Tiểu luận môn quản lý nhà nước trên các lĩnh vực trọng yếu tác ĐỘNG của QUYÉT SÁCH CHÍNH TRỊ, QUẢN lý NHÀ nừớc đối với PHÁT TRIỂN KINH té xã hội TỈNH NINH THUẬN

PHẦN MỞ ĐÀU: 1. Lý do chọn đề tài: Từ năm 1930 đến nay, Đảng Cộng sản Việt Nam do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập và rèn luyện, đã lãnh đạo nhân dân ta tiến hành cuộc đấu tranh cách mạng lâu dài, gian khổ, vượt qua muôn vàn khó khăn, thử thách và giành được những thắng lợi vĩ đại trong hon 85 năm qua, nước ta từ một xứ thuộc địa nửa phong kiến đã trở thành một quốc gia độc lập, tự do, phát triển theo con đường xã hội chủ nghĩa; nhân dân ta từ thân phận nô lệ đã trở thành người làm chủ đất nước, làm chủ xã hội; đất nước ta đã ra khỏi tình trạng nước nghèo, kém phát triển, đang đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, có quan hệ quốc tế rộng rãi, có vị thế ngày càng quan trọng trong khu vực và trên thế giới. Sau 30 năm thực hiện công cuộc Đổi mới dưới sự lãnh đạo của Đảng, những thành quả đạt được rất to lớn, đáng tự hào, tạo đà cho kinh tế đất nước phát triến ngày càng nhanh và bền vững hơn. Báo cáo chính trị tại Đại hội XI của Đảng chỉ rõ: “Nen kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta là nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản. Đây là một hình thái kinh tế thị trường vừa tuân theo những quy luật của kinh tế thị trường, vừa dựa trên cơ sở và được dẫn dắt, chi phối bởi các nguyên tắc và bản chất của chủ nghĩa xã hội”. Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng từng căn dặn cán bộ và đảng viên: “những gì có lợi cho dân phải hết sức làm, những gì có hại cho dân phải hết sức tránh”; “vì việc mà tìm người, chứ không vì người mà đặt việc”; “xây dựng một Nhà nước ít tốn kém”; “xây dựng một nền hành chính gần dân, vì dân và gọn nhẹ”. Trong giai đoạn hiện nay, Nhà nước ta đang thực hiện nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần, theo cơ chế thị trường, vì vậy quản lý nhà nước về kinh tếxã hội là một yêu cầu cần thiết khách quan, nhằm điều khiến các thành phần kinh tế và thị trường hoạt động theo định hướng XHCN. Ninh Thuận là một tỉnh ven biển thuộc vùng duyên hải Nam Trung Bộ, tỉnh lỵ của Ninh Thuận là thành phố Phan RangTháp Chàm nằm cách Thành phố Hồ Chí Minh 340 km về phía Nam, cách thủ đô Hà Nội 1.380 km về phía Bắc và cách Nha Trang 100 km theo đường Quốc lộ 1A và cách Đà Lạt 110 km theo đường Quốc lộ 27, đồng thời nằm cách sân bay Cam Ranh khoảng 60 km, thuận tiện cho việc giao lưu phát triển kinh tếxã hội của tỉnh. Trong những năm qua, Ninh Thuận đã ngày càng phát triển, xây dựng và tổ chức thực hiện có hiệu quả các quyết sách chính trị, tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước nhằm thúc đấy phát triến kinh tế xã hội tỉnh nhà, góp phần vào sự phát triến kinh tế xã hội, giữ vững an ninh chính trị của cả nước. Do vậy, em chọn đề tài “Tác động của quyết sách chính trị, quản lý nhà nước đối với phát triển kinh tế xã hội tỉnh Ninh Thuận” để làm tiểu luận môn: Quản lý nhà nước trong các lĩnh vực trọng yếu. Trong quá trình làm Tiếu luận không tránh khỏi những sai sót em kính mong sự góp ý và giúp đỡ của quý thầy cô giáo. Em xin chân thành cảm ơn

Đề tài:

TÁC ĐỘNG CỦA QUYÉT SÁCH CHÍNH TRỊ, QUẢN

LÝ NHÀ NỪỚC ĐỐI VỚI PHÁT TRIỂN KINH TÉ - XÃ HỘI

TỈNH NINH THUẬNPHẦN MỞ ĐÀU:

1 Lý do chọn đề tài:

Từ năm 1930 đến nay, Đảng Cộng sản Việt Nam do Chủ tịch Hồ Chí Minhsáng lập và rèn luyện, đã lãnh đạo nhân dân ta tiến hành cuộc đấu tranh cách mạnglâu dài, gian khổ, vượt qua muôn vàn khó khăn, thử thách và giành được nhữngthắng lợi vĩ đại trong hon 85 năm qua, nước ta từ một xứ thuộc địa nửa phong kiến

đã trở thành một quốc gia độc lập, tự do, phát triển theo con đường xã hội chủnghĩa; nhân dân ta từ thân phận nô lệ đã trở thành người làm chủ đất nước, làm chủ

xã hội; đất nước ta đã ra khỏi tình trạng nước nghèo, kém phát triển, đang đẩy mạnhcông nghiệp hoá, hiện đại hoá, có quan hệ quốc tế rộng rãi, có vị thế ngày càngquan trọng trong khu vực và trên thế giới Sau 30 năm thực hiện công cuộc Đổi mớidưới sự lãnh đạo của Đảng, những thành quả đạt được rất to lớn, đáng tự hào, tạo đàcho kinh tế đất nước phát triến ngày càng nhanh và bền vững hơn

Báo cáo chính trị tại Đại hội XI của Đảng chỉ rõ: “Nen kinh tế thị trườngđịnh hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta là nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phầnvận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước, dưới sự lãnh đạo củaĐảng Cộng sản Đây là một hình thái kinh tế thị trường vừa tuân theo những quyluật của kinh tế thị trường, vừa dựa trên cơ sở và được dẫn dắt, chi phối bởi cácnguyên tắc và bản chất của chủ nghĩa xã hội”

Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng từng căn dặn cán bộ và đảng viên: “những gì cólợi cho dân phải hết sức làm, những gì có hại cho dân phải hết sức tránh”; “vì việc

mà tìm người, chứ không vì người mà đặt việc”; “xây dựng một Nhà nước ít tốnkém”; “xây dựng một nền hành chính gần dân, vì dân và gọn nhẹ”

Trong giai đoạn hiện nay, Nhà nước ta đang thực hiện nền kinh tế hàng hóanhiều thành phần, theo cơ chế thị trường, vì vậy quản lý nhà nước về kinh tế-xã hội

là một yêu cầu cần thiết khách quan, nhằm điều khiến các thành phần kinh tế và thị

trường hoạt động theo định hướng XHCN.

Ninh Thuận là một tỉnh ven biển thuộc vùng duyên hải Nam Trung Bộ, tỉnh

lỵ của Ninh Thuận là thành phố Phan Rang-Tháp Chàm nằm cách Thành phố HồChí Minh 340 km về phía Nam, cách thủ đô Hà Nội 1.380 km về phía Bắc và cáchNha Trang 100 km theo đường Quốc lộ 1A và cách Đà Lạt 110 km theo đườngQuốc lộ 27, đồng thời nằm cách sân bay Cam Ranh khoảng 60 km, thuận tiện choviệc giao lưu phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh

Trong những năm qua, Ninh Thuận đã ngày càng phát triển, xây dựng và tổchức thực hiện có hiệu quả các quyết sách chính trị, tăng cường hiệu lực quản lýnhà nước nhằm thúc đấy phát triến kinh tế- xã hội tỉnh nhà, góp phần vào sự pháttriến kinh tế - xã hội, giữ vững an ninh chính trị của cả nước Do vậy, em chọn đềtài “Tác động của quyết sách chính trị, quản lý nhà nước đối với phát triển kinh tế -

xã hội tỉnh Ninh Thuận” để làm tiểu luận môn: Quản lý nhà nước trong các lĩnh vựctrọng yếu Trong quá trình làm Tiếu luận không tránh khỏi những sai sót em kínhmong sự góp ý và giúp đỡ của quý thầy cô giáo Em xin chân thành cảm ơn!

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu:

- Mục đích: Từ làm rõ vấn đề lý luận và thực tiễn về quyết sách chínhtrị, quản lý nhà nước, tiểu luận đưa ra một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả củaquyết sách chính trị, hiệu lực quản lý của nhà nước đối với việc phát triển kinh tế -

xã hội tỉnh Ninh Thuận

- Nhiệm vụ: Làm rõ một số vấn đề lý luận và thực tiễn về quyết sáchchính trị; Đưa ra một số giải pháp nhằm phát huy hiệu quả của quyết sách chính trị,hiệu lực quản lý nhà nước đối với việc phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Ninh Thuận

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

- Đối tượng nghiên cứu chủ yếu của tiểu luận được xác định là sự tácđộng của quyết sách chính trị, quản lý nhà nước đối với sự phát triển kinh tế- xã hộinói chung và của tỉnh Ninh Thuận nói riêng

- Phạm vi nghiên cứu của luận văn chỉ giới hạn trong các vấn đề về sựtác động của quyết sách chính trị, quản lý nhà nước đối với sự phát triển kinh tế- xãhội trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận trong giai đoạn 2010-2015

4 Phương pháp nghiên cứu:

Tiểu luận vận dụng phương pháp luận của Chủ nghĩa Mác-Lênin là chủnghĩa duy vật lịch sử và chủ nghĩa duy vật biện chứng vào quá trình nghiên cửu;ngoài ra đề tài còn sử dụng một số phương pháp như: Phương pháp thu nhập vàphân tích số liệu; Phương pháp so sánh, tổng hợp

5 Kết cấu đề tài: Ngoài Phần mở đầu và kết luận, đề tài được kết cấu làm 3chương:

Chương I: Những vấn đề lý luận cơ bản về quyết sách chính trị, quản lý nhànước

Chương II: Tác động của quyết sách chính trị, quản lý nhà nước đối với sựphát triến kinh tế - xã hội tỉnh Ninh Thuận

Chương III: Phương hướng và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả của quyếtsách chính trị, hiệu lực quản lý nhà nước đối với sự phát triển kinh tế - xã hội tỉnhNinh Thuận

Chính trị xuất hiện từ khi xã hội phân chia thành giai cấp, đối kháng giai cấp

và có nhà nước Chính trị ra đời đã có một vai trò đặc biệt quan trọng trong đời sống

xã hội, những vấn đề chính trị luôn được các nhà tư tưởng chú tâm nghiên cứu

Lênin là một trong những vị lãnh tụ thiên tài của phong trào cộng sản vàcông nhân quốc tế cho rằng: Cái quan trọng nhất trong chính trị là tổ chức chínhquyền nhà nước Chính trị là sự tham gia vào các công việc nhà nước, định hướngnhà nước Bất kỳ hoạt động xã hội nào cũng mang tính chính trị, như việc giải quyết

nó trực tiếp hay gián tiếp gắn với lợi ích giai cấp, với vấn đề quyền lực

Do tính chất phong phú, đa dạng và phức tạp của chính trị, đồng thời xuấtphát từ những góc độ nghiên cứu khác nhau về lĩnh vực chính trị cho đến nay vẫncòn những quan niệm khác nhau về chính trị

Các tác giả cuốn “Từ điển bách khoa triết học” đã đưa ra định nghĩa: Chính

trị, theo nghĩa của nó, là những công việc nhà nước, là phạm vỉ hoạt động găn với những quan hệ giữa các giai cấp, các dân tộc và cảc nhỏm xã hội khác nhau mà hạt nhãn của nó là vẩn đề giành, giữ và sử dụng quyền lực nhà nước.

1.1.2 Khái niệm quyết sách chính /rị:Quyết sách chính trị là đường lối, nghị

quyết của Đảng chính trị

Như vậy, về cơ bản quyết sách chính trị là hệ thống các văn bản của Đảngchính trị nói chung Trong điều kiện Đảng Cộng sản Việt Nam là lực lượng chính trịduy nhât lãnh đạo nhà nước và xã hội, đường lối, nghị quyết do Đảng ban hành làquyết sách chính trị

Quyết sách chính trị được thể hiện dưới hình thức các chủ trương, các chínhsách vĩ mô, mang định tính, và nó tác động liên quan đến mọi lĩnh vực của đời sống

xã hội Do đó, tính đúng đắn, độ chính xác về mặt khoa học và thực tiễn của nó làmột tiêu chuẩn đánh giá vai trò của Đảng, nhất là Đảng cầm quyền, về điểm này

Lênin thường lưu ý rằng, các quyết định chính trị phải được luận chứng khoa học và

có thể đáp ứng được lợi ích chính đáng của quần chúng Vì vậy, với một Đảng chânchính, không được phạm sai lầm về chính trị Chính trị không thể là những gì hư ảo,

mà phải trở thành khoa học có thể kiểm tra được

1.2 Khái niệm quản lý nhà nước đối với kinh tế:

1.2.1 Khải niệm quản lỷ:

Quản lý được hiểu một cách chung nhất là sự điều khiển, chỉ đạo một hệthống hay một quá trình, căn cứ vào những quy luật, định luật hay nguyên tắc tươngứng cho hệ thống hay quá trình ấy vận động theo đúng ý muốn của người quản lýnhằm đạt được mục đích đặt ra từ trước

ị 1.2.2 Khái niệm quản lỷ nhà nước:

Quản lý nhà nước là sự tác động của các chủ thể mang quyền lực nhà nước,chủ yếu bằng pháp luật tới các đối tượng quản lý nhằm thực hiện các chức năng đốinội và đối ngoại nhà nước Như vậy, tất cả các cơ quan nhà nước đêu làm chức năngquản lý nhà nước

Pháp luật là phương tiện chủ yếu để quản lý nhà nước Bằng pháp luật nhànước có the trao quyền cho các tố chức xã hội hoặc các cá nhân để họ thay mặt nhànước tiến hành hoạt động quản lý nhà nước

Như vậy, Quản lý nhà nước là quản lý mang tính quyền lực nhà nước, được

sử dụng quyền lực nhà nước để điều chỉnh các quan hệ xã hội và hành vi hoạt độngcủa con người để duy trì, phát triển các mối quan hệ xã hội, trật tự pháp luật nhằmthực hiện chức năng và nhiệm vụ của Nhà nước

r 1.2.3 Khải niệm quản lý nhà nước đổi với kinh tế:

Kinh tế là một phạm trù đặc biệt quan trọng đối với đời sống xã hội của conngười, có thể hiểu kinh tế qua một vài quan niệm như: Kinh tế là tài sản, kinh tế làtoàn bộ các hoạt động sản xuất, kinh doanh, phân phối và tiêu dùng hàng hóa,

Quản lý nhà nước về kinh tế là sự tác động của các cơ quan quản lý nhà nướcđối với các đơn vị kinh tế cơ sở, các ngành, các địa phương, các vùng kinh tế cũngnhư tổng thể nền kinh tế quốc dân nhằm đạt tới mục tiêu kinh tế- xã hội đề ra

1.3 Vai trò của quyết sách chính trị, quản lý nhà nước trong thời kỳ

■ttổi mới ở nước ta:

1.3.1 Vai trò của quyết sách chính trị, quản ỉỷ nhà nước đổi với đời sổng xã hội:

Kể từ đất nước tiến hành sự nghiệp đổi mới đến nay, trải qua 30 năm, trên cơ

sở căn cứ vào tình hình đất nước và thế giới mà Đại hội Đảng toàn quốc cũng nhưcác hội nghị Trung ương đã đề ra quyết sách phù hợp với mục tiêu và định hướngphát triển của đất nước qua từng giai đoạn cách mạng Vì vậy, đã thu được thànhtựu đáng kế:

- Nen kinh tế vượt qua nhiều khó khăn, thách thức, cơ bản giữ vững ổnđịnh kinh tế vĩ mô, duy trì được tốc độ tăng trưởng khá, các ngành đều có bước pháttriển, tiềm lực và quy mô nền kinh tế tăng lên Cơ cấu kinh tế tiếp tục chuyến dịchtheo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa Thể chế kinh tế thị trường định hướng xãhội chủ nghĩa tiếp tục được xây dựng và hoàn thiện Các yếu tố thị trường và cácloại thị trường tiếp tục hình thành, phát triển

- Các lĩnh vực văn hóa - xã hội đạt thành tựu quan trọng trên nhiềumặt, nhất là xóa đói giảm nghèo; đời sống các tầng lớp nhân dân được cải thiện; bảo

vệ tài nguyên môi trường được chú trọng hơn

- Chính trị xã hội ổn định; quốc phòng, an ninh được tăng cường; độclập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ được giữ vững Hoạt động đối ngoại,

hội nhập quốc tế được mở rộng, vị thế, uy tín quốc tế của nước ta được nângcao

f 1.3.2 Vai trò của quyết sách chính trị đổi với Đảng chính trị, nhất là úậng

cầm quyền

V

Đảng ta là Đảng câm quyên Đảng lãnh đạo toàn diện mọi mặt kinh tê, chínhtrị, xã hội, an ninh quốc phòng, đối ngoại .Nhờ có đường lối lãnh đạo đúng đắncủa Đảng, nhờ Đảng có những quyết sách kịp thời, những nghị quyết đúng đắn màtrong những năm qua đất nước ta có nhiều khởi sắc, đạt được những thành tựu tolớn như đã trình bày ở trên Mặt khác những thành tựu đạt được cũng minh chứngcho sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng, nâng cao vị thế của Đảng trong quá trình lãnh

đạo, tạo năng lực và sức mạnh của Đảng, giữ trọn niềm tin đối với nhân dân.

Đảng mạnh vì Đảng có tư duy chính trị đúng đắn, luôn đổi mới phù hợp vớithực tế khách quan, Đảng mạnh vì Đảng có tổ chức mạnh, có đội ngũ cán bộ gươngmẫu tiên phong, đi sâu đi sát nhân dân Nhưng điều rất quan trọng là Đảng mạnh vìĐảng có đường lối chính trị đúng đắn đem lại lợi ích chính đáng cho nhân dân,được nhân dân tin tưởng Từ đó, nhân dân nguyện một lòng đi theo Đảng, tin tưởngvào sự lãnh đạo tuyệt đối của Đảng, tạo cơ sở chính trị vững chắc cho Đảng, thựchiện những quyết sách chính trị của Đảng Đảng lãnh đạo xã hội thông qua Nhànước, Đảng lãnh đạo Nhà nước đồng thời hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp vàPháp luật Chính vì vậy đường lối, nghị quyết của Đảng đúng đắn, tạo điều kiện choNhà nước thực hiện đường lối có hiệu quả, đưa đường lối vào cuộc sống của nhândân Quyết sách đúng tạo điều kiện cho Đảng vững mạnh, nâng cao vai trò lãnh đạo

và sức chiến đấu của Đảng, hoàn thành sứ mệnh mà nhân dân giao phó là xây dựngmột nước Việt Nam dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh

l.4 Xây dựng và tổ chức thực hiện quyết sách chính trị, quản lý nhà nước?

1.4.1 Xây dựng và tổ chức thực hiện quyết sách chính fri:

Để quyết sách chính trị đúng đắn và phát huy tốt trong đời sống xã hội thìviệc xây dựng quyết sách chính trị phải dựa trên cơ sở sau:

Một là, phải vận dụng phép biện chứng duy vật vào quá trĩnh xây dựng và to chức thực hiện các quyết sách chính trị.

- Biết phân tích và đánh giá toàn diện, chín chắn tương quan lực lượnggiữa các giai cấp, khuynh hướng quan hệ qua lại giữa các giai cấp; biết nhìn thấymặt mạnh và mặt yếu của mọi lực lượng Chỉ trên cơ sở đó mới tiến hành một chínhtrị hiện thực

- Biết phân tích và vận dụng những mâu thuẫn thực tế giữa các giai cấphay bên trong giai cấp; biết chú ý tới sự phù họp về những lợi ích nào đó giữa

các giai cấp nhất định Chỉ trên cơ sở đó mới có thể xác định được hướng tấncông chủ yếu, bạn đồng minh lâu dài và tạm thời

- Khả năng xây dựng một sách lược đấu tranh mềm dẻo, duy nhấtđúng; Biết nhanh chóng thay thế các hình thức đấu tranh; điều chỉnh đường lốichính trị phù hợp với sự thay đổi của hoàn cảnh và kinh nghiệm chính trị đã đượctích lũy, biết sử dụng tất cả các khả năng thực tế để giành thắng lợi.

- Biết dựa vào cuộc sống để lựa chọn phương án tối ưu, biết đạt được

sự nhất trí của nhân dân đối với những Nghị quyết của Đảng Điều đó liên quan tớinghệ thuật to chức và tuyên truyền

Việc quán triệt những yêu cầu cơ bản của phép biện chứng duy vật vào xâydựng cũng như tố chức thực hiện quyết sách chính trị là một trong những nhân tố cơbản cho phép hình thành những quyết sách chính trị đúng đắn

Đương thời Mác và Ăngghen đã nhiều lần soạn thảo ra những quyết sáchđúng cho giai cấp vô sản để đưa phong trào công nhân từ tự phát thành tự giác từthắng lợi trong kinh tế đến thắng lợi chính trị tạo tiền đề cho cuộc chiến đấu có ýnghĩa quyết định nhằm giải phóng triệt để giai cấp công nhân và xã hội nói chung.Đạt được kết quả như vậy là nhờ luôn luôn quán triệt phương pháp luận duy vậtbiện chứng vào việc xây dựng và tổ chức thực hiện quyết sách chính trị của giai cấp

vô sản Nêu lên cống hiến đó, Lênin đã từng viết: Vận dụng phép biện chứng duyvật vào chính sách và sách lược của giai cấp vô sản, đó là điều mà Mác và Ăngghenchú ý nhất, đó là cống hiến căn bản nhất của hai ông

Phép biện chứng duy vật đóng vai trò là cơ sở phương pháp luận để xâydựng và tố chức thực hiện các quyết sách chính trị của chúng ta vì:

- Nó giúp chúng ta hiếu được nguyên nhân sâu xa của các hiện tượng

và quá trình xã hội, giúp chúng ta phát hiện những mâu thuẫn, những động lực của

sự phát triển xã hội Nhờ đó có thể xác định được chiều hướng chung của sự pháttriển lịch sử, xác định được vai trò và thái độ của lực lượng chủ yếu Tất cả nhữngcái đó tạo thành cơ sở xuất phát để xây dựng và tổ chức thực hiện quyết sách chínhtrị

- Phép biện chứng duy vật giúp cho giai cấp vô sản cách mạng giảiquyết một cách khoa học mối quan hệ giữa mục tiêu và phương tiện Trong khi kiêntrì mục tiêu về quyết sách thì phải linh hoạt thay đối phương pháp, phương tiện hoạt

động tùy thuộc điều kiện khách quan vốn luôn luôn thay đối.

- Phép biện chứng duy vật cho phép phân định rõ ràng ranh giới tínhnguyên tắc với chủ nghĩa giáo điều, bệnh dập khuôn máy móc, giữa tính linh hoạtcách mạng với chủ nghĩa xã hội, xét lại

Cuộc sống đã xác nhận tính đúng đắn trong lời tiên đoán sau đây của Lênin:Chỉ có Đảng nào có được một lý luận tiên phong hướng dẫn thì mới có khả nănglàm tròn vai trò của chiến sĩ tiên phong “Lý luận tiên phong” mà Lênin nói ở đâykhông có gì khác hơn là chủ nghĩa Mác mà chủ nghĩa duy vật biện chứng là cơ sởtriết học của nó Nắm vững triết học của chủ nghĩa Mác, lấy nó làm cơ sở làmphương pháp luận xuất phát cho việc xây dựng quyết sách chính trị là cái bảo đảmthắng lợi cho cách mạng Điều đó giải thích vì sao trong khi khắng định tầm quantrọng của cách mạng vô sản, Lênin lại khẳng định rằng: “Những người mácxít chắcchắn là chỉ mượn của học thuyết Mác những phương pháp quý báu mà nếu không

có thì không thể hiểu được những quan hệ xã hội” Đương thời Chủ tịch Hồ ChíMinh cũng cho rằng, chúng ta nắm chủ nghĩa Mác-Lênin là nắm cả phương pháp xử

lý mọi việc và đối xử với mọi người

Trong số “Những phương pháp quý báu” do triết học duy vật biện chứngđem lại, cái có ý nghĩa bao trùm là phép biện chứng giữa khách quan và chủ quan,khoa học và cách mạng Mối quan hệ đó phải trở thành cơ sở phương pháp luận đầutiên đế xây dựng và tố chức thực hiện mọi quyết sách chính trị

Quyết sách chính trị biểu hiện ý chí của Đảng và nhân dân trong việc thayđổi tự nhiên và xã hội Tổ chức thực hiện quyết sách biểu hiện ý chí và khả năngcủa các cấp lãnh đạo hiện thực hóa quyết sách đó trong thực tiễn cuộc sống Tất cảnhững cái đó thuộc vào phạm trù nhân tố chủ quan của quá trình lãnh đạo cáchmạng xã hội chủ nghĩa nói riêng bao giờ cũng là sự thống nhất giữa chủ quan vàkhách quan, song khách quan luôn là tính thứ nhất so với nhân tố chủ quan Cácquyết sách có biến thành hiện thực hay không, mức độ hiệu quả tố chức thực hiệncác quyết sách đó ra sao tất cả đều tùy thuộc một cách quyết định vào sự phù họpcủa chúng với điều kiện khách quan, quy luật khách quan của sự thay đối xã hội.Bởi vậy, trong khi không một chút nào coi nhẹ vai trò của tình cảm trong quá trìnhcách mạng, Lênin đã từng nói: “Người ta không thế dựa trên tình cảm cách mạng

mà định ra một sách lược cách mạng được Khi định ra sách lược, phải trầm tĩnh,phải hết sức khách quan” Quán triệt tư tưởng đó, trong cương lĩnh của Đảng tacũng khẳng định “Mọi chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng phải xuất phát

từ thực tế, tôn trọng quy luật khách quan”

Quyết sách chính trị không chỉ đề ra mục tiêu thay đối hiện thực mà còn đềcập tới những phương pháp chủ yếu để thực hiện những thay đổi đó Phương pháphành động để hiện thực hóa quyết sách phụ thuộc vào phạm trù nhân tố khách quan.Nhưng mọi phương pháp, cách thức tổ chức thực hiện quyết sách chính trị chỉ cóhiệu quả khi nó phù hợp với thực tế khách quan

Hai là, mọi quyết sách và cách thức tổ chức thực hiện nó phải xuất phát tìtũỉện thực khách quan.

Mọi quyết sách chính trị đều nhằm giải quyết những vấn đề cụ thể do thựctiễn đề ra Những vấn đề như vậy không chỉ khác nhau về cấp độ bao quát về phạm

vi tác động, về mục tiêu, về ý nghĩa của nó đối với sự phát triển mà còn khác nhau

về điều kiện nảy sinh cũng như thời điểm giải quyết

Tính đa dạng của vấn đề quyết định tính đa dạng, phong phú của các quyếtsách và sự khác nhau trong phương thức to chức thực hiện chúng

Tính cụ thể của quyết sách chính trị và phương thức thực hiện chỉ đạt đượckhi chủ thế cách mạng có tinh thần sáng tạo, tinh thần đó là một trong những yếu tốtạo thành bản chất cách mạng của chủ nghĩa Mác-Lênin của giai cấp công nhân vàcủa cách mạng vô sản nói chung

Bản chất sáng tạo đó biểu hiện tập trung ở chỗ: trên cơ sở phân tích tình hình

cụ thể của sự vật trong thời gian nhất định, biết đề ra những quyết sách đúng đắn,trong đó, một mặt bảo đảm sự chi phối của những vấn đề có tính quy luật chung;mặt khác, thể hiện được tính đặc thù của đối tượng mà quyết sách sẽ phát động, nhưvậy, bản chất sáng tạo rất xa lạ với chủ nghĩa giáo điều (bao gồm giáo điều lý luậnlẫn giáo điều về kinh nghiệm) sự sáng tạo chân chính không loại trừ mà còn đòi hỏiphải thận trọng và sử dụng hiệu quả những luận điểm lý luận chung những kinhnghiệm quý báu do lịch sử để lại như là một trong những cơ sở quan trọng đế xâydựng và tổ chức thực hiện quyết sách chính trị

Vận dụng phép biện chứng giữa cái riêng và cái chung vào quá trình xây

dựng và tổ chức thực hiện quyết sách chính trị đòi hỏi phải thấy rằng: mọi quyếtsách và phương thức tổ chức thực hiện đều chỉ thực hiện hóa thông qua hoạt động

cụ thế của các ngành, các địa phương và cơ sở khi đó mọi quyết sách đều biểu hiện

ra thành cái đặc thù cả về nội dung và phương thức thực hiện Nắm vững phép biệnchứng đó là cơ sở cho sự sáng tạo trong cách mạng, bởi vì sự sáng tạo trong xâydựng và tổ chức thực hiện quyết sách chính trị không gì khác hơn là tìm ra hìnhthức biểu hiện cụ thể của những cái gì chung trong từng trường họp riêng biệt Nhờ

đó, một mặt, có thể giải đáp đúng vấn đề cụ thể của ngành, của địa phương đặt ra;mặt khác, xác định được các cách thức, phương pháp hoạt động thích hợp nhằmhiện thực hóa những chủ trương trong từng trường hợp riêng lẻ

Trong xây dựng và tổ chức thực hiện quyết sách chính trị còn phải xuất phát

từ mâu thuẫn nội tại của sự vật Ó đây, việc nắm vững mâu thuẫn cơ bản là cơ sởxây dựng đường lối chiến lược cách mạng, nắm vững những mâu thuẫn chủ yếu ởtừng thời kỳ, trên từng lĩnh vực, trong từng địa bàn là cơ sở để xây dựng nghịquyết

Trong khi khẳng định: ở từng giai đoạn phát triển trong từng lúc, sách lượcvới giai cấp vô sản phải tính đến biện chứng khách quan của xã hội, Lênin cũng chỉ

ra rằng tính biện chứng của sự phát triến xã hội diễn ra trong mâu thuẫn và thôngqua các mâu thuẫn Khi xây dựng quyết sách chính trị, phải xuất phát từ biện chứngkhách quan điều đó cũng có nghĩa là phải xuất phát từ mâu thuẫn của nó Mục tiêucủa mọi quyết sách chính trị không gì khác hơn là nhằm thay đổi của bản chất xãhội theo hướng tiến bộ điều đó không thể thực hiện được, nếu không phát hiện đúngnhững mâu thuẫn khách quan hiện tại đang tồn tại, xác định phương hướng pháttriến những lực lượng những biện pháp và phương tiện cơ bản đế giải quyết chúng

Toàn bộ nghệ thuật lãnh đạo và quản lý như Lênin nói “là ở chỗ phải biết kịpthời tính toán và nhìn rõ đâu là nơi cần tập trung những lực lượng chủ yếu và sự chú

ý của mình” Đe xác định được những khâu trung tâm như thế, cần phát hiện ranhững mâu thuẫn chủ yếu trong từng thời kỳ, ở từng ngành từng địa phương Tất cảnhững quyết sách cụ thể ở từng cấp là nhằm giải quyết những mâu thuẫn như vậy

Tựu trung lại, trên cơ sở khoa học để xây dựng quyết sách chính trị đã được

đề cập cần chú ý các điều kiện cụ thể sau đây:

Thứ nhất, điều kiện khách quan để xây dựng quyết sách chính trị gồm các nhân to sau:

_ Những nhân tố khách quan được sử dụng làm cơ sở hình thành quyết sáchchính trị phải là những nhân tố phản ánh quy luật khách quan được lựa chọn quanhận thức chủ quan của chủ thể Tôn trọng quy luật khách quan là một bài học cótính nguyên tắc khi hoạch định mọi đường lối, chủ trương, chính sách Những nhân

tố khách quan là cơ sở hình thành quyết sách chính trị:

+ Tinh hoa tri thức của nhân loại và dân tộc thể hiện trong những học thuyếtchính trị- xã hội và được đúc kết trong học thuyết Mác- Lênin và tư tưởng Hồ ChíMinh; tri thức văn hóa, khoa học kỹ thuật và công nghệ

+ Những bài học kinh nghiệm thực tiễn của phong trào cách mạng thế giới vàkinh nghiệm hoạch định chính sách phát triển đất nước của các quốc gia khác,cũngnhư thực tiễn đấu tranh giải phóng dân tộc và tiến hành đổi mới, xây dựng phát triểnđất nước ở Việt Nam

+ Những tiềm năng của đất nước và dân tộc, đó là tiềm năng về COĨ1 người;tiềm năng về kinh tế, điều kiện tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên, vị trí địa lý; những

di sản văn hóa, xã hội, truyền thống dân tộc

+ MÔI quan hệ lợi ích và sự hợp tác hay đấu tranh giữa giai cấp, tầng lớptrong xã hôi la những nhân tố khách quan nội tại ảnh hưởng đến việc hoạch địnhquyết sách chính trị

Thứ hai, những điêu kiện chủ quan

+ Nhân tố chủ quan để hoạch định các quyết sách chính trị là bản thân đảngchính trị - chủ thể và là “tác giả” của quyết sách chính trị Những nhân tố chủ quan

đó là:

+ Quá trình hoạt động của một đảng với những thử thách tạo nên bản lĩnhchính trị của đảng

+ Trí tuệ tập thể của toàn đảng và năng lực thực tiễn của đảng viên

+ Sức chiến đấu, bản lĩnh chính trị của Đảng, năng lực nhạy bén trong cácbước ngoặt quan trọng của cách mạng dựa trên sức mạnh tập thể của Đảng; sự đoànkết nhất trí đó dựa trên nền tảng của hệ tư tưởng khoa học

1.4.1.2 Quy trình xây dựng quyêt sách chính trị:

Quy trình xây dựng một quyết sách chính trị phải trải qua các khâu cơ bảnsau:

Một là, thu thập thông tin

- Yêu cầu:thông tin phải đầy đủ,khách quan,kịp thờivà có độchínhxáccao

- Phạm vi thu thập thông tin: đối với tất cả khách thể và chủ thể

- Điều kiện để có thông tin đúng: phải nâng cao tính trung thực, nângcao năng lực và phương pháp thu nhập thông tin cũng như điều kiện vật chất đểkhai thác thông tin

Hai là, xử lý thông tin

Xử lý thông tin là quá trình phân tích những thông tin thu được bằng phươngpháp tư duy khoa học

Ba là, chọn phương án

Việc xử lý những thông tin sẽ cho ra đời những phương án Từ nhiều phương

án đó, cơ quan lãnh đạo cùng những chuyên gia tìm ra một phương án tối ưu nhất.Việc lựa chọn hay đề ra một phương án tối ưu làm cơ sở hình thành quyết sáchchính trị là công việc của nhiều người

Bốn là, ra quyết định

Khâu cuối cùng là vấn đề ra quyết định Trong những trường họp cần thiết,

do tính chất và tầm quan trọng của quyết sách cấp ra quyết định có thể công bố dựthảo để nhân dân công khai góp ý kiến Thông qua đó cơ quan lãnh đạo và cácchuyên gia chắt lọc ý kiến hợp lý để bổ sung, hoàn thiện quyết sách

Trong một số trường hợp và một số vấn đề nhất định, trước khi quyết địnhchính sách chính thức, có thể tiến hành thực nghiệm trong phạm vi hẹp sau đó mới

có thế áp dụng cho diện tích

1.4.1.3 Tô chức thực hiện quyêt sách chính trị:

Quy trình tổ chức thực hiện quyết sách chính trị thường được diễn ra qua 2bước cơ bản:

Một là, quán triệt trong cán bộ, Đảng viên và nhân dân Theo nghĩa chung

nhất, quán triệt làm cho hiếu thấu đáo về một tư tưởng nào đó đối với hiện thực và

thể hiện đầy đủ trong hoạt động Quán triệt là một quá trình từ khi tiếp nhận nghịquyết cho đến khi nghị quyết hết hiệu lực; chứ không phải một lần là xong, đànhrằng việc quán triệt khi tiếp thu là vô cùng quan trọng Nó bao gồm tự quán triệt chomình và quán triệt cho người khác, trong quán triệt còn bao hàm phê phán các quanniệm sai trái với tư tưởng của nghị quyết đó Đe nghị quyết của Đảng trở thànhniềm tin thành định hướng cơ bản cho tư tưởng và hành động của cán bộ, Đảng viên

và nhân dân ở cơ sở, việc quán triệt phải đảm bảo những yêu cầu cơ bản sau:

- Phải đảm bảo sự thống nhất giữa lý ỉuận và thực tiễn, giữa tỉnh thần

của quyết sách và tình hình thực tế của địa phương

Quyết sách chính trị hay nghị quyết của Đảng mà nhất là Nghị quyết củaTrung ương có tầm bao quát rất rộng, nhưng cái thần của nghị quyết đó bao giờcũng không chỉ phản ánh mà còn định hướng cho việc giải quyết từng vấn đề cụ thểtương ứng ở từng địa phương Cho nên, quá trình quán triệt Nghị quyết của Đảngphải đảm bảo sự thống nhất giữa tinh thần của Nghị quyết và thực tế của địaphương phải nắm bắt được chúng trong tương quan với tổng thế những vấn đề kháccủa toàn bộ hệ thống Nghị quyết của Đảng, trong quan hệ với hệ thống pháp luật vàchính sách hiện hành của Nhà nước Phải nắm bắt được yêu cầu của từng Nghịquyết trong quan hệ mật thiết với yêu cầu quyền lực và lợi ích của nhân dân Phảiđứng trên lập trường của giai cấp công nhân Có như vậy, việc tố chức thực hiệnNghị quyết của Đảng mới ngày một trở nên gần gũi với quảng đại quần chúng, tạo

ra sự kết dính tự nhiên giữa những ý tưởng cao đẹp của Đảng trong từng Nghị quyếtvới đời sống bình thường của các tầng lớp nhân dân

Sự thống nhất giữa lý luận và thực tiễn là nguyên tắc tối cao của phươngpháp luận mác xít Hồ Chí Minh từng dạy rằng, lý luận mà không có thực tiễn là lýluận suông, thực tiễn mà không có lý luận là thực tiễn mù quáng Nghị quyết củaĐảng vừa là sự đúc kết lý luận vừa là sự tổng kết thực tiễn để giải quyết vấn đề thực

tế cuộc sống của nhân dân

/ - Phải truyền đạt Nghị quyết của Đảng một cách đủng đắn, có chiều sâu.

Mác đã từng khẳng định: Lực lượng vật chất chỉ có thể bị đánh đổ bằng lựclượng vật chất nhưng lý luận cách mạng cũng sẽ trở thành lực lượng vật chất, mộtkhi nó thâm nhập vào quần chúng Vì vậy, việc truyền đạt Nghị quyết của Đảng đôi

khi không chỉ đủ sức thuyết phục và hướng dẫn những người trực tiếp thực hiện màcòn phải gây được lòng tin và sự ủng hộ của các tầng lớp nhân dân, chống trả vàchiến thắng mọi thế lực trong cuộc chiến tư tưởng về nghị quyết đó Vì vậy, phảichứng minh được tính đúng đắn của từng nghị quyết với việc lý giải những vấn đềchính yếu của nghị quyết đó bằng một hệ thống lý luận sắc bén và những bài họckinh nghiệm điển hĩnh làm tiền đề và điều kiện cơ bản cho sự nghiệp cụ thế hóa mộtcách sáng tạo của những người trực tiếp thực hiện Không chỉ truyền đạt đúng đắn

và đầy đủ tinh thần của từng nghị quyết đến cán bộ, Đảng viên và quần chúng nhândân thuộc phạm vi mình phụ trách, phản ánh đầy đủ những nhiệm vụ chính trị củađịa phương mà còn phải ngang tầm với trình độ, phù hợp với tâm tư và tình cảm củangười thực hiện Đồng thời, cũng còn phải bảo vệ những tư tưởng cao đẹp của Đảngtrong từng Nghị quyết đó trước mọi luận điệu xuyên tạc của các thế lực khác nhau

Có như vậy, cán bộ mới gây được lòng tin và sự ủng hộ của các tầng lóp nhân dânđối với đường lối, chủ trương của Đảng và pháp luật, chính sách của nhà nước

- Phải đảm bảo định hướng tư tưởng trong suốt quá trình tổ chức thực { hiệp

Hai là, tố chức thực hiện: To chức thực hiện quyết sách là một trong nhỌng

khâu quan trọng nhất đảm bảo cho sự thành bại của quyết sách khi được ban hành

Đe việc tổ chức thực hiện đạt kết quả, phải đảm bảo các yếu tố sau đây:

^ - Trước hết, phải thống nhất giữa chương trình hành động và tổ chức

thực hiện chương trình đó Nguyên tắc quan trọng nhất của tính hiệu quả

trong tổ chức thực hiện Nghị quyết của Đảng là sự thống nhất giữa lời nói và việc

làm Cho nên, việc xây dựng chương trình hành động và kiên quyết triển khai thựchiện cho bằng được chương trình đó trong thực tế là việc làm đầu tiên Việc đề rachương trình hành động đúng đắn là trách nhiệm của tập thể lãnh đạo, còn việc chỉđạo tổ chức thực hiện nghị quyết đó lại là trách nhiệm của từng cán bộ chủ chốt Vìvậy, một yêu cầu không thể thiếu trong tổ chức thực hiện nghị quyết của Đảng đốivới cán bộ chủ chốt các cấp là kết họp chặt chẽ giữa sự kiên trì, bền bĩ theo đuổimục tiêu với sự nhạy bén trong sử dụng các biện pháp, hình thức tổ chức thích hợp,huy động mọi khả năng có thể Nhân dân tin tưởng và hăng hái thực hiện Nghịquyết của Đảng không chỉ bằng sự vận động, thuyết phục mà còn bằng sự nêugương của những Đảng viên, của từng cán bộ và từng chi bộ Đảng Cho nên, cán bộchủ chốt các cấp không chỉ phải viết, nói và làm đúng nghị quyết của Đảng mà còn

là tấm gương về sự kiên quyết thực hiện bằng được nghị quyết của Đảng thông quahoàn thành tốt đẹp nhất chương trình hành động của cấp ủy và kế hoạch chỉ đạo củatừng cấp

- Xây dựng các qựy định, luật ỉệ, chuẩn mực để tổ chức thực hiện nghị

^ Đê đảm bảo cho nghị quyêt của Đảng được thê hiện băng sức mạnh vậtchất của những tập thể người rộng lớn trong một chỉnh thể cần thiết phảithiết

lập một hệ thống thiết chế tổ chức theo chiều ngang và chiều dọc từ tổ chứcĐảng đến tổ chức chính quyền và các đoàn thể quần chúng, trong đó, vấn đề

có ý nghĩa quyết định là bố trí đúng người, đúng việc Đồng thời, phải có khảnăng xác lập một hệ thống những định chế mang tính nguyên tắc trong toànĐảng và mang tính chất pháp lý trong hệ thống chính quyền, mang tính tiêubiểu trong các đoàn thể nhân dân làm cho mọi tổ chức và hoạt động luôndiễn

ra theo tính quy định của từng nghị quyết Cùng với đó là khả năng hìnhthành

được cơ chế vận hành thông suốt của từng tố chức và toàn bộ hệ thống thiếtchế tố chức đảm bảo cho nghị quyết của Đảng được thực hiện một cách suôn

sẻ đồng thuận trong tư tưởng và nhất quán trong hành động giữa các lực

khác nhau Vừa tập trung được sức mạnh tổng họp của tất cả các nhân tố hợpthành hệ thống thực thi nghị quyết, vừa phát huy sức mạnh sở trường của từngthành tố, vừa đảm bảo tính nguyên tắc chặt chẽ của hoạt động lãnh đạo và chỉ đạovừa kích thích tự do sáng tạo của từng tố chức, của những người thực hiện và đemlại hiệu quả cao

í - Xây dựng hệ thống tài chỉnh thực hiện nghị quyết.

_ Trong điều kiện nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, nghịquyết của Đảng chỉ được tổ chức thực hiện tốt trên cơ sở nguồn tài chính đảm bảo.Cho nên, khi tố chức thực hiện, cán bộ chủ chốt các cấp nhất thiết phải xây dựngnguồn tài chính cho từng nghị quyết cụ thể Hệ thống tài chính phải hết sức năngđộng và hoạt động thông suốt, đảm bảo chi phí cho các hoạt động công vụ, xâydựng và phát triển cơ sở vật chất - kỹ thuật, bồi dưỡng nhân lực, quy tụ tài năng,kích thích phát triến động lực của những người trực tiếp thực hiện nghị quyết

- Phải kiếm tra, giám sát việc to chức thực hiện quyết sách

Thực tiễn đã chứng minh bất cứ công việc gì không có kiểm tra, giám sát thìhiệu quả không cao, kiếm tra, giám sát mới biết tinh thần và năng lực chấp hànhquyết sách của Đảng đối vối cán bộ cấp dưới, mới kiểm nghiệm sự đúng đắn củaquyết sách, mới nhận ra những vấn đề cần giải quyết, mới thấy được những lệch lạc

để uốn nắn kịp thời, đồng thời qua kiểm tra mới phát hiện nhân tố mới, nhữngngười tốt, việc tốt đế phát huy và khen thưởng

- Sơ kết, tổng kết quả trình thực hiện quyết sách

Trong quá trình tổ chức thực hiện quyết sách, thường xuyên sơ kết từng mặt,từng giai đoạn đế kịp thời uốn nắn lệch lạc về tư tưởng về hành động đối với cán bộ

và người dân Đặc biệt phải coi trọng đúng mức công tác tổng kết việc tổ chức thựchiện quyết sách cả chiều rộng và chiều sâu và biết nâng kinh nghiệm được rút ra lêntầm khái quát có ý nghĩa lý luận - thực tiễn để hoàn thiện thêm ý tưởng cao đẹp củatừng quyết sách nói riêng, của sự nghiệp cách mạng nói chung; cũng là tiền đề vàđiều kiện quan trọng cho việc hình thành những quyết sách tiếp sau Điều này thếhiện bản chất khoa học và cách mạng của quyết sách; đồng thời, đảm bảo tính liên

tục của hệ thông quyết sách, tính chỉnh thế và toàn vẹn của hệ thống pháp luật,chính sách quốc gia.

1.4.2.Quản ỉỷ nhà nước:

Quản lý hành chính nhà nước là hoạt động thực thi quyền hành pháp của Nhànước Đó là sự tác động có tố chức và điều chỉnh bằng quyền lực pháp luật nhànước đối với các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của con người đế duy trì vàphát triến các mối quan hệ xã hội và trật tự pháp luật nhằm thực hiện những chứcnăng và nhiệm vụ của Nhà nước trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xãhội chủ nghĩa, do các cơ quan trong hệ thống quản lý hành chính từ Chính Phủ đếnUBND các cấp ở địa phương tiến hành

Vai trò của Nhà nước trong quản lý nền kinh tế thị trường: Quản lý kinh tếđịnh hướng phát triển kinh tế-xã hội; Quản lý kinh tế điều chỉnh, điều tiết quan hệthị trường; Quản lý kinh tế tạo lập môi trường; Quản lý kinh tế bằng kiểm tra, kiếmsoát

Quản lý nhà nước về kinh tế tập trung chủ yếu: Xây dựng tổ chức bộ máyquản lý nhà nước về kinh tế; Xây dựng chiến lược phát triển kinh tế- xã hội của đấtnước; Xây dựng hệ thống pháp luật kinh tế; Tổ chức hệ thống các doanh nghiệp;Xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng cho mọi hoạt động kinh tế của đất nước; Kiếmtra, kiếm soát hoạt động của các đơn vị kinh tế; Thực hiện và bảo vệ lợi ích của xãhội, của Nhà nước và của công dân

1.5 Tác động của quyết sách chính trị, quản lý nhà nước đối với phát triển kinh tế-xã hội trong thời kỳ đổi mới ở Việt Nam:

1.5.1.Những tác động tích cực:

^/Trong 30 năm qua, với sự nỗ lực phấn đấu của toàn Đảng, toàn dân, toànquân, công cuộc đổi mới ở nước ta đã đạt được những thành tựu to lớn và có ýnghĩa lịch sử Đất nước đã ra khỏi tình trạng kém phát triển, đời sống nhân dânđược cải thiện rõ rệt Hệ thống chính trị và khối đại đoàn kết toàn dân tộc đượccủng cố, tăng cường Độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ và chế độ

xã hội chủ nghĩa được giữ vững Vị thế và uy tín của Việt Nam trên trường quốc tếđược nâng cao Sức mạnh tổng hợp của đất nước đã tăng lên rất nhiều, tạo tiền đề

đế nước ta tiếp tục phát triến mạnh mẽ hơn theo con đường xã hội chủ nghĩa

Những thành tựu đó chứng tỏ đường lối đổi mới của Đảng ta là đúng đắn, sáng tạo,phù hợp thực tiễn Việt Nam Có thể khái quát về vai trò của quyết sách chính trị quacác giai đoạn như sau:

+ Giai đoạn 1979-1986: Đây là giai đoạn chuẩn bị những tiền đề cần thiếtcho việc Đảng ta đưa ra đường lối đổi mới tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIcủa Đảng (12-1986) Đại hội này đã mở ra một bước ngoặt trên con đường quá độlên chủ nghĩa xã hội ở nước ta

Trong khi các nước xã hội chủ nghĩa thực hiện cải tổ, cải cách hoặc sửa chữasai lầm thì Đảng ta chủ trương đổi mới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI chínhthức đưa ra khái niệm đổi mới vào đường lối của Đảng Đối với nước ta, đổi mới làyêu cầu bức thiết của sự nghiệp cách mạng, là vấn đề có ý nghĩa sống còn - luậnđiểm quan trọng ấy của Đại hội đã thôi thúc toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta đivào cuộc chiến đấu mới, với quyết tâm biến đường lối đổi mới thành hiện thực.Luận điếm ấy ngày càng được sáng tỏ bằng thực tiễn đối mới của đất nước ta từ Đạihội VI đến nay

Từ thực tiễn đổi mới của đất nước và những biến động lớn diễn ra trên thếgiới, Đảng ta đã rút ra những kết luận khoa học, đã điều chỉnh, bo sung nhiều chủtrương, chính sách, từng bước phát triến và hoàn chỉnh đường lối đổi mới và đãgiành được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa rất quan trọng

+ Giai đoạn 1986 đến nay: nước ta đã ra khỏi tình trạng kém phát triển Nenkinh tế giữ được tốc độ ổn định tăng trưởng cao liên tục trong nhiều năm; từ mộtnước hàng năm thiếu lương thực đã trở thành một nước xuất khẩu lương thực đứnghàng thứ 2 trên thế giới; đời sống của đại bộ phận các tầng lófp nhân dân đã đượccải thiện và nâng cao hơn trước; quốc phòng an ninh được đảm bảo; ổn định chínhtrị được giữ vững; mối quan hệ quốc tế được mở rộng; bộ mặt của đất nước cónhững biến đối to lớn trên mọi lĩnh vực Nói một cách tổng quát, thế và lực củanước ta đã được tăng cường hơn bao giờ hết

Trong cương lĩnh được thông qua tại Đại hội toàn quốc lần thứ VII, Đảng ta

đã bước đầu phác họa ra mô hình chủ nghĩa xã hội với các đặc trưng của chủ nghĩa

xã hội mà nhân dân ta cần xây dựng Đó là một xã hội:

- Do nhân dân làm chủ

- Có một nền kinh tế phát triển cao, dựa trên lực lượng sản xuất hiệnđại và chế độ công hữu về tư liệu sản xuất chủ yếu.

- Có nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc

- Con người được giải phóng khỏi áp bức, bóc lột, bất công, làm theonăng lực, hưởng theo lao động, có cuộc sống ấm no, tự do, hạnh phúc, có điều kiệnphát triến toàn diện cá nhân

- Các dân tộc trong nước bình đẳng, đoàn kếtvà giúp đỡ nhau cùngtiếnbộ

- Có quan hệ hữu nghị và hợp tác với nhân dân tấtcả cácnước trênthếgiới

Các đặc trưng trên đây, bao quát cả các lĩnh vực: lực lượng sản xuất, quan hệsản xuất; cơ sở hạ tầng, kiến trúc thượng tầng; trong nước, dân tộc, quốc tế Gọi làđặc trưng, bởi lẽ đây là những khác biệt so với mọi kiểu xã hội đã từng tồn tại tronglịch sử, những khác biệt đem lại sự giải phóng hoàn toàn và triệt để cho dân tộc, cho

xã hội và cho con người

Đảng ta cũng nêu rõ bảy phương hướng cơ bản cần phải nắm vững trong quátrình xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ tổ quốc Những phương hướng này cũngchính là con đường đưa chúng ta đi tới mục tiêu của chủ nghĩa xã hội, con đường đểtừng bước hiện thực hóa mô hình chủ nghĩa xãhội đã vạchra

Quá trình phác họa mô hình chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa

xã hội ở nước ta gắn liền vói việc đối mới nhận thức của Đảng ta về chủ nghĩa xãhội và từng bước kiếm nghiệm những nhận thức mới trong thực tiễn Tiêu chuấn đểnhận thức ấy là kết quả đã giành được trong thực tiễn đổi mới, qua đó những nhậnthức mới lại tiếp tục được bổ sung, hoàn chỉnh Riêng về mặt kinh tế, những nhậnthức mới được thể hiện tập trung ở những điểm sau đây:

- Muốn đi tới mục tiêu chủ nghĩa xã hội, phải thoát ra khỏi nền kinh tế

kế hoạch theo kiểu cũ, phải kiên quyết xóa bỏ cơ chế tập trung quan liêu, bao cấp,

để phát triển nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần, vận hành theo cơ chế thịtrường có sự quản lý của nhà nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa Nói gọn lạithì đây là nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa