Vai trò của hoạt độ lp PLA trong theo dõi các sự cố mạch vành ở bệnh nhân hội chứng mạch vành cấp người việt nam

Vai trò của hoạt độ lipoprotein-associated cố mạch vành ở bệnh nhân hội chứng mạch vành cấp người Việt Nam BCV: TS Trần Thành Vinh... MỤC TIÊUCụ thể:  Khảo sát hoạt độ Lp-PLA 2 ở bệnh

Vai trò của hoạt độ lipoprotein-associated

cố mạch vành ở bệnh nhân hội chứng mạch vành

cấp người Việt Nam

BCV: TS Trần Thành Vinh

WHO 2015:

 Tử vong do bệnh tim mạch cao hơn bất kỳ bệnh lý

nào khác Trong 2012; 7,2 triệu trường hợp tử vong

là do bệnh mạch vành.

Có thể phòng ngừa được

Lp-PLA 2 Gây viêm, chuyên biệt cho viêm thành mạch

Giao động sinh học ít

Có thể kiểm soát

Bệnh sinh: Viêm giữ vai trò chủ đạo

MỤC TIÊU

Cụ thể:

 Khảo sát hoạt độ Lp-PLA 2 ở bệnh nhân ACS

 Liên quan hoạt độ Lp-PLA 2 và thể lâm sàng của ACS

 Vai trò hoạt độ Lp-PLA 2 trong tiên lượng các sự cố chính và tử vong chung ở bệnh nhân ACS

Các sang thương

TỔNG QUAN

Bệnh động mạch vành

Vai trò Lp-PLA 2 trong xơ vữa

Vai trò Lp-PLA2 trong sinh bệnh học

Đồng thuận và khuyến cáo sử dụng

8

ĐỐI TƯỢNG VÀ PP NGHIÊN CỨU

 Phương pháp: tiến cứu

 Đối tượng: Bệnh nhân hội chứng mạch vành cấp tại bệnh viện Chợ Rẫy từ tháng 1/2011 đến tháng 2/2012.

 Thời gian theo dõi: là 2 năm

 Các sự cố (end-points): đau thắc ngực không

ổn định, nhồi máu cơ tim, đột quỵ do tim mạch,

và tử vong do mọi nguyên nhân.

TIÊU CHUẨN

 Tiêu chuẩn chọn bệnh: Hội chứng mạch vành cấp lần đầu, và không

quá 12 giờ từ lúc khởi phát không dùng các thuốc hạ lipid trong một năm trước đó.

 Tiêu chuẩn chẩn đoán NMCT: Theo tổ chức y tế thế giới NMCT được chẩn đoán khi hội đủ 2 trong 3 tiêu chuẩn sau:

 Lâm sàng có đau thắt ngực kiểu mạch vành

 Điện tâm đồ: phù hợp với NMCT hoặc thiếu máu cơ tim

 Tăng men tim đặc hiệu cho tổn thương cơ tim (Troponin I và CK-MB)

 Nhồi máu cơ tim chia hai nhóm: Có và không ST chênh lên.

 Đau thắc ngực không ổn định: tham khảo sách Triệu Chứng Học Nội Khoa, ĐHYD TpHCM, XB2009, tr32

TIÊU CHUẨN LOẠI TRỪ

 Tiêu chuẩn loại trừ:

 Từ chối tham gia nghiên cứu,

 Có bằng chứng xác định không có tổn

thương mạch vành

 Phát hiện có các bệnh cấp hoặc mãn tính khác trừ cao huyết áp, đái tháo đường…

THU THẬP DỮ LIỆU

 Khai thác tiền sử, bệnh sử, quá trình dùng thuốc

… theo mẫu soạn sẵn.

 Đo chiều cao, cân nặng rồi tính ra chỉ số khối cơ thể (BMI: body mass index).

 Mẫu máu tĩnh mạch được lấy ngay khi vào cấp cứu và xử lý theo quy trình chuẩn của phòng xét nghiệm

THỰC HIỆN XÉT NGHIỆM

 Tại khoa Sinh Hóa bệnh viện Chợ Rẫy.

 Lp-PLA 2 trên máy ADVIA 1800 của hãng SIEMENS (Đức)

 Phương pháp động học enzym của hãng diaDexus (PLAC test),

 Chuẩn 5 nồng độ từ 0 - 400 nmol/min/mL

 Mẫu chứng 2 mức nồng độ luôn được chạy kèm theo mỗi đợt xét nghiệm

 Hồi quy Cox để tính hr và khoảng tin cậy 95%.

 Tất cả phép kiểm đều dùng hai phía, ngưỡng p = 0,05.

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN

 Tổng số 322 bệnh nhân ACS đủ tiêu chuẩn đưa vào NC

 Theo dõi được 293 (91%) do từ chối 9, mất liên lạc 13, không tuân thủ điều trị 7 (không rõ chế độ điều trị).

ĐẶC ĐIỂM CHUNG

 Tuổi trung bình là 63 tuổi, nhỏ nhất 32 và cao nhất 91 tuổi, có 209 nam (65%) và 114 nữ (35%).

209 (65%)

114

( 35%)

Nam Nữ

Tần suất các yếu tố nguy cơ

Hoạt độ Lp-PLA 2 ở ACS

 Hoạt độ Lp-PLA 2 ở bệnh nhân ACS người Việt Nam là 213  58 nmol/min/mL.

 Chia theo tam phân vị :

 Tam phân vị 1: 98 – 181 nmol/min/mL

 Tam phân vị 2: > 181 – 244 nmol/min/mL

 Tam phân vị 3: > 244 – 346 nmol/min/mL

Hoạt độ Lp-PLA 2 và thể lâm sàng

 Thể lâm sàng càng nặng hoạt độ Lp-PLA2 càng cao

là nhóm đau thắc ngực ổn định và thấp nhất là nhóm chứng,

 Châu Á: Yu-Sheng Liu và các cộng sự(12) đồi tượng người Trung Quốc nhận thấy nhóm đau thắt ngực không ổn định có nồng độ Lp-PLA2 cao hơn nhóm đau thắt ngực ổn định và cả hai nhóm này có nồng độ Lp-PLA2 cao hơn nhóm chứng (người khỏe mạnh)

Kết quả sau hai năm theo dõi sự

19 (19%)

32 (32%)

35 (36%)

86 (27%)

Kaplan-Meier (Log-Rank) so sánh tần suất cộng dồn các sự cố mạch vành chính giữa ba mức hoạt

độ Lp-PLA 2

Log-Rank và hồi quy Cox so sánh giữa các tam phân

vị của hoạt tính Lp-PLA 2 sau hai năm theo dõi

Hồi quy Cox

BÀN LUẬN

 Enzym Lp-PLA2 là marker của quá trình viêm thành mạch, không phải pha cấp

 Phần lớn các nghiên cứu đều xác định vai trò của nồng độ và hoạt tính của enzym Lp-PLA2 trong việc tiên đoán nguy cơ nguyên phát và thứ phát

 Trong nghiên cứu PEACE(14), n= 3766 bệnh nhân bệnh mạch vành ổn định theo dõi trung bình 4,8 năm Hr sau khi điều chỉnh đầy đủ = 1,4 (khoảng tin cậy 95%: 1,17-1,7).

 Kết quả tương tự cũng thấy trong các nghiên cứu khác như Rotterdam, ARIC(4)

 Kết quả phân tích gộp trên 79036 đối tượng tham gia trong 32 nghiên cứu tiến cứu đăng trên tạp chí Lancet 2010(3) cho thấy hoạt tính Lp-PLA2 có tương

Theo dõi tử vong sau 2 năm

15 (15%)

20 (20%)

20 (21%)

55 (19%)

Kaplan-Meier (Log-Rank) so sánh tần suất sống sót giữa các mức hoạt tính Lp-PLA 2 theo tam phân vị

KẾT LUẬN

mạch vành cấp người Việt Nam:

 Trung bình: 213  58 nmol/min/mL,

 Thể bệnh càng nặng hoạt độ càng cao.

 Giúp tiên đoán độc lập các sự cố mạch vành chính ở thời điểm hai năm.

 không có ý nghĩa trong tiên đoán tử vong chung

ở thời điểm hai năm.

CHÂN THÀNH CÁM ƠN

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Andrew Zalewski, Colin Macphee (2005), “Role of Lipoprotein-Associated Phospholipase A2in Atherosclerosis : Biology,

Epidemiology, and Possible Therapeutic Target” Arterioscler Thromb Vasc Biol; 25: 923-931

2 Blankenberg S, Stengel D, Rupprecht H J, Bickel C, Meyer J, Cambien F, Tiret L, Ninio E (2003), “Plasma PAF-acetylhydrolase

in patients with coronary artery disease: results of a cross-sectional analysis” J Lipid Res; 44, 1381-1386.

3 Christie Ballantyne, Christopher P Cannon, Rory Collins, Michael Criqui, Mary Cushman, John Danesh, Albert Hofman,

Jeanenne J Nelson, Chris Packard, Simon G Thompson, Nevine Zariff a, Andrew Zalewski (2010), “Lipoprotein-associated

phospholipase A2 and risk ofcoronary disease, stroke, and mortality: collaborativeanalysis of 32 prospective studies” Lancet;

375: 1536–44

4 Christie M Ballantyne, Ron C Hoogeveen, Heejung Bang, Josef Coresh, Aaron R Folsom, Lloyd E Chambless, Merle

Myerson, Kenneth K Wu, A Richey Sharrett, Eric Boerwinkle (2005), ‟ Lipoprotein-associated phospholipase A 2 , sensitivity c-reactive protein, and risk for incident ischemic stroke in middle-aged men and women in the

high-atherosclerosis risk in communities (ARIC) study”, The journal of American Heart Association (109), pp 837-842.

5 Emmanouil S Brilakis, Joseph P McConnell, Ryan J Lennon et al (2005), ‟Association of lipoprotein-associated phospholipase A2 levels with coronary artery disease risk factors, angiographic coronary artery disease, and major adverse events at follow-

up”, European heart journal (26), pp.137-144

6 Gerber Y, McConnell J.P, Jaffe A.S, Weston S.A, Killian J.M, and Roger V.L (2006).

“Lipoprotein-associated phospholipase A2 and prognosis after myocardial infarction in

the community” Arterioscler Thromb Vasc Biol; 26:2517-2522

7 Harvey D White, John Simes, Ralph A.H Stewart, Stefan Blankenberg, Elizabeth H Barnes, Ian C Marschner, Peter

Thompson, Malcolm West, Tanja Zeller et al (2013), “Changes in Lipoprotein-Associated Phospholipase A2Activity Predict Coronary Events and Partly Account for the Treatment Effect of Pravastatin: Results From the Long-term Intervention with

Pravastatin in Ischemic Disease Study” J Am Heart Assoc; 2: e000360

8 Hatoum I J, Cook N R., Nelson J J, Rexrode K M, and Rimm E B (2011), “Lipoprotein-associated phospholipase A2 activity

improves risk discrimination of incident coronary heart disease among women” Am Heart J; 161:516-522

9 Heart Protection Study Collaborative Group (2010), “Lipoprotein-associated

phospholipase A2 activity and mass in relation to vascular disease and nonvascular

mortality” J Intern Med; 268:348-358

10 Hok-Hay S Oei, Irene M van der Meer, Albert Hofman, Peter J Koudstaal, Theo Stijnen, Monique M.B Breteler, Jacqueline C.M Witteman (2005), “Lipoprotein-associated phospholipase A2 is associated with risk of coranary heart disease and ischemic

stroke :the Rotterdam study” Cirrculation, 111, 570-575

11.Howard S.Weintraub (2008), ‟Identifying the vulnerable patient with rupture-prone plaque”, The American Journal of

Cardiology (101), issue 12, pp s3-s10.

12.Liu YS, Hu XB, Li HZ et al(2011) “Association of lipoprotein-associated phospholipase A(2) with characteristics of

vulnerable coronary atherosclerotic plaques” Yonsei Med J; 52(6):914-22

13.MacPhee CH, Moores KE, Boy HF, Dhanak D, Ife RJ et al (1999), “Lipoprotein-associated phospholipase A2,

platelet-activating factor acetylhydrolase, generates two bioactive products during the oxidation of low density lipoprotein: use of a

novel inhibitor” Biochem J, 388 (pt 2): 479-487.

14.Marc S Sabatine, David A Morrow, Michelle O'Donoghue, Kathleen A Jablonksi, Madeline Murguia Rice, Scott Solomon, Yves Rosenberg, Michael J Domanski and Judith Hsia (2007), “Prognostic Utility of Lipoprotein-Associated Phospholipase

A2 for Cardiovascular Outcomes in Patients With Stable Coronary Artery Disease” Arterioscler Thromb Vasc

Biol;27:2463-2469

15.Michael H Davidson, Marshall A Corson, Mark J Alberts, Jeffrey L Anderson, Philip B Gorelick, Peter H Jones,

Amir Lerman, Joseph P McConnell, Howard S.Weintraub (2008), “Consensus panel recommendation for incorporating lipoprotein-associated phospholipase A2testing into cardiovascular disease risk assessment guidelines”, The American

Journal of Cardiology (101), issue 12, pp s51-s57.

16.Mockel M, Muller R, Vollert J.O, Muller C, Danne O, Gareis R, Stork T, Dietz R,

and Koenig W (2007), “Lipoprotein-associated phospholipase A2 for early risk

stratification in patients with suspected acute coronary syndrome: a multi-marker

approach: the North Wuerttemberg and Berlin Infarction Study-II (NOBIS-II)” Clin Res

Cardiol; 96:604-612

17.Mohler ER, Ballantyne CM, Davidson MH et al(2008) “The effect of darapladib on plasma lipoprotein-associated

phospholipase A2 activity and cardiovascular biomarkers in patients with stable coronary heart disease or coronary heart disease risk equivalent: the results of a multicenter, randomized, double-blind, placebo-controlled study” J Am Coll Cardiol; 51(17):1632-41

18.Nancy R Cook, Nina P Paynter, JoAnn E Manson, Lisa W Martin, Jennifer G Robinson,

Sylvia Wassertheil-Smoller, Paul M Ridker (2012), “Clinical Utility of Lipoprotein-Associated Phospholipase A2 for

Cardiovascular Disease Prediction in a Multiethnic Cohort of Women” Clinical Chemistry; 58:9, 1352–1363

19.Oldgren J, James S.K, Siegbahn A, and Wallentin L (2007) “Lipoprotein-associated

phospholipase A2 does not predict mortality or new ischaemic events in acute coronary

syndrome patients” Eur Heart J; 28:699-704

20.O'Donoghue M, Morrow D.A, Sabatine M.S, Murphy S.A, McCabe C.H, Cannon

C.P, and Braunwald E (2006) “Lipoprotein-associated phospholipase A2 and its

association with cardiovascular outcomes in patients with acute coronary syndromes in

the PROVE IT-TIMI 22 (PRavastatin Or atorVastatin Evaluation and Infection Therapy Thrombolysis In Myocardial