Tư tưởng và quan điểm của Người về nhà nước của dân, do dân, vì dân vô cùng sâu sắc và là hạt nhân cốt lõi của tư tưởng Hồ Chí Minh. Nó chứa đựng những giá trị to lớn về cả phương diện lý luận và thực tiễn đối với cách mạng Việt Nam; là cẩm nang để sự nghiệp đổi mới, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và mở rộng quan hệ quốc tế đi tới thành công. Nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước của dân, do dân, vì dân không những có ý nghĩa lịch sử mà còn cung cấp cho chúng ta những kinh nghiệm quý báu để tiến hành cải cách bộ máy nhà nước, xây dựng đội ngũ cán bộ công chức thực sự là công bộc của dân, hoàn thiện hệ thống pháp luật, đấu tranh loại bỏ những thói hư, tật xấu trong bộ máy nhà nước, phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ có hiệu quả các quyền và lợi ích của nhân dân, đảm bảo cho nhà nước luôn giữ được bản chất cách mạng, từng bước xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam. Xây dựng Nhà nước pháp quyền là xu hướng tất yếu khách quan, nhưng đối với chúng ta đây là nhiệm vụ hết sức mới mẻ. Trên thế giới cũng chưa có quốc gia, dân tộc nào khẳng định đã xây dựng thành công nhà nước pháp quyền, mà chỉ đạt được một số thành tựu nhất định. Mặt khác, không có một nhà nước pháp quyền với tư cách là khuôn mẫu chung cho tất cả các quốc gia, dân tộc. Do vậy, cùng với việc tiếp thu những giá trị có tính chất phổ biến về nhà nước pháp quyền mà nhân loại đã đạt được, chúng ta cần nghiên cứu, kế thừa và vận dụng những giá trị tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước và pháp luật để từng bước xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam có những đặc trưng riêng, phù hợp với trình độ phát triển kinh tế xã hội, truyền thống văn hóa và bản sắc dân tộc Việt Nam. Trong ý nghĩa đó, việc thực hiện đề tài: Tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước của dân, do dân, vì dân và vận dụng vào xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay có ý nghĩa lý luận và thực tiễn đối với sự nghiệp đổi mới đất nước, phát triển nền kinh tế thị trường, xây dựng nhà nước pháp quyền và mở rộng quan hệ quốc tế ở nước ta hiện nay.
Trang 1MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
1 HCM: Hồ Chí Minh
2 GCCN: Giai cấp công nhân
3 TTHCM: Tư tưởng Hồ Chí Minh
4 CSVN: Cộng sản Việt Nam
5 XHCN: Xã hội chủ nghĩa
Nhóm số: 01 Đề tài: TTHCM về xây dựng nhà nước của dân, do dân và vì
Trang 2CHƯƠNG 1: MỞ ĐẦU
1 Đặt vấn đề
Tư tưởng và quan điểm của Người về nhà nước của dân, do dân, vì dân vô cùng sâu sắc và là hạt nhân cốt lõi của tư tưởng Hồ Chí Minh Nó chứa đựng những giá trị to lớn về cả phương diện lý luận và thực tiễn đối với cách mạng Việt Nam; là cẩm nang để sự nghiệp đổi mới, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa
và mở rộng quan hệ quốc tế đi tới thành công Nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh
về nhà nước của dân, do dân, vì dân không những có ý nghĩa lịch sử mà còn cung cấp cho chúng ta những kinh nghiệm quý báu để tiến hành cải cách bộ máy nhà nước, xây dựng đội ngũ cán bộ công chức thực sự là công bộc của dân, hoàn thiện
hệ thống pháp luật, đấu tranh loại bỏ những thói hư, tật xấu trong bộ máy nhà nước, phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ có hiệu quả các quyền và lợi ích của nhân dân, đảm bảo cho nhà nước luôn giữ được bản chất cách mạng, từng bước xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam Xây dựng Nhà nước pháp quyền là xu hướng tất yếu khách quan, nhưng đối với chúng ta đây là nhiệm
vụ hết sức mới mẻ Trên thế giới cũng chưa có quốc gia, dân tộc nào khẳng định đã xây dựng thành công nhà nước pháp quyền, mà chỉ đạt được một số thành tựu nhất định Mặt khác, không có một nhà nước pháp quyền với tư cách là khuôn mẫu chung cho tất cả các quốc gia, dân tộc Do vậy, cùng với việc tiếp thu những giá trị
có tính chất phổ biến về nhà nước pháp quyền mà nhân loại đã đạt được, chúng ta cần nghiên cứu, kế thừa và vận dụng những giá trị tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước và pháp luật để từng bước xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam có những đặc trưng riêng, phù hợp với trình độ phát triển kinh tế- xã hội, truyền thống văn hóa và bản sắc dân tộc Việt Nam Trong ý nghĩa đó, việc thực hiện đề tài: "Tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước của dân, do dân, vì dân và vận dụng vào xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay" có
ý nghĩa lý luận và thực tiễn đối với sự nghiệp đổi mới đất nước, phát triển nền kinh
tế thị trường, xây dựng nhà nước pháp quyền và mở rộng quan hệ quốc tế ở nước ta hiện nay
2 Mục tiêu nghiên cứu
Trang 3Mục tiêu tổng quát của đề tài là nghiên cứu, tìm hiểu tư tưởng Hồ Chí Minh
về nhà nước của dân, do dân, vị dân; từ đó vận dụng vào quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay
CHƯƠNG 2: KIẾN THỨC CƠ BẢN 2.1 Khái quát tư tưởng HCM về nhà nước
2.1.1 Sự hình thành và ra đời nhà nước
Thứ nhất, cơ sở lý luận.
Trong lịch sử hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, cha ông ta đã tích lũy được biết bao kinh nghiệm quý báu về xây dựng nhà nước, được phản ánh trong các bộ sử lớn của dân tộc như “Đại việt sử ký toàn thư”, “Lịch triều hiến chương loạn chí”… Kinh nghiệm trị nước cũng ghi lại trong các bộ luận nổi tiếng như
“Hình thư, Quốc triều hình luật, bộ luật Hồng Đức…”
Những yếu tố tích cực của nhà nước thân nhân thời kỳ phong kiến hưng thịnh trong lịch sử dân tộc: “Nước lấy dân làm gốc”, tiếp thu nho giáo … là những hành trang đầu tiên Hồ Chí Minh mang theo trên con đường cứu nước và tìm kiếm một mô hình nhà nước tiến bộ cho đất nước sau khi giành độc lập
Thứ 2, cơ sở thực tiễn.
Năm 1919, Nguyễn Ái Quốc gửi đến Hội nghị Vécxây bản “Yêu sách của nhân dân An Nam” đòi các quyền tự do tối thiểu cho dân tộc mình Đây là văn kiện pháp lý đầu tiên đặt vấn đề kết hợp khăng khít quyền tự quyết của các dân tộc với các quyền tự do, dân chủ của nhân dân, kết hợp chặt chẽ quyền dân tộc và quyền con người
Trên hành trình cứu nước, Hồ Chí Minh đã khảo sát mô hình Nhà nước tư sản Mỹ, Pháp Người phát hiện ra đằng sau những lời hoa mỹ về “ quyền bình đẳng, quyền sống, quyền tự do, quyền mưu cầu hạnh phúc” của tuyên ngôn độc lập
1776 đó là sự bất bình đẳng, nghèo đói, nạn phân biệt chủng tộc và biết bao tàn bạo, bất công khác Người coi đó là “những cuộc cách mạng không đến nơi” vì ở
đó chính quyền vẫn ở trong tay một số ít người
Sau khi đến Liên Xô, Người đã tìm thấy mô hình nhà nước kiểu mới: “… phát ruộng cho dân cày, giao công xưởng cho thợ thuyền,… ra sức tổ chức kinh tế
Trang 4mới, để thực hành chủ nghĩa thế giới đại đồng” đã gợi ý cho Người về một kiểu nhà nước sẽ được xây dựng ở Việt Nam trong tương lai mà Người đã nêu ra trong Chánh cương vắn tắt của Đảng năm 1930
Từ mô hình nhà nước công nông binh chuyển sang mô hình nhà nước đại biểu cho khối đại đoàn kết của toàn thể quốc dân là một bước chuyển sáng suốt của
Hồ Chí Minh, phản ánh được nét đặc thù của thực tiễn dân tộc, phù hợp với sự chuyển hướng chiến lược và sách lược của cách mạng Việt Nam
Hồ Chí Minh có quan điểm nhất quán về xây dựng một Nhà nước mới ở Việt Nam là một Nhà nước do nhân dân lao động làm chủ Đây là quan điểm cơ bản nhất của HCM về xây dựng nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa do chính Người sáng lập Quan điểm đó xuyên suốt, có tính chi phối toàn bộ quá trình hình thành và phát triển của Nhà nước cách mạng ở Việt Nam
Theo tư tưởng Hồ Chí Minh, Nhà nước của dânlà Nhà nước được hình thành và ra đời sao cho tất cả quyền lực trong nước là của toàn thể nhân dân
2.1.2 Nhà nước dân chủ nhân dân đầu tiên ở Đông Nam – Châu Á
Với thắng lợi của Cách mạng tháng Tám năm 1945, nhân dân Việt Nam đã đập tan xiềng xích nô lệ của thực dân, đế quốc trong gần một thế kỷ, lật nhào chế
độ quân chủ chuyên chế mấy nghìn năm, lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa - nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Châu Á, nhân dân Việt Nam từ thân phận nô lệ trở thành người dân một nước độc lập, làm chủ vận mệnh của mình
2.2 Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng nhà nước
2.2.1 Tư tưởng HCM về một nhà nước của dân, do dân và vì dân
Nếu vấn đề cơ bản của mọi cuộc cách mạng là vấn đề chính quyền thì vấn
đề cơ bản của chính quyền là ở chỗ nó thuộc về ai, phục vụ quyền lợi cho ai Năm
1927, trong cuốn “Đường Kách Mệnh” Bác chỉ rõ: “Chúng ta đã hy sinh làm kách mệnh, thì nên làm cho đến nơi, nghĩa là làm sao kách mệnh rồi thì quyền giao cho dân chúng số nhiều, chớ để trong tay một bọn ít người Thế mới khỏi hy sinh nhiều lần, thế dân chúng mới được hạnh phúc” Sau khi giành độc lập, Người khẳng định,
“Nước ta là nước dân chủ, bao nhiêu quyền hạn đều của dân, bao nhiêu lợi ích đều
Trang 5vì dân nói tóm lại, quyền hành và lực lượng đều ở nơi dân” Đó là điểm khác nhau giữa nhà nước ta với nhà nước bóc lột đã từng tồn tại trong lịch sử
Thứ nhất, nhà nước của dân
Quan điểm nhất quán nhất quán của HCM là xác lập tất cả mọi quyền lực trong nhà nước và trong xã hội đều thuộc về nhân dân Trong 24 năm làm Chủ tịch nước, HCM đã lãnh đạo soạn thảo hai bản hiến pháp, đó là Hiến pháp năm 1946 và Hiến pháp 1959 Quan điểm trên của Người được thể hiện trong các bản Hiến pháp
đó
Nhân dân lao động làm chủ Nhà nước thì dẫn đến một hệ quả là nhân dân có quyền kiểm soát Nhà nước, cử tri, bầu ra đại biểu, ủy quyền cho các đại biểu đó bàn và quyết định những vấn đề quốc kế dân sinh HCM đã nêu lên quan điểm dân là chủ
và dân làm chủ Dân là chủ có nghĩa là xác định vị thế của dân, còn dân làm chủ có nghĩa là xác định quyền và nghĩa vụ của dân Quyền lực của nhân dân được đặt ở vị trí tối thượng Điều này có nghĩa thực tế nhắc nhở những người lãnh đạo, những đại biểu của nhân dân làm đúng chức trách và vị thế của mình, không phải là đứng trên nhân dân, coi khinh nhân dân,”cậy thế” với dân,”quên rằng dân bầu mình ra là
để làm việc cho dân” Một nhà nước như thế là một nhà nước tiến bộ trong bước đường phát triển của nhân loại
Thứ hai, nhà nước do dân:
Nhà nước đo do nhân dân lựa chon bầu ra những đại biểu của mình, nhà nước đó do dân ủng hộ, giúp đỡ, đóng thuế để chi tiêu, hoạt động, nhà nước đó lại
do dân phê bình xây dựng, giúp đỡ Do đó Hồ Chí Minh yêu cầu tất cả các cơ quan nhà nước là phỉ dựa vào dân, liên hệ chặt chẽ với nhân dân, lắng nghe ý kiến và chịu sự kiểm soát của nhân dân Nếu chính phủ làm hại dân thì dân có quyền đuổi chính phủ nghĩa là khi cơ quan nhà nước không đáp ứng lợi ích và nguyện vọng của nhân dân thì nhân dân có quyền bãi miễn nó Hồ Chí Minh khẳng định: Mỗi người có trách nhiệm ghé vai gánh vác một phần vì quyền lợi, quyền hạn bao giờ cũng đi đôi với trách nhiệm, nghĩa vụ
Nhà nước do dân phản ánh mối quan hệ giữa nhân dân và nhà nước, Hồ Chí Minh khẳng định: “Không có nhân dân thì chính phủ không đủ lực lượng, còn nhân
Trang 6dân mà không có chính phủ thig nhân dân không có ai dận đường”; lực lượng bao nhiêu đều ở dân hết, công việc đổi mới, xây dựng là trách nhiệm của dân; sự nghiệp kháng chiến , kiến quốc là công việc của dân
Nhà ước do dân tức là công việc xây dựng đất nước là trách nhiệm của dân
Do đó phải phát huy được vai trò của mặt trận, các doàn thể trong công tác quản lí nhà nước và xã hội Nhà nước muốn điều hành quản lí xã hội có hiệu lực, hiệu quả, nhất định phải dựa và lực lượng của dân, dựa vào sáng kiến trí tuệ của dân Nhà nước do dân trong tư tưởng Hồ Chí Minh là “dân tự làm, tự lo thông qua các mối quan hệ xã hội qua các đoàn thể, chứ không phải do nhà nước bao cấp, lo thay cho dân Chức năng của nhà nước là điều hành vĩ mô, chính phủ chỉ giúp kế hoạch, cổ động” Chính phủ vì vậy mà nhà nước do dân là nhà nước tin dân và dân tin nhà nước
Thứ ba, nhà nước vì dân
Đó là nhà nước phục vụ lợi ích và nguyện vọng chính đáng của nhân dân, không có đặc quyền đặc lợi, thực sự trong sạch, cần kiệm liêm chính Trong nhà nước đó, cán bộ từ chủ tịch trở xuống đều là công bộc của dân
“Việc gì có lợi cho dân ta phải hết sức làm Việc gì có hại cho dân ta phải hết sức tránh”
Nhà nước vì dân là nhà nước làm lợi cho dân, theo Hồ Chi Minh không chỉ làm lợi cho dân, mà còn phải yêu dân, kính dân “ chúng ta phải yêu dân thì dân mới yêu chúng ta”
Nhà nước vì dân là nhà nước mọi chủ trương chính sách, mọi qui định của pháp luật từ trung ương đến địa phương đều phải xuất phát từ lợi ích của nhân dân,
cả lợi ích trước mắt và lợi ích lâu dài, cả lợi ích cá nhân và tập thể và xã hội trong
sự kết hợp hài hòa Nhà nước vì dân phải “làm cho dân có ăn, làm cho dân có mặc, làm cho dân có chỗ ở, làm cho dân có học hành” Nhà nước vì dân là nhà nước có trách nhiệm và chịu trách nhiệm trước dân Người nói “ Nếu để dân đói, Đảng và Chính Phủ có lỗi; nếu để dân rét , Đảng và Chính Phủ có lỗi; nếu để dân dốt , Đảng
và Chính Phủ có lỗi” Nhà nước vì dân là nhà nước sống trong lòng dân, đặt lợi ích của dân lên trên hết
Trang 72.2.2 Sự thống nhất giữa bản chất GCCN với tính nhân dân và tính dân tộc của
nhà nước
Thứ nhất, do Đảng của GCCN lãnh đạo
Thứ hai, định hướng đưa đất nước đi lên chủ nghĩa xã hội
Thứ ba, cùng chung lợi ích với đất nước, với nhân dân
Thứ tư, là kết quả đấu tranh lâu dài của cả dân tộc
Thứ năm, tổ chức hành động theo nguyên tắc tập trung
2.2.3 Quan điểm của HCM về nhà nước pháp quyền
Tư tưởng Hồ Chí Minh về nhà nước pháp quyền là sự kế thừa truyền thống văn hóa và những kinh nghiệm xây dựng, quản lý nhà nước của ông cha ta, là kết quả của sự trải nghiệm, nghiên cứu, khảo sát nhiều cuộc cách mạng, nhiều nhà nước điển hình như Mỹ, Pháp, Liên Xô , đồng thời, sự thấm nhuần và vận dụng sáng tạo quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin về nhà nước kiểu mới vào điều kiện nước ta Mặc dù Hồ Chí Minh không dùng khái niệm nhà nước pháp quyền, nhưng
tư tưởng về nhà nước pháp quyền đã được thể hiện không chỉ trong các bài viết, bài phát biểu của Người về tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước, mà còn trong toàn bộ cuộc đời hoạt động cách mạng vẻ vang của Hồ Chí Minh với tư cách là người sáng lập Nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, người trực tiếp chỉ đạo việc xây dựng và hoàn thiện bộ máy nhà nước và hệ thống pháp luật của nước Việt Nam mới, phấn đấu để Nhà nước ta thực sự trở thành Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân
2.2.4 Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng nhà nước trong sạch vững mạnh, hiệu quả
Thứ nhất, tăng cường pháp luật đi đôi với đẩy mạnh giáo dục đạo đức.
Trong tư tưởng về dân chủ và nhà nước kiểu mới của Chủ tịch Hồ Chí Minh,
có một vấn đề cần phải làm rõ: Đó là “phép trị nước” của Người, về hai phương diện đạo đức và pháp luật, xét ở góc độ: “đức trị” hay “pháp trị” là vấn đề mà trong
tư tưởng chính trị phương Đông luôn được đặt ra và giải quyết dưới nhiều hình thức khác nhau Ở một số nhà tư tưởng vấn đề đặt ra thường quyết liệt theo hai
Trang 8khuynh hướng có tính chất đối lập nhau: “hoặc đức trị hoặc pháp trị” Nhưng Chủ tịch Hồ Chí Minh không đối lập pháp trị với đạo đức Người lưu ý: “Luật pháp dựa vào đạo đức, mặt khác luật pháp bảo vệ đạo đức” và Người đặc biệt lưu ý vấn đề nêu gương của cán bộ, đảng viên đối với nhân dân Nguyên nội hàm các thuật ngũ:
“Nhà nước pháp quyền”, “chế độ pháp trị” đã được Hồ Chí Minh thường sử dụng
và có những kiến giải hết sức độc đáo và đặc sắc Người nói đến pháp trị: “Tư pháp cần góp phần của mình là thực hiện chế độ pháp trị, giữ vững và bảo vệ quyền lợi nhân dân, bảo vệ chế độ dân chủ của ta”
Hồ Chí Minh ý thức rất rõ việc phải quản lý xã hội bằng pháp luật, đề cao pháp luật - hiện thân của chế độ dân chủ, hiện thân của chủ quyền nhân dân và Người chỉ đạo sát sao việc xây dựng hệ thống pháp luật của Việt Nam Bởi vì, pháp luật là cơ sở thực hiện các quyền tự do dân chủ, quyền làm chủ nhà nước của nhân dân, v.v
Theo Hồ Chí Minh nền chính trị mới là một nền chính trị đạo đức (không phải nền chính trị thuần tuý, mà những quyết định chính trị hàm chứa lượng đạo đức cao trong đó) nếu chính trị mới bao hàm trong nó những nguyên tắc đạo đức
Ví dụ: trong Quốc lệnh do Người ban hành ngày 26-1-1946, đã đưa ra 10 điều khen thưởng (thể hiện cho đức trị) và 10 điều hình phạt (thể hiện cho pháp trị) Mười điều khen thưởng và 10 điều hình phạt trong Quốc lệnh là tư tưởng sáng ngời, công minh chính đại của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Thực tế lịch sử đã cho thấy rằng, Hồ Chí Minh là một nhà lập pháp sắc sảo, đồng thời là một nhà hành pháp nghiêm minh Tư tưởng của Hồ Chí Minh về sự kết hợp biện chứng giữa giáo dục đạo đức và tăng cường pháp luật cần được kế thừa và phát huy trên con đường xây dựng một Nhà nước pháp quyền mạnh mẽ, trong sạch, vững mạnh, có hiệu quả
Thứ hai, kiên quyết chống ba thứ “giặc nội xâm” là tham ô, lãng phí, quan liêu
Nhà nước có mạnh, có hiệu lực cao hay không một mặt phụ thuộc vào tính nghiêm minh của việc thi hành pháp luật, mặt khác, dựa vào sự gương mẫu, sự trong sạch
về đạo đức của đội ngũ cán bộ các cấp Hồ Chí Minh coi: “Tham ô, lãng phí, quan
Trang 9liêu là cách mạng… Tham ô, lãng phí, quan liêu là xấu xa củ xã hội cũ… Chúng ta muốn xây dựng một xã hội mới, một xã hội tự do, bình đẳng, một xã hội cần, kiệm, liêm, chính – cho nên chúng ta phải tẩy cho sạch hết những thói xấu của xã hội cũ”
Hồ Chí Minh phê phán bệnh quan liêu: “không sát công việc thực tế, không theo dõi và giáo dục cán bộ, không gần gũi quần chúng Đối với công việc thì trọng hình thức mà không xem xét khắp mọi mặt, không vào sâu vấn đề Chỉ biết khai hội, viết chỉ thị, xem báo cáo trên giấy, chứ không kiểm tra đến nơi đến chốn …, thành thử
có mắt mà không thấy suốt, có tai mà không nghe thấu, có chế độ mà không giữ đúng, có kỷ luật mà không nắm vững … Thế là bệnh quan liêu đã ấp ủ, dung túng, che chở nạn tham ô, lãng phí Vì vậy, muốn trừ sạch nạn tham ô, lãng phí, thì trước mắt phải tẩy sạch bệnh quan liêu”, “ở đâu có bệnh quan liêu thì ở đó có nạn tham ô, lãng phí”
Hồ Chí Minh nêu rõ các biện pháp chống bệnh quan liêu, lãng phí, tham nhũng: Thực hành dân chủ, tôn trọng và bảo đảm quyền làm chủ thực sự của nhân dân; tăng cường kiểm tra; phát triển kinh tế, cải tiến quản lý kinh tế và thực hiện công bằng xã hội; nâng cao trình độ văn hoá của nhân dân
CHƯƠNG 3: KIỂN THỨC VẬN DỤNG 3.1 Xây dựng đảng vững mạnh làm trong sạch bộ máy nhà nước theo
TTHCM.
3.1.1 Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với nhà nước; gắn liền xây dựng, chỉnh đốn Đảng với cải cách bộ máy hành chính.
Công cuộc đổi mới, chỉnh đốn Đảng gắn liền với tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với nhà nước Đây là trách nhiệm cực kì quan trọng của Đảng với tư cách Đảng cầm quyền Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước thể hiện ở các nội dung sau:
Trang 10Lãnh đạo nhà nước thể chế hóa đường lối, chủ trương của Đảng và phát huy vai trò quản lí của nhà nước
Đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với nhà nước: lãnh đạo bằng đường lối, bằng tổ chức, bằng vai trò tiên phong, gương mẫu đi đầu, bằng công tác kiểm tra
Đảng không làm thay công việc quản lí của Nhà nước, Đảng lãnh đạo thống nhất công tác cán bộ trong hệ thống chính trị trên cơ sở đảm bảo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của nhà nước theo qui định
Bản chất, tính chất của Nhà nước gắn liền với vai trò, trách nhiệm của Đảng cầm quyền, do đó sự trong sạch, vững mạnh của Đảng CSVN là yếu tố quyết định cho thành công của việc xây dưng nhà nước pháp quyền XHCN của dân, do dân và
vì dân theo tư tưởng Hồ Chí Minh
3.1.2 Phát huy dân chủ đi đôi với tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa xây dựng một nền hành chính dân chủ trong sạch vững mạnh
Hoạt động quản lí nhà nước phải bằng Hiến pháp, pháp luật và chú trọng đưa pháp luật vào cuộc sống Theo HCM, Nhà nước dân chủ Việt Nam không thể thiếu pháp luật Vì pháp luật là “bà đỡ” cho dân chủ Dân chủ đích thực bao giờ cũng đi liền với kỉ cương phép nước Mọi quyền dân chủ của người dân phải được thể chế hóa bằng Hiến pháp và pháp luật; ngược lại, hệ thống pháp luật phải đảm bảo cho quyền tự do, dân chủ của người dân được tôn trọng trong thực tế
Hồ Chí Minh thường chỉ rõ những tiêu cực và nhắc nhở mọi người đề phòng
và khắc phục những tệ nạn trong bộ máy nhà nước: đặc quyền, đặc lợi, tham ô, lãng phí, quan liêu, tư túng, chia rẽ, kiêu ngạo…
Người yêu cầu tăng cường tính nghiêm minh của pháp luật đi đôi với đẩy mạnh giáo dục đạo đức cách mạng, đề cao vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên, cán bộ chủ chốt các ngành, các cấp
Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức đủ đức và tài Những yêu cầu của Người đối với đội ngũ cán bộ, công chức bao gồm:
Thứ nhất, tuyệt đối trung thành với cách mạng
Thứ hai, hăng hái, thành thạo công việc, giỏi chuyên môn, nghiệp vụ