tóm tắt Nghiên cứu thực trạng và đề xuất các giải pháp xử lý rác thải sinh hoạt tại thị trấn An Bài, tỉnh Thái Bình

Tài liệu là bản tóm tắt

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN

***********************

HOÀNG THỊ XUÂN THU

NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP XỬ LÝ RÁC THẢI SINH HOẠT TẠI

THỊ TRẤN AN BÀI, TỈNH THÁI BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC

Hà Nội - 2016

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN

***********************

HOÀNG THỊ XUÂN THU

NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP XỬ LÝ RÁC THẢI SINH HOẠT TẠI

THỊ TRẤN AN BÀI, TỈNH THÁI BÌNH

Chuyên ngành: Quản lý tài nguyên và môi trường

Mã số: 60850101

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC

XÁC NHẬN HỌC VIÊN ĐÃ CHỈNH SỬA THEO GÓP Ý CỦA HỘI ĐỒNG

Chủ tịch hội đồng chấm luận văn

thạc sĩ khoa học

Giáo viên hướng dẫn

GS.TS Trương Quang Hải PGS.TS Vũ Văn Tích

Hà Nội - 2016

Footer Page 2 of 126

LỜI CẢM ƠN

Trong thời gian vừa qua, ngoài sự nỗ lực của bản thân, tôi đã nhận được sự giúp đỡ nhiệt tình của các thầy cô giáo, các cơ quan, gia đình cùng bạn bè để hoàn thành luận văn của mình Nhân dịp này, cho phép tôi bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến tất cả những sự giúp đỡ quý báu đó

Lời đầu tiên cho phép tôi trân trọng gửi lời cảm ơn đến Ban lãnh đạo Khoa Địa lý – Trường đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội, các thầy giáo, cô giáo đã tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi hoàn thành khóa Cao học chuyên ngành Quản lý tài nguyên và Môi trường; đồng thời trang bị cho tôi kiến thức trong suốt hai năm qua Đặc biệt tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới PGS.TS

Vũ Văn Tích – người đã dành nhiều thời gian, nhiệt tình hướng dẫn và đóng góp những kiến thức hết sức quý báu để tôi hoàn thành bản Luận văn thạc sỹ

Tôi xin chân thành cảm ơn UBND tỉnh Thái Bình, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh và các cơ quan ban ngành đã giúp đỡ tôi trong quá trình xây dựng và hoàn thành Luận văn thạc sỹ

Tôi xin được bày tỏ lời cảm ơn sâu sắc tới gia đình, bạn bè, đồng nghiệp đã quan tâm, giúp đỡ, tạo mọi điều kiện cho tôi trong suốt thời gian tham gia khóa Cao học Địa lý 2014-2016

Hà Nội, ngày…….tháng……năm 2016

Tác giả luận văn

Hoàng Thị Xuân Thu

ii

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin xam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS.TS Vũ Văn Tích – Trưởng ban Khoa học Đại học Quốc gia

Hà Nội

Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được công

bố trong bất kỳ công trình nào khác

Hà Nội, ngày…….tháng……năm 2016

Tác giả luận văn

Hoàng Thị Xuân Thu

Footer Page 4 of 126

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN i

LỜI CAM ĐOAN ii

MỤC LỤC iii

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 4

1.1 Tổng quan về rác thải sinh hoạt 4

1.1.1 Một số khái niệm cơ bản 4

1.1.2 Nguồn gốc hình thành và phân loại rác thải sinh hoạt (RTSH) 4

1.1.3 Tác động của rác thải sinh hoạt đối với môi trường và sức khỏe cộng đồng 6

1.1.4 Khái niệm về xử lý rác thải 9

1.1.5 Yêu cầu về xử lý chất thải rắn tại Việt Nam 9

1.2 Tổng quan về quản lý rác thải sinh hoạt trên thế giới và ở Việt Nam 11

1.3 Một số phương pháp xử lý rác thải sinh hoạt chủ yếu hiện nay 18

1.4 Điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội khu vực thị trấn An Bài 23

1.4.1 Điều kiện tự nhiên và vấn đề liên quan tới lựa chọn vị trí xử lý rác thải sinh hoạt 23

1.4.2 Tình hình phát triển kinh tế - xã hội 26

CHƯƠNG 2 CÁCH TIẾP CẬN VÀ CÁC PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU Error! Bookmark not defined

2.1 Cách tiếp cận để giải quyết vấn đề Error! Bookmark not defined 2.2 Các phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined 2.2.1 Phương pháp khảo sát, thu thập tài liệu Error! Bookmark not defined 2.2.2 Phương pháp tổng hợp, phân tích, đánh giáError! Bookmark not defined 2.2.3 Phương pháp kế thừa Error! Bookmark not defined 2.2.4 Phương pháp chuyên gia Error! Bookmark not defined

2.2.5 Các giải pháp xử lý rác thải sinh hoạt ở Việt Nam và trên thế giới hiện nay

Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN Error! Bookmark not defined

iv

3.1 HIỆN TRẠNG THU GOM VÀ QUẢN LÝ RÁC THẢI SINH HOẠT TẠI THỊ TRẤN

AN BÀI Error! Bookmark not defined

3.1.1 Khối lươ ̣ng và thành phần rác thải sinh hoạtError! Bookmark not defined

3.1.2 Dự báo khối lượng rác thải sinh hoạt đến năm 2020Error! Bookmark not defined

3.1.3 Tình hình thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt tại thị trấn An Bài Error! Bookmark not defined

3.2 XÁC ĐỊNH VỊ TRÍ QUY HOẠCH XỬ LÝ, CHÔN LẤP RÁC THẢI SINH

HOẠT Error! Bookmark not defined 3.2.1 Cơ sở lựa chọn địa điểm Error! Bookmark not defined 3.2.2 Tiêu chuẩn thiết kế và quy pha ̣m Error! Bookmark not defined 3.2.4 Lựa chọn vị trí khu vực quy hoạch Error! Bookmark not defined 3.2.4 Xác định điều kiện địa chất và địa kỹ thuật tại vị trí lựa chọn Error! Bookmark not defined

3.3 LỰA CHỌN CÔNG NGHỆ, QUY TRÌNH XỬ LÝ RÁC THẢI SINH HOẠT

Error! Bookmark not defined 3.3.1 Đánh giá các công nghê ̣ xử lý rác thải Error! Bookmark not defined 3.3.2 Lựa cho ̣n giải pháp công nghê ̣ xử lý tối ưu Error! Bookmark not defined 3.3.3 Mô tả chi tiết công nghê ̣ đốt rác Error! Bookmark not defined 3.3.4 Quy trình xử lý rác thải Error! Bookmark not defined 3.3.5 Hiê ̣u quả kinh tế xã hô ̣i của phương án lựa chọnError! Bookmark not defined

3.3.6 Khái toán các hạng mục đầu tư cho một bãi chôn lấp rác thải sinh hoạt

Error! Bookmark not defined

3.3.7 Xác định quy mô xây dựng khu xử lý rác thải sinh hoạt cho thị trấn An Bài

Error! Bookmark not defined

3.4 ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO CÔNG TÁC QUẢN

LÝ RÁC THẢI SINH HOẠT TẠI THỊ TRẤN AN BÀIError! Bookmark not defined

3.5.1 Giải pháp về quản lý Error! Bookmark not defined

Footer Page 6 of 126

3.5.2 Các giải pháp kỹ thuật Error! Bookmark not defined Kết luận Error! Bookmark not defined Kiến nghị Error! Bookmark not defined

TÀI LIỆU THAM KHẢO 30

ODA : Vốn hỗ trợ phát triển chínhthức OECD : Tổ chức hợp tác và phát triểnkinhtế TCVN : Tiêu chuẩnViệtNam

TCXDVN : Tiêu chuẩn xây dựng Việt Nam TN&MT : Tài nguyên vàmôitrường

TP : Thành phố

UBND : Ủy ban nhândân VLXD : Vật liệu xâydựng RTSH : Rác thải sinh hoạt

Footer Page 8 of 126

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 1.1: Các loại chất thải đặc trưng từ nguồn rác thải sinh hoạt 6 Bảng 1.2: Tỷ lệ thành phần chất thải trong rác thải sinh hoạt đô thị ở các nước có thu nhập khác nhau 12 Bảng 1.3: Tình hình thu gom rác thải sinh hoạt trên toàn thế giới năm 2004 15 Bảng 3.1: Thành phần rác thải xác định ngẫu nhiên cho một khối lượng 210,8 kg và tỉ lệ %

loại rác Error! Bookmark not defined Bảng 3.2: Dự báo khối lượng rác thải sinh hoạt 2015 - 2020 tại thị trấn An Bài Error!

Bookmark not defined

Bảng 3.3: Phân loại quy mô bãi chôn lấp rác thải Error! Bookmark not defined Bảng 3.4: Quy mô bãi chôn lấp rác thải sinh hoạt Error! Bookmark not defined Bảng 3.5: Khoảng cách thích hợp khi lựa chon bãi chôn lấp Error! Bookmark not

defined

Bảng 3.12: Đơn giá và xuất đầu tư chung cho xây dựng bãi chôn lấp rác thải hợp vệ sinh

Error! Bookmark not defined

viii

DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ

Hình 1.1: Sơ đồ nguồn gốc phát sinh rác thải sinh hoạt 5

Hình 1.2: Ảnh hưởng của rác thải sinh hoạt đến con người và môi trường 7

Hình 1.3: Sơ đồ công nghệ xử lý rác bằng phương pháp ép kiện 21

Hình 1.4: Sơ đồ xử lý rác theo công nghệ Hydromex 22

Hình 1.5: Vị trí khu vực nghiên cứu 24

Hình 3.1: Thực trạng thu gom RTSH tại thị trấn An Bài Error! Bookmark not defined Hình 3.2: Mô hình bãi chôn lấp hỗn hợp bán chìm bán nổi Error! Bookmark not defined Hình 3.3: Địa điểm quy hoạch khu xử lý rác thải sinh hoạt Error! Bookmark not defined

Hình 3.4: Sơ đồ khu vực lựa chọn xây dựng khu xử lý rác thải sinh hoạt tại thị trấn An Bài

Error! Bookmark not defined Hình 3.5: Công tác khoan tại thời điểm khảo sát Error! Bookmark not defined Hình 3.6: Sơ đồ công nghê ̣ phương án cho ̣n Error! Bookmark not defined Hình 3.7: Sơ đồ công nghệ đốt rác thải Error! Bookmark not defined Hình 3.8: Lò đốt GR-350 của hãng Great Honor Engineering Error! Bookmark not

defined

Hình 3.9: Sơ đồ công nghệ xử lý rác Error! Bookmark not defined Hình 3.10: Quy trình xử lý nước rác Error! Bookmark not defined

Footer Page 10 of 126

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Bảo vệ môi trường đã trở thành vấn đề trọng yếu mang tính toàn cầu, ngày càng được nhiều quốc gia trên thế giới chú trọng và trở thành nội dung trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội Bước vào thời kỳ CNH-HĐH đất nước, cùng với sự phát triển kinh tế, đời sống vật chất và tinh thần của người dân cũng được cải thiện

và nâng cao, song người dân cũng đã và đang phải đối mặt với những vấn đề môi trường ngày càng gia tăng

Một trong số đó là vấn đề về thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt Lượng rác thải sinh hoạt tại các đô thị nước ta đang có hướng phát sinh trung bình mỗi năm tăng khoảng 10% Tỷ lệ tăng cao tập trung ở các đô thị đang có xu hướng mở rộng, phát triển cả về quy mô lẫn dân số và các khu công nghiệp Thực trạng xử lý rác thải, các giải pháp xử lý rác thải tại các khu vực nông thôn đang trong quá trình đô thị hóa gắn với công nghiệp hóa đã và đang đặt ra sức ép về môi trường rác thải sinh hoạt đối với một số địa phương trong cả nước, đặc biệt khu vực ven biển Cũng như các địa phương khác trong cả nước, trong hơn mười năm qua, trên địa bàn cả tỉnh Thái Bình cũng như huyện Quỳnh Phụ nói chung và thị trấn An Bài nói riêng, quá trình phát triển kinh tế - xã hội diễn ra rất sôi động, nhiều khu công nghiệp mới được xây dựng, nhiều khu đô thị mới được hình thành Trong thị trấn

An Bài quá trình đó đi liền với sự công nghiệp hoá, phát triển giao thông, xây dựng

cơ sở hạ tầng đã làm thay đổi bộ mặt đô thị Công nghiệp phát triển, đô thị mở rộng, dân số đô thị ngày càng tăng nhanh đã làm bùng nổ lượng chất thải, đặc biệt rác thải sinh hoạt với khối lượng vượt quá khả năng xử lý của người dân và cơ sở sản xuất kinh doanh

Việc thải bỏ không khoa học các chất thải vào môi trường ở các khu dân cư và

cơ sở công nghiệp là nguồn gốc chính gây ô nhiễm môi trường, gây ảnh hưởng xấu đến sức khoẻ và cuộc sống của cộng đồng, mất mỹ quan và gây sức ép đến phát

2

triển bền vững Do đó, việc nghiên cứu các điều kiện tự nhiên, gắn với dự báo về nguồn rác thải để đề xuất được các giải pháp xử lý phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế, nhận thức cộng đồng là những yêu cầu cấp bách đối với thị trấn An Bài

Xuất phát từ các yêu cầu trên, việc tiến hành nghiên cứu đề tài: “Nghiên cứu

thực trạng và đề xuất các giải pháp xử lý rác thải sinh hoạt tại thị trấn An Bài, tỉnh Thái Bình” là điều cần thiết để đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của

khu vực trong giai đoạn đến năm 2020

2 Mục tiêu nghiên cứu

- Đánh giá được hiện trạng thu gom và xử lýrác thải sinh hoạt trên địa bàn thị trấn An Bài, tỉnh Thái Bình;

- Xác định được điều kiện địa lý tự nhiên và điều kiện địa kỹ thuật cho việc xử

lý rác thải sinh hoạt

- Lựa chọn được vị trí, quy trình, phương pháp xử lý rác thải sinh hoạt và đề xuất được các giải pháp xử lýnhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý tại khu vực

3 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu

- Phạm vi nghiên cứu: Đề tài thực hiện trên địa bàn thị trấn An bài, huyện Quỳnh Phụ, tỉnh Thái Bình

- Đối tượng nghiên cứu: rác thải sinh hoạt

4 Cơ sở tài liệu thực hiện đề tài

Luận văn được thực hiện dựa trên những nguồn dữ liệu chính như sau:

- Các nguồn tài liệu về đánh giá tổng hơp các điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội tại tỉnh Thái Bình

- Các số liệu, văn bản, báo cáo kinh tế - xã hội, niên giám thống kê tỉnh Thái Bình trong giai đoạn 2015-2020

- Kết quả nghiên cứu và điều tra thực địa tại khu vực thị trấn An Bài của tác

Footer Page 12 of 126

giả trong thời gian thực hiện luận văn

5 Ý nghĩa khoa học, thực tiễn

5.1 Ý nghĩa khoa học

- Xác lập điều kiện địa lý tự nhiên và địa chất phù hợp cho việc xử lý và quản

lý rác thải sinh hoạt trong điều kiện kinh tế và công nghệ của địa phương còn hạn chế

- Cung cấp phương pháp luận trong nghiên cứu quản lý rác thải sinh hoạt, đồng thời có thể mở rộng để nghiên cứu quản lý cho các thành phần chất thải khác như chất thải y tế, chất thải nguy hại

- Góp phần cung cấp tư liệu tham khảo trong đào tạo, tập huấn cũng như cho các nghiên cứu khác liên quan đến chất thải rắn

5.2 Ý nghĩa thực tiễn

- Có được giải pháp xử lý rác thải sinh hoạt trong bối cảnh sức ép môi trường ngày càng lớn

- Cung cấp cho địa phương biện pháp xử lýrác thải sinh hoạt khả thi để có thể

áp dụng vào thực tiễn trong việc quản lý rác thải sinh hoạt

6 Cấu trúc luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, phần nội dung chính của luận văn gồm 3 chương:

Chương 1: Tổng quanvấn đề nghiên cứu

Chương 2: Cách tiếp cận và các phương pháp nghiên cứu Chương 3: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

4

CHƯƠNG 1

TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

1.1 Tổng quan về rác thải sinh hoạt

Hiện nay, hoạt động sản xuất công nghiệp tại thị trấn An Bài chủ yếu là sản xuất vật liệu xây dựng như vôi và gạch, có thể tái chế trong quá trình sản xuất, nên hầu như chỉ phát sinh bụi làm ảnh hưởng đến môi trường xung quanh mà ít sinh ra lượng chất thải rắn.Do đó, học viên nhận thấy vấn đề về rác thải sinh hoạt là vấn đề bức thiết nhất hiện nay tại thị trấn này Phạm vi nghiên cứu của luận văn sẽ chủ yếu chỉ tập trung nghiên cứu một vấn đề về rác thải sinh hoạt

1.1.1 Một số khái niệm cơ bản

Để làm rõ và nắm vững đối tượng và phạm vi nghiên cứu, luận văn đề cập tới một số khái niệm cơ bản, các quy định liên quan đến nội dung nghiên cứu của một luận văn về quản lý môi trường như sau:

Khái niệm chung về chất thải:Chất thải là vật chất được thải ra từ sản xuất,

kinh doanh, dịch vụ, sinh hoạt hoặc hoạt động khác.[9]

Dựa vào nguồn gốc, chất thải rắn có thể phân ra thành các loại: chất thải rắn sinh hoạt, chất thải rắn công nghiệp, chất thải rắn nông nghiệp, chất thải rắn y tế…

Khái niệm về rác thải sinh hoạt (chất thải rắn sinh hoạt): Chất thải rắn sinh

hoạt là những chất thải có liên quan đến các hoạt động của con người, nguồn tạo thành chủ yếu từ các khu dân cư, các cơ quan, trường học, các trung tâm dịch vụ, thương mại

Chất thải rắn sinh hoạt có thành phần bao gồm kim loại, sành sứ, thủy tinh, gạch ngói vỡ, đất, đá, cao su, nilon, chất dẻo, thực phẩm dư thừa hoặc quá hạn sử dụng, xương động vật, tre, gỗ, lông gà, lông vịt, vải, giấy, rơm, rạ, xác động vật, vỏ rau quả v.v…[6]

1.1.2 Nguồn gốc hình thành và phân loại rác thải sinh hoạt (RTSH)

Footer Page 14 of 126

a Nguồn gốc hình thành

Khối lượng rác thải sinh hoạt ngày càng tăng do tác động của sự gia tăng dân

số, sự phát triển kinh tế - xã hội, sự thay đổi tính chất tiêu dùng trong các đô thị và

các vùng nông thôn Trong đó các nguồn chủ yếu phát sinh được thể hiện ở(Hình

1.1) như sau:

Hình 1.1: Sơ đồ nguồn gốc phát sinh rác thải sinh hoạt [13]

b Phân loại rác thải sinh hoạt

- Phân loại theonguồn gốc phát sinh:

+ Rác thải sinh hoạtđược phát sinh từ các hộ gia đình

+ Rác thải sinh hoạttừ các hoạt động sản xuất, kinh doanh, thương mại là những chất thải phát sinh từ các ngành kinh tế như công nghiệp, nông nghiệp, dịch

vụ

- Phân loại theothuộc tính vật lý: chất thải rắn, chất thải lỏng, chất thải khí

- Phân loại chất thải theo tính chất hóa học: chất thải dạng hữu cơ, vô cơ hoặc theo định tính của chất như chất thải dạng kim loại, chất dẻo, thủy tinh, giấy, bìa…

- Phân loại theo mức độ nguy hại đối với con người và sinh vật: chất thải độc hại, chất thải đặc biệt

Mỗi cách phân loại có một mục đích nhất định nhằm phục vụ cho việc nghiên

Nhà dân, khu dân

cư

Chợ, bến xe, nhà ga

Giao thông xây dựng

6

cứu, sử dụng hay kiểm soát và quản lý chất thải có hiệu quả

Nguồn gốc và đặc trưng các loại RTSH được thống kê cụ thể như sau:

Bảng 1.1: Các loại chất thải đặc trƣng từ nguồn rác thải sinh hoạt

Như đã trình bày ở mục chất thải khu dân cư và khu thương mại, nhưng chủ yếu là giấy loại, bìa carton, nhựa

Rác, đất cát, bụi do quét rửa đường phố, xác động vật,

cỏ, cành cây, gốc cây…

6

Rác thải sinh hoạt trong các cơ sở công nghiệp, y tế, làng nghề

Như đã trình bày tại mục chất thải khu dân cư và khu thương mại, chất thải dịch vụ

Nguồn: [11]

1.1.3 Tác động của rác thải sinh hoạt đối với môi trường và sức khỏe cộng đồng

Rác thải sinh hoạt nếu không được thu gom và xử lý khi thải ra môi trường sẽ gây ra các tác động ảnh hưởng đến mỹ quan, tạo ra môi trường dịch bệnh ảnh

hưởng đến sức khỏe con người… được thể hiện ở hình 1.2:

Footer Page 16 of 126

Hình 1.2: Ảnh hưởng của rác thải sinh hoạt đến con người và môi trường [12]

a Rác thải gây ô nhiễm môitrường

* Ô nhiễm môi trườngđất

Các chất hữu cơ sẽ được vi sinh vật phân hủy trong môi trường đất trong hai điều kiện hiếu khí và kỵ khí, khi có độ ẩm thích hợp sẽ tạo ra hàng loạt các sản phẩm trung gian, cuối cùng hình thành các khoáng chất đơn giản

Với lượng chất thải và nước rò rỉ vừa phải thì khả năng tự làm sạch của môi trường đất sẽ phân hủy các chất này trở thành các chất ít ô nhiễm hoặc không ô nhiễm.Nhưng với lượng rác thải quá lớn vượt quá khả năng tự làm sạch của đất thì môi trường đất sẽ trở nên quá tải và bị ô nhiễm Các kim loại nặng, các chất độc hại

và các vi trùng theo nước trong đất chảy xuống nguồn nước ngầm làm ô nhiễm tầng nước này

Đối với chất thải không phân hủy (nhựa, cao su…) nếu không có giải pháp xử

lý thích hợp là nguy cơ gây thoái hóa và giảm độ phì của đất

Mất vẻ đẹp mỹ quan Môi trường không khí

Qua đường hô hấp

8

Chất nhiễm bẩn quan trọng nhất là kim loại nặng Kim loại nặng được coi là yếu tố cần thiết cho cây trồng, tuy nhiên chúng cũng được coi là chất ô nhiễm đến môi trường đất nếu chúng có nồng độ vượt quá mức nhu cầu sử dụng của sinh vật Tác động này sẽ ảnh hưởng lâu dài đến việc sử dụng đất trong tương lai.[2]

* Ô nhiễm môi trườngnước

Chất thải, đặc biệt là chất thải hữu cơ, trong môi trường nước sẽ bị phân hủy nhanh chóng Tại các bãi chất thải, nước trong chất thải sẽ được tách ra kết hợp với các nguồn nước khác như: nước mưa, nước ngầm, nước mặt hình thành nước rò rỉ…Nước rò rỉ di chuyển trong bãi chất thải sẽ làm tăng khả năng phân hủy sinh học trong rác cũng như quá trình vận chuyển các chất gây ô nhiễm ra môi trường xung quanh

Ngoài ra, nước rò rỉ có thể chứa hợp chất hữu cơ độc hại, chúng có thể gây đột biến gen, gây ung thư Các chất này nếu thấm vào tầng chứa nước ngầm hoặc nước mặt sẽ xâm nhập vào chuỗi thức ăn, gây hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe con người.[2]

* Ô nhiễm khôngkhí

Các loại chất thải dễ bị phân hủy như thực phẩm, trái cây hỏng,…trong điều kiện nhiệt độ và độ ẩm thích hợp (nhiệt độ tốt nhất là 350C và độ ẩm 70 - 80%) sẽ tạo điều kiện cho các vi sinh vật phân hủy tạo ra mùi hôi và nhiều loại khí ô nhiễm khác có tác động xấu đến môi trường, sức khỏe và khả năng hoạt động của con người.[2]

Các khí độc hại có thể thoát ra từ quá trình phân huỷ rác thải tại các bãi rác chôn lấp hay bãi lộ thiên như CH4, H2S, CO2,NH3…

b Ảnh hưởng đến cảnh quan môi trường và sức khỏe cộng đồng

Rác thải sinh hoạt phát sinh từ các khu vực dân cư, nếu không được thu gom

và xử lý đúng cách sẽ gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng xấu đến môi trường và

Footer Page 18 of 126

sức khỏe cộng đồng dân cư.[16]

Thành phần chất thải rất phức tạp, tạo điều kiện cho muỗi, chuột, ruồi sinh sản

và lây lan mầm bệnh cho người và có nguy cơ trở thành dịch như: sốt rét, bệnh ngoài da, dịch hạch, thương hàn, tiêu chảy, giun sán, lao…

Tại các bãi rác lộ thiên, nếu không được quản lý tốt sẽ gây ra nhiều vấn đề nghiêm trọng cho bãi rác và cộng đồng trong khu vực: gây ô nhiễm không khí, nguồn nước, ô nhiễm đất và là nơi trú ngụ của các vật chủ trung gian truyền bệnh cho người; cản trở dòng chảy, làm giảm khả năng thoát nước của sông rạch và hệ thống thoát nước khu dân cư

1.1.4 Khái niệm về xử lý rác thải

Xử lý chất rác thải là quá trình sử dụng các giải pháp công nghệ, kỹ thuật làm

giảm, loại bỏ, tiêu hủy các thành phần có hại hoặc không có ích trong rác thải; thu hồi, tái chế, tái sử dụng lại các thành phần có ích

Mục tiêu của xử lý rác thải là giảm hoặc loại bỏ các thành phần không mong muốn trong chất thải như các chất độc hại, không hợp vệ sinh, tận dụng vật liệu và năng lượng trong rác thải

1.1.5 Yêu cầu về xử lý chất thải rắn tại Việt Nam

Theo nghị định số 59/2007/NĐ-CP ngày 9/4/2007 của Chính phủ về quản lý chất thải rắn đưa ra định nghĩa về chất thải, chất thải sinh hoạt và các hoạt động liên quan đến việc xử lý chất thải cụ thể như sau:

Hoạt động quản lý chất thảirắn bao gồm các hoạt động quy hoạch quản lý,

đầu tư xây dựng cơ sở quản lý chất thải rắn, các hoạt động phân loại, thu gom, lưu giữ, vận chuyển, tái sử dụng, tái chế và xử lý chất thải rắn nhằm ngăn ngừa, giảm thiểu những tác động có hại đối với môi trường và sức khỏe con người

Thu gom chất thải rắn là hoạt động tập hợp, phân loại, đóng gói và lưu trữ tạm

thời chất thải rắn tại nhiều điểm thu gom tới địa điểm hoặc cơ sở được cơ quan nhà

10

nước có thẩm quyền chấp nhận

Vận chuyển chất thải rắn là quá trình chuyển chở chất thải từ nơi phát sinh,

thu gom, lưu trữ, trung chuyển đến nơi xử lý, tái chế, tái sử dụng hoặc bãi chôn lấp cuối cùng

Chôn lấp chất thải hợp vệ sinh là hoạt động chôn lấp phù hợp với các yêu cầu

của tiêu chuẩn kỹ thuật về bãi chôn lấp chất thải rắn hợp vệ sinh

* Cơ sở pháp lý

- Luật Xây dựng số 50/2014/QH13 ngày 18 tháng 06 năm 2014, nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2014

- Luật Bảo vệ Môi trường số 55/2014/QH13 ngày 23 tháng 06 năm 2014, nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam năm 2014;

- Nghị định số 59/2015/NĐ-CP ngày 18 tháng 06 năm 2015 của Chính phủ về quản lý dự án đầu tư xây dựng

- Nghị định số 19/2015/NĐ-CP ngày 14 tháng 02 năm 2015 của Chính phủ về việc quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Bảo vệ môi trường

- Nghị định số số 38/2015/NĐ-CPngày 10 tháng 05 năm 2015 của Chính phủ

về Quản lý chất thải và phế liệu;

- Thông tư 01/2001/TTLT-BXD-BKHCN-BTN&MT quy định về địa điểm khu xử lý rác thải sinh hoạt

* Các văn bản kỹ thuật

- QCVN 40:2011/BTNMT Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về nước thải công nghiệp

- QCVN 25:2009/BTNMT Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về nước thải bãi chôn lấp chất thải rắn

Footer Page 20 of 126

- QCVN 03-MT:2015 /BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về giới hạn cho phép của kim loại nặng trong đất

- QCVN 02:2008/BTNMT Quy chuẩn Kỹ thuật quốc gia về khí thải lò đốt chất thải rắn y tế

- QCVN 08-MT:2015/BTNMT – Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước mặt;

- QCVN 09-MT:2015/BTNMT -Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước ngầm;

- QCVN 14:2008/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nước thải sinh hoạt

- QCVN 01/2008/BXD -Quy chuẩn kỹ thuật Quốc gia về Quy hoạch Xây dựng

- TCVN 7957:2008 – Mạng lưới thoát nước bên ngoài và công trình – Tiêu chuẩn thiết kế

- TCVN 6696:2009Chất thải rắn – Bãi chôn lấp hợp vệ sinh – Yêu cầu chung

về bảo vệ môi trường

- TCVN 6705:2009Chất thải rắn không nguy hại – phân loại

- TCVN 7733:2007 – Chất lượng nước – Tiêu chuẩn nước thải của bãi chôn lấp chất thải rắn

- TCXDVN 261: 2001- Tiêu chuẩn thiết kế bãi chôn lấp rác thải

1.2.Tổng quan về quản lý rác thải sinh hoạt trên thế giới và ở Việt Nam

1.2.1 Tổng quan về quản lý rác thải sinh hoạt trên thế giới

Ở các nước phát triển mặc dù lượng phát thải là rất lớn nhưng hệ thống quản

lý môi trường của họ rất tốt, còn ở các nước kém phát triển dù lượng phát thải nhỏ hơn rất nhiều nhưng do hệ thống quản lý môi trường kém phát triển nên môi trường