Một điểm khiến hầu hết khách hàng đặt dấu hỏi về quy trình làm việc của công ty bất động sản là họ được nhân viên đã lừa tiền tiếp nhận với vai trò vừa là người bán hàng, vừa làm maketin
Trang 1BÀI TẬP CÁ NHÂN MÔN HỌC: QUẢN TRỊ ĐÀM PHÁN VÀ GIAO TIẾP
Đề bài : LỪA ĐẢO TẠI CÔNG TY BẤT ĐỘNG SẢN
Hàng chục khách hàng đã kéo tới một công ty bất động sản để đòi bồi thường thiệt hại Một nhân viên bán hàng của công ty đã nhận tiền của khách rồi biến mất
Một khách hàng kể lại rằng đã đặt cọc mua căn hộ tại công ty bất động sản Một nhân viên đeo thẻ của công ty với chức danh ghi trên thẻ là Trợ lý kinh doanh
đã nhận hồ sơ và nhận tiền đặt cọc Khách hàng đã đặt cọc đầy đủ số tiền cho nhân viên đó với số tiền 20.000 USD (10% giá trị căn hộ) Nhân viên giao dịch hẹn 3 ngày sau đến nhận hợp đồng và 6 tháng sau nhận nhà Tuy nhiên khi khách hàng đến nhận hợp đồng thì không tìm thấy nhân viên đó đâu, gọi điện thoại thì thấy tắt máy
Có ít nhất 20 khách hàng cũng rơi vào sự cố tương tự Cùng với người nhà, họ
đã đến trụ sở công ty bất động sản khiếu nại để chờ được giải quyết
Công an đã truy tìm và bắt được nhân viên đã lừa tiền của khách hàng Tuy nhiên , nhân viên này khai rằng anh ta đã tiêu hết toàn bộ số tiền lừa đảo
Phó giám đốc kinh doanh của công ty khẳng định là giấy biên nhận là việc của
cá nhân nhân viên đã lừa tiền khách hàng vì không có dấu của công ty Vị phó giám đốc này cũng nhấn mạnh là công ty chưa từng có mẫu biên nhận do nhân viên lừa tiền đã sử dụng
Còn giám đốc công ty nói rằng, khi vụ việc khách hàng kéo đến công ty ông mới biết nhân viên của mình đã làm giả chứng từ, giấy biên nhận để lừa tiền của khách Khi làm việc với cơ quan công an tiếp tục điều tra làm rõ động cơ của nhân viên lừa tiền, ông giám đốc công ty đã nói thật sự thấy sốc vì chuyện này
Khách hàng khiếu nại rằng nhân viên lừa tiền đeo thẻ công ty và việc ký kết hợp đồng, giao tiền đều thực hiện tại trụ sở của công ty nên công ty không thể không biết Họ cho rằng, quy trình mua bán tại đây có lỗ hổng nên nhân viên mới lợi dụng được để lừa khách
Trang 2Các khách hàng bị lừa đã yêu cầu công ty xin lỗi khách hàng, chịu trách nhiệm
về nhân viên của mình và có biện pháp giải quyết đảm bảo quyền lợi của khách Theo ước tính, tổng số tiền thiệt hại vào khoảng 500.000 đô la Mỹ
Một điểm khiến hầu hết khách hàng đặt dấu hỏi về quy trình làm việc của công
ty bất động sản là họ được nhân viên đã lừa tiền tiếp nhận với vai trò vừa là người bán hàng, vừa làm maketing và thu ngân Toàn bộ hợp đồng ký kết và giao tiền đều được thực hiện ngay tại sảnh của công ty, nơi có nhiều người ra vào
Theo báo cáo của khách hàng, tại công ty không có bàn hướng dẫn khách và cũng không công khai quy trình làm việc Khách hàng biết khi mua nhà họ liên hệ trực tiếp với nhân viên đã lừa tiền, nghe tư vấn về nhà cửa, rồi đặt tiền và nhận giấy biên nhận do chính nhân viên đó ký Sau đó, họ nhận hợp đồng do công ty bất động sản ký và đợi nhận nhà theo thời hạn của giấy biên nhận Truớc đó, nhiều người cũng đã nhận căn hộ theo hình thức này
Câu hỏi tình huống
Xem xét tình huống đàm phán trên giữa các khách hàng bị lừa đảo và công ty bất động sản, sử dụng mô hình Harvard, đề nghị các anh chị xác định (cho cả khách hàng bị lừa đảo và công ty bất động sản):
-Tách con người ra khỏi vấn đề
-Mục tiêu đàm phán
-Mối quan tâm
-Các giải pháp
-Các tiêu chuẩn đánh giá khách quan
-BATNA
-WATNA
Để làm thế nào tạo ra một tình huống Thắng- Thắng cho cả hai bên tham gia đàm phán
Trang 3BÀI LÀM
A Giới thiệu chung:
Trong kinh doanh, doanh nghiệp nào cũng muốn đạt kết quả, lợi nhuận cao nhất, điều đó phụ thuộc rất nhiều ở tài ngoại giao, đàm phán , thương thảo hợp đồng của nhà kinh doanh trên thương trường
Trong điều kiện hội nhập hiện nay, thị trường ngày càng mở rộng, cạnh tranh ngày càng gay gắt, muốn chiến thắng được trên thương trường lại càng cần có những nhà đàm phán giỏi
Trong cuộc sống hàng ngày, mỗi người chúng ta tự thân đã là một nhà đàm phán, tuy nhiên, để giải quyết những mâu thuẫn và xung đột xảy ra trong thực tiễn cuộc sống một cách thoả đáng là việc không phải lúc nào cũng dễ dàng, nó cũng đòi hỏi những người có kiến thức và kinh nghiệm mới giải quyết được một cách thành công
Đàm phán là phương tiện cơ bản để đạt được cái mà ta mong muốn từ người khác, đó là quá trình giao tiếp có đi có lại được thiết kế nhằm thoả thuận trong khi giữa chúng ta và phía bên kia có những quyền lợi có thể chia
sẻ và có những quyền lợi đối kháng.
Đàm phán cũng có nghĩa là tìm kiếm sự nhất trí giữa các bên thông qua đối thoại, về cơ bản, nó là một hình thức giao tiếp giữa con người với nhau Thông qua giao tiếp, cả giao tiếp bằng ngôn ngữ và phi ngôn ngữ là quá trình quan trọng để đạt được mục tiêu đàm phán và để giải quyết các mâu thuẫn xung đột Đàm phán bằng kỹ năng bao gồm phân tích và giao tiếp mà ai cũng có thể học được Do đó, việc nghiên cứu môn quản trị đàm phán và giao tiếp là cần thiết để mỗi cá nhân có thể hoàn thiện kỹ năng sống của mình Trong một thế giới đầy bất ổn và cũng đầy
cơ hội như hiện nay thì những kỹ năng đàm phán có hiệu quả sẽ giúp tránh được những xung đột, tìm kiếm và được sự hoà hợp trong lợi ích chung và riêng
Để có được sự đàm phán thì ít nhất phải có hai hoặc nhiều bên tương tác lẫn nhau Kết quả đàm phán phụ thuộc vào mục tiêu, mối quan tâm, các giải pháp, các
kỹ năng và thái độ của các bên tham gia đàm phán
Trong tình huống đàm phán về vụ lừa đảo xảy ra tại công ty bất động sản với khách hàng (như đầu bài đã nêu), ở chuyên đề này, tôi vận dụng mô hình Harvard
để phân tích đánh giá khách quan từ đó có phương hướng đàm phán khắc phục một cách hiệu quả nhất
Có thể tóm tắt một số thông tin chính trong vụ lừa đảo như sau:
Trang 4- Người thực hiện hành vi lừa đảo : Nhân viên của công ty bất động sản
+ Hành vi lừa đảo : Nhận tiền dặt cọc 10% giá trị căn hộ, tương đương 20.000USD đối với mỗi căn hộ
+ Thủ đoạn : Dùng thẻ trợ lý kinh doanh của công ty, thực hiện ngay trụ sở của công ty, viết giấy biên nhận cho khách hàng (không có dấu của công ty) Trực tiếp thu tiền đặt cọc của khách hàng, hẹn rõ ràng ngày nhận hợp đồng (3 ngày sau) và ngày nhận nhà (6 tháng sau) để tạo niềm tin cho khách hàng
- Người bị hại: Là các khách hàng mua căn hộ của công ty bất động sản.
+ Số người bị hại: Ít nhất 20 khách hàng
+ Tổng số tiền thiệt hại: ước tính khoảng 500.000 đô la Mỹ
- Nguyên nhân bị lừa: Tin tưởng vào uy tín của công ty bất động sản, việc thực
hiện giao dịch bởi nhân viên của công ty, địa điểm giao dịch tại trụ sở công
ty Mất cảnh giác, không kiểm tra cơ sở pháp lý của giấy biên nhận do nhân viên công ty ký và giao (không có dấu công ty)
- Công ty bất động sản:
Lãnh đạo công ty:
+ Phó giám đốc kinh doanh của công ty không nhận trách nhiệm thuộc công
ty, cho rằng đây là trách nhiệm cá nhân của nhân viên lừa đảo
+ Giám đốc công ty không muốn nhận trách nhiệm, quan liêu, cho rằng sự việc thật bất ngờ gây sốc với ông
B Áp dụng mô hình Harvard để giải quyết vụ lừa đảo xảy ra tại công ty bất động sản với khách hàng:
Đây là một vụ lừa đảo mà kẻ lừa đảo đã mượn danh danh nghĩa của công ty bất động sản để lừa khách hàng Công an đã bắt được kẻ lừa đảo nhưng khách hàng không hy vọng đòi lại số tiền bị chiếm đoạt vì nhân viên này đã tiêu hết số tiền mà anh ta lừa đảo được Nếu công ty bất động sản không giải quyết thoả đáng với khách hàng thì công ty sẽ không giữ được uy tín dẫn đến tổn hại cho thương hiệu
và ảnh hưởng xấu đến sản xuất kinh doanh Vì vậy, giữa công ty và khách hàng (là những người bị hại) cần đàm phán để giải quyết
Mô hình Harvard được lập để đàm phán như sau:
Trang 5Quá trình Khách hàng Công ty bất động sản
Vấn đề:
Tranh chấp về việc đòi bồi thường thiệt hại do bị nhân viên của công ty bất động sản lừa
- Tranh chấp về việc thanh toán bồi thường thiệt hại cho khách hàng do nhân viên của công ty lừa tiền của khách hàng
Mục tiêu
Đàm phán
- Đòi bồi thường toàn bộ thiệt hại do bị nhân viên của công ty lừa
- Công ty phải chịu trách nhiệm
về nhân viên của mình và có biện pháp giải quyết để đảm bảo quyền lợi của khách hàng, đồng thời phải xin lỗi khách hàng
- Bồi thường thiệt hại cho khách hàng bị lừa ở mức thấp nhất
- Tìm được biện pháp giải quyết vấn đề hữu hiệu nhất
- Tiếp tục hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh của mình
Mốiquan
tâm:
- Đòi lại được số tiền đặt cọc bị lừa
- Yêu cầu công ty hoàn thiện quy trình quản lý và làm việc để khách hàng không bị lừa tiếp
- Tiếp tục thực hiện hợp đồng mua căn hộ
- Bồi thường cho khách hàng với chi phí thấp nhất (giảm tối thiểu thiệt hại)
- Giữ gìn được uy tín của công ty
và lấy lại lòng tin của khách hàng
để tiếp tục hoạt động kinh doanh
Các giải
pháp
- Đàm phán thương lượng
- Hoà giải
- Đàm phán thương lượng
- Hoà giải
- Phối hợp với cơ quan công an làm rõ động cơ của nhân viên lừa tiền để có thêm căn cứ thương lượng với khách hàng
Các tiêu
chuẩn đánh
giá
- Các quy định của pháp luật, các quy định của Công ty (Quy định quản lý, quy trình làm việc…) Giá cả thị trường, hợp đồng mua bán căn hộ giữa công ty với khách hàng, giấy biên nhận tiền đặt cọc và các hồ sơ giấy tờ có liên quan đến số tiền bị lừa
BATNA:
- Được bồi thường 50% đến 100% số tiền bị lừa
- Tiếp tục được hợp đồng mua căn hộ
- Bồi thường 50% số tiền cho khách hàng bị lừa
- Tiếp tục được hợp đồng bán căn hộ
Trang 6- Không được bồi thường số tiền đặt cọc
- Bị kiện ra toà án
- Không tiếp tục được mua căn hộ
- Phải bồi thường 100% số tiền khách hàng bị lừa
- Bị kiện ra toá án dẫn đến mất uy tín trong kinh doanh, từ đó khách hàng không mua nhà của Công ty và có thể phải ngừng hoạt động
Từ mô hình Harvard trên đây để quá trình đàm phán diễn ra tốt đẹp, chúng ta cần phải nêu rõ và xác định các bước sau đây :
Bước 1: Tách con người ra khỏi vấn đề
Theo nguyên tắc này, phải loai bỏ yếu tố cá nhân ra khỏi vấn đề đàm phán, ở đây các nhà đàm phán không được áp dụng ý chí cá nhân của mình vào đàm phán
mà tập trung vào vấn đề cần phải đàm phán với nhau Đồng thời xử lý các vấn đề
có liên quan đến con người, hiểu và công nhận nhận thức, cảm xúc, lắng nghe một cách tích cực, nói cho phía bên kia hiểu vấn đề và hiểu bản thân mình
Trong trường hợp đàm phán giữa công ty bất động sản và khách hàng:
- Đối với công ty bất động sản: Giải thích cho khách hàng rõ việc khách bị lừa tiền đặt cọc đây là sự cố ngoài mong muốn của công ty và công ty phải chịu một phần trách nhiệm về việc này Trách nhiệm của công ty là phải tìm mọi biện pháp khắc phục sự cố như: Phối hợp với công an làm rõ vụ việc, xem xét lại các hoá đơn chứng từ để bồi thường cho khách hàng trong thời gian sớm nhất
- Đối với khách hàng: Cũng thấy được hành vi lừa đảo của nhân viên trong công
ty là của một nhân viên xấu lợi dụng quy trình mua bán của công ty chưa chặt chẽ có lỗ hổng để trục lợi
Bước 2: Mục tiêu đàm phán của mỗi bên.
Về phía khách hàng: Mục tiêu trước mắt của khách hàng là công ty bất động
sản phải đứng ra chịu trách nhiệm về việc làm sai trái của người nhân viên và có biện pháp đảm bảo quyền lợi của khách hàng Đồng thời công ty phải đền bù số tiền 500.000 USD mà nhân viên lừa đảo đã chiếm đoạt của khách hàng
Phía công ty bất động sản: Giải quyết xung đột với khách hàng và có phương
án đền bù thiệt hại cho khách hàng bị lừa đảo ở mức chi phí thấp nhất, tìm biện
Trang 7pháp hữu hiệu nhất để giải quyết các yêu cầu của khách hàng để lấy lại uy tín, tiếp tục hoạt động tốt trong lĩnh vực kinh doanh của công ty
Bước 3: Các mối quan tâm.
Về phía khách hàng: Mối quan tâm thực sự của khách hàng là mua nhà để ở,
do vậy khách hàng mong muốn được tiếp tục thực hiện hợp đồng như đã giao kết trước đây Đối với khoản tiền bị nhân viên lừa đảo chiếm đoạt, khách hàng cũng mong muốn được công ty bồi thường và xin lỗi vì đã để nhân viên của công ty lừa đảo gây thiệt hại cho khách hàng Đồng thời cũng mong muốn công ty kiểm tra lại những lỗ hổng trong quản lý và quy trình làm việc để các khách hàng khác không
bị lừa đảo tiếp
Về phía công ty bất động sản: Công ty muốn giữ gìn được uy tín lấy lại niềm
tin với khách hàng để tiếp tục hoạt động kinh doanh.Đồng thời cũng mong muốn giảm thiểu những thiệt hại mà nhân viên công ty đã gây ra (Bồi thường cho khách hàng với chi phí thấp nhất) Rà soát kiểm tra và xây dựng lại quy trình quản lý và làm việc hiệu quả và chặt chẽ hơn để tránh các trường hợp nhân viên công ty lừa đảo tiền của khách hàng
Bước 4: Các giải pháp.
Về phía khách hàng: Với những mục tiêu và mối quan tâm của mình khách
hàng cần xác định những giải pháp như đàm phán và thương lượng nhằm mang lại lợi ích cho cả hai bên để khách hàng được bồi thường và được tiếp tục hợp đồng mua căn hộ, đồng thời hợp tác với công ty, cung cấp đầy đủ các bằng chứng và số liệu để phía công ty làm rõ trách nhiệm pháp lý của nhân viên và lãnh đạo công ty
Về phía công ty bất động sản: Với mối quan tâm lớn nhất của công ty là giữ
gìn uy tín trên thị trường do đó giải pháp đầu tiên để công ty đàm phán với khách hàng là thể hiện sự thiện chí mời khách hàng tiếp tục hợp đồng mua nhà, giải quyết các thủ tục nhanh gọn, giao nhà đúng hạn, đồng thời chịu trách nhiệm vì đã để sự việc không hay xảy ra và chấp nhận trả một phần số tiền đặt cọc cho khách hàng, nếu khách hàng không muốn mua nhà nữa
Công ty cũng cần tăng cường công tác quản lý đặc biệt là quản lý nhân viên, sửa đổi lại và công khai quy trình làm việc, hướng dẫn hỗ trợ khách hàng thực hiện các thủ tục ký kết hợp đồng và thực hiện nghiêm chỉnh hợp đồng
Bước 5: Các tiêu chuẩn đánh giá khách quan.
Trang 8Sau khi có các giải pháp thì điều quan tâm của chúng ta là các tiêu chuẩn đánh giá khách quan Để tiến tới một hợp đồng chặt chẽ cho cả hai bên, cần phải lường trước các tình huống xấu có thể xảy ra, tình huống đó có thể gây thiệt hại cho bất
cứ bên nào Việc đưa ra các giải pháp đòi hỏi phải dựa trên các tiêu chí khách quan thông qua các nhân tố trung lập để thấy rõ việc mua bán căn hộ giữa khách hàng
và công ty bất động sản là dựa trên cơ sở của pháp luật, của hợp đồng mua bán căn
hộ, giấy biên nhận tiền đặt cọc và các giấy tờ khác có liên quan để đánh giá một cách khách quan
Ngoài ra còn có thể dựa trên việc nghiên cứu, phân tích các quy trình mua bán nhà đất của một số công ty bất động sản khác Quy trình mua bán nhà đất trên sàn giao dịch bất động sản để so sánh với quy trình mua bán nhà của công ty bất động sản này, từ đó tìm ra các nguyên nhân khách quan và chủ quan để có thể dẫn đến việc nhân viên của công ty lừa tiền của khách hàng
Bước 6: BATNA cho mỗi bên.
BATNA là phương án dự phòng tốt nhất cho thoả thuận đàm phán Mỗi bên đàm phán có một BATNA cho thoả thuận đàm phán của mình
Trong tình huống trên:
Về phía khách hàng: Phương án dự phòng tốt nhất cho thoả thuận đàm phán
có thể được là: Được công ty bất động sản ký lại hợp đồng mua nhà với giá ưu đãi hơn hoặc được đền bù lại từ 50% đến 100% số tiền đặt cọc đã bị lừa
Về phía công ty bất động sản: Bồi thường 50% số tiền cho khách hàng bị lừa
và tiếp tục hợp đồng bán căn hộ, đảm bảo cho việc kinh doanh được liên tục, không bị khiếu kiện, giữ gìn được uy tín cho công ty
Bước 7 : WATNA cho mỗi bên.
WATNA là phương án dự phòng xấu nhất cho thoả thuận đàm phán
Về phía khách hàng: Trong trường hợp xấu nhất mà các cuộc đàm phán với
công ty bất động sản không thành công, khách hàng có thể bị kiện ra toà án, không được bồi thường và không được tiếp tục mua căn hộ
Về phía công ty bất động sản: Trong trường hợp đàm phán với khách hàng
không thành công, công ty có thể bị kiện ra toà án và có thể phải bồi thường 100%
số tiền mà khách hàng bị lừa, uy tín của công ty bị giảm sút dẫn đến khách hàng sẽ không mua nhà nữa và công ty có thể phải ngừng hoạt động
Trang 9Làm thế nào để tạo ra một tình huống Thắng - Thắng cho cả hai bên tham gia đàm phán:
Qua phân tích ở trên, mối quan tâm của công ty bát động sản là giữ gìn uy tín
và bồi thường cho khách hàng là ít nhất Phía khách hàng thì mối quan tâm là đòi lại được số tiền bị lừa và tiếp tục được mua căn hộ Cả hai bên đều phải đàm phán với nhau để giải quyết vấn đề này
Về phía khách hàng: Do chủ quan không điều tra và tìm hiểu thông tin, quá tin
tưởng vào nhân viên của công ty nên đã để cho nhân viên của công ty thực hiện hành vi lừa đảo
Về phía công ty bất động sản: Đặt ra quy trình làm việc thiếu chặt chẽ ( Nhân
viên vừa là người bán hàng vừa là Maketing và thu ngân ), hướng dẫn thủ tục chưa tốt (Không có bàn hướng dẫn khách hàng và cũng không công khai quy trình làm việc) Đồng thời quản lý nhân sự lỏng lẻo dẫn đến tình trạng nhân viên thực hiện hành vi lừa đảo ngay tại sảnh của trụ sở công ty mà không được phát hiện ngăn chặn kịp thời
Lãnh đạo công ty còn chưa thấy hết trách nhiệm vì: Phó giám đốc thì không nhận trách nhiệm vì cho rằng đây là trách nhiệm cá nhân của nhân viên lừa tiền, còn Giám đốc thì cũng không muốn nhận trách nhiệm cho rằng sự việc thật bất ngờ và gây sốc đối với ông mặc dù nhân viên của công ty đeo thẻ công ty và việc lừa đảo thực hiện ngay tại trụ sở của công ty
Căn cứ vào phân tích lỗi của hai bên, để đàm phán đạt kết quả Thắng – Thắng, theo tôi thì cả hai bên cùng phải chấp nhận cách giải quyết như sau:
Về phía công ty bất động sản: Tiếp tục bán căn hộ cho các khách hàng đã bị
lừa đảo theo giá công ty đang áp dụng bán trên thị trường Chịu thiệt hại 50% số tiền đặt cọc của khách hàng đã bị lừa (dùng biện pháp khấu trừ 50% số tiền này vào giá trị căn hộ khi khách hàng thanh toán toàn bộ giá trị căn hộ) Như vậy, công
ty vẫn giữ được uy tín mà vẫn bán được căn hộ (phải chịu thiệt 50% số tiền do nhân viên lừa của khách hàng là do lỗi quản lý của công ty)
Về phía khách hàng: Đạt được mục đích là mua được căn hộ nhưng cũng phải
chịu thiệt 50% số tiền đặt cọc bị lừa (vì lỗi chủ quan của mình)
C Kết luận:
Đàm phán là những hành vi và quá trình, trong đó các bên tham gia sẽ cùng tiến hành trao đổi, thảo luận những điều kiện và các giải pháp để cùng nhau thoả
Trang 10thuận và thống nhất những vấn đề nào đó trong những tình huống nào đó sao cho chúng càng gần với lợi ích mong muốn của họ càng tốt
Trong hoạt động hàng ngày của mỗi chúng ta, không thể thiếu hoạt động đàm phán bởi đơn giản mỗi người đều có những mối quan tâm khác nhau, những mục tiêu khác nhau và các vấn đề lợi ích khác nhau Đàm phán là công việc học tập cả đời, nhà đàm phán giỏi nhất vẫn tiếp tục học tập từ kinh nghiệm của chính mình,
họ biết có rất nhiều biến số và sắc thái khác nhau có thể xảy ra trong khi đàm phán khiến cho hai cuộc đàm phán không thể giống hệt nhau Francois de Cailere, một nhà đàm phán, thương thuyết nổi tiếng của Pháp từ năm 1716 đã nói: “ Một nhà đàm phán kinh doanh giỏi phải là người mềm dẻo như ngọn cỏ và cũng phải cứng rắn như một khối đá Người đó phải có phản xạ ứng xử nhanh nhạy và phải là người biết lắng nghe, lịch sự và có thể đem lại cảm giác dễ chịu cho đối tác Song đồng thời cũng phải biết tranh luận, thuyết phục bằng cách biết hé lộ, đưa ra những thông tin có vẻ là bí mật đối với người khác Nhà đàm phán giỏi phải biết tự chế ngự mình để thông tin có vẻ là bí mật đối với người khác để tránh bị mắc vào chủ định, thậm chí bẫy của đối tác, tránh buột miệng nói những lời chưa kịp nghĩ và không bị chi phối bởi định kiến chủ quan”
Thông qua trường hợp giải quyết vụ lừa đảo xảy ra tại công ty bất động sản đã cho chúng ta rút ra được bài học: Để các bên có cuộc đàm phán thành công thì các bên đều phải sử dụng triệt để mô hình Harvard, cuộc đàm phán cần phải chuẩn
bị chu đáo, khoa học trên cơ sở phân tích thông tin một cách thận trọng Các kỹ năng trong đàm phán phải được vận dụng linh hoạt, hiệu quả Cần vận dụng nguyên tắc nhượng bộ có đi có lại để đảm bảo quyền và lợi ích của các bên Đồng thời, các bên đều phải có phương án dự phòng tốt nhất để đối phó khi bất lợi xảy
ra Tự tin, lạc quan là điều kiện cần trong đàm phán, có sự chuẩn bị chu đáo, phân tích đánh giá tốt thực tế, tôn trọng đối thủ là điều kiện đủ cho một cuộc đàm phán thành công
Môn học quản trị đàm phán và giao tiếp đã giúp tôi hiểu rõ hơn các nguyên tắc và kỹ năng cần thiết để ứng dụng vào các tình huống đàm phán cụ thể nhằm đem lại những lợi ích và hiệu quả cao nhất trong công việc cũng như trong cuộc sống hàng ngày một cách tốt hơn.