Câu 66: U xơ tử cung và thai nghén: triệu chứng, hướng xử trí và tiên lượng.I.. • Trong 3 tháng đầu: − Dùng thuốc giảm co bóp tử cung: papaverin,… − Điều trị nội tiết: progesterone.. • 3
Trang 1Câu 66: U xơ tử cung và thai nghén: triệu chứng, hướng xử trí và tiên lượng.
I. Đại cương
• UXTC là khối u lành tính phát sinh từ tổ chức cơ trơn của tử cung
• Tỷ lệ 20 – 30% ở phụ nữ trong độ tuổi hoạt động sinh dục, thường 30 -50 tuổi
• Nguyên nhân: do cường estrogen, mất cân bằng estrogen và progesterone
• Đẻ ít và vô sinh là yếu tố thuận lợi
• Vị trí của UXTC:
− Theo phần của tử cung:
+ Thân tử cung: 96%
+ Eo tử cung: 1%
+ Cổ tử cung: 3%
− So với thành tử cung:
+ UX dưới thanh mạc: có thể có cuống
+ UX kẽ nằm trong bề dày lớp cơ
+ UX dưới niêm mạc: nổi lên trong buồng tử cung, đôi khi có cuống polyp xơ
• Có thể có 1 hoặc nhiều u xơ vs kích thước khác nhau
• Thường tiến triển âm thầm ko có triệu chứng lâm sàng rõ ràng, phát hiện qia thăm khám định kỳ
• UXTC có thể gặp ở phụ nữ đang mang thai, có ảnh hưởng giữa u xơ lên thai nghén và thai nghén lên u xơ
II. Triệu chứng
III. Hướng xử trí:
• UXTC gây vô sinh: phẫu thuật bóc nhân xơ
• Trong 3 tháng đầu:
− Dùng thuốc giảm co bóp tử cung: papaverin,…
− Điều trị nội tiết: progesterone
− Theo dõi
• 3 tháng giữa:
− Dùng thuốc giảm co bóp tử cung: thuốc nội tiết, thuốc tác dụng lên receptor β: salbutamol)
− Nghỉ ngơi
− Theo dõi
• Siêu âm Doppler: giúp chẩn đoán, theo dõi sự phát triển của u xơ, của thai:
− Đánh giá tình trạng nuôi dưỡng u
− Thai có nguy cơ chậm phát triển ko?
− U xơ ….tắc mạch ko?
• 3 tháng cuối: siêu âm theo dõi sự phát triển của thai: thai có phát triển chậm ko, có bị rau tiền đạo,…
• Nếu có hiện tượng hoại tử vô khuẩn: cho thuốc giảm đau, giảm co bóp, chườm lạnh Chỉ
mổ khi điều trị nội khoa ko kết quả, hoặc có biến chứng: xoắn u, u to nhanh, gây đau???
• Chuyển dạ:
− Theo dõi cơn co tử cung, sự tiến triển của ngôi thai
− Điều chỉnh rối loạn cơn co tử cung: bằng các thuốc tăng co, giảm co
Trang 2− Nếu chuyển dạ kéo dài, ngôi ko tiến triển: mổ lấy thai.
− TH u tiền đạo: mổ lấy thai
− Nếu u xơ to, ranh giới ko rõ, nhiều mạch máu tăng sinh: ko nên bóc u xơ khi lấy thai
Trừ trường hợp:
+ U xơ số lượng ít, kích thước nhỏ (5 – 6cm)
+ U ở vị trí dễ bóc tách (u dưới phúc mạc, ở mặt trước thân tử cung)
+ Ranh giới rõ ràng
Bóc nhân xơ luôn
− Đối với sản phụ lớn tuổi, đủ con, u xơ tử cung to, nhiều nhân: chỉ định cắt tử cung luôn.???
• Thời kỳ sổ thai:
− Can thiệp tích cực giai đoạn 3 tránh biến chứng chảy máu
− Kiểm soát tử cung tránh sót rau
− Dùng thuốc tăng co bóp tử cung tránh chảy máu
• Thời kỳ hậu sản:
− Kháng sinh chống nhiễm khuẩn
− Theo dõi, phát hiện sớm các biến chứng hoại tử u xơ