CHủ Đề 5:PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH CÁC HÌNH THứC PHÁP LUậT KHÁC NHƯ: TậP QUÁN PHÁP, TIềN Lệ PHÁP, TÔN GIÁO PHÁP Nhóm 5B: 1... Các phương pháp phân tích tập quán pháp, tiền lệ pháp và tôn gi
Trang 1CHủ Đề 5:
PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH CÁC HÌNH THứC PHÁP LUậT KHÁC NHƯ: TậP QUÁN PHÁP,
TIềN Lệ PHÁP, TÔN GIÁO PHÁP
Nhóm 5B: 1 Võ Hoàng Cung, MSHV: 3413005
2 Ngô Thiện Lương, MSHV: 3413016
3 Cao Thanh Thùy, MSHV:3413031
4 Trần Thị Thanh Tuyền, MSHV: 3413038
Trang 2NộI DUNG BÀI BÁO CÁO
I Khát quát phương pháp phân tích
II Các phương pháp phân tích tập quán pháp, tiền lệ pháp và tôn giáo pháp
Trang 5 Hình thức pháp luật là gì ?
Hình thức pháp luật là những dạng thể hiện của pháp luật
trên thực tế, được Nhà nước sử dụng hoặc công nhận
giá trị áp dụng Hình thức pháp luật được nghiên cứu
dưới hai góc độ: hình thức bên trong và hình thức bên
ngoài
3 HÌNH TH C PHÁP LU T ứ ậ
Trang 6ệ thống pháp luật;
Ngành luật;
Trang 7II CÁC PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH TậP QUÁN PHÁP, TIềN Lệ PHÁP VÀ TÔN GIÁO
PHÁP
1 Tập quán pháp
Tập quán pháp là gì ?
Các phương pháp phân tích
Trang 8PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH LịCH Sử
T
ập quán là những thói quen do một nhóm người, một
cộng đồng dân cư đặt ra để điều chỉnh hành vi trong
cộng đồng đó
T
ập quán hình thành trước khi có pháp luật, như một
nhu cầu tự nhiên, được coi là luật dân gian, tồn tại
trong tất cả các giai đoạn phát triển của xã hội
Trang 9Ví dụ:
Hình thức họ, hụi, biêu, phường Đây là hình
thức huy động vốn trong dân gian được hình
thành trong đời sống của người dân từ rất lâu
Nhưng do nhu cầu cấp thiết của xã hội về bảo vệ quyền và lợi ích của người dân nên đã được ghi nhận tại Điều 479 Bộ luật dân sự năm 2005, Nghị định số 44/2006/NĐ-CP
Trang 10ập quán mang tính xã hội
N hững tập quán mang bản sắc truyền thống dân tộc, phù
hợp, tiến bộ thì nó trở thành công cụ hổ trợ đắc lực cho
pháp luật, làm cho những quy định của pháp luật dễ đi vào
cuộc sống và được mọi người tự giác thực hiện.
V
í dụ: Điều 35 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2000:
Phương pháp phân tích lịch sử
Trang 11PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH LịCH Sử
Ngược lại, cũng có những tập quán mang tính
cục bộ, dị đoan, tính ngưỡng, ảnh hưởng đến
sự phát triển và tiến bộ của xã hội
V
í dụ: tục tảo hôn, thủ tục cướp vợ ở vùng núi,
hôn nhân cận huyết,…
Trang 12PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH LịCH Sử
C
ác công trình nghiên cứu về tập quán nào đó thì cũng có
thể mang nặng hơi hướng của các công trình nghiên cứu
lịch sử hoặc dân tộc học…, chứ không phải hướng tới
tập quán pháp Tuy nhiên, kinh nghiệm lịch sử và kinh
nghiệm từ bên ngoài về pháp luật có thể cho chúng ta
những gợi ý đáng kể
Trang 13ập quán là một trong những yếu tố hình thành pháp luật
còn pháp luật bằng các biện pháp điều chỉnh của pháp luật
tác động trở lại tập quán
Trang 14Ví dụ điển hình là tập quán thương mại quốc
tế Incoterms, UCP 500 là một trong những hình thức tập hợp, chọn lọc các tập quán
PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH
TậP HợP, CHọN LọC.
Trang 152 CÁC PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH
TIềN Lệ PHÁP
T iền lệ pháp là gì ?
C
ó 2 phương pháp sử dụng cho việc phân tích tiền lệ pháp:
+ Nguyên tắc áp dụng tương tự pháp luật (thuộc phương
pháp phân tích truyền thống)
+ Phương pháp suy lý mạnh (thuộc PP phân tích truyền
thống)
+ Phương pháp phân tích phát triển
Trang 16NGUYÊN TắC ÁP DụNG TƯƠNG Tự PHÁP LUậT
Nguyên tắc áp dụng tương tự pháp luật là gì ?
T
ừ nguyên tắc này ta nhận thấy tiền lệ pháp như đã
phân tích , đã sử dụng nguyên tắc này để phân tích và
áp dụng nó vào quá trình giải quyết vụ việc
Trang 17í dụ: George Gould và Ronald Taylor bị kết án vào
năm 1995 về tội giết Eugenio Deleon Vega, chủ một
cửa hiệu tạp hóa ở New Haven, bang Connecticut,
Mỹ
L
à hình thức áp dụng tương tự pháp luật
NGUYÊN TắC ÁP DụNG TƯƠNG Tự PHÁP LUậT
Trang 18PHƯƠNG PHÁP SUY LÝ MạNH
Phương pháp suy lý mạnh là gì ?
Tiền lệ pháp ra đời dựa trên nguyên tắc nào ?
Giải thích được 2 vấn đề trên ta nhận thấy tiền lệ
pháp đã sử dụng phương pháp suy lý mạnh để giải
quyết vụ việc
Trang 19í dụ về một vụ án xảy ra ở Anh 1933, liên
quan đến cô Elizabeth Manley
PHƯƠNG PHÁP SUY LÝ MạNH
Trang 20PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH PHÁT
TRIểN
P hương pháp phân tích phát triển là gì ?
T hực chất tiền lệ pháp ra đời bên cạnh vai trò của các thẩm phán
trong việc xây dựng và áp dụng những nguyên tắc mới trong quá
trình xét xử, còn do sự kế thừa trực tiếp từ hình thức tập quán
pháp, mà các thẩm phán đã chọn lọc, tham khảo và dùng làm cơ
sở để đưa ra phán quyết
Trang 21Ở Việt Nam mỗi năm Tòa án NDTC có tổng kết kinh nghiệm xét xử
và đưa ra các vụ án điểm và trong trường hợp không có luật để
điều chỉnh một quan hệ nào đó có tranh chấp, Thẩm phán có thể
sử dụng phương pháp phân tích phát triển để xây dựng căn cứ
giải quyết vụ việc bằng cách có thể dựa vào các vụ án điểm đã
được tổng kết trước đó.
PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH PHÁT
TRIểN
Trang 22í dụ: Các tuyển tập quyết định giám đốc thẩm
của Hội đồng Thẩm phán trong việc xem xét
lại các bản án và có giá trị tham khảo đối với
các thẩm phán
PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH PHÁT
TRIểN
Trang 233 PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH TÔN
GIÁO PHÁP
P hương pháp phân tích tôn giáo pháp là gì ?
C
ó 4 phương pháp được sử dụng để phân tích tôn giáo pháp
+ Phương pháp phân tích câu chữ hoặc chú giải
+ Phương pháp phân tích phát triển
+ Phương pháp phân tích lịch sử
+ Trường hợp khi có sự mâu thuẫn giữa tôn giáo pháp với các
hình thức pháp luật khác:
Trang 24PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH
CÂU CHữ
T
hứ nhất, nếu các quy định trong tôn giáo pháp đã rõ
ràng thì chúng ta không cần phân tích gì thêm và cũng
không cần tìm các văn bản quy phạm pháp luật cụ thể
để hướng dẫn áp dụng
V
í dụ: trang mở đầu điều răn dạy trong kinh thánh
Trang 25hứ hai, nếu các quy định trong tôn giáo pháp không rõ
ràng hoặc không đầy đủ thì ta phải tìm các quy định
hướng dẫn hoặc bổ sung nhằm làm sáng tỏ mục đích
chính của quy định trong tôn giáo pháp
V
í dụ: Xem xét nguồn của luật hồi giáo
PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH
CÂU CHữ
Trang 26hứ ba, một khi các quy định trong luật tôn giáo không
đầy đủ về nội dung và không rõ nghĩa thì các nhà thực
thi pháp luật hay đúng hơn là các chức sắc sẽ dựa
trên lý lẽ và logic để sáng tạo ra án lệ để áp dụng
trong những trường hợp đó
PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH
CÂU CHữ
Trang 27PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH
PHÁT TRIểN:
T
ôn giáo pháp ở các quốc gia phần đông được tồn tại trong các bộ
kinh thánh và sự ra đời của chúng đến nay đã hơn 1.300 năm, vì
vậy những quy định hay ý chí của các chủ thể tạo các điều răn
trong kinh thánh dường như không thật sự phù hợp với sự phát
triển của xã hội Nên hiện nay, các quy định trong Idjimá và Qiyas
có xu hướng tăng lên về số lượng cũng như chất lượng hay nói
đúng hơn chính là sự hoàn thiện của các văn bản pháp luật và án lệ
ở các nước Hồi giáo.
Trang 28PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH LịCH
Sử:
Đ iểm quan trọng của phương pháp lịch sử chính là để tìm hiểu
các quy định trong các bộ kinh thánh dù rằng nó đã được xây
dựng từ rất lâu Khi đó chúng ta sẽ tìm hiểu ý chí cốt lỗi của
những chủ thể đặt ra các quy định trong kinh thánh từ đó nắm
được các nguyên tắc chung nhất trong nó để có thể vận dụng
các nguyên tắc đó trong thời kỳ mới.
V
í d : theo Lu t h i giáo ụ ậ ồ
Trang 29TRƯờNG HợP KHI CÓ Sự MÂU THUẫN GIữA TÔN
GIÁO PHÁP VớI CÁC HÌNH THứC PHÁP LUậT KHÁC:
S
ự mâu thuẫn giữa kinh Koran và kinh Sunna
trong Luật hồi giáo của các nước Hồi giáo
Trang 30K T LU N ế ậ
Trang 31CÁM ƠN THầY VÀ CÁC BạN ĐÃ
LắNG NGHE