KHOA Ở VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN TỚI Error! Bookmark not defined

4.1 Quản lý dự án đào tạo đội ngũ BSĐK trong bối cảnh mới Error!

Bookmark not defined

4.1.1 Bối cảnh quốc tế Error! Bookmark not defined 4.1.2 Bối cảnh trong nước Error! Bookmark not defined

4.2 Những giải pháp chủ yếu nhằm tăng cường quản lý dự án ODA cho đào

tạo đội ngũ Bác sỹ đa khoa trong thời gian tới Error! Bookmark not defined

4.2.1 Giải pháp trong lập kế hoạch dự án ODA cho đào tạo đội ngũ Bác sỹ

4.2.2 Giải pháp tăng cường tổ chức bộ máy, điều hành triển khai dự án

ODA cho đào tạo đội ngũ BSĐK ở Việt Nam Error! Bookmark not defined

4.2.3 Giải pháp trong kiểm tra, giám sát, đánh giá triển khai dự án ODA

cho đào tạo BSĐK ở Việt Nam Error! Bookmark not defined

KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined TÀI LIỆU THAM KHẢO 23 PHỤ LỤC 24

Phụ lục số 1 Error! Bookmark not defined Phụ lục số 1.1 Bảng kế hoạch hoạt động tổng thể của Dự án ODA Error!

Bookmark not defined

Phụ lục 1.2 Bảng kế hoạch hoạt động hàng năm của Dự án ODA Error!

Bookmark not defined

Phụ lục 1.3 Bảng kế hoạch vốn hàng năm của Dự án ODAError! Bookmark

not defined

Phụ lục 1.4 Kế hoạch lựa chọn nhà thầu Error! Bookmark not defined Phụ lục số 2 Error! Bookmark not defined Phụ lục số 2.1 Phiếu phỏng vấn thu thập thông tinError! Bookmark not

defined

Phụ lục 3 Mẫu đề cương hoạt động Dự án Error! Bookmark not defined Phụ lục 4 Mẫu Thỏa thuận triển khai dự án gói kinh phí hỗ trợ Error!

Bookmark not defined

Phụ lục 5 Phụ lục đánh giá công tác quản lý dự án ODA……….87

6 UBND Ủy ban nhân dân

7 POM Sổ tay hướng dẫn thực hiện Dự án

8 BQLDA TW Ban Quản lý Dự án Trung ương

9 ODA Hỗ trợ phát triển chính thức

10 GD&ĐT Giáo dục và Đào tạo

DANH MỤC BẢNG

1 Bảng 1 Đánh giá quy trình lập kế hoạch dự án cho

3 Bảng 2.2 Đánh giá điều hành triển khai dự án ODA

cho đào tạo BSDKD

51

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài:

Trong những năm vừa qua, ngành Y tế đã nhận được rất nhiều sự hỗ trợ từ lãnh đạo Đảng nhà nước, các nhà tài trợ và tổ chức phi chính phủ trong và ngoài nước Công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân là một phần rất quan trọng của chiến lược phát triển đất nước, là yếu tố cơ bản để nâng cao chất lượng cuộc sống của con người, của từng gia đình và toàn xã hội Bởi vậy, trong suốt giai đoạn từ khi Việt Nam là nước có thu nhập thấp, nước nghèo đến nay là nước có thu nhập trung bình đã có rất nhiều các Dự án ODA được triển khai ở Việt Nam nhằm hỗ trợ ngành y tế nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, tăng cường công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu, nâng cao năng lực y tế cơ sở, công tác đào tạo nhân lực y tế Trong bối cảnh nước ta chưa có nhiều kinh phí cho y tế cũng như đào tạo nhân lực y tế thì các nguồn kinh phí viện trợ là cơ hội giúp đào tạo ngành

y tế phát triển, nâng cao chất lượng Trong đó, Bộ Y tế với vai trò quản lý nhà nước ngành y tế là cơ quan chủ quản các Dự án y tế Bộ Y tế sẽ thành lập các Ban QLDA để đại điện Bộ Y tế tổ chức triển khai các hoạt động dự án với vai trò Chủ Dự án Với nhiều dự án hỗ trợ ngành y tế trong những năm gần đây vừa

là cơ hội để nâng cao chất lượng ngành y tế cũng như công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân, nhưng cũng là thách thức cho Bộ Y tế trong công tác quản lý, triển khai các hoạt động dự án gắn liền với công tác quản lý ngành y tế

Bộ Y tế đã quản lý, triển khai rất nhiều các dự án ODA trong lĩnh vực y tế, tuy nhiên với lĩnh vực đào tạo nhân lực tế nói chung và đào tạo đội ngũ BSĐK nói riêng thì chưa có nhiều Dự án được hỗ trợ tại Việt Nam Điều này không tránh khỏi những khó khăn, hạn chế trong công tác quản lý, tổ chức triển khai dự

án ODA cho đào tạo BSĐK Cơ quan đầu mối triển khai Dự án ODA cho đào tạo

đội ngũ BSĐK là cơ quan chuyên môn quản lý về khoa học và đào tạo nhân lực

y tế, các đơn vị thực hiện dự án là các các trường, các khoa phòng, bộ môn với các giảng viên thực hiện giảng dạy là chính Điều này dẫn đến những hạn chế về kinh nghiệm quản lý, triển khai và giải ngân Dự án ODA Công tác lập kế hoạch, tài chính giải ngân từ cơ quan quản lý đến đơn vị thực hiện còn nhiều vướng mắc, hạn chế do tổ chức bộ máy, cơ cấu quản lý Dự án chưa hợp lý, chưa hướng tới công tác tổ chức dự án mà chỉ tập trung đến các nội dung chuyên môn về công tác đào tạo, giảng dạy đội ngũ BSĐK Việc tổ chức triển khai các hoạt động từ cơ quan trung ương đến các trường chưa đồng nhất, chưa có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan Công tác tổ chức, phân bổ hoạt động, kinh phí chưa hợp lý dẫn đến công tác giải ngân chậm, chưa đạt tiến độ Nhiều Dự án qua

1 đến 2 năm dự án có hiệu lực mà chưa giải ngân được do vướng mắc về cơ chế quản lý, phối hợp giữa các bên, cơ chế tài chính chưa cụ thể Có Dự án đến thời điểm kết thúc Dự án chưa thể đóng dự án do vướng mắc các quy trình thanh quyết toán hoạt động, không lường trước các hoạt động có thể kéo dài Các sản phẩm đầu ra, các tài liệu của Dự án chưa đáp ứng được yêu cầu đổi mới của ngành y tế, chưa có sự liên kết chặt chẽ với quản lý ngành y tế dẫn đến sản phẩm, tài liệu của Dự án chỉ để lưu kho sau khi kết thúc Dự án Bên cạnh đó, công tác kiểm tra, giám sát việc triển khai thực hiện dự án ở các đơn vị, địa phương còn chưa chặt chẽ, chưa bám sát yêu cầu thực tế

Câu hỏi nghiên cứu của luận văn:

Những bất cập trong quản lý dự án ODA tại Ban QLDA trực thuộc Bộ Y tế? Ban Quản lý này cần phải làm gì và làm thế nào để khắc phục những bất cập trên?

Là một cán bộ của Ban QLDA Giáo dục và đào tạo nhân lực y tế phục vụ cải cách hệ thống y tế - Bộ Y tế, là dự án đầu tư bằng nguồn vốn vay ODA ưu đãi của Ngân hàng thế giới (WB) với mục tiêu đổi mới đào tạo nhân lực y tế theo hướng dựa trên năng lực thực hành nghề nghiệp, tác giả luôn mong muốn trả lời câu hỏi trên và góp phần nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực y tế tại Việt Nam hiện nay Trên cơ sở các nội dung nêu trên, tác giả xin đưa ra đề tài

“Quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ BSĐK ở Việt Nam” là đề tài nghiên cứu cho luận văn Thạc sỹ, chuyên ngành Quản lý Kinh tế

2 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu:

2.1 Mục tiêu chung:

Trên cơ sở hệ thống hóa những vấn đề chung về quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ BSĐK và phân tích, đánh giá thực trạng công tác này ở Việt Nam, luận văn nhằm hướng tới mục tiêu đề xuất được một số giải pháp tăng cường hơn nữa công tác quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ BSĐK ở Việt Nam trong thời gian tới

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu:

- Hệ thống hóa những vấn đề chung về quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ BSĐK

- Phân tích và đánh giá thực trạng công tác quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ BSĐK ở Việt Nam hiện nay

- Đề xuất một số giải pháp nhằm tăng cường hơn nữa công tác quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ BSĐK ở Việt Nam trong thời gian tới

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu:

Luận văn tập trung nghiên cứu về công tác quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ BSĐK ở Việt Nam

3.2 Phạm vi nghiên cứu

- Về không gian: Đề tài được nghiên cứu tại một số cơ quan quản lý dự án ODA,

cơ quan quản lý đào tạo, tổ chức nguồn nhân lực y tế và các trường đào tạo y khoa trực thuộc Bộ Y tế

- Về thời gian: Luận văn tập trung nghiên cứu công tác quản lý dự án ODA trong lĩnh vực đào tạo đội ngũ BSĐK trong khoảng thời gian từ năm 2010-2015

- Về nội dung: tập trung nghiên cứu hoạt động quản lý dự án ODA cho đào tạo đội ngũ BSĐK của bộ Y tế đối với một số trường y khoa

4 Kết cấu của luận văn:

Ngoài phần mở đầu, kết luận, luận văn được bố cục gồm 4 chương, cụ thể như sau:

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VỀ

QUẢN LÝ DỰ ÁN ODA CHO ĐÀO TẠO

ĐỘI NGŨ BÁC SỸ ĐA KHOA 1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu

1.1.1 Các công trình nghiên cứu có chủ đề liên quan tới đào tạo đội ngũ nhân lực y tế trong đó có bác sỹ đa khoa và các nghiên cứu về quản lý dự

án cho đào tạo đội ngũ bác sỹ đa khoa

“Nghiên cứu về thực trạng đào tạo nhân lực y tế ở Việt Nam” do 3 trường

Đại học Y tế công cộng, trường Đại học Y Hà Nội và trường Đại học Điều dưỡng Nam Định thực hiện, khảo sát trên 17 trường đại học, cao đẳng y tế và 10 tỉnh, thành trong năm 2012 - đã cung cấp những bằng chứng và xác định những lĩnh vực ưu tiên cần đổi mới trong giáo dục y khoa, điều dưỡng để đáp ứng tốt hơn nhu cầu chăm sóc sức khỏe nhân dân Kết quả nghiên cứu đã đưa ra: Chương trình giáo dục y khoa hiện nay được đánh giá là có nhiều điểm hạn chế, bao gồm cơ sở hạ tầng chưa đáp ứng (66%), thư viện chưa đáp ứng tốt (59%), điều kiện thực hành không đáp ứng (> 50%), máy tính không đủ (>50%) và dịch

vụ học trực tuyến, có hình còn thiếu (80%) Kết quả của nghiên cứu này cho thấy tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng đào tạo nhân lực y tế nói chung và đào tạo đội ngũ bác sỹ đa khoa nói riêng Cần thiết trong việc nâng cấp cơ sở hạ tầng, cơ sở thực hành, các trang thiết bị phục vụ đào tạo, học tập ngành BSĐK

Trường Đại học Y Hà Nội (2012), với công trình nghiên cứu“báo cáo tự

đánh giá các hoạt động tuyển sinh, giảng dạy và học tập của Trường” cho thấy

trong 5 năm qua số lượng cán bộ giảng dạy không tăng, thậm chí có nhiều bộ môn có nguy cơ không tuyển được giảng viên bổ sung thay thế giảng viên nghỉ hưu như những bộ môn y học cơ sở và một số bộ môn y học l đặc thù như lao,

giải phẫu bệnh Thêm vào đó, cơ sở thực hành lâm sàng của các trường đại học, cao đẳng y không được mở rộng kịp thời và tương xứng với sự gia tăng về số lượng sinh viên làm cho các cơ sở thực hành trở nên quá tải, số sinh viên và học viên thực tập còn đông hơn bệnh nhân và nhân viên y tế của bệnh viện Tình trạng này đặc biệt trầm trọng tại các cơ sở thực hành ở các thành phố lớn nơi có nhiều trường đào tạo nhân lực y tế đăng ký cho sinh viên thực tập lâm sàng và điều dưỡng, kỹ thuật y tế như ở Hà Nội, Huế, TP Hồ Chí Minh

Nghiên cứu của Viện Chiến lược và Chính sách Y tế tại 4 tỉnh cho thấy thực tế có lớp tập huấn nhưng không cử cán bộ tham dự được do thiếu người làm mặc dù có nhu cầu được đi học Một trong những nguyên nhân dẫn đến năng lực của đội ngũ cán bộ y tế hạn chế là do: (i) ít cơ hội được tham gia các chương trình đào tạo liên tục cập nhật kiến thức; 38% cán bộ y tế cho biết không có cơ hội được đào tạo ngắn hạn/dài hạn; (ii) điều kiện làm việc khó khăn (26,0% bác

sỹ làm việc tại trạm y tế xã đánh giá là cơ sở vật chất và trang thiết bị y tế không đáp ứng được nhu cầu chuyên môn, thiếu kinh phí cho hoạt động chuyên môn,

cơ chế tài chính không khuyến khích cán bộ y tế làm việc hiệu quả), khả năng làm việc nhóm hạn chế

“Báo cáo hội thảo liên trường về giáo dục y học” tại Tuy Hòa năm 2012

do Dự án Hà Lan thực hiện đánh giá, khảo sát đã chỉ rõ dạy học tiền lâm sàng có vai trò quan trọng trong chuẩn bị những kỹ năng y khoa tối thiểu trước khi thực hành các kỹ năng y khoa tại các cơ sở khám chữa bệnh Hệ thống dạy học kỹ năng tiền lâm sàng vẫn còn sơ sài, các mô hình học tiền lâm sàng do dự án hỗ trợ

đã cũ và chỉ chủ yếu tập trung đào tạo một vài kỹ năng chứ chưa đủ các kỹ năng tiền lâm sàng cần thiết Thực tế về cơ sở vật chất và tổ chức dạy học tiền lâm