Lâm sàng: • Cơ năng: ít triệu chứng, thường phát hiện tình cờ khi khám định kỳ: Trên phụ nữ có thai: chậm kinh, nghén, vú căng,…xuất hiện các triệu chứng: − Đau bụng: nếu có xoắn, vỡ nan
Trang 1Câu 84: Khối u BT và thai nghén: triệu chứng, chẩn đoán, xử trí.
I. Đại cương.
• UNBT là những khối u có vỏ bọc ở ngoài và trong chứa dịch đơn thuần hoặc phối hợp với các thành phần khác
• Bệnh gặp ở mọi lứa tuổi, hay gặp ở 30 – 45 tuổi
• Chẩn đoán ko khó nhưng tiến triển phức tạp, nên việc điều trị và tiên lượng còn gặp nhiều khó khăn
• Phân loại:
− UNBT cơ năng và thực thể
− UNBT lành tính, độ ác tính giới hạn và ác tính
II. Lâm sàng:
• Cơ năng: ít triệu chứng, thường phát hiện tình cờ khi khám định kỳ:
Trên phụ nữ có thai: chậm kinh, nghén, vú căng,…xuất hiện các triệu chứng:
− Đau bụng: nếu có xoắn, vỡ nang
− Dấu hiệu chèn ép vào bàng quang, trực tràng: tiểu khó, đái khó (nếu u to)
− Bụng có thể to lên nhanh hơn thai thường
• Toàn thân: ít ảnh hưởng.
+ Khám bụng:
− Nếu thai nhỏ có thể phát hiện thấy khối cạnh tử cung, tròn, ranh giới rõ, di động (nếu u lành)
− Nếu thai to: nắn bụng khó thấy khối u, thấy ngôi thai bất thường
+ Khám trong + nắn bụng:
− Tính chất của tử cung có thai: tử cung mềm, to tương ứng tuổi thai
− Cổ tử cung bị đẩy lệch (nếu u to)
− Sờ thấy khối u ranh giới rõ cạnh tử cung, chắc, cứng, di động (nếu u lành)
+ Có thể có cổ trướng (nếu u ác tính)
III. Cận lâm sàng:
• Siêu âm:
+ Dấu hiệu có thai: hình ảnh túi ối, âm vang thai, thai trong BTC, hoạt động của tim thai
+ Hình ảnh khối u: vị trí, kích thước, bản chất của khối u
• hCG (+)
• CA 125, αFP, LDH: đánh giá tính chất của khối u
• XQ, CLVT: hạn chế
IV. Chẩn đoán xác định: dựa vào LS, CLS (chủ yếu là SA).
V. Chẩn đoán phân biệt:
• U nang cơ năng: tự biến mất sau vài vòng kinh hoặc sau điều trị thuốc tránh thai kết hợp
• UXTC:
− RLKN kiểu cường kinh
− Tử cung to, chắc, nhân lổn nhổn
Trang 2− SA: CĐXĐ.
• Thận lạc chỗ
• U đường tiêu hóa
VI. Xử trí:
• Phẫu thuật khi có biến chứng: xoắn, vỡ u, chảy máu trong u
• Ko nên mổ vào 3 tháng giữa
• Dùng thuốc giảm co: papaverin,…trước và sau PT
• Nếu là u tiền đạo, ngôi bất thường thì chủ động mổ lấy thai khi đẻ
• Chú ý biến chứng xoắn nang sau đẻ
• Nếu là u ác tính thì mổ ngay
• Tùy thuộc vào tính chất u để quyết định mổ lấy thai hoặc giữ thai