• Các loại án XHTDTE vẫn còn xảy ra nhiều, trung bình hàng năm số vụ việc XHTDTE chiếm hơn 60% so với tổng số vụ việc xâm hại trẻ em; Tuy nhiên, đây là số trẻ em bị XHTD được trình báo,
Trang 1PHÒNG NGỪA XÂM HẠI TÌNH DỤC TRẺ EM
BS Nguyễn Trong An, Chuyên gia cao cấp BVCS TE – Bộ LĐTBXH
Phó Giám đốc Trung tâm RTCCD
anbacsicuctreem@gmail.com
ĐT; 0904127858
Social Work Professional Development Centre
A joint collaboration between HealthRight International and RTCCD
Trang 2NỘI DUNG TRÌNH BẦY
• 1 Tình hình chung/ Khái niệm: Lạm dụng/Xâm hại tình dục trẻ
em.
• 2 Hình thức dụng/Xâm hại tình dục trẻ em.
• 3 Thực trạng VN: XHLD ở TE VN.
• 4 Hậu quả của XHTD TE
• 5 Nguyên nhân: phân tích nguyên nhân
• 6 Hậu quả: của tình trạng XHTD đối với TE.
• 7 Giải pháp phòng tránh:
• - Giải pháp chung
• - Hướng dẫn trẻ em và gia đình cách nhận biết.
• 8 Đánh giá nguy cơ, phân tích báo cáo
Trang 41 Tỷ lệ trẻ em bị xâm hại tình dục
trên thế giới
• Theo thống kê của Tổ chức Dân số LHQ
(UNFPA):
• Cứ 4 Trẻ gái thì có 1 em bị xâm hại tình dục
• Cứ 6 Trẻ trai thì có 1 em bị xâm hại tình dục
Trang 52 KHÁI NIỆM
5
Trang 62 KHÁI NIỆM (2)
6
Trang 73 HÌNH THỨC XÂM HẠI
Có thể bao gồm:
•Âu yếm quá mức, sờ mó, đụng chạm chỗ kín.
•Khiêu dâm, bắt trẻ sờ vào chỗ kín.
•Rủ trẻ xem phim, đọc truyện sex.
•Tàng trữ ảnh nuy của trẻ.
•Kể chuyện tình dục, gạ gẫm, rủ rê trẻ.
•Có quan hệ tình dục.
•Hiếp dâm, cưỡng dâm.
•Quan hệ loạn luân.
•Sử dụng trẻ em làm mại dâm, v.v.
7
Trang 1010
Trang 13Xảy ra như thế nào?
• Lợi dụng quyền lực, đe doạ, ép buộc.
• Lợi dụng lòng tin để lôi kéo, lừa dối trẻ.
• Lợi dụng hiểu biết còn non nớt của trẻ nhỏ.
• Lợi dụng tâm lý mới lớn/ hoặc muốn làm người lớn.
• Lợi dụng sự tò mò về giới tính, tình dục của trẻ mới lớn/ thanh thiếu niên.
• Doạ nạt công bố hình ảnh hoặc chuyện riêng tư của trẻ cho cha mẹ, người thân.
• Doạ đăng tin bài, hình ảnh không hay về trẻ.
13
Trang 14Tạo lòng tin
Thực hiện
Mục tiêu đối tượng
Trang 15THẢO LUẬN
Xâm hại Tình dục gồm những hành vi nào?
Trẻ khuyết tật ít bị xâm hại tình dục hơn?
?????
Trang 17NGUY CƠ TEKT?
• Trẻ khuyết tật có nguy cơ bị xâm hại cao gấp bốn lần so với trẻ em bình thường
• Trẻ thường thiếu các kỹ năng để báo cáo trường hợp xâm hại
• Trẻ không được tham vấn về những cảm nghĩ của trẻ
Trang 18Người lạ là mối đe dọa lớn nhất
đối với trẻ em…
?????
Trang 19Người đã làm công tác Chăm sóc bảo vệ trẻ em HOẶC cán bộ của các cơ sở
CSTE thì sẽ ko xâm hại TE.
?????
Trang 21Mary Kay Letourneau
• Trường hợp phụ nữ hãm hiếp trẻ em được công khai rộng rãi nhất trên toàn nước Mỹ.
• Giáo viên tiểu học đã bị buộc tội ép buộc một học sinh
nam13 tuổi quan hệ tình dục.
• Tiếp tục có quan hệ với trẻ trai trong quá trình bị quản thúc.
• Bà ta đã bị xử án lại bảy năm sáu tháng tù.
Trang 23Michael Lewis Clark
• Năm 2003, Clark đã bị bắt giữ ở Căm pu chia vì tội có quan hệ tình dục với hai cậu bé, một em mới chỉ
10 tuổi và em kia 13 tuổi
• Ông ta đã thú nhận đã từng có
quan hệ tình dục với 50 em trai có
độ tuổi từ 10-18 tuổi trong thời
gian ở Căm pu chia từ năm 1998
• Ông ta chỉ phải trả chưa đến 2 đô la cho mỗi lần quan hệ tình dục
• Ông ta đã bị phạt hơn 8 năm tù
Trang 25• Các loại án XHTDTE vẫn còn xảy ra nhiều, trung bình hàng năm số vụ việc XHTDTE chiếm hơn 60% so với tổng số vụ việc xâm hại trẻ em; Tuy nhiên, đây là số trẻ em bị XHTD được trình báo, trên thực tế con số này còn cao hơn nhiều,
vì nhiều người dân không muốn trình báo những vấn đề
nhạy cảm có thể gây ảnh hưởng đến con cái họ, hoặc họ tự thỏa thuận đền bù với người xâm hại TE
Trang 26T/kê của Cục BVCSTE và UNICEF: Năm 2014: có 1.544 vụ XH tình dục TE trong hơn 4500 vụ bạo lực và lạm dụng TE xảy ra
trong năm Năm 2015: hơn 1700 vụ Xâm hại tình dục
Trang 274 THỰC TRẠNG VN (2)
• Mọi đối tượng đều có nguy cơ xâm hại, tuy
nhiên theo thống kê: 93% TE bị xâm hại tình dục từ người có quen biết các em.
• Tội phạm xâm hại tình dục trẻ em xảy ra ngày càng nhiều, bình quân mỗi năm gần 1.000 em
bị xâm hại tình dục Xâm hại tình dục trẻ em không những gây ra cho các em đau đớn,
thương tật về thể xác, mà về tinh thần các em cũng bị tổn hại nặng nề.
Trang 285 ẢNH HƯỞNG của xâm hại tình dục TE
• Gây ra những tổn hại về mặt thể chất, tâm lý, và tình cảm đối với trẻ từ mức độ nhẹ đến rất trầm trọng,
nhiều gia đình bỏ đi biệt xứ, nhiều em bé bị rối loạn tâm thần, trầm cảm tự tử
• Theo khảo sát, có đến 60% trẻ em sau khi bị xâm hại tình dục đều trở nên không bình thường, luôn mặc cảm, lo sợ, nghi ngờ, xa lánh tất cả mọi người, kể cả người thân trong thời gian dài Ngoài ra, các em sau khi bị xâm hại phải còn gánh chịu nguy cơ hết sức
nguy hiểm đó là lây lan các bệnh truyền nhiễm, trong
đó có HIV/AIDS
Trang 306 Biểu hiện của trẻ bị xâm hại
tình dục
6.1 Về thể chất, có thể thấy:
•Trẻ gặp các vấn đề về cổ họng hoặc miệng
•Khó khăn trong việc đi lại hoặc ngồi, có các vấn đề
về tiểu tiện, đái dầm.
•Rách, có màu hoặc có máu trên quần áo lót.
•Đau hoặc ngứa ở vùng sinh dục, chảy mủ.
•Vết bầm tím hoặc chảy máu trong cơ quan sinh dục bên ngoài, khu vực âm đạo hoặc hậu môn.
•Mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục, đặc biệt
là trước tuổi thanh thiếu niên.
•Mang thai, đặc biệt là ở tuổi vị thành niên.
•Có thể thủ dâm quá mức, bừa bãi.
30
Trang 316 Biểu hiện của trẻ
bị xâm hại tình dục (2)
6.2 Biểu hiện về mặt tinh thần, trẻ có thể:
•Thu mình, buồn bã.
•Sợ hãi, lo lắng, căng thẳng, hoảng loạn.
•Không tập trung, không chú ý trong giao tiếp.
•Hoài nghi, không tin tưởng, xa lánh người khác.
•Cảm giác xấu hổ, tội lỗi.
•Trầm cảm, muốn tự tử hoặc bỏ trốn.
•Có trẻ muốn buông xuôi và trả thù.
31
Trang 336 Biểu hiện của trẻ
• Trẻ báo cáo đã bị xâm hại tình dục
• Trẻ có biểu hiện phóng túng trong tình dục
33
Trang 346 Biểu hiện của trẻ
• Thu mình, có ý nghĩ kì quặc, hoặc hành vi ấu trĩ
• Cảm giác xấu hổ hay tội lỗi
• Hành vi hoặc hiểu biết kỳ lạ, bất thường về tình dục
• Ít bạn bè
• Phạm pháp hoặc chạy trốn
Trang 357 NGUYÊN NHÂN
• 1 Ảnh hưởng của mặt trái của nền kinh tế thị trường đã tác
động trực tiếp đến đời sống của từng gia đình, mỗi cá nhân gây gia tăng
những nhu cầu hưởng thụ, ích kỷ, biến chất và băng hoại đạo đức;
• 2 Giáo dục gia đình giảm sút, thiếu quan tâm đến con cái, nhiều
người làm bố, làm mẹ còn thiếu hiểu biết về phòng tránh xâm hại, thiếu kỹ năng BVCS trẻ em và pháp luật …
• 3 Thiếu mạng lưới cán bộ xã hội, CTV BVCSTE tại cộng đồng, Hệ thống BVTE của VN theo mô hình 3 cấp độ chưa hoàn thiện=> Công tác dự phòng, ngăn ngừa, phát hiện sớm thiếu hiệu quả
• 4 Pháp luật về BVTE trước nguy cơ bị xâm hại tình dục như
chưa cụ thể và xử lý chưa nghiêm: chưa có quy định cụ thể về bảo vệ trẻ em
là nạn nhân bị xâm hại tình dục, nhân chứng, nhận tố giác từ trẻ em; pháp luật cũng chưa đủ mạnh, chưa đủ răn đe những người có hành vi xâm hại trẻ nhỏ; cùng với thái độ thờ ơ, vô cảm của cộng đồng đã dẫn tới nhiều trẻ
em bị bạo lực, xâm hại nhiều lần, gây hậu quả khá nghiêm trọng mà vẫn chưa bị xử lý.
Trang 368 GIẢI PHÁP PHÒNG NGỪA
• A Giải pháp chung:
1 Hoàn thiện hệ thống pháp luật về bảo vệ trẻ em: Sửa
đổi, bổ sung Luật BVCSGDTE 2004, trong đó nêu rõ
quyền hạn, trách nhiệm và vai trò của các cơ quan Nhà nước, các tổ chức xã hội, nhà trường, gia đình và các cá nhân trong việc BVCSTE Bổ sung một chương riêng về bảo vệ trẻ em: Hệ thống dịch vụ BVTE 3 cấp độ Đồng
thời tăng cường thực thi nghiêm minh pháp luật.
2 Kiện toàn hệ thống bảo vệ trẻ em BVTE 3 cấp độ, với
cơ chế hoạt động và cơ cấu tổ chức liên ngành, liên cấp; các quy trình, tiêu chuẩn của hệ thống cũng như của từng
tổ chức tham gia, trách nhiệm của từng cá nhân trong hệ thống được quy định cụ thể.
Trang 388 GIẢI PHÁP phòng ngừa (2)
3 Đẩy mạnh các hoạt động truyền thông tư vấn, vận động, giáo
dục đến tận gia đình, cộng đồng nằm nâng cao nhận thức của người dân về phòng ngừa XHTDTE; tư vấn tại trung tâm công tác xã hội, văn phòng tư vấn, điểm công tác xã hội; Phổ biến, huấn luyện cha mẹ và những người chăm sóc trẻ em về kiến thức, kỹ năng phòng ngừa và loại bỏ lạm dụng và bạo lực trong giáo dục trẻ em, đặc biệt trong gia đình và trường học Cộng đồng không vô cảm trước những nguy cơ trẻ em bị xâm hại,
bạo lực
4 Xây dựng và nhân rộng các mô hình trợ giúp trẻ em có
HCĐB, hướng dẫn thực hiện quy trình “quản lý trường hợp có
nguy cơ cao” tại cộng đồng đã được triển khai ở các địa
phương thí điểm, góp phần quan trọng vào việc giảm thiểu các nguy cơ trẻ em bị xâm hại.
Trang 398 GIẢI PHÁP phòng ngừa (3)
• 5 - Tăng cường sự kết hợp chặt chẽ giữa nhà trường - gia
đình - xã hội Nhà trường trong việc quản lý giáo dục trẻ em: Môi trường gia đình có tác động tích cực đến việc hình thành nhân cách, do đó cha mẹ phải là tấm gương tốt để con cái noi theo
- Tăng cường công tác tư vấn, tham vấn học đường và phát huy
vai trò của công tác Đoàn, Đội trong hệ thống nhà trường và cộng đồng dân cư
- Ngành văn hoá, du lịch, thể thao thanh/kiểm tra, kiểm tra các
cơ sở dịch vụ văn hoá, du lịch ,vũ trường, bar, quán internet,
quán karaoke, các ấn phẩm, băng, đĩa.
• 6 Giảm nghèo đói, cải thiện kinh tế gia đình: Lồng ghép với các chương trình phát triển kinh tế - xã hội khác để giải quyết tình trạng nghèo trẻ em, bảo đảm cho các em có cuộc sống
đầy đủ về vật chất và tinh thần.
Trang 418 DẠY TRẺ CÁCH NHẬN BIẾT NGUY CƠ
1 Ngoài Bố mẹ ra KHÔNG ĐƯỢC CHO BẤT KỲ AI : đụng chạm vào các
CHẠM CƠ THỂ :
• 1 Đụng chạm an toàn: là cái bắt tay bình thường, cái ôm thân
thiết, vỗ vai, cầm tay mà trẻ em cảm thấy an toàn.
• 2 Đụng chạm khó hiểu: khi trẻ em thấy có những đụng chạm như
trên mà cảm giác khó hiểu, hãy yêu cầu người đụng chạm dừng
ngay lại và nên tránh xa người đó Nếu sự đụng chạm khó hiểu này vẫn được tiếp diễn thì trẻ em dễ rơi vào tình trạng bị xâm hại tình dục một cách dễ dàng Vì đây là giai đoạn mà kẻ xâm hại đang kích dục trẻ em Và mỗi khi đã bị kích dục rồi thì khó kiểm soát được
hành vi.=> HÃY NÓI KHÔNG VÀ TRÁNH XA
• 3 Đụng chạm không an toàn: đó là khi người khác (dù nam hay
nữ, dù già hay trẻ) đụng chạm vào vùng kín của trẻ em (âm hộ
-bướm, dương vật-chim, ngực, mông ) HÃY NÓI KHÔNG/ TRÁNH XA
VÀ BÁO NGAY CHO CHA MẸ HOẶC NGƯỜI TIN CẬY.
Trang 428 DẠY TRẺ CÁCH NHẬN BIẾT
NGUY CƠ (2)
• 2 Hãy nói:"KHÔNG“! Nếu ai đó yêu cầu em đụng chạm
vào các bộ phận nhạy cảm trên cơ thể của họ hoặc chụp
hình, quay phim, vẽ những bộ phận nhạy cảm trên cơ thể của em thì em hãy nói:"KHÔNG" Dạy trẻ ko đi 1 mình đến chỗ vắng, báo ngay khi bị người khác dụ dỗ đến chỗ vắng
ko có sự cho phép của cha mẹ Đồng thời, hãy chạy đến tìm cha mẹ hoặc một người đáng tin cậy và kể cho người đó
nghe những chuyện vừa xảy ra
• 3 Trẻ em luôn là nạn nhân Việc các bộ phận nhạy cảm trên cơ thể của trẻ em bị đụng chạm không bao giờ là lỗi của các em Vì vậy, cha mẹ hoặc bất kỳ ai
cũng không nên mắng mỏ, đổ lỗi hay lên án trẻ
Trang 439 DẠY TRẺ KỸ NĂNG PHÒNG TRÁNH
1 Quy tắc quần lót (PANTS rules):
•P – Private (Riêng tư): Nói với trẻ rằng không một ai
có thể được nhìn hay chạm vào vùng kín của bé, trừ một số người như bác sĩ, y tá hay bố mẹ Tuy nhiên, bác sĩ y tá cần phải mặc đồng phục và đang trong giờ khám chữa bệnh, phải giải thích được cho con là họ
cần chạm vào để làm gì và cần có sự đồng ý của con
•A – Always remember your body belongs to you (Luôn nhớ cơ thể con thuộc về con): Không ai có quyền làm bất cứ điều gì với cơ thể bé mà khiến bé khó chịu Nếu
ai cố tình, trẻ cần biết nói “Không”
Trang 449 DẠY TRẺ KỸ NĂNG PHÒNG TRÁNH (2)
• N – No means no (Không là không): Giúp trẻ nhận thức được rằng trẻ có quyền nói “không” với những động chạm bé không thích từ bất cứ ai.
• T – Talk (Hãy nó): (Nói về những điều bí mật khiến con
buồn): Cha mẹ giải thích cho con về sự khác biệt giữa những
bí mật "tốt" và "xấu" Những câu như “Đây là bí mật của riêng hai chú cháu mình" thường của những kẻ lạm dụng khiến trẻ con cảm thấy lo lắng và sợ không dám kể cho ai khác nghe Những bí mật "tốt" có thể là món quà hay bữa tiệc Những bí mật "xấu" là cái khiến con cảm thấy buồn, lo lắng, sợ hãi Con cần nói ra.
• S – Speak up (Lên tiếng): Nói với con khi nào bé cảm thấy
buồn, lo lắng, sợ hãi, bé nên lên tiếng với người bé tin tưởng,
có thể nói với bố mẹ, hay chị gái, cô giáo
Trang 459 DẠY TRẺ KỸ NĂNG PHÒNG TRÁNH (3)
Trang 4710 MỘT SỐ KỸ NĂNG XỬ LÝ AN TOÀN 10.1 Khi bị kẻ xấu “nhìn hoặc bắt nhìn”,
nói chuyện dâm ô.
• Kẻ xấu bắt trẻ nhìn trực tiếp những bộ phận nhạy cảm của
mình hoặc nhìn bộ phận sinh dục của trẻ, nói chuyện dâm ô với trẻ để thỏa mãn cảm giác tình dục của bản thân Hoặc nhìn gián tiếp qua các phương tiện liên lạc như smartphone, Ipad, máy vi tính
• CÁC EM CẦN: Tỏ thái độ phản ứng quyết liệt, lên án cảnh báo
và dọa sẽ báo lại với cha mẹ biết, BẤT KỂ NGƯỜI ĐÓ LÀ AI dù
đó ông bà hay anh chị, chú bác…
• Lập tức tránh xa kẻ xâm hại, khéo léo tìm cơ hội thoát ra, tìm đến người khác hoặc chỗ đông người để tránh bị xâm hại, có
thể kêu cứu hoặc có thể nhờ người giúp đỡ.
• Nếu bị quấy rối qua mạng, hãy chấm dứt liên lạc qua mạng
bằng cách cắt kết nối, cắt làm bạn, tuyệt đối không tò mò làm theo yêu cầu của kẻ xâm hại tránh bị quay clip nhạy cảm,
nghiện chatsex…
Trang 489 2 Xử lý an toàn khi bị động chạm,
sờ mó, ôm bế bất thường
quan hệ thân thiết với nạn nhân để động chạm, sờ mó những bộ
phận nhạy cảm của nạn nhân, ôm bế, bất thường để thỏa mãn nhu cầu tình dục của bản thân
em, người trong họ… tỏ thái độ khó chịu, không đồng tình, phản ứng hoặc cảnh báo họ, yêu cầu họ không được làm như vậy.
• Nếu là người lạ: phải vùng vẫy, phản ứng gay gắt để thoát ra, không
để tiếp tục hoặc phải khéo léo thoát ra ngoài để nhờ người khác can thiệp đồng thời cảnh giác tránh xa kẻ xâm hại.
• Khi ở nơi công cộng: cần phải nhanh chóng thoát ra khỏi đám đông,
báo chocha mẹ,hoặc bảo vệ biết Nếu phát hiện, xác định rõ đối
tượng cần phải tố cáo hành vi của hắn với người có trách nhiệm, yêu cầu sự trợ giúp của một người cụ thể để vạch mặt kẻ xâm hại.
Trang 499.3 Xử lý khi bị dụ dỗ, cưỡng bức sex
• Đây là hình thức xâm hại tình dục rất nghiêm trọng, kẻ xâm
hại thường dùng lợi ích vật chất, lợi dụng quan hệ quen biết
dụ dỗ trẻ quan hệ tình dục, dẫn dắt trẻ rơi vào tình huống khó có khả năng bảo vệ bản thân như đến nơi vắng vẻ, uống rượu say, sử dụng ma túy… Từ đó, khống chế, ép buộc trẻ quan hệ tình dục với hành vi cưỡng dâm hoặc hiếp dâm.
• CÁC EM CẦN: phải cánh giác không để đối tượng dụ dỗ đến
nơi vắng vẻ, riêng tư dễ thực hiện hành vi cưỡng bức quan
hệ tình dục, không để rơi vào tình trạng mất kiểm soát nhận thức và hành vi vì uống rượu bia say, sử dụng chất kích
thích…
• Khi phát hiện kẻ xâm hại có ý định đưa đến nơi vắng vẻ,
riêng tư cần từ chối ngay, nếu đang trên đường đi cần yêu cầu kẻ xâm hại quay lại, nếu hắn vẫn cố tình đi cần phải tìm
cơ hội thoát ra bằng cách xuống xe, đến chỗ đông người
hoặc gọi điện báo cho người thân địa điểm, vị trí hiện tại và địa điểm sẽ đến để hắn không dám manh động.
Trang 509.3 Xử lý an toàn khi bị dụ dỗ,
cưỡng bức sex
Trong tình huống ở nơi vắng vẻ, riêng tư nếu kẻ xâm hại có ý định xâm hại bằng hình thức dụ dỗ quan hệ tình dục:
binh” nhằm trì hoãn, kéo dài thời dan chờ thời cơ để có người trợ
giúp hoặc thoát thân
•Nếu kẻ xâm hại dùng vũ lực khống chế ép buộc quan hệ tình dục,
nếu nhận thấy chống cự có thể nguy hiểm đến tính mạng phải
chuyển đổi thái độ, không nên la hét, gào khóc sẽ làm cho kẻ xâm hại mất bình tĩnh dẫn đến hành vi nguy hiểm mà cần phải nhượng bộ, vờ chấp nhận yêu cầu, làm theo ý muốn của kẻ xâm hại để hắn chủ quan
từ đó tìm cơ hội thoát thân hoặc có thể bảo đảm an toàn tính mạng.
•Sau khi thoát ra khỏi tình huống bị cưỡng bức, cho dù có bị xâm hại hay chưa cũng cần phải báo ngay cho người thân để giúp đỡ, can
thiệp, xử lý kẻ xâm hại đồng thời phải báo ngay cho cơ quan công an hoặc Chính quyền nơi gần nhất.