khóa luận GIẢI PHÁP NHẰM KHAI THÁC HIỆU QUẢ các điều KIỆN PHÁT TRIỂN LOẠI HÌNH DU LỊCH HOMESTAY tại bản tả VAN, SA PA, lào CAI

Đề tài nghiên cứu, đánh giá các điều kiện phát triển du lịch homestay tại bản Tả Van Giáy, Sa Pa, Lào Cai, qua đó là một gợi ý cho các cơ quan quản lý nhà nước, các doanh nghiệp du lịch

MỤC LỤC

MỤC LỤC 1

Lời cảm ơn 5

MỞ ĐẦU 7

1 Lý do chọn đề tài 7

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 8

2.1 Mục đích: 8

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu 8

3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu 9

3.1 Đối tượng nghiên cứu 9

3.2 Giải pháp phát triển loại hình du lịch homestay ở bản Tả Van Giáy , Sa Pa, Lào Cai 9

3.3 Phạm vi nghiên cứu 9

4 Ý nghĩa của việc nghiên cứu đề tài 9

4.1 Ý nghĩa khoa học 9

4.2 Ý nghĩa thực tiễn 9

5 Phương pháp nghiên cứu 10

6 Bố cục khóa luận 10

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ LOẠI HÌNH HOMESTAY Ở BẢN TẢ VAN GIÁY, SA PA, LÀO CAI 11

1.1 Lịch sử hình thành và phát triển 11

1.2 Cơ sở lý luận về loại hình du lịch homestay 12

1.2.1 Khái niệm du lịch homestay 12

1.2.2 Đặc điểm của du lịch homestay 13

1.2.3 Ý nghĩa của du lịch homestay 14

1.2.4 Điều kiện phát triển loại hình du lịch homestay 15

1.2.4.1 Điều kiện về chính sách,pháp luật 15

1.2.4.2 Tài nguyên du lịch 15

1.2.4.3 Điều kiện về chủ thể tham gia 19

1.2.4.4 Nguồn nhân lực 19

1.2.5 Vai trò của loại hình du lịch homestay 20

1.2.5.1 Góp phần đa dạng hóa loại hình du lịch 20

1.2.5.2 Giáo dục ý thức bảo vệ tài nguyên du lịch 21

1.2.5.3 Chia sẻ lợi ích từ du lịch với cộng đồng địa phương 22

1.2.5.4 Tăng cường giao lưu văn hóa và nhận thức cho người dân địa phương .23

1.2.6 Phân biệt loại hình du lịch homestay với các loại hình du lịch khác 24

1.3 Du lịch homestay trên thế giới và ở Việt Nam 25

1.3.1 Du lịch homestay ở một số quốc gia, khu vực trên thế giới 25

1.3.1.1 Dãy Hymalaya 25

1.3.1.2 Nam Phi 25

1.3.1.3 Thái Lan 26

1.3.1.4 Grenada 26

1.3.1.5 Malaysia 26

1.3.1.6 Guatemala 27

1.3.1.7 Úc 27

1.3.1.8 Miền nam Ấn Độ 27

1.3.2 Sự phát triển của loại hình du lịch homestay ở Việt Nam 28

1.3.2.1 Điều kiện phát triển homestay ở Việt Nam 28

1.3.2.2 Các nguyên tắc khi tham gia homestay ở Việt Nam 28

1.3.2.3 Các thành tựu thu được của homestay ở Việt Nam 30

1.3.2.4 Các điểm du lịch homestay nổi tiếng ở Việt Nam 30

Tiểu kết chương 1 33

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG DU LỊCH HOMESTAY Ở BẢN TẢ VAN GIÁY , SA PA, LÀO CAI 34

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG DU LỊCH HOMESTAY Ở BẢN TẢ VAN GIÁY , SA PA, LÀO CAI 34

2.1 Những tiềm năng phát triển du lịch homestay ở Tả Van Giáy ( Sa Pa- Lào Cai) 34

2.1.1 Khái quát về Sa Pa 34

2.1.1.2 Tên gọi 34

2.1.1.3 Lịch sử phát triển của Sa Pa 35

2.1.2 Tổng quan về bản Tả Van Giáy 36

2.1.3 Tiềm năng phát triển du lịch homestay ở Tả Van Giáy 36

2.1.3.1 Tài nguyên thiên nhiên 36

2.1.3.2 Văn hóa dân tộc bản địa 46

2.2 Thực trạng phát triển loại hình du lịch homestay ở Tả Van Giáy, Sa Pa, Lào Cai 52

2.2.1 Thực trạng về nguồn khách 52

2.2.2 Doanh thu từ hoạt động kinh doanh homestay ở tả Van, Sa Pa, Lào Cai 53 2.2.3 Những hoạt động của khách du lịch khi tham gia homestay ở bản Tả Van .54

2.2.4 Các sản phẩm du lịch đáp ứng nhu cầu của khách ở Tả Van, Sa Pa 54

2.2.5 Thực trạng vấn đề lưu trú 64

2.2.6 Điều kiện cơ sở vật chất, kỹ thuật và dịch vụ du lịch 65

2.2.7 Các tour du lịch bản Tả Van 66

2.3 Những tác động của hoạt động du lịch homestay tới địa phương 71

Tiểu kết chương 2 72

CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NHẰM KHAI THÁC HIỆU QUẢ CÁC ĐIỀU KIỆN PHÁT TRIỂN LOẠI HÌNH DU LỊCH HOMESTAY TẠI BẢN TẢ VAN, SA PA, LÀO CAI 73

3.1 Giải pháp nhằm khai thác hiệu quả các điều kiện phát triển loại hình du lịch homestay tại bản Tả Van, Sa Pa, Lào Cai 73

3.1.1 Giải pháp về cơ chế chính sách, tổ chức quản lý 73

3.1.2 Giải pháp về quy hoạch, đầu tư 74

3.1.3 Giải pháp về quảng bá, xúc tiến 74

3.1.4 Giải pháp về nhân lực 75

3.1.5 Giải pháp về đào tạo và nâng cao nhận thức của người dân 77

3.1.6 Phát triển loại hình du lịch homestay trên cơ sở nhu cầu của khách hàng mục tiêu 78

3.1.7 Đảm bảo an ninh, an toàn 78

3.1.9 Về vốn đầu tư phát triển 81

3.2 Một số kiến nghị 82

3.2.1 Kiến nghị đối với tỉnh Lào Cai và Sở Văn Hóa Thể Thao và Du Lịch Lào Cai 82

3.2.2 Đối với các doanh nghiệp kinh doanh du lịch 83

3.2.3 Kiến nghị đối với chính quyền địa phương 83

3.2.3 Đối với UBND tỉnh 84

3.2.4 Kiến nghị đối với các hộ dân kinh doanh du lịch homestay 84

Tiểu kết chương 3 85

KẾT LUẬN 86

TÀI LIỆU THAM KHẢO 88

Lời cảm ơn

Ngày nay cùng với sự phát triển vượt bậc của nền kinh tế đất nước thì du lịchkhông chỉ là một ngành kinh tế mang lại hiệu quả kinh tế mà còn là đòn bẩy, thúcđẩy sự phát triển của tất cả các ngành trong kinh tế quốc dân tạo động lực cho sựtích lũy của nền kinh tế, là phương tiện quan trọng để thực hiện chính sách mở cửa

và là cầu nối với thế giới bên ngoài phát triển du lịch, tiến bộ xã hội tình hữu nghị,hòa bình và hiểu biết lẫn nhau giữa các dân tộc

Qua các giai đoạn khác nhau, đi du lịch đã dần thay đổi về hình thức và càng trởnên đa dạng, đó cũng là sự chứng minh cho sự phong phú của ngành sản xuất phivật chất này Tuy nhiên, với sự đa dạng về nhu cầu về từ khách, việc kết hợp hàihòa yếu tố này thực sự không đơn giản Một số câu hỏi được đặt ra với những nhàlàm du lịch là làm thế nào để xây dựng và tổ chức tốt chuyến hành trình cho khách

vì câu hỏi đó mà các nhà làm du lịch luôn luôn tìm tòi sáng tạo những điều bất ngờcho khách hàng

Ngày nay, du lịch đã và đang trở thành ngành kinh tế mũi nhọn và được Đảng vànhà nước ưu tiên phát triển nền kinh tế chung của cả nước Thời đại ngày nay làthời đại thông tin và dịch vụ Qua quá trình nghiên cứu, tìm hiểu tài liệu và thực tế

về những điều kiện phát triển cũng như thực trạng hoạt động du lịch tại bản Tả VanGiáy, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai cùng với sự giúp đỡ nhiệt tình của các thầy côtrong khoa Sư Phạm Du Lịch của trường Đại Học Công Nghiệp Hà Nội, em đãhoàn thành được đề tài khóa luận của mình

Lời đầu tiên, em xin gửi lời cảm ơn chân thành tới các thầy cô trong khoa Sư

Phạm Du Lịch, đặc biệt là thầy giáo hướng dẫn Thạc Sỹ Nguyễn Văn Lại đã

hướng dẫn và chỉ bảo,tận tình giúp đỡ em hoàn thành đề tài của mình

Đồng thời, em xin cảm ơn ủy ban nhân dân xã tả Van, ban quản lý xã và nhữngngười dân địa phương đã cung cấp cho em nhiều thông tin hữu ích giúp em hoànthành tốt báo cáo của mình

Trong quá trình thực hiện và hoàn thành đề tài này không thể không tránh khỏi những thiếu sót, rất mong có được những ý kiến nhận xét và đánh giá của hội đồng

để đề tài của em được hoàn chỉnh và có thể áp dụng vào thực tiễn

Em xin chân thành cảm ơn!

Hà Nội, ngày 14 tháng 04 năm 2014

Người thực hiện đề tài

Hoàng Thu Hồng

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Ngày nay đời sống của con người ngày càng cao, họ không những có nhu cầuđầy đủ về vật chất mà còn có nhu cầu được thỏa mãn về tinh thần như vui chơi, giảitrí và du lịch Do đó, du lịch là một trong những ngành có triển vọng Ngành du lịchViệt Nam ra đời muộn hơn so với các nước khác trên thế giới nhưng vai trò của nóthì không thể phủ nhận, du lịch là một ngành “ công nghiệp không có ống khói”, “con gà đẻ trứng vàng” mang lại thu nhập GDP lớn cho nền kinh tế, góp phần truyền

bá hình ảnh Việt Nam ra toàn thế giới Với bề dày lịch sử,văn hóa truyền thống,điều kiện thiên nhiên đa dạng và phong phú, món ăn độc đáo và hấp dẫn, lễ hội vănhóa đặc sắc, bãi biển đẹp, làng nghề truyền thống mới lạ và thu hút khách du lịch,con người Việt Nam cởi mở, chân thành và mến khách…đó là tiềm năng để ViệtNam có bước tiến xa hơn trong ngành du lịch

Phát triển du lịch thường đi đôi với việc đa dạng hóa các loại hình du lịch và bảo

vệ tài nguyên thiên nhiên Vì vậy, đã xuất hiện các yêu cầu nghiên cứu về phát triểnloại hình du lịch mới, điển hình như: du lịch xanh, du lịch bền vững, du lịch sinhthái trong đó du lịch homestay góp phần quan trọng để nâng cao hiệu quả của môhình du lịch có trách nhiệm,đa dạng hóa loại hình sản phẩm, đảm bảo cho sự pháttriển bền vững

Homestay là một loại hình “du lịch xanh” lý tưởng đối với các bạn trẻ quốc tếyêu thích khám phá văn hóa tại các nước bản địa Khi đi du lịch Home Stay, thay vì

ở khách sạn hoặc các nhà nghỉ các bạn sẽ ở ngay tại nhà của dân địa phương để cóthể có một góc nhìn gần gũi và thực tế hơn với cách sống và nền văn hóa của nướcchủ nhà Khách được xem như một thành viên của gia đình và tham gia vào các sinhhoạt đời thường như ăn cơm chung mâm và trò chuyện trao đổi với các thành viên.Khách cũng được yêu cầu phải “nhập gia tùy tục” và biết cách tôn trọng các quy tắc

và sự riêng tư nhất định của gia chủ

Trào lưu du lịch kết hợp với Home Stay đang càng ngày càng phát triển rộng rãitrên toàn thế giới, và được các cộng đồng và chính phủ ủng hộ Bởi lẽ bằng cáchtham gia sống, ăn ở và sinh hoạt như thành viên trong gia đình bản địa không những

là một trải nghiệm thú vì, mà còn tạo cơ hội để khách quốc tế kết bạn với người bản

xứ Tình bạn này có thể được duy trì bền vững ngay cả sau chuyến đi, giúp mang cảhai bên chủ-khách đến với căn nhà chung thế giới Mặc dù thường không mang lạilợi nhuận vật chất đáng kể cho gia đình tham gia chương trình, nhưng homestaygiúp quảng bá hình ảnh về đất nước và con người một cách gần gũi và chân thậtnhất Đặc biệt đối với những gia đình có con cái trong độ tuổi đang đi học và pháttriển tri thức, đây có thể xem là phương thức hay và hiệu quả nhất để các bạn có thể

rèn luyện ngoại ngữ, khả năng giao tiếp và vốn kiến thức về các nền văn hóa khácnhau từ nước bạn.

Khu du lịch Sa Pa thuộc huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai là một thị trấn nghỉ mát đẹp

và thơ mộng nằm ở độ cao trung bình từ 1.500m - 1.800m so với mực nước biển,cách Hà Nội khoảng 400 km về phía Tây Bắc và cách biên giới Việt - Trung 40 km

Sa Pa là nơi có nhiều cảnh quan đẹp, hấp dẫn khách du lịch với những cánh rừng Sa

mu xanh ngát xen những biệt thự, nhà thờ cổ kính mang nhiều dáng dấp của cácthành phố Châu Âu, các thác nước, hang động, làng bản dân tộc… Đây là nơi sinhsống lâu đời của 6 dân tộc: Kinh, H'Mông, Dao, Tày, Dáy và Xá Phó với nhiều ditích, lễ hội, phong tục tập quán, kiến thức bản địa, và các hoạt động văn hoá nghệthuật dân gian đặc sắc, tiêu biểu là Chợ Văn hoá - Giao duyên Sa Pa (chợ Tình)

Từ thị trấn Sa Pa, xuôi theo con đường mòn uốn lượn trên lưng chừng núi khoảng10km, du khách sẽ đến xã Tả Van Tiếp tục rong ruổi trên con đường vòng vèo,dốc xuống tận chân núi Hoàng Liên Sơn, du khách sẽ đến với thung lũng MườngHoa Tại đây, hướng tầm mắt ra phía xa xa, du khách thấy thấp thoáng trong lànsương mỏng một chiếc cầu treo vắt vẻo bắc qua suối Mường Hoa - đường vào thôn

Tả Van Giáy, với hai bên đầu cầu là những bụi lau, sậy; những vạt hoa đỗ quyên đang đu đưa trong gió và điểm đáng chú ý là ngôi miếu thờ 3 gian - nơi mà ngườiGiáy tổ chức lễ hội “Nào Cống”, được dựng ngay ở đầu cầu treo; pha lẫn trongkhung cảnh thiên nhiên đó, du khách sẽ thấy thoang thoảng bên tai mình tiếng suốichảy róc rách, tiếng chim rừng đang gọi bạn tìm nhau Đây là điều kiện cần và đủgóp phần cho du lịch Sa Pa có thể hòa chung với sự phát triển cho du lịch cả nước

Chính vì lý do đó, em đã quyết định lựa chọn đề tài “Tìm hiểu điều kiện phát triển loại hình du lịch homestay ở bản Tả Van Giáy, Sa Pa, Lào Cai” để góp phần

đưa loại hình này hoàn thiện và phát triển thu hút được khách du lịch, đồng thờinhằm tạo ra những hướng du lịch mới lạ làm hài lòng khách du lịch và tìm ra nhữngtiềm năng du lịch còn giấu của bản Tả Van, Sa Pa, Lào Cai

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu.

2.1 Mục đích:

Tìm hiểu các điều kiện phát triển loại hình du lịch homestay tại bản Tả Van Giáy nhằm tạo nên một loại hình du lịch hấp dẫn tại tỉnh Sa Pa, Lào Cai góp phần vào phát triển kinh tế của địa phương

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu.

Để đạt được mục đích nghiên cứu, đề tài tập trung giải quyết một số nhiệm vụ

- Tìm hiểu cơ sở lý luận và thực tiễn về loại hình du lịch homestay trên thế giới

3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu.

3.1 Đối tượng nghiên cứu.

- Cơ sở lý luận của du lịch homestay

- Tiềm năng phát triển loại hình du lịch homestay ở bản Tả Van Giáy , Sa Pa, Lào Cai

- Thực trạng phát triển loại hình du lịch homestay ở bản Tả Van Giáy , Sa Pa, Lào Cai

3.2 Giải pháp phát triển loại hình du lịch homestay ở bản Tả Van Giáy ,

Sa Pa, Lào Cai.

3.3 Phạm vi nghiên cứu.

- Về không gian: Đề tài khóa luận chủ yếu tập trung nghiên cứu trên địa bàn bản TảVan Giáy, Sa Pa, Lào Cai- nơi có các điều kiện thuận lợi để có thể phát triển loại hình du lịch homestay

4 Ý nghĩa của việc nghiên cứu đề tài.

4.1 Ý nghĩa khoa học.

Đề tài đã tổng quan phần cơ sở lý luận và thực tiễn về loại hình du lịch homestay trên thế giới và ở Việt Nam, là nguồn tài liệu tham khảo cho cô ng tác giảng dạy, học tập của giảng viên và sinh viên ngành du lịch

4.2 Ý nghĩa thực tiễn.

Đề tài nghiên cứu, đánh giá các điều kiện phát triển du lịch homestay tại bản Tả Van Giáy, Sa Pa, Lào Cai, qua đó là một gợi ý cho các cơ quan quản lý nhà nước, các doanh nghiệp du lịch trên địa bàn tỉnh và huyện trong việc quy hoạch và đầu tư phát triển loại hình du lịch này, góp phần thu hút khách du lịch đến huyện bản Tả Van ngày càng nhiều và mang lợi ích kinh tế cho địa phương

5 Phương pháp nghiên cứu.

- Phương pháp thu thập và xử lý số liệu: Phương pháp này được sử dụng để thu thập các nguồn thông tin, tài liệu sẵn có từ các sở, ban ngành liên quan như tài liệu thống kê của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh, Tổng cục thống kê, các giáo trình, các đề tài nghiên cứu trước, từ cộng đồng địa phương, từ các tổ chức kinh doanh du lịch trên địa bàn tỉnh và huyện, các bài viết trên sách báo, tạp chí, internet…Trên cơ sở các tài liệu thu thập được, tác giả thực hiện xử lý để có thể dụng đúng mục đích nghiên cứu của đề tài đặt ra

- Phương pháp phân tích tổng hợp: từ việc tổng hợp tài liệu khoa học về lý thuyết, tài liệu nghiên cứu, thông tin dữ liệu đến phân loại,sắp xếp,xử lý các thông tin tổng hợp đó để đưa ra những phân tích, nhận định, đánh giá đối tượng nghiên cứu, làm rõ vấn đề nghiên cứu

- Phương pháp thống kê mô tả: Phương pháp này được sử dụng trong việc thống kê các số liệu của hoạt động du lịch như lượng khách, doanh thu, chỉ tiêu kinh tế… là những số liệu mang tính định lượng Trên cơ sở khai thác từ những nguồn khác nhau, các số liệu được đưa vào xử lý và phân tích, mô tả để rút ra được những kết luận, đánh giá có tính chất thực tiễn cao

- Phương pháp thực địa: Trong quá trình nghiên cứu tác giả đã đi thực địa tại bản Tả Van Giáy, Sa Pa, Lào Cai và đã thu được nhiều thông tin bổ ích Phương pháp này giúp tác giả tiếp cận vấn đề một cách chủ động, trực quan, kiểm tra, đánhgiá một cách xác thực để có được tầm nhìn toàn diện về vấn đề nghiên cứu Các hoạt động chính trong tiến hành phương pháp này là:Quan sát, mô tả, điều tra, ghi chép, chụp ảnh, quay phim, gặp gỡ trao đổi với chính quyền địa phương, các ban quản lý tài nguyên, các cơ sở quản lý chuyên ngành ở địa phương và cộng đồng sởtại bản Tả Van, Sa Pa, Lào Cai

Chương 2 Thực trạng và tiềm năng phát triển hoạt động du lịch homestay ở bản

Tả Van Giáy , Sa Pa, Lào Cai

Chương 3: Định hướng và giải pháp nhằm khai thác hiệu quả các điều kiện

phát triển loại hình du lịch homestay tại bản Tả Van Giáy , Sa Pa, Lào Cai

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ LOẠI HÌNH HOMESTAY

Ở BẢN TẢ VAN GIÁY, SA PA, LÀO CAI 1.1 Lịch sử hình thành và phát triển

- Năm 1970, du lịch homestay dựa vào cộng đồng xuất phát từ du lịch làngbản xuất hiện và khách du lịch tham quan làng bản, tìm hiểu về phong tục tập quán,cuộc sống hoang dã, lễ hội, cũng có thể một vài khách du lịch muốn tham quan hệsinh thái, núi non mà thường gọi là du lịch sinh thái Thường thường các chuyến

du lịch này được tổ chức tại các vùng rừng núi còn mang tính tự nhiên, hoang dã, hệsinh thái đa dạng, địa điểm hiểm trở, nhiều núi cao vực sâu nhưng lại thưa thớt dân

cư, các điều kiện sinh hoạt, đi lại và hỗ trợ rất khó khăn, nhất là đối với khách thamquan, những lúc như vậy khách du lịch cần có sự giúp đỡ như cần có người dẫnđường để khỏi bị lạc, cần nơi để nghỉ qua đêm, đồ ăn… đã được người bản xứ tạođiều kiện giúp đỡ, cung cấp các dịch vụ Lúc đó, khách du lịch có sự hỗ trợ củangười dân bản xứ - đây là tiền đề cho sự phát triển loại hình du lịch cộng đồnghomestay.Trên thực tế, phát triển du lịch homestay có sự tham gia của cộng đồngđịa phương đã có một quá trình hình thành và phát triển ở các nước du lịch pháttriển như Châu Âu, Châu Mỹ, Châu Úc… Sau đó dần được hình thành và lan rộngkhông chỉ với một khu, một vùng du lịch, nó đã tạo ra sự phong phú, đa dạng cácloại sản phẩm, dịch vụ phục vụ khách du lịch Từ đó, du lịch homestay ở tại nhà dânphát triển mạnh ở nhiều nước phát triển như Châu Phi, Châu Úc,Châu Mỹ La Tinhvào năm 80 – 90 của thế kỷ trước Du lịch homestay ở tại nhà dân bắt đầu phát triểnmạnh ở các nước Châu Á, trong đó có các nước khu vực Asean như: Indonesia,Philippin, Thái Lan - -

- Năm 1995 du lịch homestay tại Việt Nam đã bắt đầu được khá nhiều người chú

ý kể từ khi có chương trình tàu Thanh niên Đông Nam Á, cập cảng lần đầu tiên ở

TP HCM

- Năm 1997 du lịch homestay dần phát triển ở nước ta, trải qua hơn một thập kỷ phát triển du lịch homestay đã dần khẳng định được vị thế của mình trong ngành

du lịch nước nhà cũng như du lịch quốc tế

- Năm 2002, Việt Nam đón các đoàn khách từ Nhật, Thái Lan và Mỹ du lịch

từ con tàu Thanh niên Đông Nam Á, và các ngôi nhà cổ gần 100 năm tuổi trên đường Trần Hưng Đạo, quận 5, TP.HCM- nơi được chọn để đón khách du lịch Và

du khách lúc đấy đã có những cảm nhận rất khác biệt về đất nước,con người Việt Nam

- Năm 2006 du lịch homestay tại Việt Nam bắt đầu trở thành một loại hình được đông đảo lượng khách du lịch tham gia và mang lại lợi ích kinh tế khá cao cho ngành du lịch nước nhà.

1.2 Cơ sở lý luận về loại hình du lịch homestay

1.2.1 Khái niệm du lịch homestay

Trong tiếng Anh, “home” có nghĩa là nhà, “stay” có nghĩa là ở Hiểu một cách

“bình dân” thì “homestay” (lưu trú cùng địa phương) là hình thức du lịch nghỉ ngơi và sinh hoạt với những cư dân bản địa ngay chính nhà của họ Thuật ngữ này xuất hiện đầu tiên trong lĩnh vực giáo dục khi việc hợp tác quốc tế về giáo dục trở nên cấp thiết và vấn đề du học trở nên phổ biến Năm 1980, đã xuất hiện những slogan ấn tượng như:

“Open your home to the world and the world become your home”-( Hãy mở cánh

cửa nhà bạn ra với thế giới và thế giới sẽ trở thành ngôi nhà của bạn)

Hoặc “become part of my family”-( Hãy là thành viên của gia đình của chúng tôi

nhé)

Trong lĩnh vực du lịch, homestay không chỉ là một phương thức lưu trú mà đã phát triển thành một loại hình du lịch Loại hình du lịch homestay nghĩa là mục đích chính trong chuyến đi của khách du lịch là được ở nhà dân bản địa để thông qua đó tìm hiểu, khám phá những nét văn hóa độc đáo, đặc sắc của địa phương Nhà dân không chỉ là cơ sở lưu trú mà trở thành một tài nguyên du lịch nhân văn hấp dẫn và độc đáo

Có rất nhiều các khái niệm khác nhau về homestay, theo tác giả Vũ Lê Minh: “

Homestay là hình thức du lịch bền vững, quảng bá văn hóa, con người và cảnh đẹp một cách chân thật, rút ngắn khoảng cách giữa khách du lịch với cư dân bản địa Du lịch homestay đặc biệt phù hợp với quốc gia đa văn hóa như Việt Nam”

( Du lịch homestay hút giới trẻ-báo Vietnamnet.vn)

Theo báo Quảng Nam: “ Hiểu một cách bình dân thì homestay là hình thức du

lịch nghỉ ngơi và sinh hoạt với cư dân bản địa ngay chính trong nhà của họ,hiểu rộng hơn, homestay là cách mà nhiều du khách lựa chọn để có cơ hội trải

nghiệm cuộc sống, tìm hiểu văn hóa của từng vùng,từng miền một cách cặn kẽ nhất”.

( Du lịch homestay tại Hội An-Hoian.vn)

Theo tác giả Minh Đức: “Du lịch homestay “bạn sẽ ăn, ngủ vui chơi và học hỏi

tại nhà người dân, nơi mà bạn đến trú trong thời gian tạm gác tất cả cho chuyến

du lịch Loại hình du lịch homestay dành cho những người thích khám phá,trải nghiệm và tìm hiểu về phong tục tập quán của nhiều nền văn hóa khác nhau”.

( Du lịch kiểu homestay-dulich.tuoitre.vn)

Du lịch homestay là để học yêu những điều bình thường,yêu những mảnh đất vô danh, nơi chưa bao giờ được vinh danh di sản kiến trúc hay kỳ quan thiên nhiên vănhóa, để đi trọn con đường tìm hiểu đam mê du lịch

1.2.2 Đặc điểm của du lịch homestay

- Du lịch homestay phát triển dựa trên những giá trị hấp dẫn của thiên nhiên

và đặc biệt là văn hóa bản địa Tạp chí Người đưa tin Unesco (12/1989) đã viết:

“Cuộc phiêu lưu giờ đây không còn chân trời địa lý, không còn những lục địa

trinh bạch (…) Vậy mà, về nhiều mặt, các dân tộc vẫn còn xa lạ với nhau và những phong tục, những niềm hi vọng ẩn giấu, những xác tin sâu kín của mỗi dân tộc vẫn tiếp tục là những thứ mà các dân tộc khác chẳng mấy biết đến”

Như vậy, bản sắc văn hóa của mỗi vùng đất luôn là những ẩn số hấp dẫn, trở thànhđộng cơ để khách du lịch đến tìm hiểu, khám phá Loại hình du lịch homestay ra đờinhằm phục vụ đối tượng khách thích trải nghiệm cuộc sống, thích học hỏi và giaolưu văn hóa, thích trải nghiệm chính bản thân mình tại nơi đất khách quê người.Loại hình homestay có những đặc điểm sau:

- Phương thức tổ chức loại hình du lịch homestay là “3 cùng”: Cùng ăn-cùng ở

- cùng sinh hoạt Đây là đặc trưng nổi bật nhất của loại hình du lịch này

- Hoạt động du lịch homestay thường diễn ra tại các khu vực tài nguyên hoang

dã, các khu vực dân cư có tài nguyên văn hóa đa dạng, phong phú, có những nét đặc trưng cơ bản về văn hóa tộc người, các khu vực không đủ điều kiện để xây dựng nhà nghỉ, khách sạn

- Với loại hình du lịch homestay thì hướng dẫn viên chính là người dân bản địa Nên càng làm tăng thêm tính hấp dẫn của loại hình tour này với khách hàng Chủ nhà homestay phải là một chuyên gia du lịch,đồng thời nhận thức sâu sắc về

dịch vụ mà mình đang cung cấp,lợi ích mà nó mang lại cho bản thân và giá trị đốivới xã hội.

- Homestay được bắt nguồn từ nhu cầu của du khách muốn tiếp cận gần gũi,được tìm hiểu rõ hơn về văn hóa, lịch sử, đời sống hàng ngày và con người hay

ẩm thực tại nơi đến du lịch Với homestay, qua cách tiếp cận gần gũi nhất vớivăn hóa địa phương giúp các thành viên có ý thức hơn trong việc bảo tồn và pháttriển các giá trị văn hóa của dân tộc, trải nghiệm sâu sắc hơn về cuộc sống

- Du lịch homestay là loại hình du lịch có mức giá không quá đắt Thay bằngphải tốn nhiều tiền ở các khách sạn, ăn trong những nhà hàng sang trọng khi đi

du lịch, đặc biệt những ngày cháy phòng khách sạn, nhà hàng, du khách được ăn,

ở cùng người dân bản địa với mức giá rất rẻ

- Du khách tham gia loại hình này đặt vấn đề an toàn, an ninh trật tự nên hàngđầu Vì vậy, những nơi mà du khách lựa chọn làm điểm đến du lịch của mìnhphải an toàn tuyệt đối

Gary Melone một du khách người Ireland, chuyên gia tin học làm việc tại

Australia đã từng trải nghiệm loại hình du lịch homestay tại Việt Nam cho biết:

"Homestay là cách tốt nhất để tôi có những hiểu biết sâu về đất nước các bạn.

Nếu ở khách sạn tôi sẽ không thể hiểu rõ về cuộc sống của người dân Việt Nam Khi tôi ở Bản Lác, Mai Châu (Hòa Bình), tôi đã được sinh hoạt cùng người dân địa phương, xem họ dệt vải chứng kiến cách họ sinh hoạt, đối xử với nhau Qua quan sát, nói chuyện tôi cũng hiểu được nhiều điều về bản sắc của người dân tộc Thái ".

Việt Nam đã vinh dự được chọn là một trong 8 nước có điểm du lịch homestaynổi tiếng trên thế giới, được khách du lịch biết đến nhiều khi tham gia du lịchhomestay, đó là Hà Giang một tỉnh thuộc vùng đông bắc Việt Nam

1.2.3 Ý nghĩa của du lịch homestay

- Về mặt kinh tế: Phát triển homestay giúp người dân địa phương có thêmnhiều cơ hội việc làm, tăng thu nhập, đời sống vật chất và tinh thần được nângcao Xóa đói giảm nghèo cho các đồng bào dân tộc vùng cao

- Về mặt xã hội: Do được đào tạo thêm về chuyên môn,nghiệp vụ nên nhậnthức của người dân địa phương tại các địa phương nâng cao Có ý thức, tráchnhiệm cao hơn đối với đồng địa phương mình, đối với những văn hóa bản sắc

của địa phương và cả với môi trường cảnh quan xung quanh ( vấn đề ô nhiễmmôi trường cũng như là các tài nguyên thiên nhiên có sẵn).Vấn đề an ninh, trật tựthôn xóm, bản làng cũng được chú trọng và kiểm soát chặt chẽ Giảm bớt các tệnạn xã hội, giúp cho địa phương trở nên văn minh,lịch sự

- Về mặt văn hóa: Những nét văn hóa truyền thống độc đáo của các dân tộcViệt Nam không chỉ được biết đến bởi những khách du lịch trong nước mà cònđược lưu truyền rộng rãi sang các nước khu vực và trên thế giới Bởi số lượngkhách quốc tế tham gia vào loại hình này ngày càng tăng và đều để lại ấn tượngtốt đối với du khách

1.2.4 Điều kiện phát triển loại hình du lịch homestay

1.2.4.1 Điều kiện về chính sách,pháp luật

- Điều kiện về cơ chế chính sách hợp lý tạo môi trường thuận lợi cho việc pháttriển du lịch homestay,sự tham gia của cư dân bản địa, sự hỗ trợ của chính phủtrong và ngoài nước về nhân lực, tài chính, và kinh nghiệm phát triển du lịchhomestay và các công ty lữ hành trong vấn đề tuyên truyền quảng cáo thu hútkhách du lịch đến tham quan Cơ chế chính sách cũng đóng góp một phần quantrọng trong việc thúc đẩy hoặc kìm chế sự phát triển của một điểm du lịch

- Điều kiện về sự hỗ trợ,giúp đỡ của chính phủ,tổ chức phi chính phủ trong vàngoài nước: bao gồm hỗ trợ về nhân lực,tài chính và kinh nghiệm phát triển dulịch homestay và cũng như sự hỗ trợ của các công ty lữ hành trong vấn đề tuyêntruyền, quảng bá nhằm thu hút khách du lịch đến tham quan

1.2.4.2 Tài nguyên du lịch

1.2.4.2.1 Tài nguyên du lịch tự nhiên

- Tài nguyên du lịch tự nhiên: là những địa điểm có thắng cảnh thiên nhiênđộc đáo, có lịch sử hình thành lâu đời, có đủ điều kiện để phát triển du lịch Lànơi mà cư dân bản địa có nếp sống sinh hoạt đặc trưng của một vùng miền hoặcmột tỉnh, có đủ điều kiện khí hậu thuận lợi và được sự quan tâm của nhà nước

để du lịch địa phương ngày càng hoàn thiện và phát triển hơn

a Địa hình

Địa hình hiện tại của bề mặt trái đất là sản phẩm của các quá trình địa chất lâudài Trong chừng mực nhất định, mọi hoạt động sống của con người trên mộtlãnh thổ đều phụ thuộc vào địa hình Tất nhiên tùy thuộc vào mục đích hoạt

động kinh tế mà sự phụ thuộc đó nhiều hay ít hay phụ thuộc vào khía cạnh kháccủa địa hình.Đối với hoạt động du lịch homestay, điều quan trọng là đặc điểmhình thái địa hình, nghĩa là các dấu hiệu bên ngoài của địa hình và các dạng đặcbiệt của địa hình có sức hấp dẫn khai thác để tăng tính hấp dẫn của điểm du lịchMột số dạng địa hình có ý nghĩa với phát triển du lịch homestay:

- Địa hình đồng bằng: Đồng bằng là nơi hình thành nuôi dưỡng phát triển cácnền văn hóa, văn minh của một đất nước Tạo điều kiện để khách du lịchhomestay tìm hiểu về lịch sử văn hóa của điểm du lịch

- Địa hình vùng đồi: Có ý nghĩa đối với phát triển du lịch Vùng đồi có sự phâncắt địa hình tạo nên cảnh quan đẹp, thêm vào đó không gian thoáng đãng, bao lanên thu hút được sự chú ý của khách du lịch Vùng đồi là nơi có các di tích khảo

cổ và tài nguyên văn hóa – lịch sử độc đáo

- Địa hình miền núi: Có ý nghĩa lớn nhất với sự phát triển du lịchhomestay Tạođiều kiện thuận lợi để phát triển các loại hình du lịch homestay kết hợp với cácloại hình du lịch leo núi, nghỉ dưỡng

b Khí hậu

Khí hậu là thành phần quan trọng của môi trường tự nhiên đối với hoạt động

du lịch Khí hậu gồm những yếu tố như: nhiệt độ và độ ẩm khí hậu, lượng mưa,

áp suất khí quyển, ánh sáng mặt trời và các hiện tượng thời tiết đặc biệt.Điềukiện khí hậu ảnh hưởng đến việc thực hiện các chuyến du lịch hoạt động dulịch: Ví dụ: để phát triển du lịch tắm biển cần các điều kiện như số ngày mưatương đối ít, số ngày nắng trung bình trong ngày cao, nhiệt độ nước biển thíchhợp nhất là từ 200C – 250C

Để phát triển loại hình homestay đòi hỏi điểm du lịch phải có nét đặc trưng,khác biệt về khí hậu như: khí hậu mát mẻ, cảnh quan đẹp , không gian tronglành Điểm du lịch có thể là những vùng sông nước, hoặc núi cao thì khí hậu sẽmát mẽ hơn giúp du khách hướng thú khi tham quan tìm hiểu về điểm du lịch.Khí hậu của Việt Nam rất thích hợp để phát triển du lịch homestay

c Nguồn nước

Nguồn nước đóng vai trò cực kỳ quan trọng Nó tham gia vào vòng tuần hoàncủa cả trái đất Tài nguyên nước của nước ta phong phú gồm nước trên mặt vànước ngầm

Nước trên bề mặt: gồm có ao, hồ, sông, suối Bề mặt nước rộng lớn, khônggian thoáng đãng, nước trong xanh Đây là những yếu tố sẽ cùng hàng loạt yếu

tố khác như địa hình, cơ sở vật chất kỹ thuật tạo nên một cảnh quan đẹp hấp dẫnthơ mộng thêm vào đó cùng các bãi biển, bờ ven hồ, sông… có thể sử dụngphát triển hàng loạt loại hình du lịch như tắm biển, du lịch thể thao Ngoài ra,nước bề mặt có thể kết hợp với địa hình, dòng chảy trên địa hình có sự thay đổiđột ngột tạo nên thác nước đẹp, tạo nên cảnh quan đẹp

Nước ngầm: gồm các điểm nước khoáng, suối khoáng nóng là tài nguyên thiênnhiên quý giá để phát triển các loại hình du lịch nghỉ dưỡng chữa bệnh Ở nước

ta theo điều tra có trên 400 nguồn nước khoáng Nước khoáng là nước thiênnhiên chứa một số thành phần vật chất đặc biệt ( các ngyên tố hóa học, cáckhí…) hoặc một số tính chất vật lý ( nhiệt độ cao, độ PH) có tác dụng sinh lý đốivới con người

d Sinh vật

Sinh vật bao gồm nguồn động vật, thực vật tiêu biểu có thể phục vụ mục đích

du lịch Tài nguyên sinh vật ở các quốc gia, cũng như ở Việt Nam phục vụ chomục đích du lịch thường tập trung ở:Các vườn quốc gia, các khu bảo tồn thiênnhiên, các khu rừng sinh thái

Hiện nay, ở nước ta có 28 vườn quốc gia, 57 khu bảo tồn thiên nhiên, 46 khu

dự trữ thiên nhiên, 46 khu bảo tồn sinh cảnh, 37 khu bảo vệ cảnh quan, 4 khu dựtrữ sinh quyển thế giới

Một số hệ sinh thái đặc biệt như: hệ sinh thái rừng ngập mặn, hệ sinh thái san

hô được bảo vệ khai thác phát triển du lịch homestay.Trong tài nguyên tự nhiênthì di sản thiên nhiên thế giới có sức hấp dẫn đặc biệt với du khách không chỉtrong nước mà cả thế giới Hiện nay, ở Việt Nam có hai di sản thiên nhiên thếgiới được UNESCO công nhận là di sản thiên nhiên thế giới: Vịnh Hạ Long hailần được công nhận ( tháng 12/1994 và tháng 12/2000), vườn quốc gia PhongNha - Kẻ Bàng ( Quảng Bình) tháng 7/2003

1.2.4.2.2 Tài nguyên du lịch nhân văn

a Các di sản văn hóa thế giới và di tích lịch sử - văn hóa

Là một trong những nguồn tài nguyên du lịch quan trọng, là nguồn lực để pháttriển và mở rộng hoạt động du lịch Các di sản văn hóa thế giới và các di tíchlịch sử - văn hóa gắn liền với môi trường xung quanh… bảo đảm sự sinh động

của quá khứ đã nhào nặn nên chúng và bảo đảm cho khung cảnh cuộc sống đadạng của xã hội.Qua các thời đại, những di sản văn hóa thế giới và di tích lịch

sử - văn hóa đã chứng minh cho những sáng tạo to lớn về văn hóa, tôn giáo và

xã hội loại người Việc bảo vệ, khôi phục và tôn tạo những vết tích hoạt độngcủa loài người trong các thời kỳ lịch sử, những thành tựu văn hóa, nghệ thuật…không chỉ là nhiệm vụ lớn của nhân loại trong thời kỳ hiện đại, mà còn có giátrị rất lớn với mục đích du lịch.Di sản văn hóa được coi là kết tinh của nhữngsáng tạo văn hóa của một dân tộc Việc một di sản quốc gia được công nhận,tôn vinh là di sản thế giới mang lại nhiều ý nghĩa Hiện nay, Việt Nam có 5 disản được UNESCO công nhận di sản văn hóa thế giới: Cố Đô Huế được côngnhận ngày 14/12/1993, Thánh Địa Mỹ Sơn và Phố Cổ Hội An được công nhậnngày 14/12/1999,Hoàng thành Thăng Long: được UNESCO công nhận ngày31/7/2010,Thành nhà Hồ: được UNESCO công nhận ngày 27/6/2011

Di tích lịch sử văn hóa là tài sản văn hóa quý giá của mỗi địa phương, mỗi dântộc, mỗi đất nước và của cả nhân loại Nó là bằng chứng trung thành, xác thực,

cụ thể về đặc điểm văn hóa của mỗi nước Di tích lịch sử văn hóa ở mỗi dân tộc,mỗi quốc gia được phân chia thành:

- Di tích văn hóa khảo cổ: Là những địa điểm ẩn giấu một bộ phận giá trị văn

hóa, thuộc về thời kỳ lịch sử xã hội loài người chưa có văn tự và thời gian nào

đó trong lịch sử cổ đại Đa số các di tích văn hóa khảo cổ nằm sâu trong lòngđất, cũng có trường hợp tồn tại trên bề mặt đất Di tích văn hóa khảo cổ cònđược gọi là di chỉ khảo cổ, nó được phân chia thành di chỉ cư trú và di chỉ mộtáng

- Di tích lịch sử: Mỗi dân tộc, mỗi quốc gia đều có những đặc điểm lịch sử

riêng, được ghi dấu lại ở những di tích lịch sử Sự ghi dấu ấy có khác nhau về

số lượng, sự phân bố và nội dung giá trị

- Các danh lam thắng cảnh: Là những khu vực thiên nhiên có cảnh đẹp,

hoặc có công trình xây dựng cổ nổi tiếng Danh lam thắng cảnh không chỉ vẻđẹp thiên nhiên bao la, hùng vĩ, thoáng đãng mà còn có giá trị nhân văn do bàntay, khối óc của con người tạo dựng nên

cuộc sống thực tại chưa giải quyết được hay lễ hội là bộ sách bách khoa đồ sộ,

là một bảo tàng sống văn hóa tinh thần của người Việt Nó đã và sẽ tác độngmạnh mẽ, sâu sắc vào tâm linh, vào việc khuôn đuc tâm hồn và tính cách ViệtNam xưa, nay và mai sau

Lễ hội là sự tổng hợp uyển chuyển của cái linh thiêng (lễ) và cái trần thế (hội)

Lễ hội là một sinh hoạt văn hóa lâu đời của các dân tộc trên thế giới trong đó cóViệt Nam Lễ hội có sức hấp dẫn lôi cuốn các tầng lớp trong xã hội, đã trởthành nhu cầu, một khát vọng của nhân dân trong nhiều thế kỷ

c Nghệ thuật ẩm thực

Người Việt rất khéo léo, tinh tế trong việc chế biến các món ăn từ các sảnphẩm nông - lâm - thủy sản Mỗi vùng quê Việt Nam có các đặc sản nôngnghiệp riêng Vì vậy Việt Nam là một quốc gia có nhiều món ăn đồ uống ngonnhư phở Hà Nội, Cốm Hà Nội, Bánh đậu xanh Hải Dương, Bún bò Huế, Caolầu Hội An, hủ tiếu Nam Bộ…

Nghệ thuật ẩm thực của Việt Nam được thể hiện từ khâu chọn nguyên liệu,chế biến nguyên liệu, bày đặc món ăn, cách ăn, cách uống tạo sự hấp dẫn đốivới du khách

1.2.4.3 Điều kiện về chủ thể tham gia

- Điều kiện về yếu tố cộng đồng dân cư: được xem xét đánh giá trên các yếu tố

số lượng thành viên,bản sắc dân tộc, phong tục tập quán, trình độ học vấn vàvăn hóa, nhận thức trách nhiệm về tài nguyên và phát triển du lịch Xác địnhphạm vi cộng đồng là những dân cư sống,sinh hoạt và lao động cố định,lâu dàitrong hoặc liền kề vùng có tài nguyên thiên nhiên

- Thị trường khách: bao gồm thị trường khách trong nước và quốc tế đến thămquan du lịch,nghiên cứu về nguồn khách trong tương lai Điều kiện về thịtrường khách cũng nói lên bản chất của vấn đề phát triển du lịch Nơi nào thuhút được nhiều khách du lịch và với khả năng chi trả cao tức là nơi đó tạo đượcnhiều công ăn việc làm và tăng thu nhập cho cộng đồng,nâng cao chất lượngcuộc sống Khi đó, du lịch đã làm đúng vai trò của nó đối với việc phát triểnkinh tế nói chung đóng góp vào sự phát triển của xã hội

1.2.4.4 Nguồn nhân lực

- Con người là nhân tố trung tâm và mục đích của nền sản xuất xã hội Conngười giữ vai trò quyết định đối với sản xuất Các yếu tố của nguồn nhân lực

có ảnh hưởng quyết định đến chất lượng và cơ cấu nguồn nhân lực

- Chất lượng nguồn nhân lực là nhân tố quyết định chất lượng sản phẩm, quyếtđịnh chất lượng phục vụ trong du lịch Nguồn nhân lực trong du lịch cũng quyếtđịnh hiệu quả khai thác cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch, tài nguyên du lịch

- Nguồn nhân lực có ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động du lịch, chất lượngnguồn nhân lực cũng là một yếu tố quyết định sự hấp dẫn của điểm du lịch Đặcbiệt đối với loại hình du lịch homestay, nguồn nhân lực và đặc biệt là người dânđịa phương cần được đào tạo về du lịch,để hoạt động du lịch có thể diễn ra bềnvững tại điểm du lịch

- Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của ngành du lịch trong những năm qua, lựclượng lao động cũng tăng lên nhanh chóng cả về số lượng và chất lượng Tuynhiên, trước yêu cầu phát triển của ngành du lịch và xu thế hội nhập quốc tế,nhiều vấn đề đang đặt ra đối với sự phát triển nguồn nhân lực du lịch Số lượngnguồn nhân lực hiện tại chưa đáp ứng được nhu cầu của ngành du lịch về chấtlượng thì tỷ lệ lao động có chuyên môn, nghiệp vụ về du lịch còn thấp, phần lớn

là lao động từ ngành khác chuyển sang hoặc lao động chưa qua đào tạo, bồidưỡng Đây là sự khó khăn của ngành du lịch Việt Nam, nhưng từ khi loại hình

du lịch homestay ra đời, vấn đề này đã phần nào được giải quyết vì nguồn nhânlực cho loại hình du lịch homestay không đòi hỏi quá cao về chuyên mônnghiệp vụ, không cần phải đào tạo bài bản như nguồn nhân lực của các loại hìnhkhác

- Hơn nữa, du lịch homestay không cần đến quá nhiều nguồn nhân lực, chủyếu là các cộng đồng địa phương, nhưng người dân bản địa sinh sống lâu nămtại điểm du lịch Vì đặc thù của loại hình du lịch homestay là không đòi hỏi quácao về yêu cầu dịch vụ nên nguồn nhân lực có thể học hỏi các chuyên mônnghiệp vụ trước hoặc trong quá trình đón tiếp khách

- Nguồn nhân lực của loại hình du lịch homestay đòi hỏi phải hiểu biết rõ vềnét đẹp văn hóa, truyền thống, lễ hội, địa điểm tham quan, điểm du lịch…những điều này thì cộng đồng địa phương hơn ai hết là người hiểu rõ nhất, nênviệc phục vụ du lịch là một việc không khó Nếu chính quyền địa phương vàcông ty du lịch kế hoạch đào tạo nguồn nhân lực hợp lý thì cộng đồng địa

1.2.5 Vai trò của loại hình du lịch homestay

1.2.5.1 Góp phần đa dạng hóa loại hình du lịch

- Góp phần đa dạng hóa các loại hình du lịch giúp khách du lịch có nhiều sự lựa chọn

- Tạo ra sự đa dạng của sản phẩm, dịch vụ du lịch trong một vùng, một quốc gia hoặc một khu vực

- Đa dạng hóa các loại hình du lịch không chỉ là nhiệm vụ mà còn là yếu tố tiênquyết cho sự tồn tại của ngành du lịch một quốc gia Trên thực tế, du lịch Việt Nam vẫn đang ở dạng tiềm năng, những lợi thế du lịch chỉ được khai thác ở mức độ cơ bản

1.2.5.2 Giáo dục ý thức bảo vệ tài nguyên du lịch

a Đối với công ty du lịch và chính quyền địa phương

- Chính quyền địa phương có các biện pháp bảo vệ các di tích lịch sử, tu bổ vàtôn tạo các điểm du lịch nhân văn, để khách du lịch có thể tìm hiểu về những nétvăn hóa, các phong tục truyền thống của cộng đồng địa phương

- Đối với các công ty du lịch việc làm vô cùng cần thiết là nâng cao ý thứccủa các thành phần khách du lịch mà công ty đang khai thác

b Đối với khách du lịch

- Trách nhiệm của du khách đối với du lịch homestay cũng chính là tráchnhiệm với du lịch sinh thái Chính vì khách có những hiểu biết và quan tâm đếnmôi trường tự nhiên nên tham gia cùng ăn, ở, sinh hoạt với người dân địaphương Họ cần một không gian thật gần gũi với thiên nhiên Nhưng họ luôntuân thủ theo nguyên tắc của điểm đến du lịch để điểm du lịch ngày càng pháttriển bền vững hơn

- Chính quyền địa phương có các chính sách để nâng cao ý thức của cộngđồng địa phương trong việc bảo vệ môi trường Nếu người dân ý thức được tầmquan trọng của tài nguyên thiên nhiên nơi mình sinh sống và bảo vệ để nó pháttriển bền vững thì đối với loại hình này điều đó là vô cùng cần thiết Vì đặc điểmcủa loại hình du lịch này nên người dân địa phương là thành phần nòng cốt giúpcho du khách hiểu được hơn tầm quan trọng của tài nguyên thiên nhiên và gópphần bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, nơi có hoạt động du lịch

- Trên thế giới, loại hình du lịch homestay kết hợp bảo vệ môi trường đang rấtđược phát triển Tuy nhiên, tại Việt Nam thì những hoạt động này chưa đượchưởng ứng tích cực từ các doanh nghiệp lữ hành, du khách và người dân địaphương

c Đối với cộng đồng địa phương

- Du lịch homestay gắn liền với sự phát triển của cộng đồng địa phương, cộngđồng cùng nhau tham gia hoạt động du lịch, vừa sử dụng hợp lý nguồn tàinguyên, nền văn hóa bản địa nhƣng luôn chú ý bảo vệ môi trường sinh thái, gìngiữ nền văn hóa địa phương không bị đồng hóa với những nền văn hóa khác, cónhư vậy thì du lịch mới có thể phát triển bền vững được

- Du lịch, đặc biệt là du lịch homestay có thể là phương tiện hữu hiệu để bảo

vệ môi trường và phát triển bền vững Tài nguyên thiên nhiên với nhiều loạithương phẩm có giá trị cao nên khi nhu cầu thì trường đòi hỏi đã thôi thức nhiềutầng lớp nhân dân, các tổ chức trong và ngoài địa bàn khai thác dưới mọi hìnhthức Có thể khẳng định, tài nguyên thiên nhiên đang bị sức ép rất lớn từ nhiềuphía, nhất là cộng đồng địa phương Nhưng từ khi tham gia vào các hoạt độngdịch vụ du lịch, cộng đồng địa phương sẽ không phải khai thác tài nguyên đểphục vụ cho nhu cầu sinh sống của họ vì đời sống kinh tế và ý thức bảo vệ môitrường ngày càng được nâng cao

- Từ kinh nghiệm thực tế của các quốc gia khác trên thế giới cũng như cácvùng trong nước cho thấy, công tác bảo vệ môi trường chỉ thành công khi huyđộng được sự tham gia của tất cả các ngành, các cấp, tổ chức quần chúng, cơquan, đơn vị và mỗi người dân Sự tham gia của các lực lượng xã hội sẽ tạo nêntiếng nói đồng thuận, tạo dư luận xã hội và tạo thêm nguồn lực cho các địaphương thực hiện tốt nhiệm vụ bảo vệ môi trường Đối với lĩnh vực du lịch, sựtham gia của cộng đồng trong bảo vệ môi trường càng có ý nghĩa thiết thực và

vô cùng quan trọng

- Du lịch homestay mang lại cơ hội cho cư dân bản địa trong việc bảo tồnnguồn tài nguyên môi trường và văn hóa Những thành viên trẻ trong cộng đồngđịa phương sẽ được học hỏi và trong quá trình đào tạo và tham gia có điều kiệnhoạt động và đóng góp cho sự phát triển của du lịch địa phương

1.2.5.3 Chia sẻ lợi ích từ du lịch với cộng đồng địa phương

- Mang lại lợi ích kinh tế cho các thành viên cộng đồng tham gia trực tiếp và giántiếp cung cấp các dịch vụ cho khách du lịch, đồng thời các thành viên khác cũngđược hưởng lợi từ sự đóng góp của du lịch

- Những thành viên trong cộng đồng có thể có cơ hội được học hỏi nâng cao trình

độ tay nghề chuyên môn thông qua các chương trình đào tạo tập huấn, từ đó đónggóp lại cho sự phát triển của cộng đồng địa phương Cộng đồng địa phương sẽphát triển ngành nghề, tạo ra công ăn việc làm và tăng thu nhập cho người dân

- Cộng đồng địa phương được hưởng lợi từ phát triển cơ sở hạ tầng xã hội, gópphần làm xóa đói giảm nghèo, thay đổi bộ mặt của địa phương

- Khi hoạt động du lich phát triển tại một địa điểm nào đấy thì khách du lịchkhi đến đây sẽ có nhu cầu ăn, ở và mua sắm… người dân có thể nắm bắt tìnhhình ấy và có thể mở các dịch vụ lưu trú và ăn uống để đáp ứng nhu cầu củakhách, hơn thế nữa đối với các địa phương có các làng nghề truyền thống thìviệc phát triển du lịch để có thể tiêu thụ sản phẩm đấy một cách nhanh chóng làđiều mong muốn nhất của họ Từ các hoạt động đó, cộng đồng địa phương sẽ cóthể thu lại một nguồn thu cố định và lâu dài Du lịch homestay mang lại lợi íchkinh tế cho các thành viên cộng đồng địa phương khi tham gia trực tiếp vàocung cấp dịch vụ cho khách du lịch, đồng thời các thành viên khác cũng được lợi

từ sự đóng góp của du lịch

- Phát triển du lịch homestay giúp cư dân bản địa được hưởng lợi từ pháttriển

cơ sở hạ tầng xã hội, làm thay đổi bộ mặt xã hội địa phương Phát triển du lịchluôn đi đôi với phát triển đời sống của cộng đồng địa phương Vì vậy, phát triển

du lịch là cơ hội lớn để người dân có thể tham gia hoạt động và thu lại lợi ích đểdần ổn định và nâng cao đời sống

1.2.5.4 Tăng cường giao lưu văn hóa và nhận thức cho người dân địa

đến hơn Phát triển du lịch góp phần giao lưu văn hóa giữa các cộng đồng địaphương cũng như giữa quốc gia này với quốc gia khác, giúp cho du khách hiểuthêm về một nền văn hóa, một dân tộc Văn hóa của một địa phương được thểhiện qua nhiều mặt như đặc trưng về nét sống, sinh hoạt của từng vùng miền,làng nghề truyền thống, các lễ hội… Tham gia vào hoạt động du lịch người dânđịa phương có thể giới thiệu với khách du lịch về những đặc sắc văn hóa củaquê hương mình, góp phần làm tăng thêm niềm tự hào về dân tộc, về quêhương

- Tham gia hoạt động du lịch homestay không chỉ là du khách được biết đếnmột dân tộc mới, một phong tục mới và người dân địa phương cũng có thể tiếpthu những nền văn hóa hay và độc đáo từ các dân tộc khác, vùng miền khác

Và thông qua hoạt động du lịch homestay các cộng đồng truyền thống thườngcảm thấy tự hào hơn nhờ vào những mối quan tâm tôn trọng của du khách

- Ngoài ra du lịch homestay cũng giúp người dân địa phương nhận thức vềbảo tồn các nét văn hóa truyền thống của họ hơn Điều phổ biến cho nhiềungười là không đánh giá đầy đủ những gì có xung quanh họ và lấy những gìđược cho phép

- Du lịch homestay còn góp phần bảo tồn, phát huy các giá trị của tài nguyên

du lịch, hoạt động du lịch Bản thân các phong tục tập quán, lễ hội, lối sống, kiến trúc nhà ở, môi trường sống của cộng đồng dân cư là yếu tố tạo nên sức hấp dẫn cho hoạt động du lịch

1.2.6 Phân biệt loại hình du lịch homestay với các loại hình du lịch khác

-Đối tượng tham gia: nhà dân và một phần tài nguyên du lịch tự nhiên và nhân văn của điểm đên.-Lưu trú: ở nhà dân

-Hướng dẫn viên: chủ nhà có vai trò

như một hướng dẫn viên không chuyên.

-Lợi ích: chủ nhà và một phần lợi ích cộng đồng

-Du lịch cộng đồng

-Tài nguyên: dựa vào tài nguyên du lịch tự nhiên và tài nguyên du lịch văn hóa

-Mục tiêu: khai thác và bảo tồn các giá trị tự nhiên và văn hóa bản địa đối tượng thăm quan Tài nguyên

du lịch tự nhiên và nhân văn của điểm đến

-Lưu trú: ở nhà dân hoặc không.-Hướng dẫn viên: vai trò của hướngdẫn viên là rất quan trọng

-Lợi ích: lợi ích toàn bộ cộng đồng

Du lịch sinh thái

-Tài nguyên: chủ yếu dựa vào tài nguyên du lịch tự nhiên

-Mục tiêu: hướng đến với phát triển

du lịch xanh, du lịch thân thiện vớithiên nhiên

-Lưu trú: các cơ sở lưu trú tại các khu du lịch sinh thái của các cơ sở phục vụ lưu trú

-Hướng dẫn viên: có thể có hoăc không

- Lợi ích: lợi ích cho các công tu du lịch, các khu bảo tồn, và một phần của cộng đồng địa phương

1.3 Du lịch homestay trên thế giới và ở Việt Nam

1.3.1 Du lịch homestay ở một số quốc gia, khu vực trên thế giới

1.3.1.1 Dãy Hymalaya

- Nằm chênh vênh trên cao gần biên giới Tây Tạng, thung lũng Spiti của Ấn Độ

lô nhô với những tu viện bên sườn núi Nhà trọ ở đây là những phòng đơn nằm trong những ngôi nhà hai tầng bằng bùn và gạch Du khách có thể được thưởng thức một thực đơn độc đáo với bánh mì, chapatis (bánh mì dẹt) và momos - bánh bột mì hình cầu có thịt dê hoặc thịt cừu băm nhỏ Thức ăn được phục vụ cùng với trà

- Du khách có thể tham gia một tour đi bộ thú vị, được học nấu ăn và đi săn bò Tây Tạng Cơ sở Mahindra Homestays có phòng cho thuê, một hướng dẫn viên người địa phương và phục vụ tất cả các bữa ăn

1.3.1.2 Nam Phi

- Cơ sở lưu trú Hazel‟s Homestays ở thị trấn Oudtshoorn, trên Garden

Route (bờ biển phía nam) giữa thành phố Cape Town và thành phố Port

Elizabeth, do Hazel và 11 phụ nữ dám nghĩ dám làm khác quản lý Có lẽ phòng

ốc ở đây không được bóng bẩy như hầu hết các cơ sở lưu trú khác dọc bờ biểnphía nam, nhưng đến đây du khách sẽ được chào đón nồng nhiệt

- Oudtshoorn là thủ đô chim đà điểu châu Phi của Nam Phi, vì thế du kháchđừng ngạc nhiên nếu bất ngờ thấy một con chim khổng lồ xuất hiện Chuyếntham quan có thể bao gồm hang động Cango và một trại nuôi gia súc hoang dã cóbáo gêpa và chó rừng

1.3.1.3 Thái Lan

- Điểm du lịch homestay nổi tiếng ở Thái Lan nằm ở Koh Pet, một ngôi làng nhỏthuộc vùng nông thôn Isaan (miền đông bắc Thái Lan) Chủ nhà Lamai và Jimmy

có ba phòng cho thuê, ngoài ra còn có thêm một khu vườn lớn trồng chuối và xoài

Du khách sẽ được ăn trong một khu vực nấu ăn ngoài trời có bóng râm Món ănthông thường là gạo nếp với thịt lợn, rau và ớt

- Hai vị chủ nhà này đã được khen ngợi hết lời trong các giải thưởng của tổ chức

du lịch Responsible Tourism gần đây Họ sẽ cho bạn làm quen với cuộc sống ởIsaan, từ việc đi mua sắm ở chợ đến ăn bữa trưa tại cánh đồng lúa

1.3.1.4 Grenada

- Grenada là một quốc gia ở vùng Caribe, nơi đây không chỉ có các bãi biển xinh đẹp mà còn có những con đường đi bộ dài trong những rừng mưa nhiệt đới,nhà máy sản xuất rượu Ruhm và những bữa tiệc trên đường phố Ở đây có hàngchục cơ sở homestay cho du khách lựa chọn, từ các căn hộ ở thủ đô St George‟sđến phòng trọ ở gần bãi biển Grand Anse

- Du khách sẽ được thưởng thức những món ăn nấu theo phương pháp bản địa,

có thể bao gồm dầu, món hầm với dừa, mì và thịt lợn hoặc cá chó nhồi với vôi

và các gia vị địa phương Đặc biệt là tất cả các món, thậm chí cả cocktail đều cóhạt nhục đậu khấu và quế, chính vì vậy mà nơi đây được gọi là “hòn đảo giavị”

1.3.1.5 Malaysia

- Ở Malaysia loại hình du lịch homestay chính thức bắt đầu từ năm 1995 ở

làng Temerloh, bang Pahang và hiện phát triển rộng rãi ở 14 bang của Malaysia

- Đến tháng 12-2009 đã có gần 4.000 hộ dân từ 227 ngôi làng khắp cả nướcđược Bộ Du lịch Malaysia huấn luyện đào tạo và cấp bằng cho phép tổ chứcchương trình homestay, và đến nay nó đã trở thành nguồn thu nhập bổ sung chongười dân Malaysia cũng là nước xúc tiến phát triển loại hình du lịch homestaytại Việt Nam Cụ thể là tại TP Hồ Chí Minh

1.3.1.6 Guatemala

- Thành phố Antigua của Guatemala - điểm di sản văn hóa thế giới UNESCO cócác con đường rải sỏi, các quán cà phê vỉa hè và quán bar salsa, đằng sau là những núi lửa đang âm ỉ Có rất nhiều lựa chọn homestay, hầu hết đều là cơ sở của các gia đình đa thế hệ trong những ngôi nhà kiểu thuộc địa

- Du khách có thể tham gia vào các hoạt động trong nhà, từ việc đi mua sắm đếngiặt giũ và trong thực đơn bạn sẽ thấy món frijoles (đậu đen rán), buñue-los (mónrán từ bột nhão) và picado de rabano, một loại salad củ cải nhiều gia vị Ngoài ra,còn có chuyến thăm di sản thế giới - thành phố đổ nát Tikal của người Maya vàthăm hồ Atitlan Một tuần lưu trú du khách được phục vụ đầy đủ các dịch vụ, baogồm năm ngày học tiếng Tây Ban Nha (bốn tiếng/ngày)

1.3.1.7 Úc

- Không phải tất cả các cơ sở homestay đều nằm trong những điểm đến pháttriển Angorichina Station, một trang trại cừu xa xôi hẻo lánh do người chủ trạiđời thứ tư Ian and Di Farghers ở hữu, nằm ở trung tâm hoang dã của dãy núiFlinders, cách thành phố Adelaide 300 dặm về phía tây bắc.Đó là một ngôi nhàđược lợp mái bằng thiếc nổi bật, với một hàng hiên rộng và một ốc đảo hoa hồng

và những bờ giậu hoa oải hương Du khách sẽ ăn với gia đình Farghers, họ làmmón càri Thái Lan cũng như món nướng rất tuyệt hảo Du khách thậm chí có thể

đi máy bay cùng Ian để kiểm tra vật nuôi, hoặc dồn đàn gia súc bằng xe ôtô4WD Du khách cũng có thể đi các tour tới những khu vực thổ dân gần đó.Fargher sẽ là hướng dẫn viên riêng của bạn

1.3.1.8 Miền nam Ấn Độ

- Dịch vụ lưu trú gia đình thường được bao gồm trong một hành trình du lịchxuyên tỉnh Kerala, nơi đi tiên phong trong loại hình du lịch homestay ở Ấn Độ,với những bãi biển nguyên sơ và những con đường thủy đẹp một cách bí hiểm

Có rất nhiều lựa chọn, chẳng hạn như du khách có thể lưu trú ở OlavipeHomestay (gần thành phố Cochin), một trang trại do gia đình Thar-akan làm chủ

từ 13 đời nay và gần đây mới được mở cho khách du lịch

- Du khách cũng có thể đi săn ở công viên quốc gia Periyar, đi thăm các đồnđiền trồng nghệ, vani và cao su.Các hoạt động có thể bao gồm như đi thăm di sảnVarikatt, một biệt thự mang phong cách phương Đông ở thành phố Trivan-drum,

và hai đồn điền gia vị Kanjirapally Estate và Vanilla County Sau cùng, du kháchđược học về nghệ thuật nấu ăn Các món ăn ở khắp mọi nơi đều đặc biệt, du khách

sẽ được nếm món cá và tôm từ sông lạch ở cơ sở Olavipe rồi ăn càri dứa, dhal(một món đậu) và gạo mịn ở đồn điền Vanilla County

1.3.2 Sự phát triển của loại hình du lịch homestay ở Việt Nam

1.3.2.1 Điều kiện phát triển homestay ở Việt Nam

- Việt Nam là đất nước có đông dân tộc thiểu số,mỗi dân tộc lại có nền vănhóa,phong tục nếp sống khác nhau,phong phú và đa dạng,phân bố ở khắp nơitrên cả nước, tạo nên một nền văn hóa Việt Nam phong phú và đa dạng

- Việt Nam là đất nước có địa hình phong phú đa dạng từ đồng bằng,miền núi,

và vùng biển địa hình nào cũng có Đặc biệt, địa hình Việt Nam chủ yếu là đồinúi, tạo nhiều quang cảnh tự nhiên đẹp, hùng vĩ

- Con người Việt Nam rất thân thiện,mến khách, ham học hỏi Đây là một môitrường nhân văn tốt đẹp để lại ấn tượng tốt trong long khách du lịch, đặc biệt làkhách du lịch nước ngoài.

- Đảng và Nhà Nước, các cấp chính quyền trung ương và địa phương kịp nhậnthấy vai trò và lợi ích to lớn của loại hình du lịch homestay đã đang và sẽ manglại cho các đồng bào thiểu số cả về vật chất lẫn tinh thần nên đã rất chú trọngđưa ra chiến lược phát triển,đầu tư cơ sở vật chất, cơ sở hạ tầng, nâng cao nhậnthức của người dân địa phương để phát triển du lịch

- Các điều kiện về cơ sở vật chất,cơ sở hạ tầng của Việt Nam ngày càng đượcchú trọng nâng cấp, xây mới đủ điều kiện đáp ứng cho sự phát triển của du lịch

1.3.2.2 Các nguyên tắc khi tham gia homestay ở Việt Nam

Có 10 nguyên tắc căn bản để có 1 kỳ nghỉ homestay thú vị:

- Đánh giá cao: Luôn bày tỏ sự đánh giá cao của bạn trước sự hiếu khách của

chủ nhà Những nụ cười chân thành và những lời cảm ơn cần luôn được sửdụng trong những giao tiếp ban đầu Bạn càng tỏ ra quý trọng một cách có ýthức trước những việc chủ nhà làm cho bạn bao nhiêu, họ sẽ sẵn long chia sẻ vàgiúp đỡ bạn bấy nhiêu để mang đến cho bạn nhiều niềm vui nhất Nên nhớ rằng

sự biết ơn trong bất cứ thời điểm nào đều có sức lan tỏa, và mọi việc sẽ tiếntriển theo chiều hướng tích cực cùng với điều đó

- Thư giãn: trong ngày đầu tiên ở một ngôi nhà xa lạ, bất cứ ai cũng có thể căng

thẳng Vì vậy hãy cố gắng thư giãn, mỉm cười và tỏ ra thoải mái trước mặt gia chủ, và họ cũng sẽ thoải mái với bạn

- Hòa mình: bạn có thể cảm thấy nhớ nhà và lạ lẫm trước sự khác biệt lớn về

văn hóa Chủ động hòa mình vào cuộc sống địa phương bằng cách gần gũi vàtìm hiểu hoạt động của người dân địa phương sẽ giúp bạn mau chóng xua tannhững cảm giác đó Nên nhớ “ đi một ngày đàng học một sàng khôn” Một kỳnghỉ homestay thành công sẽ giúp bạn trưởng thành hơn và học được nhiều điềuquý giá

- Cười: đừng quá nghiêm túc Không ai yêu cầu bạn phải thích ứng ngay lập tức

với nền văn hóa bản địa, vì vậy nếu bạn có giới thiệu về mình một cách vụngvề,hoặc làm hỏng một cái gì đó,hãy cười to lên mỗi khi mắc lỗi Không có gìphá vỡ rào cản về văn hóa hay hơn là những nụ cười sảng khoái

- Tôn trọng: giữ thái độ tôn trọng với chủ nhà, đặc biệt là khi tiếp xúc với người

già Hãy liên tục để ý xem những hành động và thái độ của bạn có ảnh hưởngthế nào đến các thành viên trong gia đình chủ nhà,từ đó cố gắng duy trì nhữnghành vi ứng xử phù hợp

- Món quà: đừng bao giờ đi homestay mà không mang theo một vài món quà.

Hãy cố gắng ghi dấu ấn trong long gia chủ bằng một món quà lưu niệm phùhợp Tốt nhất là những món quà mang sắc thái văn hóa địa phương hoặc đấtnước của bạn như những món ăn đặc sắc hoặc đồ thủ công mỹ nghệ

- Hỏi: nếu bạn thắc mắc hoặc không chắc về một điều gì đó, đừng ngần ngại đặt

câu hỏi với gia chủ Thậm chí nếu bạn không có một ngôn ngữ chung với giachủ, những câu hỏi đơn giản như “ tôi sẽ tắm ở đâu” sẽ dễ dàng cho họ đoán ra

và trả lời Nên nhớ là tỏ ra vui vẻ thoải mái khi hỏi và nêu ra những yêu cầu củamình

- Quan sát: du lịch bao gồm những hoạt động thư giãn, vui nhộn, nhưng

homestay không hẳn là như vậy Hãy tìm kiếm cơ hội để ra ngoài và quan sátnhịp sống của cộng đồng xung quanh nơi bạn đang homestay

- Vượt lên chính mình: hãy thử vài cơ hội và những điều thú vị mà bạn chưa

từng làm khi ở nhà mình Hãy thử nấu ăn cho gia chủ của bạn, hoặc hát bài hátcủa địa phương bạn Thậm chí nếu bạn không phải là ca sĩ và một đầu bếpgiỏi,hãy cố gắng vượt lên sự e ngại và thử tìm kiếm một cái gì đó mới mẻ Đó làphương thức hữu hiệu để khiến bạn trưởng thành, và gia chủ sẽ đánh giá caođiều đó

- Ghi nhớ: hãy liên hệ với gia chủ khi bạn trở về nhà Nói vài lời hoặc gửi một

lá thư cảm ơn là điều tối thiểu bạn nên làm Hãy chia sẻ hình ảnh, gửi bưu thiếpchúc mừng năm mới và cố gắng duy trì tình hữu nghị với gia chủ

Một tình cảm sâu nặng gắn bó là điều quý giá nhất trong cuộc sống Cùng với

sự may mắn, kỳ nghỉ homestay của bạn sẽ là bước khởi đầu cho một mối quan

hệ bền vững

1.3.2.3 Các thành tựu thu được của homestay ở Việt Nam

- Loại hình du lịch homestay đã được phát triển rộng rãi trên khắp cả nước từ miền bắc cho tới miền nam, từ miền núi cho đến đồng bằng Đặc biệt là những vùng có điều kiện địa hình, khí hậu và con người đặc sắc Như ở Mai

Châu( Hòa Bình), Tả Van Giáy, xã Bản Hồ( Sa Pa)…

- Mang lại lợi ích kinh tế lớn, góp phần xóa đói giảm nghèo cho các đồng bào dân tộc thiểu số ( Tại Tả Van Giáy- Sa Pa,100% số hộ dân trong bản đều thoát khỏi đói nghèo nhờ phát triển du lịch homestay).

- Nâng cao nhận thức của đồng bào dân tộc thiểu số

- Đưa nền văn hóa các dân tộc Việt Nam ra thế giới

- Đóng góp cho sự phát triển của du lịch nước nhà

- Làm đa dạng thêm các loại hình du lịch

1.3.2.4 Các điểm du lịch homestay nổi tiếng ở Việt Nam

du lịch bởi những cây mọc lên giữa núi rừng, hòa trong khung cảnh bình yên củathung lũng Mường Hoa thơ mộng và đại ngàn dãy Hoàng Liên xanh thẳm

Ngoài món ăn thôn bản mà du khách thưởng thức, ban đêm chủ nhà cũng tổchức đốt lửa, thực hiện các màn múa quạt, nhảy sạp, thổi kèn phục vụ Chỉ mộtđêm với dịch vụ homestay tại Sa Pa là bạn sẽ được khám phá phong tục văn hóa,hòa mình vào cuộc sống cộng đồng, được tắm lá thuốc và thưởng thức ẩm thựctruyền thống của người dân bản địa

b Bản Lác (Mai Châu - Hòa Bình)

Loại hình du lịch Homestay đang rất được ưa chuộng, đặc biệt là với du kháchquốc tế và Bản Lác - Mai Châu cũng chính là một trong những địa điểm lýtưởng cho loại hình du lịch này 5 năm trở lại đây, cái tên Mai Châu được nhắctới khá nhiều trong các chương trình du lịch về với cộng đồng dân tộc thiểu sốmiền Tây Bắc chỉ sau Sapa

Hiện tại Bản Lác có 74/112 hộ đăng ký làm du lịch homestay với các dịch vụ:Ngủ nhà sàn, ăn cơm lam, xem biểu diễn văn nghệ dân tộc Thái và đốt lửa trạigiao lưu, đi thăm nhà sàn và cả đi rừng tìm đến những hang đá người dân tộchằng tôn kính

Nét đặc trưng rất riêng của người dân ở đây như bếp lửa thiêng liêng chính giữanhà sàn - nơi gia đình và khách khứa quần tụ bên nhau, nay nhường chỗ chokhách nằm nghỉ.

c Quảng Ninh

So với các tỉnh, thành phố khác, Quảng Ninh hội đủ các yếu tố để khai thác dulịch homestay, do nơi đây là vùng đất có nhiều di tích lịch sử văn hoá, danh lamthắng cảnh, có các làng nghề truyền thống như làng nghề đan tre Hưng Học (YênHưng), làng nghề gốm sứ, làng trồng rau ở Đông Triều Đặc biệt Quảng Ninhcòn có Vịnh Hạ Long với những các làng chài thuỷ cư mang đậm nét văn hoá đặctrưng Hạ Long… Cách đây một, hai năm, các cán bộ Trung tâm Bảo tồn văn hoábiển (Ban Quản lý Vịnh Hạ Long) đã có ý tưởng phát triển du lịch homestay ởlàng chài Cửa Vạn Theo đó, du khách tới đây sẽ ba cùng với ngư dân như cùng

ăn, cùng ngủ và tham gia đánh lưới, thả lờ trên Vịnh Du lịch homestay ở QuảngNinh nói chung và làng chài Cửa Vạn nói riêng nhìn chung vẫn còn là một dịch

vụ khá mới mẻ so với những địa danh như Sapa hay Mai Châu Tuy nhiên, vớinhững thế mạnh du lịch vốn có, Quảng Ninh vẫn hứa hẹn sẽ là “miền đất hứa”cho những vị khách du lịch yêu thích trải nghiệm và ham khám phá

Bố Trạch đưa vào hoạt động từ tháng 2-2009 (thông qua gói tài trợ 97.000 USD của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ)

e Phố Cổ Hội An

Hội An ngày nay đang ngày càng được nhiều du khách quan tâm lựa chọn vì vẻmới mẻ và dân dã của nó Chỉ trong một khoảng thời gian du lịch homestay ngắn

ngủi, du khách vừa có cơ hội thưởng ngoạn vẻ đẹp của di sản văn hóa thế giới,vừa có thể hiểu thêm về nếp ăn ở, sinh hoạt cũng như nét văn hóa của cư dânHội An Đi chợ, nấu ăn và cùng thưởng thức các món ăn truyền thống là mộtphần trải nghiệm thú vị với homestay ở Hội An.

f Đồng bằng sông Cửu Long

Ở Việt Nam, du lịch homestay gần đây cũng phát triển khá mạnh ở đồng bằngsông Cửu Long Một số tour du lịch đã trở thành thương hiệu của du lịch miệtvườn như chương trình “Về quê tát mương bắt cá” tại Cồn Phụng (BếnTre),“Một ngày làm nông dân”, ở huyện Cái Bè (Vĩnh Long) hay “Bike Tour” ở

TP Cần Thơ

Tại tỉnh Vĩnh Long, năm 2010, với hình thức “Tây ở nhà ta”, số lượng kháchnghỉ đêm tại các điểm homestay đã chiếm hơn 40% tổng số khách quốc tế đếnvới tỉnh này…

Tiểu kết chương 1

Chương 1 là cơ sở lý luận, tóm tắt các khái niệm mang tính khái quát những vấn

đề liên quan đến du lịch homestay: lịch sử hình thành, khái niệm đặc điểm, điềukiện phát triển, nêu ra vai trò của du lịch homestay, sự hỗ trợ của các chủ thể thamgia và một số kinh nghiệm phát triển du lịch homestay trên thế giới và tại Việt Nam.Đây là cơ sở , tiền đề quan trọng để tiếp cận với loại hình du lịch homestay, trên cơ

sở đó tiền hành thực địa tại huyện đảo Lý Sơn ở chương 2 và đưa ra giải pháp pháttriển ở chương 3

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG DU LỊCH HOMESTAY Ở BẢN TẢ VAN GIÁY , SA PA, LÀO CAI 2.1 Những tiềm năng phát triển du lịch homestay ở Tả Van Giáy ( Sa Pa- Lào Cai)

2.1.1 Khái quát về Sa Pa

2.1.1.1 Vị trí địa lý

- Là một huyện vùng cao của tỉnh Lào Cai với tổng diện tích tự nhiên khoảnghơn 24km2 , nằm trên Quốc lộ 4D nối từ Lào Cai đi Lai Châu, Phía Bắc giáphuyện Bát Xát, phía Nam giáp huyện Văn Bàn, phía Đông giáp huyện BảoThắng, phía Tây giáp huyện Than Uyên và Tam Đường - tỉnh Lai Châu.Trungtâm huyện cách thành phố Lào Cai 37 km về phía Tây Nam, nằm trên trục quốc

lộ 4D từ Lào Cai đi Lai Châu

- Huyện Sa Pa có diện tích tự nhiên 67.864 ha, chiếm 8,24% diện tích tự nhiêncủa tỉnh, nằm trong tọa độ địa lý từ 22007’04’’ đến 22028’46’’ vĩ độ bắc và

2.1.1.2 Tên gọi

- Tên Sa Pa có nguồn gốc từ tiếng Quan Thoại Trong tiếng Quan Thoại phát

âm là SaPả hay SaPá tức "bãi cát" do ngày trước khi có thị trấn Sa Pa thì nơiđây chỉ có một bãi cát mà cư dân bản địa thường họp chợ

- Từ hai chữ “Sa Pả” người phương tây phát âm không dấu thành Sa Pa và họ

đã viết bằng chữ Pháp hai chữ đó thành “Cha Pa” và một thời gian rất dài sau

đó người ta dung “Cha Pa” như một từ tiếng việt Về sau, từ này được thốngnhất là Sa Pa

- Ngoài ra, Sa cũng có thể là cách nói lệch đi theo phiên âm tiếng Tàu là Sha(沙) cũng có nghĩa là Cát

- Thị trấn Sa Pa trước đây có một mạch nước đùn lên màu đỏ đục, nên dân địa phương gọi là "hùng hồ", tức "suối đỏ"

- Sau khi chiếm được Sa Pa vào năm 1887, thực dân Pháp thực hiện mở mang khuvực Hùng Hồ - Sa Pa xưa thành nơi nghỉ mát Họ đưa một số chủ thầu người Phápnhư Hautefeuille, Lapiques, Anvaro cùng với lực lượng công binh Pháp và côngnhân người Việt khai thác vật liệu xây dựng, đá, gỗ, cát… Huy động hàng ngàn thợ

từ miền xuôi, hàng vạn lượt người dân địa phương đi phu và tù nhân ở nhà tù Sa Patham gia xây dựng

- Từ khi tỉnh Lào Cai được thành lập (12/7/1907), khu Sa Pa được hình thành gồm

2 xã Bình Lư và Hướng Vinh Những năm thập kỷ 30 của thế kỷ XX, Sa Pa đổithành hạt, bao gồm 37 làng, một phố với 1020 hộ dân

- Đến năm 1915, đã có hai nhà nghỉ mát đầu tiên làm bằng gỗ do nhà chủ thầuHautefeuille xây dựng Sau đó là ba khách sạn lớn: Metropon, Pansipan, Hotel Đuyxang và hàng trăm biệt thự khác cũng được dựng lên phục vụ cho việc nghỉ dưỡngcủa người Pháp

- Khi khu nghỉ mát hình thành, cơ sở hạ tầng cũng được người Pháp xây dựng.Năm 1925 xây dựng trạm thuỷ điện Cát Cát, năm 1930 rải nhựa đường nội thị vàđường Lao Cai - Sa Pa, hệ thống cung cấp nước sạch được xây dựng phục vụ khuvực thị trấn Đồng thời hình thành khu dân cư Thị trấn Sa Pa Ngoài người Việt còn

có người Hoa, người Pháp, sau đó hình thành các tên phố như: Phố Khách, AnNam, Xuân Viên

- Đến năm 1943 Sa Pa đã có khoảng 200 biệt thự và nhà do người Pháp xây dựng,các vườn hoa, sân chơi, đồn điền cũng như các điểm du lịch như: Hang đá, Thác

bạc, Cầu mây… (Tuy nhiên các biệt thự nghỉ mát, khách sạn và công sở đó không

còn đến ngày nay vì hầu hết các công trình đó đã bị phá huỷ theo chủ trương tiêu thổ kháng chiến năm 1947 và cuộc chiến tranh biên giới năm 1979).

- Ngày 9/3/1944, Thống sứ Bắc Kỳ đã ra Nghị định thành lập Châu Sa Pa bao gồm

2 xã Mường Hoa, Hướng Vinh và khối phố Xuân Viên (Thị trấn ngày nay)

- Năm 1948 Sa Pa được chia thành 3 xã: Sa Pa Chung, Mường Bo và Kinh

Hoá (Sau còn gọi là Móng Và) Hoà bình lập lại, Sa Pa sắp xếp lại đơn vị hành

chính chia thành 17 xã và một thị trấn Mười tám đơn vị hành chính đó được giữ ổnđịnh cho đến ngày nay

- Năm 1954 hoà bình được lập lại ở Miền Bắc, Sa Pa trở thành điểm nghỉ dưỡngcủa tất cả các tầng lớp nhân dân lao động Nhưng Sa Pa chỉ thực sự mở cửa trở lạivới khách du lịch quốc tế từ năm 1992

- Trong quá trình đấu tranh dựng nước và giữ nước, nhân dân và lực lượng vũtrang nhân dân Sa Pa luôn kề vai sát cánh với quân dân cả nước chống giặc ngoạixâm, thành tích đó đã được nhà nước phong tặng danh hiệu “Anh hùng lực lượng vũtrang nhân dân” năm 1998 Ngày nay mặc dù còn nhiều khó khăn, nhưng với truyềnthống đoàn kết, tự lực, tự cường, dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhân dân Sa Pa sẽvượt qua những thách thức để từng bước bứt lên, thực hiện thành công sự nghiệpcông nghiệp hoá, hiện đại hoá

2.1.2 Tổng quan về bản Tả Van Giáy

Từ thị trấn , xuôi theo con đường mòn uốn lượn trên lưng chừng núi khoảng10km, du khách sẽ đến xã Tả Van Con đường đất vào thôn Tả Van Giáy nhỏ, hẹp,hai bên là màu xanh ngắt của những thửa ruộng bậc thang màu mỡ ngô và lúa non.Thấp thoáng trong làn sương mỏng một chiếc cầu treo bắc qua suối Mường Hoa -đường vào thôn Tả Van Giáy, với hai bên đầu cầu là những bụi lau, sậy, những vạthoa đỗ quyên đung đưa trong gió Ngay đầu cầu treo là ngôi miếu thờ 3 gian - nơingười Giáy tổ chức lễ hội “Nào Cống"

Tả Van Giáy là cách gọi ngày nay, còn người dân địa phương ở Lào Cai và dântộc Giáy ở Lai Châu cũng chỉ quen gọi “Mướng Và”, tên gọi này bị gọi chệch từ

“Mướng Vá” theo âm của tiếng Tày, có nghĩa là “Sải tay” Tương truyền, làng nàyngày xưa chỉ có người Tày sinh sống nên mới có tên gọi như vậy Trung tâm củalàng còn có một mỏm đồi được người dân gọi là “Pỏm mò dà táy” (nghĩa là đồi mộ

bà Tày)

2.1.3 Tiềm năng phát triển du lịch homestay ở Tả Van Giáy

2.1.3.1 Tài nguyên thiên nhiên

a Tài nguyên khí hậu

Theo tiếng địa phương, Tả Van có nghĩa là “đường quành lớn”, thuộc tiểu vùng

2 của huyện Sa Pa Đây là tiểu vùng nằm trên bậc thềm thứ 2 của đỉnh Phan Xi Păng với độ cao trung bình từ 1200 - 1500m, nhiệt độ trung bình hàng năm từ 15– 16ºC Với tổng diện tích đất tự nhiên khá lớn (6.759ha), địa hình ít bị phân cắt,

Tả Van là nơi tập trung sinh sống của cộng đồng 3 dân tộc Mông, Giáy và Dao Đây là điều kiện tốt cho hệ động vật và thực vật tại Sa Pa phát triển đa dạng, phong phú, đặc biệt là họ cây lá kim như thông, trắc bách diệp, kim giao tạo nên phong cảnh nên thơ đặc sắc riêng của Sa Pa cũng như bản tả Van Và đây cũng là điểm mạnh thu hút khách du lịch đến với Sa Pa-nơi có khí hậu lý tưởng vào mùa hè

b Các điểm du lịch nổi tiếng ở Tả Van

 Thung lũng Mường Hoa

LênSapa, vượt qua nhiều dãy núi cao mù sương Tây Bắc, bạn sẽ “lạc” vào thung lũngtuyệt đẹp với cái tên mĩ miều Mường Hoa Một bức tranh thiên nhiên được tạo hóa

vẽ nên tạo cho lòng người những thanh âm lắng động về một chốn bình yên giữachốn trần gian

Nằm cách thị trấn SaPa 10km về phía Đông Nam, Mường Hoa là điểm đến hấp dẫn thu hút những bước chân lãng du đến với miền sơn cước Thật không mấy khó khăn để nhận ra Mường Hoa, vượt qua một con đèo men theo dãy núi, du khách sẽ bị “hút hồn” ngay bởi nét hữu tình của cảnh đất trời hội tụ tại đây Thung lũng tuyệt đẹp này là nơi sinh sống của nhiều dân tộc anh em, nơi chứa đựng những vẻ đẹp thiên nhiên tuyệt vời làm đắm lòng khách phương xa.

Ngoài vẻ đẹp thơ mộng , thung lũng Mường Hoa còn hấp dẫn du khách bởi tạiđây có một bãi đá cổ kỳ bí, nằm xen giữa cỏ cây và những thửa ruộng bậc thang củađồng bào dân tộc Hàng trăm tảng đá sa thạch có khắc những hình vẽ, những ký tự

kỳ lạ đến nay vẫn chưa xác định được nguồn gốc và ý nghĩa Ngày nay, khu chạmkhắc cổ này đã được xếp hạng di tích quốc gia, là di sản độc đáo của người Việt cổ

Cả quần thể bãi đá cổ có những hòn đá với hình khắc đẹp, tập trung ở Bản Pho.Với những hòn đá lớn, trên bề mặt có khắc những hình khác nhau Đặc biệt là cácdạng hình người ở nhiều tư thế: hình người dang tay, đầu tròn tỏa ánh hào quang; cóhình người nắm tay nhau; có hình người lộn ngược; có hình những người cặp đôivới bộ phận sinh dục nối liền nhau như biểu hiện của tín ngường thờ sinh thực khítrên các hình vẽ của trống đồng Đông Sơn…