Bài Giảng Sự Vận Động Và Phát Triển Của Thế Giới Vật Chất

Theo triết học Mác – Lênin, vận động là mọi sự biến đổi biến hoá nói chung của các sự vật, hiện tượng trong giới tự nhiên và xã hội... trời, nếu các dòng sông ngừng chảy, gió ngừng thổi

- Xã hội được tác động, tổ chức bởi những hoạt động có ý thức của con người.

- Xã hội là hình thức tổ chức cao nhất của giới

tự nhiên.

- Xã hội có những quy luật riêng

SỰ VẬN ĐỘNG VÀ PHÁT TRIỂN

CỦA THẾ GIỚI VẬT CHẤT

(1 tiết)

Theo em, về mặt triết học các sự vật hiện tượng sau đây có vận động không ? Vì sao ?

Vậy theo nghĩa chung nhất của triết học,

em hiểu thế nào là vận động ?

Theo triết học Mác – Lênin, vận động là mọi

sự biến đổi (biến hoá) nói chung của các sự vật, hiện tượng trong giới tự nhiên và xã hội.

KT BÀI CŨ

trời, nếu các dòng sông ngừng chảy, gió ngừng thổi… ?

Nhóm 3: Vận động là thuộc tính tự có của sự vật, hiện tượng hay do được áp đặt từ bên ngoài ?

Nhóm 4: Theo em, nhờ đâu có mùa xuân hạ thu đông, nhờ đâu có những hoa thơm trái ngọt, lộc biếc, chồi xanh đang đua nhau nảy nở, nhờ đâu xã hội đang không ngừng phát triển… ?

b Vận động là phương thức tồn tại của thế giới vật chất

Nhóm 4: Các sự vật, hiện tượng trong tự nhiên và xã hội không ngừng xuất hiện là nhờ thế giới không

ngừng vận động Nhờ có vận động, thông qua vận động mà các sự vật, hiện tượng không ngừng biểu hiện sự tồn tại của mình.

b Vận động là phương thức tồn tại của thế giới vật chất

Từ kết quả thảo luận ở trên, các em kết luận thế nào về vai trò của vận động đối với các sự vật, hiện tượng ?

Kết luận: Vận động là thuộc tính vốn có, là phương thức tồn tại

của các sự vật, hiện tượng

từ thấp đến cao như sau:

- Vận động cơ học: Sự di chuyển vị trí của các vật thể trong không gian.

- Vận động vật lý: Sự vận động của các phân tử, các hạt cơ bản, các quá trình nhiệt, điện…

- Vận động hoá học: Quá trình hoá hợp và phân giải các chất

- Vận động sinh học: Sự trao đổi chất giữa cơ thể sống với môi trường

- Vận động xã hội: Sự biến đổi, thay thế của các xã hội trong lịch sử

2Fe + 2/3O2 Fe2O3Sắt bị ôxi hoá thành ôxít sắt

Cơ học Vật lý Hoá học

Sinh học Xã hộiQua sơ đồ về các hình thức vận động em có nhận xét gì ?

Em hãy điền các hình thức vận động cơ bản của

thế giới vật chất vào sơ đồ ?

từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp,

từ kém hoàn thiện đến hoàn thiện hơn Cái mới ra đời thay thế cái cũ, cái tiến bộ ra

đời thay thế cái lạc hậu.

Nhóm 1: Sự vận động và phát triển của sự vật có phải là một không ? Vì sao ?

Nhóm 2: Nếu không có sự vận động thì có sự phát triển hay không ? Vận động và phát triển có mối quan hệ với nhau như thế nào ?

Nhóm 3: Em hãy ví dụ về sự phát triển trong các lĩnh vực tự nhiên, xã hội và tư duy ?

Nhóm 2: Vận động và phát triển có mối quan

hệ mật thiết với nhau Không có sự vận động sẽ không có sự phát triển nào cả.

Nhóm 3: Sự phát triển diễn ra phổ biến trong tất cả các lĩnh vực của tự nhiên, xã hội và tư duy

Kết luận

Nhóm 1: Vận động và phát triển không phải là một, vận động theo nhiều chiều hướng khác nhau, trong khi đó phát triển là khuynh hướng vận động tiến lên

b Phát triển là khuynh hướng tất yếu của của thế giới vật chất

Quá trình phát triển của các sự vật và hiện tượng

không diễn ra một cách đơn giản, thẳng tắp mà diễn

ra một cách quanh co, phức tạp , đôi khi có những bước thụt lùi tạm thời

Trong quá trình phát triển của các sự vật, hiện tượng khuynh hướng vận động tiến lên luôn giữ vai trò chủ đạo Trong quá trình ấy, cái mới, cái tiến bộ tất yếu sẽ ra đời thay thế cái cũ, cái lạc hậu Đó là khuynh hướng tất yếu trong quá trình vận động của thế giới vật chất

Bài học rút ra:

- Chúng ta cần biết tự thân vận động Vì vận động của vật chất là tự có, tự thân vận động.

- Khi xem xét sự vật, hiện tượng cần phải xem xét chúng trong trạng thái vận động, không ngừng

biến đổi, tránh quan niệm cứng nhắc, bất biến.

- Chúng ta khi xem xét sự vật, hiện tượng cần phát hiện ra những nét mới, ủng hộ cái tiến bộ, tránh mọi thái độ thành kiến, bảo thủ

1 Theo em, quan niệm nào sau đây là sai ?

A Cái tiến bộ chưa hẳn là cái mới

B Cái mới chưa hẳn là cái tiến bộ

C Mọi cái cũ đều lạc hậu

D Không phải cái cũ nào cũng lỗi thời

3 Vận động và phát triển có mối quan hệ với nhau như thế nào ?

A Phát triển bao hàm vận động

B Vận động bao hàm phát triển

C Vận động và phát triển là một

D Vận động đối lập với phát triển

4 Khi bạn nào đó trong lớp nêu ra một sáng kiến hoặc một ý tưởng mới nhưng khác với suy nghĩ thông thường, em sẽ phản ứng thế nào ?

HĐ NỐI TIẾP

Hoạt động nối tiếp

- Các em làm bài tập theo sách giáo khoa

- Sưu tầm và biên tập những sự vật và hiện tượng có quá trình vận động và phát triển độc đáo.

- Chuẩn bị nội dung bài 4 (tiết 1): Nguồn gốc vận

động, phát triển của sự vật và hiện tượng + Thế nào là mâu thuẫn ?

+ Mặt đối lập của mâu thuẫn được hiểu như thế nào ? + Sự thống nhất của các mặt đối lập diễn ra như thế nào ?

Sự biến mất của loài khủng

long, các loài thú khác

Sự lụi tàn của các nền văn minh trong lịch

sử

Nước bốc hơi

Máy bay đang bay

Người kỹ sư đang làm việc

Mặt trời lên và biển

cuộn sóng

Động vật

đang vui chơi

Quả đất đang quay quanh trục của nó và mặt trời

Cá heo đang bơi

Cái bàn đang đứng yên Quả bí nằm yên

Sinh viên đứng yên Quả táo nằm yên trong giỏ

H 2 O,

CO,

NaCL

Trong tự nhiên

Trong xã hội

Trong tư duy