Khảo sát nguyên nhân, đặc điểm lâm sàng bệnh liệt dây thanh tại bệnh viện tai mũi họng thành phố hồ chí minh

KHẢO SÁT NGUYÊN NHÂN, ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG BỆNH LIỆT DÂY THANH TẠI BỆNH VIỆN TAI MŨI HỌNG TP.HCM BS.. -> tìm nguyên nhân chính xác để quyết định điều trị và tiên lượng KHẢO SÁT NGUYÊN NHÂN,

KHẢO SÁT NGUYÊN NHÂN, ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG

BỆNH LIỆT DÂY THANH TẠI BỆNH VIỆN TAI MŨI HỌNG TP.HCM

BS NGUYỄN CÔNG HUYỀN TÔN NỮ CẨM TÚ

TS BS NGUYỄN THỊ THANH THÚY

Cung ĐMC

ĐẶT VẤN ĐỀ

ĐẶT VẤN ĐỀ (tt)

hiệu lâm sàng hơn là một chẩn đoán

nghiệm thanh quản, điện cơ thanh quản, CT/MRI cổ, ngực, sọ não

-> tìm nguyên nhân chính xác để quyết định điều trị và tiên lượng

KHẢO SÁT NGUYÊN NHÂN, ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG BỆNH LIỆT DÂY THANH

ĐỐI TƯỢNG PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

 Thiết kế nghiên cứu:

Mô tả hàng loạt trường hợp (Case – series)

 Đối tượng nghiên cứu:

Trong thời gian từ 05/2013 đến 05/2015, các bệnh nhân thỏa tiêu chuẩn chọn mẫu

 Tiêu chuẩn chọn mẫu:

oBệnh nhân >15 tuổi

o Bệnh sử, tiền căn, khám TMH, X-quang ngực thẳng, nội soi thanh quản ống mềm -> liệt dây thanh 1 bên hoặc 2 bên

oChụp CT scan cổ, ngực, sọ não

 Tiêu chuẩn loại trừ: các trường hợp liệt dây thanh do tổn thương trên dây thanh như ung thư thanh quản

ĐỐI TƯỢNG PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU (tt)

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN

a/ Đặc điểm chung

23,49%

34,23%

Shafkat Ahmad và cs, độ tuổi hay gặp từ 50 – 70 (77,2%)

Ahmad S, Ajaz M (2002) A study of incidence and etiopathology of vocal cord paralysis Indian J Otolaryngol Head Neck Surg, 54: 296

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)b/ Liệt dây thanh 1 bên: 129 trường hợp

93%

27,1%

20,9%

5,8% 4%

Shafkat Ahmad và cs: cạnh đường giữa chiếm 78,18%,

tư thế trung gian chiếm 14,5%

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

a- Đường giữa b- Cạnh đường giữa

c- Trung gian d- Mở

Ahmad S, Ajaz M (2002) A study of incidence and etiopathology of vocal cord paralysis Indian J Otolaryngol Head Neck Surg, 54: 294-296

có thể là do dây thần kinh quặt ngược thanh quản bên trái dài hơn và dễ bị tổn thương hơn khi có chấn thương hoặc u chèn ép, xâm lấn

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

66.7%

33.3%

Ahmad S, Ajaz M (2002) A study of incidence and etiopathology of vocal cord paralysis Indian J Otolaryngol Head Neck Surg, 54: 294-296

Al-Khtoum N, Shawakfeh N, Al-Safadi E, Al-Momani O, Hamasha K (2013) Acquired unilateral vocal fold paralysis: Retrospective analysis of a single institutional experience 5(12): 699-702

Gupta J, Varshney S, Bist SS, Bhagat S (2013) Clinico-Etiolological Study of Vocal Cord Paralysis Indian J Otolaryngol Head Neck Surg 65(1): 16–19.

42.6%

3.2%

34.1%

CT do PT: PT tuyến giáp, tim/Động mạch chủ/Động mạch cảnh,

sọ não, đặt nội khí quản

CT: CT thanh quản, CT sọ não sau tai nạn

U: u tuyến giáp, u phổi, u vú, u gan, u thực quản, u não

Khác: tai biến mạch máu não, lao phổi

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

 Chấn thương do phẫu thuật 34,1%

 Phẫu thuật tuyến giáp 27,9%

 Liệt thanh quản sau phẫu thuật 11% -

57%, phẫu thuật tuyến giáp chiếm từ 7 – 28%

tim/Động mạch chủ/Động mạch cảnh, sọ não cũng gây liệt dây thanh

-> tổn thương tạm thời hay vĩnh viễn dây X,

dây thần kinh quặt ngược thanh quản.

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

 U (20,1%): u giáp, u phổi, u vú, u gan, u

thực quản, u não

khoảng 29,09%

tôi tiến hành chụp CT-scan cổ-ngực-sọ não nhằm phát hiện tổn thương gây liệt dây thanh

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

 42,6% không tìm được nguyên nhân

gây liệt dây thanh

liệt dây thanh khi không tìm được nguyên nhân rõ ràng

-> giảm dần có thể là do sự phát triển của

nội soi thanh quản và hình ảnh học

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

34.1%

Ahmad S, Ajaz M (2002) A study of incidence and etiopathology of vocal cord paralysis Indian J Otolaryngol Head Neck Surg, 54: 294-296 Seyed Toutounchi JS, Eydi M, Golzari SEJ, Ghaffari MR, Parvizian N (2014) Vocal Cord Paralysis and its Etiologies: A Prospective Study J Cardiovasc Thorac Res 6(1): 47–50

Gupta J, Varshney S, Bist SS, Bhagat S (2013) Clinico-Etiolological Study of Vocal Cord Paralysis Indian J Otolaryngol Head Neck Surg 65(1): 16–19.

 Jaya Gupta, Shafkat Ahmad, nguyên

nhân khác gây liệt dây thanh 1 bên như sau chấn thương vùng cổ, viêm nhiễm, bệnh lý thần kinh

có hoặc tỷ lệ rất thấp có thể là do bệnh viện chuyên khoa TMH, những nguyên nhân trên thường bệnh nhân sẽ đến khám bệnh viện đa khoa

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

Hình ảnh CT scan liệt dây thanh 1 bên

Dãn rộng thanh môn

Băng thanh thất dầy và xoay vào trong Dãn xoang lê

Bệnh nhân nữ, 61 tuổi Khàn tiếng 2 tháng

TD : U MÀNG NÃO VÙNG GÓC CẦU TIỂU NÃO (T)

K GAN DI CĂN TRUNG THẤT

Bệnh nhân nam, 58 tuổi

Khàn tiếng 3 tháng

K VÒM HẦU

Bệnh nhân nam, 62 tuổi Khàn tiếng 2 tháng

BƯỚU GIÁP

Bệnh nhân nữ, 41 tuổi Khàn tiếng 2 tháng

LAO PHỔI

Bệnh nhân nam, 45 tuổi Khàn tiếng 2 tháng

c/ Liệt dây thanh 2 bên: 20 trường hợp

10%

25%

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

Gupta J, Varshney S, Bist SS, Bhagat S (2013) Clinico-Etiolological Study of Vocal Cord Paralysis Indian J Otolaryngol Head Neck Surg 65(1): 16–19.

Brake MK, Anderson J (2015) Bilateral vocal fold immobility: a 13 year review of etiologies, management and the utility of the empey index J Otolaryngol Head Neck Surg 44(1): 27

 Maria K.Brake, một số nguyên nhân

khác gây liệt dây thanh 2 bên như bẩm sinh, sau đặt nội khí quản, viêm nhiễm, bệnh lý thần kinh

nguyên nhân chiếm tỷ lệ khá cao

bệnh nhân liệt dây thanh là vô cùng quan trọng nhằm tiến hành can thiệp sớm và điều trị hiệu quả cho bệnh nhân

KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN (tt)

Bệnh nhân nam, 43 tuổi

K THỰC QUẢN DI CĂN HẠCH

KẾT LUẬN

hiệu lâm sàng hơn là một chẩn đoán

định điều trị và tiên lượng cho bệnh nhân

nguyên nhân gây liệt dây thanh cho bệnh nhân là vô cùng cần thiết

LƯU ĐỒ CHẨN ĐOÁN VÀ TÌM NGUYÊN NHÂN LIỆT DÂY THANH 1 BÊN

LUYỆN GIỌNG

LƯU ĐỒ XỬ TRÍ VÀ TÌM NGUYÊN NHÂN LIỆT DÂY THANH 2 BÊN

±

NGUYÊN NHÂN LIỆT DÂY THANH

NGUYÊN NHÂN LIỆT DÂY THANH